Mỹ - Trung Quốc tiến gần hơn tới chiến tranh thương mại

Căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đã leo thang lên một nấc mới, sau khi Tổng thống Donald Trump yêu cầu giới chức Washington lập danh sách các mặt hàng Trung Quốc có tổng giá trị 200 tỷ USD để áp thuế bổ sung, còn Bắc Kinh nhấn mạnh họ không có lựa chọn nào khác ngoài việc đáp trả tương ứng cả về “số lượng” lẫn “mức độ”.

Hãng Reuters ngày 19-6 đưa tin, trong một động thái tiếp tục gia tăng căng thẳng thương mại giữa hai nền kinh tế hàng đầu thế giới, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đe dọa áp mức thuế bổ sung 10% đối với các mặt hàng nhập khẩu từ Trung Quốc có tổng giá trị lên đến 200 tỷ USD, đồng thời yêu cầu Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) khẩn trương lên danh sách các mặt hàng sẽ chịu loại thuế này. Ông Trump nhấn mạnh đây là hành vi đáp trả cái mà ông gọi là động thái “không thể chấp nhận” của Bắc Kinh khi tăng thuế đối với hàng hóa Mỹ.

“Sau khi hoàn tất các thủ tục pháp lý, mức thuế bổ sung 10% sẽ được áp dụng nếu Trung Quốc không từ bỏ việc thực thi các chính sách (leo thang căng thẳng thương mại) và tiếp tục áp dụng các loại thuế đối với hàng nhập khẩu từ Mỹ”, Tổng thống Trump nói.

Trong một bước đi được cho là để hiện thực hóa phát ngôn của ông Trump, người đứng đầu USTR Robert Lighthizer xác nhận văn phòng của ông đang chuẩn bị các thủ tục liên quan đến việc áp thuế mới này, song từ chối tiết lộ khoảng thời gian chính xác danh sách hàng hóa Trung Quốc bị đánh thuế được công bố.

Gần như ngay lập tức, lời đe dọa của Washington đã vấp phải phản ứng mạnh mẽ từ phía Bắc Kinh. Bộ Thương mại Trung Quốc ngày 19-6 ra thông báo lấy làm tiếc trước động thái từ phía Mỹ, đồng thời cảnh báo cứng rắn rằng nếu Washington công bố danh sách hàng hóa bị áp thuế bổ sung, Bắc Kinh sẽ chẳng còn lựa chọn nào khác ngoài việc đáp trả tương xứng về cả “số lượng” và “mức độ”.

Container hàng hóa đang xếp hàng chờ được di chuyển ở California, Mỹ. Ảnh: Xinhua.
Container hàng hóa đang xếp hàng chờ được di chuyển ở California, Mỹ. Ảnh: Xinhua.

Trong thông báo, cơ quan đại diện thương mại của Trung Quốc cho rằng Mỹ đã không “giữ lời” sau khi hai bên, sau nhiều vòng đàm phán giải quyết tranh chấp thương mại Trung - Mỹ, đã đạt được một số nhận thức chung quan trọng. Bộ này cũng nhấn mạnh, “cuộc chiến thương mại do Mỹ phát động đã vi phạm các quy tắc của thị trường, làm tổn hại lợi ích của người dân, doanh nghiệp Mỹ và Trung Quốc, cũng như của thế giới”.

Washington và Bắc Kinh đang đối mặt với nguy cơ một cuộc chiến tranh thương mại sau khi các cuộc đàm phán song phương không dàn xếp được những bất đồng liên quan đến việc Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng Trung Quốc đang thực hiện các chính sách thương mại không công bằng khiến Mỹ thâm hụt hàng trăm tỷ USD mỗi năm. Washington gần đây nhiều lần phản ứng gay gắt với các chính sách công nghiệp của Trung Quốc và việc nước này hạn chế mở cửa thị trường để ép các công ty Mỹ chuyển giao công nghệ nếu muốn hoạt động tại quốc gia đông dân nhất thế giới.

Đỉnh điểm, vào ngày 15-6, Tổng thống Trump chính thức tuyên bố áp đặt thuế suất 25% với 50 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc xuất khẩu sang Mỹ. “Rõ ràng Trung Quốc không có ý định thay đổi các chính sách xâm phạm sở hữu trí tuệ và công nghệ Mỹ, đe dọa các công ty, người lao động và nông dân Mỹ, những người chả hề làm gì sai trái”, ông chủ Nhà Trắng nhấn mạnh khi công bố gói áp thuế khổng lồ.

Để đáp trả, Bộ Tài chính Trung Quốc ngay trong ngày 15-6 cũng công bố gói thuế tương tự đối với 50 tỷ USD hàng hóa nhập khẩu từ Mỹ. Trong đó, tờ SCMP dẫn thông tin từ Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết mức áp thuế bổ sung 25% đối với 34 tỷ USD hàng hóa nhập từ Mỹ, gồm ôtô và các mặt hàng thực phẩm như đậu nành, ngô, gạo, các loại thịt, sữa sẽ bắt đầu có hiệu lực vào ngày 6-7. Thời hạn áp thuế quan mới lên 16 tỷ USD hàng hóa còn lại sẽ được thông báo sau. Những mặt hàng này khả năng cao là sản phẩm dầu khí và than.

“Mọi thỏa thuận đạt được trước đó đều vô giá trị. Trung Quốc không muốn tiến đến chiến tranh thương mại, nhưng trước những hành động thiển cận từ phía Mỹ, chúng tôi buộc phải có những biện pháp đáp trả mạnh mẽ”, Bộ Thương mại Trung Quốc khẳng định.

Chuỗi hành động “ăn miếng, trả miếng” trong quan hệ thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc không khiến giới quan sát bất ngờ khi chúng đã được cảnh báo từ lâu, song vẫn bị coi là các động thái leo thang đáng báo động, bởi nếu không được kiềm chế (dù rất khó khăn), căng thẳng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới sẽ sớm tác động xấu đến thị trường toàn cầu.

Theo Bloomberg, không lâu sau khi ông Trump dọa áp thuế lên 200 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc, thị trường chứng khoán thế giới, đặc biệt là châu Á, đã chứng kiến sự sụt giảm đáng kể. Trong đó, chỉ số điểm chuẩn chứng khoán Trung Quốc giảm tới hơn 3%, mức cao nhất trong vòng nhiều tháng.

“Chỉ riêng những tranh cãi trong thương mại Mỹ-Trung sẽ chưa ảnh hưởng đến tăng trưởng toàn cầu. Tuy nhiên, điều này cho thấy khả năng các hành động cứng rắn của ông Trump sẽ tiếp tục được mở rộng… khi đó các thị trường mới nổi chắc chắn sẽ hứng ảnh hưởng tiêu cực”, Kota Hirayama, chuyên gia kinh tế của hãng Nikko (Nhật Bản) bình luận.

Thiện Minh

Các tin khác

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Phát biểu ngay tại căn cứ liên hợp Andrews khi vừa đặt chân tới Mỹ hôm 23/9 (giờ địa phương), Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho hay, thế giới đang phát triển, thời đại đang thay đổi, nhưng quy luật lịch sử về việc Trung Quốc và Mỹ chung sống hòa bình không thay đổi, nguyện vọng tốt đẹp của nhân dân hai nước về tăng cường giao lưu hữu nghị không thay đổi, kỳ vọng chung của cộng đồng quốc tế đối với Trung Quốc và Mỹ cũng không thay đổi.

Trẻ em Gaza trở lại trường giữa đống đổ nát

Trẻ em Gaza trở lại trường giữa đống đổ nát

Hàng trăm nghìn trẻ tại dải Gaza trở lại trường học trực tiếp lần đầu tiên sau gần 3 năm do ảnh hưởng của chiến sự. Những lớp học trong lều bạt mở ra hy vọng khôi phục việc học, nhưng cũng cho thấy những thách thức lớn phía trước đối với giáo dục và quá trình tái thiết Gaza.

Đại hội đồng LHQ 2026: Tâm điểm ngoại giao quốc tế và bài toán tương lai

Đại hội đồng LHQ 2026: Tâm điểm ngoại giao quốc tế và bài toán tương lai

Hàng trăm nhà lãnh đạo, quan chức ngoại giao sẽ hội tụ tại New York trong tuần này để tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc (LHQ) khóa 81, trong bối cảnh cộng đồng quốc tế đối mặt nhiều vấn đề cấp bách liên quan đến xung đột, an ninh, chủ nghĩa đa phương và những tác động ngày càng rõ nét của trí tuệ nhân tạo (AI).

Iran trước bài toán biến địa lý thành lợi thế logistics

Iran trước bài toán biến địa lý thành lợi thế logistics

Sở hữu biên giới trên bộ với 7 quốc gia, Iran từng kỳ vọng mạng lưới đường bộ, đường sắt và các cảng phía Bắc có thể giúp giảm sức ép khi hoạt động thương mại đường biển bị phong tỏa. Tuy nhiên, tình trạng xe tải mắc kẹt tại nhiều cửa khẩu đang cho thấy khoảng cách giữa lợi thế địa lý trên bản đồ và khả năng chuyển hóa lợi thế đó thành năng lực vận tải thực tế vẫn còn rất lớn.

Quan ngại mất kiểm soát AI ngày càng gia tăng

Quan ngại mất kiểm soát AI ngày càng gia tăng

Google ngày 19/9 xác nhận mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) Gemini đã truy cập trái phép vào hệ thống của 3 công ty trong quá trình kiểm thử an ninh mạng hồi tháng 5. Mặc dù Google cho biết mô hình đã dừng hoạt động sau khi nhận ra các hệ thống này không thuộc môi trường thử nghiệm và không gây thiệt hại, vụ việc tiếp tục làm gia tăng quan ngại về khả năng kiểm soát các hệ thống AI ngày càng có tính tự chủ cao.

Châu Âu chưa tìm được tiếng nói chung về ngân sách dài hạn

Châu Âu chưa tìm được tiếng nói chung về ngân sách dài hạn

Đức, Đan Mạch, Phần Lan, Hà Lan và Áo đề nghị giảm hàng trăm tỷ euro trong đề xuất ngân sách dài hạn gần 2.000 tỷ euro của Liên minh châu Âu (EU) giai đoạn 2028-2034, trong bối cảnh các nước thành viên tranh luận về việc phân bổ nguồn lực cho quốc phòng, năng lực cạnh tranh, đổi mới sáng tạo và vấn đề di cư.

Vai trò chiến lược của tuyến dẫn dầu Đông - Tây giữa khủng hoảng Hormuz

Vai trò chiến lược của tuyến dẫn dầu Đông - Tây giữa khủng hoảng Hormuz

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright ngày 16/9 cho biết, dầu thô có thể được bơm trở lại qua đường ống Đông – Tây của Arab Saudi trong vài ngày thay vì mất nhiều tuần như một số dự báo, sau khi phải tạm đóng vì hứng chịu các cuộc tấn công bằng UAV của Houthi. Thông tin này tiếp tục cho thấy vai trò của tuyến đường ống chiến lược trong bối cảnh khủng hoảng Hormuz.

Nga-Ukraine hé mở cánh cửa đàm phán

Nga-Ukraine hé mở cánh cửa đàm phán

Tiến trình đàm phán hướng tới khả năng chấm dứt xung đột Nga-Ukraine đang xuất hiện những tín hiệu tích cực mới khi cả Kiev và Moskva cùng phát đi thông điệp sẵn sàng nối lại tiếp xúc ba bên với sự trung gian của Mỹ.

Căng thẳng Trung Đông: Ngoại giao đình trệ, rủi ro năng lượng toàn cầu leo thang

Căng thẳng Trung Đông: Ngoại giao đình trệ, rủi ro năng lượng toàn cầu leo thang

Những nỗ lực ngoại giao tại khu vực Trung Đông dường như đang chững lại sau khi cuộc đàm phán quan trọng giữa Iran và các cường quốc Vùng Vịnh bị trì hoãn. Cùng lúc đó, một loạt các cuộc tấn công mới nhằm vào hai tuyến đường trung chuyển dầu mỏ huyết mạch của khu vực đang đẩy những lo ngại về an ninh nguồn cung năng lượng toàn cầu lên cao. 

Hai “nút thắt” siết dòng năng lượng toàn cầu

Hai “nút thắt” siết dòng năng lượng toàn cầu

Trong khi eo biển Hormuz tiếp tục chịu tác động từ xung đột Mỹ-Iran, đà tiến công của Houthi tại Yemen đang đẩy Bab el-Mandeb vào vòng xoáy bất ổn, làm gia tăng sức ép lên các tuyến vận chuyển dầu mỏ và hàng hóa của thế giới.

25 năm sau thảm họa 11/9: Khi ký ức lịch sử trở thành nội dung trên mạng xã hội

25 năm sau thảm họa 11/9: Khi ký ức lịch sử trở thành nội dung trên mạng xã hội

25 năm sau các vụ tấn công khủng bố ngày 11/9/2001, những hình ảnh máy bay đâm vào tòa tháp đôi Trung tâm Thương mại Thế giới (WTC) và các công trình đổ sập vẫn tiếp tục được chia sẻ rộng rãi trên Internet. Đáng chú ý, ngày càng nhiều người trẻ đang lần đầu tiên được xem những nội dung từng gây chấn động thế giới, qua đó đặt ra câu hỏi về cách một thế hệ mới tiếp nhận và ghi nhớ một trong những sự kiện nổi bật nhất đầu thế kỷ XXI.

Mỹ - Iran tăng cường tập kích tàu bè, triển vọng đàm phán mờ nhạt

Mỹ - Iran tăng cường tập kích tàu bè, triển vọng đàm phán mờ nhạt

Mỹ và Iran liên tiếp tiến hành các cuộc tập kích nhằm vào tàu bè quanh eo biển Hormuz, đẩy giá dầu vượt 100 USD/thùng. Trong khi Tehran đưa ra hàng loạt điều kiện để chấm dứt xung đột và cảnh báo mở rộng vùng hạn chế hàng hải, Washington cho biết hiện chưa ưu tiên giải pháp ngoại giao.

Mỹ hé lộ 170.000 trang tài liệu về hậu quả vụ khủng bố 11/9

Mỹ hé lộ 170.000 trang tài liệu về hậu quả vụ khủng bố 11/9

Chỉ vài ngày trước lễ kỷ niệm 25 năm vụ khủng bố ngày 11/9/2001, chính quyền thành phố New York (Mỹ) đã công bố khoảng 170.000 trang tài liệu trước đây chưa được tiết lộ, cho thấy giới chức từng lo ngại về những mối đe dọa đến sức khỏe do chất lượng không khí sau khi Trung tâm Thương mại Thế giới (WTC) sụp đổ.

Iran và bài toán thực thi “vùng hạn chế” tại eo biển Hormuz

Iran và bài toán thực thi “vùng hạn chế” tại eo biển Hormuz

Gần đây, Iran tuyên bố sẽ thiết lập một “vùng hạn chế” mới quanh eo biển Hormuz. Thực tế, Tehran thời gian qua đã cho thấy khả năng gây gián đoạn đáng kể đối với hoạt động đi lại qua eo biển. Tuy nhiên, giới chuyên gia nhận định, Iran sẽ phải đối mặt với rất nhiều thách thức nếu thực sự muốn áp đặt quyền kiểm soát eo biển, đặc biệt với những tàu được quân đội Mỹ hộ tống.