Liên hợp quốc nỗ lực vì sự chuyển giao toàn diện tại Syria

Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (LHQ) tổ chức cuộc họp ngày 8/1 (giờ Mỹ), để thảo luận về các diễn biến chính trị và nhân đạo tại Syria, đúng một tháng sau khi chính quyền Assad sụp đổ tại đất nước Trung Đông này. Chính phủ lâm thời tại Syria cũng lần đầu tiên đưa ra những hoạch định về tương lai đất nước tại một diễn đàn quốc tế. 

Theo các báo cáo của LHQ, tình hình nhân đạo tại Syria rất đáng báo động, với gần 15 triệu người cần dịch vụ y tế, 13 triệu người phải đối mặt với tình trạng mất an ninh lương thực nghiêm trọng và hơn 620.000 người phải di dời trong điều kiện mùa đông. Điều phối viên cứu trợ khẩn cấp của LHQ Tom Fletcher nhấn mạnh cần "nắm lấy cơ hội" khi nêu ra các ưu tiên cấp bách để tái thiết Syria.

Liên hợp quốc nỗ lực vì sự chuyển giao toàn diện tại Syria -0
Liên hợp quốc đánh giá Syria có thời cơ để tái thiết bất chấp việc còn nhiều thách thức. Ảnh minh họa TTXVN

Đầu tiên, cần khôi phục các dịch vụ thiết yếu, vốn đã bị tàn phá sau 14 năm xung đột, một điều cần thiết trong bối cảnh mất an ninh lương thực lan rộng, các dịch vụ y tế bị tê liệt và thiệt hại từ vụ vỡ đập Tishreen hạn chế nước và điện cho hơn 400.000 người tại Syria. Bên cạnh đó, ông nêu rõ tầm quan trọng của việc bảo vệ những người phải di dời do thiếu cơ sở hạ tầng, dịch vụ và mối đe dọa từ bom mìn chưa nổ. Ông cũng đề cập đến vấn đề phục hồi của phụ nữ và trẻ em gái Syria, đồng thời kêu gọi họ tham gia vào các nỗ lực tái thiết.

Trước vô vàn những thách thức trong tái thiết Syria, đặc phái viên của LHQ về Syria Geir Pedersen nhấn mạnh LHQ sẵn sàng hợp tác với chính phủ lâm thời tại nước này để thúc đẩy quá trình chuyển đổi chính trị đáng tin cậy và toàn diện. Ông Pedersen nói, Syria đang tìm cách vạch ra một lộ trình mới sau khi chính quyền của Tổng thống Bashar al-Assad sụp đổ cách đây một tháng. Bất kỳ quyết định nào được đưa ra vào thời điểm này sẽ định hình tương lai của đất nước. Theo đó, bên cạnh những cơ hội để xây dựng nền tảng cho hòa bình và ổn định lâu dài ở Syria, lựa chọn sai lầm hoặc bỏ lỡ cơ hội có thể gây rủi ro và gieo mầm bất ổn. Do đó, người dân Syria và cộng đồng quốc tế cần tuân thủ giai đoạn chuyển tiếp và LHQ sẵn sàng làm mọi thứ có thể để tạo điều kiện và hỗ trợ quá trình này.

Theo đánh giá của đặc phái viên LHQ, chính quyền lâm thời Syria đang tiếp tục nỗ lực để xây dựng và củng cố quyền lực, họp với nhiều đại diện thuộc nhiều nhóm và thành phần khác nhau tại Syria; gặp gỡ các bộ trưởng ngoại giao và quan chức nước ngoài. Dù vậy, vẫn còn đó những dấu hiệu bất ổn trong các khu vực do chính phủ lâm thời kiểm soát, bao gồm các báo cáo về bạo lực ở vùng ven biển, Homs và Hama cũng như các kế hoạch tái cấu trúc khu vực công có thể khiến nhiều người mất kế sinh nhai. Tại các khu vực rộng lớn nằm ngoài tầm kiểm soát của chính quyền, xung đột vẫn tiếp diễn. Đặc phái viên LHQ bày tỏ sự ủng hộ đối với việc phát triển hơn nữa tất cả các kênh đối thoại và hối thúc tất cả các bên liên quan tìm cách thúc đẩy tiến trình chính trị thuận lợi, tránh xung đột quân sự. Ông cũng lưu ý về "mối đe dọa" đối với chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Syria, trong đó có tổ chức khủng bố IS và đặc biệt là các cuộc không kích của quân đội Israel.

Quan chức LHQ bày tỏ quan ngại về sự hiện diện và hoạt động quân sự liên tục của quân đội Israel, phá hủy cơ sở hạ tầng dân sự, làm đảo lộn cuộc sống và ảnh hưởng tới tính mạng của người dân, theo Reuters. Nhấn mạnh những vi phạm như vậy, cùng với các cuộc không kích của Israel ở các khu vực khác của Syria có thể gây phương hại cho triển vọng cho tiến trình chuyển tiếp chính trị có trật tự. Do đó, ông kêu gọi Israel ngừng các hành động quân sự tại Syria.

Trong diễn biến liên quan, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đã kêu gọi Israel rút quân khỏi lãnh thổ Syria sau khi chính quyền của Tổng thống Bashar al-Assad sụp đổ. Ông Pezeshkian đưa ra tuyên bố trên trong chuyến thăm Tehran của Thủ tướng Iraq Mohammed Shia al-Sudani, khi hai bên thảo luận về thương mại, hợp tác và những diễn biến gần đây tại Syria. Về phần mình, Thủ tướng Sudani khẳng định Iraq tôn trọng ý chí của người dân Syria và ủng hộ bất kỳ hệ thống chính trị hoặc hiến pháp nào do chính họ lựa chọn mà không có sự can thiệp từ bên ngoài. Ông cũng nhấn mạnh, Iraq sẵn sàng hợp tác với tất cả các bên để đạt được tiến trình chuyển tiếp hòa bình suôn sẻ hướng tới một hệ thống phản ánh ý chí của người dân Syria.

Lần đầu tiên đại diện cho chính phủ lâm thời trình bày trước LHQ, Đại sứ Syria Koussay Aldahhak kêu gọi gỡ bỏ ngay lập tức các lệnh trừng phạt đối với chính quyền trước đây, lập luận rằng chúng cản trở các nỗ lực nhân đạo và tái thiết. Ông kêu gọi LHQ và các thành viên Hội đồng "tôn trọng ý chí của người dân Syria và các lựa chọn quốc gia của họ". Đại sứ Mỹ Dorothy Shea lại cho rằng các lệnh trừng phạt sẽ không cản trở viện trợ nhân đạo và nhắc lại sự ủng hộ của Washington đối với "một tiến trình chính trị do Syria lãnh đạo và sở hữu".

Liên quan đến vấn đề này, đặc phái viên Pedersen hoan nghênh động thái hôm 6/1 của Mỹ về việc ban hành các quyết định miễn trừ trừng phạt và miễn trừ cho các giao dịch với các tổ chức quản lý của Syria trong 6 tháng nhằm nỗ lực tạo điều kiện thuận lợi cho dòng viện trợ nhân đạo và cho phép một số giao dịch năng lượng. Quan chức LHQ nhấn mạnh thêm rằng cần phải có nhiều nỗ lực hơn nữa trong thời gian tới để giải quyết đầy đủ các lệnh trừng phạt. Mới đây, Bộ Ngoại giao lâm thời của Syria ra tuyên bố bày tỏ hoan nghênh động thái miễn trừ một số lệnh trừng phạt kinh tế của Mỹ, đồng thời kêu gọi dỡ bỏ hoàn toàn các lệnh trừng phạt để hỗ trợ cho quá trình phục hồi của quốc gia Trung Đông này.

Duy Tiến

Các tin khác

Sự điều chỉnh nhân sự từ Lãnh tụ Tối cao Iran mang thông điệp gì?

Sự điều chỉnh nhân sự từ Lãnh tụ Tối cao Iran mang thông điệp gì?

Giữa thời điểm Iran đứng trước những quyết định then chốt về eo biển Hormuz và đàm phán với Mỹ, việc Lãnh tụ tối cao đưa cựu Tư lệnh Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran Mohsen Rezaei trở lại trung tâm hoạch định an ninh phản ánh những tính toán đáng chú ý của Tehran.

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Iran cho biết, đàm phán với Oman về một cơ chế hàng hải mới tại eo biển Hormuz đang tiến gần tới thỏa thuận, song Tehran cảnh báo việc đạt được thỏa thuận với Muscat chưa đủ để tuyến đường biển chiến lược này được khơi thông hoàn toàn.

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Nhà Trắng và Lầu Năm Góc vừa lên tiếng bác bỏ những báo cáo gần đây của loạt hãng tin cho rằng kho vũ khí tấn công và phòng thủ của Mỹ đã sụt giảm xuống mức nguy hiểm sau 5 tháng chiến sự với Iran. Bất chấp những tuyên bố trấn an từ giới chức, các chuyên gia cảnh báo tình trạng thiếu hụt đạn tên lửa phòng không, đặc biệt là hệ thống Patriot và THAAD, có thể đặt lực lượng Mỹ và các đồng minh vào tình thế rủi ro cao.

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Sau nhiều tháng đối đầu quân sự, Mỹ và Iran đang tiến rất gần tới một thỏa thuận nhằm khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, đằng sau những tín hiệu lạc quan là cuộc mặc cả phức tạp về quyền kiểm soát tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới.

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Làn sóng hàng chục nghìn người di cư tràn vào vùng lãnh thổ Ceuta chỉ trong vài ngày đã khiến khu vực biên giới của Tây Ban Nha rơi vào tình trạng hỗn loạn, đồng thời trở thành phép thử đầu tiên đối với Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới của Liên minh châu Âu (EU).

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây tuyên bố Washington và Tehran sẽ bước vào một vòng đàm phán mới dự kiến diễn ra vào chiều 3/8 (giờ địa phương), động thái được đưa ra ngay sau khi ông hủy bỏ chiến dịch không kích mạnh tay nhắm vào Iran ở những phút cuối cùng. Quyết định đình chiến nhường chỗ cho ngoại giao không chỉ đánh dấu sự thay đổi quan trọng trong cuộc đối đầu dai dẳng Mỹ - Iran, mà còn cứu vãn thị trường năng lượng toàn cầu khỏi một cú sốc tồi tệ.

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Hàng chục ngàn người ùn ùn vượt qua biên giới từ Morocco vào thành phố tự trị Ceuta của Tây Ban Nha trong hai ngày, khiến vùng lãnh thổ nhỏ bé ở cửa ngõ châu Âu rơi vào cảnh hỗn loạn. Tuy nhiên, khác với cuộc khủng hoảng năm 2015, châu Âu hiện sở hữu một hệ thống kiểm soát biên giới và chính sách nhập cư chặt chẽ hơn, khiến làn sóng di cư lần này khó lan rộng ra toàn lục địa.

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Hội đồng Hòa bình đã đạt thỏa thuận lịch sử với phong trào Hamas và các nhóm vũ trang người Palestine về lộ trình giải giáp dải Gaza, mở đường thiết lập hòa bình lâu dài tại vùng lãnh thổ.

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Mới đây, Iran đã chủ động tấn công các căn cứ Mỹ tại Trung Đông, dẫn đến việc "đáp trả mạnh mẽ" từ phía Washington nhằm vào nhiều địa điểm ở khu vực phía Nam nước này. Động thái trên không chỉ đánh dấu một vòng leo thang mới trong căng thẳng Mỹ - Iran, mà còn phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong cách tiếp cận của Tehran.

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Trong thời đại ngày nay, đối ngoại tiếp tục giữ vai trò tiên phong trong việc tạo lập, giữ vững môi trường hòa bình và huy động tối đa các nguồn lực bên ngoài phục vụ sự nghiệp phát triển đất nước. Trong bức tranh chiến lược đó, châu Phi, tiêu biểu là Tanzania và Angola, đang nổi lên như những đối tác đầy tiềm năng và là cánh cửa quan trọng để Việt Nam mở rộng không gian phát triển, đa dạng hóa thị trường toàn cầu.

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Việc Oman gửi tới Iran một kế hoạch được các nước Vùng Vịnh hậu thuẫn nhằm quản lý eo biển Hormuz có thể xem là nỗ lực ngoại giao đáng chú ý nhất trong những tuần gần đây, nhằm xử lý điểm nghẽn lớn của tiến trình giảm căng thẳng tại Trung Đông.

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran bước sang ngày thứ hai tạm ngừng các cuộc tấn công nhằm vào nhau, trong bối cảnh xung đột từng đứng bên bờ vực vượt ngoài tầm kiểm soát. Khoảng lặng hiếm hoi sau hai tuần giao tranh với các cuộc không kích ban đêm của Mỹ nhằm vào Iran cùng các đòn đáp trả của Tehran nhằm vào các đồng minh của Washington ở Vùng Vịnh đã làm dấy lên hy vọng hai bên có thể quay trở lại bàn đàm phán.

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Sau gần 10 năm lãnh đạo Liên hợp quốc, Tổng Thư ký António Guterres sẽ kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào cuối năm 2026. Trong bối cảnh đó, cuộc đua tìm người kế nhiệm đã bước vào giai đoạn quyết định, khi sáu ứng viên lần đầu tiên cùng trình bày tầm nhìn về tương lai của tổ chức đa phương lớn nhất thế giới, trước thềm các vòng thăm dò quan trọng tại Hội đồng Bảo an.

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Liên hợp quốc cùng nhiều tổ chức quốc tế đã đồng loạt bày tỏ quan ngại sau khi lực lượng Houthi nối lại các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại trên Biển Đỏ. Các cảnh báo cho rằng diễn biến mới không chỉ đe dọa an ninh hàng hải mà còn có nguy cơ kéo Yemen trở lại vòng xoáy xung đột sau nhiều năm tương đối lắng dịu.

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Châu Âu đang phải đối mặt với một trong những mùa hè khắc nghiệt nhất trong nhiều năm trở lại đây khi các đợt nắng nóng kéo dài liên tiếp đẩy nguy cơ cháy rừng lên mức báo động, trong khi nhiều khu vực khác lại hứng chịu các cơn dông, mưa đá và thời tiết cực đoan. Từ Tây Ban Nha, Pháp đến khu vực Balkan, lực lượng cứu hỏa và chính quyền các nước đang phải chạy đua với thời gian nhằm kiểm soát các thảm họa thiên nhiên ngày càng nghiêm trọng.