Mùa hoa trên miền biên cương

Tháng ba, khi những cơn mưa phùn lất phất giăng mắc khắp núi đồi Đông Bắc, cả vùng biên viễn khoác lên mình tấm áo mờ ảo, nửa thực nửa mơ. Đó là mùa của những giọt nước li ti đọng trên mái hiên, trên những cành cây khẳng khiu, trên từng phiến lá còn ướt hơi xuân.

Không ồn ào như những cơn mưa rào mùa hạ, không tê tái như mưa dầm mùa đông, mưa phùn tháng ba tựa như bàn tay ai khe khẽ lướt trên da thịt, nhẹ nhàng nhưng dai dẳng, âm thầm thấm vào lòng người nỗi niềm xa xăm khó tả.

Lúc này, khắp các triền đồi, những loài hoa đặc trưng của miền biên cương cũng bắt đầu khoe sắc. Hoa ban trắng như những cánh bướm tinh khôi, e ấp nép mình giữa những tán lá xanh non. Dọc theo các con đường đất đỏ uốn lượn quanh co, sắc đào rừng còn vương vấn, pha chút hồng nhạt của những bông hoa mận cuối mùa, như lời tạm biệt dịu dàng của xuân trước khi nhường chỗ cho những ngày tháng hạ sắp sang.

Mùa hoa trên miền biên cương -0
Mùa hoa trên miền biên cương

Người vùng biên sống chậm rãi như chính nhịp thở của đất trời nơi đây. Họ quen với những sáng sớm thức dậy trong màn sương mờ ảo, quen với cái rét nhẹ vẫn còn len lỏi qua từng vạt áo chàm, quen với những phiên chợ quê lặng lẽ mà ấm áp tình người. Những cô gái dân tộc Tày, Dao, trong bộ váy thổ cẩm rực rỡ, khoác trên vai những chiếc khăn màu chàm thẫm, nụ cười e ấp như hoa rừng. Họ đi chợ từ khi mặt trời chưa ló dạng, gùi trên lưng những bó rau rừng, nải chuối xanh hay ít con gà, con lợn nhỏ… tất cả đều là món quà của núi rừng, của những ngày tháng chăm chỉ lao động trên nương rẫy.

Trong những phiên chợ sớm, không khó để bắt gặp hình ảnh những đôi trai gái hẹn hò bên gốc đào già. Chàng trai nhìn cô gái bằng ánh mắt say đắm, bàn tay khẽ nắm lấy một nhành hoa mận trắng tinh khôi, trao đi như một lời tỏ tình không lời. Cô gái bẽn lẽn quay mặt đi, má ửng hồng như sắc đào phai, nhưng trong lòng đã xao động từ lâu. Tình yêu nơi biên cương không ồn ào, không rực rỡ như phố thị, mà nhẹ nhàng, sâu lắng như chính những đám mây bảng lảng trôi qua từng triền núi.

Mùa này, lên những bản làng xa, sẽ thấy những mái nhà gỗ nhỏ xinh nép dưới tán cây rừng, khói bếp tỏa ra từ những bữa cơm đơn sơ mà đầm ấm. Mùi của gạo nếp mới, của thịt gác bếp thơm nồng quyện vào trong không gian lành lạnh, tạo nên một bức tranh giản dị nhưng đầy quyến rũ. Đêm xuống, khi ánh trăng non lấp ló sau những rặng núi xa, người già ngồi bên bếp lửa kể chuyện ngày xưa, lũ trẻ con chụm đầu vào nhau nghe say sưa. Câu chuyện về những ngày gian khó, về những cuộc di cư lên núi tìm đất sinh sống, về những anh bộ đội biên phòng vẫn ngày đêm canh giữ vùng trời biên cương.

Ở miền biên ải này, con người sống gần gũi với thiên nhiên, họ hiểu và yêu từng cơn gió, từng nhành cây, từng hòn đá, dòng suối. Những ngày mưa phùn giăng lối, họ vẫn đội nón ra đồng, vẫn lên rẫy trồng ngô, tỉa lúa. Những nương chè xanh mướt ẩn hiện sau màn sương sớm, từng búp chè non còn đọng sương như những viên ngọc nhỏ, chờ đôi bàn tay khéo léo của người phụ nữ hái về. Chè nơi đây không chỉ là sản vật quý giá mà còn là hương vị của núi rừng, của sự cần mẫn, tảo tần. Mùa hoa nơi biên cương cứ thế mà lặng lẽ trôi qua, chẳng vội vàng cũng chẳng đợi chờ. Đào rồi cũng sẽ phai, ban rồi cũng sẽ tàn, nhưng tình người vùng biên thì vẫn đong đầy qua năm tháng. Những nụ cười trong trẻo của trẻ thơ, những ánh mắt hiền hòa của người già, những câu hát giao duyên văng vẳng trong phiên chợ sớm… tất cả tạo nên một miền đất đẹp như một bức tranh thủy mặc, vừa hùng vĩ vừa dịu dàng, vừa hoang sơ vừa đong đầy tình cảm.

Tháng ba, đứng trên đỉnh núi cao, phóng tầm mắt ra xa, sẽ thấy đường biên giới mờ ảo trong màn sương, thấy những cột mốc thiêng liêng lặng lẽ trấn giữ đất trời. Ở nơi ấy, những người lính biên phòng vẫn âm thầm ngày đêm tuần tra, vẫn những bước chân vững chãi đi qua những con đường mòn, vẫn đôi mắt luôn dõi theo từng góc rừng, từng cánh đồng xa. Họ như những bông hoa rừng, bền bỉ vươn lên trong gió rét, lặng lẽ dâng hiến tuổi trẻ để giữ yên bình cho đất nước.

Mùa hoa nơi biên cương Đông Bắc không chỉ là sắc thắm của những loài hoa rừng, mà còn là mùa hoa trong lòng người - những con người chất phác, nghĩa tình, kiên cường và mạnh mẽ. Giữa cái rét se sắt của mưa phùn tháng ba, giữa những vạt nắng nhạt xuyên qua kẽ lá, tôi chợt nhận ra rằng, dù ở bất cứ nơi đâu, mỗi mùa hoa đều mang một câu chuyện riêng, một nỗi niềm riêng. Và mùa hoa ở nơi biên cương này, mãi mãi là bản tình ca dịu dàng mà sâu lắng, khiến lòng người phương xa cứ nhớ mãi, thương mãi, chẳng muốn rời xa…

Hà Pháp Danh

Các tin khác

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào đời sống thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

Tập trường ca “Những người lính của làng” của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều vừa được Nha xuất bản Hội Nhà văn ấn hành là một dấu ấn khá đặc biệt. Ở đó, hình tượng người lính không còn được khắc họa đơn tuyến như biểu tượng anh hùng thuần túy, mà trở thành một thực thể đa chiều - vừa bi tráng, vừa mong manh, vừa mang nỗi đau riêng tư, vừa hòa vào số phận dân tộc.

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Tuy là đồng nghiệp và đồng hương Quảng Bình, nhưng mãi đến năm 2018, tôi mới được gặp và quen biết Nguyễn Hương Duyên, cây bút nữ văn xuôi "7x đời chót" đang làm Trưởng ban Thư ký tòa soạn tạp chí Nhật Lệ của Hội VHNT ở quê nhà.

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

Trong những ngày đầu năm 2026, giới văn chương Việt Nam, đặc biệt là vùng đất "sen bùi nhãn ngọt" Hưng Yên, đón nhận tin vui: Đại tá Công an - nhà thơ Văn Diên (hội viên Hội Nhà văn Việt Nam) đã chính thức được vinh danh Giải thưởng Văn học Quốc tế 2025 với Huy chương Vàng Dickens cho tập thơ thiếu nhi "Green Wishes" (Ước vọng xanh).

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Một bữa nắng như chảo lửa nung cháy xứ Quảng, tôi ghé nhà bạn ở vùng trung du phía Tây Thăng Bình, nơi con sông Rù Rì chảy qua. Loáng thoáng trong câu chuyện quanh mâm giỗ, bà ngoại bạn thở than với mấy người già quê: “Trời ni mà có bát nước chè hai uống cái ực thì sướng phải biết!”.

Như thế nào là nghệ thuật?

Như thế nào là nghệ thuật?

Nghệ thuật (Tiếng Anh: Art), nếu chiết tự theo Hán Việt, đó là nuôi dưỡng, làm phát triển tài năng bên trong (tài nghệ) bằng các kỹ thuật, phương pháp. Sản phẩm nghệ thuật là hình thức hiện ra - kết quả của quá trình nuôi dưỡng tài năng cùng với các phương pháp biểu hiện tốt nhất có thể. Hiểu trên phương diện thực tế: nghệ thuật là sự biểu đạt thẩm mỹ thông qua các phương tiện/ chất liệu (ngôn ngữ, âm thanh, màu sắc, hình ảnh, hình khối, vũ đạo…).

Biết đủ để định vị bản thân

Biết đủ để định vị bản thân

Một sáng Chủ nhật thảnh thơi, tôi lại đem cuốn sách cũ ra đọc. Tiếng là những sách cũ, giấy đã sờn và rách gáy nhưng chữ nghĩa cổ nhân ngẫm ra thật thú vị. Trong "Đạo đức kinh", Lão Tử viết: "...Tri túc bất nhục, tri chỉ bất đài, khả dĩ trường cửu". Nghĩa là: Biết thế nào là đủ thì không nhục, biết lúc nào nên ngừng thì không nguy, may có thể sống lâu được".

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Gần nửa thế kỷ cầm bút, 11 đầu sách đã xuất bản, 9 Giải thưởng Báo chí quốc gia - đó là những con số biết nói về một hành trình sáng tạo bền bỉ của nhà báo Hồ Quang Lợi. Nhưng, có lẽ, điều khiến độc giả nhớ nhất ở ông không chỉ là nhà báo với những bài bình luận quốc tế sắc sảo, mà còn trong tư cách nhà văn qua những trang viết chân dung đầy nhân văn về những con người "làm nên thời đại".

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

“Nơi tôi sống, núi rừng trùng điệp, màu xanh cây cối đã thành quen mắt. Từ khi tôi còn là một đứa trẻ bé tí theo mẹ đi chợ, những hoa văn thổ cẩm đã theo vào mắt tôi, cùng tôi khôn lớn”, nhà văn trẻ Đặng Thùy Tiên giới thiệu về mình. Nơi “núi rừng trùng điệp” ấy chính là thị trấn Tam Đường, nay là xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu.

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

“Rộn ràng, rộn ràng hạnh phúc đang tràn dâng/ Nôn nao lâng lâng xao xuyến đến ngập lòng...” - nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung “chào sân” bằng bài hát vui vui. Không cần guitar đệm nhạc, chỉ có nhịp vỗ tay đã thấy rộn lên như trong một hội hôn. Hát xong, người nhạc sĩ đến từ miệt Sen hồng Đồng Tháp cúi đầu chào khán giả. Sau tràng pháo tay khích lệ, anh hát tiếp: “Nhớ không em! trò chơi đám cưới ngày xưa/ Tóc cô dâu thả suông kết bông mười giờ/ bên chú rể lưng trần, che lộng vàng lá chuối/ Xây tổ ấm uyên ương mơ ước ngày nên đôi...”.

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Trong dòng chảy văn xuôi Việt Nam viết về chiến tranh và hậu chiến, có những tác phẩm không chọn giọng điệu sử thi lớn lao, cũng không cố dựng lên những tượng đài bất khả xâm phạm, mà lặng lẽ đi vào ký ức cá nhân, từ đó chạm đến phần sâu nhất của lịch sử dân tộc. Tác phẩm bút ký - tản văn “Lính già mau nhớ lâu quên” của nhà văn Tô Hoàng vừa được NXB Hội Nhà văn ấn hành tháng 2/2026 là một tập sách như thế.

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

“Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng”của tiến sĩ Nguyễn Thành Nam không chỉ kể lại lịch sử Việt Nam hơn một thế kỷ qua, mà còn đặt lịch sử vào một vai trò khác, như tấm gương để soi chiếu hiện tại. Khi các sự kiện và nhân vật được nhìn lại bằng những câu hỏi mới, lịch sử không còn là những mốc thời gian khép kín, mà trở thành nguồn bài học sống động, đặc biệt với người trẻ, trong việc hiểu mình đang ở đâu và nên đi về đâu.

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Lần mới đây nhất tôi gặp lại nhà văn Nguyễn Thu Hằng chính là tại lễ tổng kết, trao giải Cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện và ký về đề tài "Vì an ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" lần thứ V, giai đoạn 2022-2025. Cuộc thi do Bộ Công an phối hợp với Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức. Ở cuộc thi này chị đã đoạt giải Nhất với tiểu thuyết “Chiều qua thị trấn”.

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trong thơ Việt Nam đương đại nửa sau thế kỷ XX, lớp nhà thơ trưởng thành từ chiến tranh đã tạo nên một diện mạo đặc biệt cho thi ca dân tộc. Họ mang đến cho thơ không chỉ cảm xúc mà còn là ký ức lịch sử, những trải nghiệm sống động của một thế hệ đã đi qua chiến tranh và bước vào công cuộc dựng xây đất nước.

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải là gương mặt quen thuộc trong làng văn, làng báo Việt Nam. Trải qua nhiều thăng trầm, bà khẳng định mình không chỉ là nhà báo tâm huyết mà còn là cây bút kiên trì với thể loại phi hư cấu, đặc biệt là những cuốn sách chân dung gây tiếng vang như tác phẩm về nhà tình báo huyền thoại Phạm Xuân Ẩn – cuốn sách được giới nghiên cứu quốc tế đánh giá cao, từng được dịch nhiều chương trên tạp chí The Consequence (Mỹ).

Tơ duyên trong chữ

Tơ duyên trong chữ

Tập tiểu luận phê bình "Duyên khởi đến cõi văn" (NXB Hội Nhà văn, 2025) của PGS.TS Hoàng Kim Ngọc là kết quả sau hơn 3 năm đọc, nghĩ và viết dưới ánh sáng của chữ duyên: “Hữu duyên, nhân duyên, thiện duyên và duyên khởi. Đó là sự gặp gỡ giữa nhà phê bình với nhà văn, giữa nhà văn với cõi văn linh diệu của họ” (Lời nói đầu).