Lãnh đạo Mỹ - Nhật gửi thông điệp mạnh mẽ đến Trung Quốc

Với việc sắp xếp gặp Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide tại Washington DC, trong hội nghị thượng đỉnh trực tiếp đầu tiên ngày 16/4, Tổng thống Mỹ Joe Biden đang muốn gửi một thông điệp rằng châu Á, và đặc biệt là Nhật Bản, là trọng tâm trong chính sách đối ngoại của Mỹ.
Thủ tướng Nhật Bản sẽ có cuộc gặp với Tổng thống Mỹ trong ngày 16/4. Ảnh AP.
Thủ tướng Nhật Bản sẽ có cuộc gặp với Tổng thống Mỹ trong ngày 16/4. Ảnh AP. 

Trong khi các vấn đề như đại dịch COVID-19, biến đổi khí hậu và Triều Tiên được cho là sẽ nằm trong danh sách thảo luận của hai nhà lãnh đạo, thì một quốc gia khác, cụ thể là Trung Quốc, cũng có thể trở thành chủ đề hàng đầu. Bắc Kinh tỏ ra không hài lòng về hội nghị thượng đỉnh này.

Mỹ và Nhật Bản có chung nhiều quan ngại liên quan đến Trung Quốc, như cáo buộc vi phạm nhân quyền tại Tân Cương, các tranh chấp trên biển và việc sử dụng công nghệ tiên tiến để đạt được lợi thế kinh tế với các đối thủ cạnh tranh.

Một số chuyên gia nhận định, sẽ không có lợi cho cả Mỹ và Nhật Bản nếu quá “gây hấn” trong đối phó với Trung Quốc, trong khi đó, Tokyo lại càng phải cẩn trọng hơn trong các hành động của mình so với Mỹ. Ít nhất trong lĩnh vực thương mại, Trung Quốc vẫn là đối tác quan trọng với Nhật Bản hơn Mỹ.

Theo dữ liệu của Bộ Tài chính Nhật Bản, Trung Quốc là điểm đến xuất khẩu hàng đầu của Nhật Bản vào năm 2020, vượt qua Mỹ, và tiêu thụ hơn 22% hàng hóa Nhật Bản bán ra nước ngoài. Đối với Mỹ, Trung Quốc là điểm đến xuất khẩu lớn thứ ba, chiếm 8,7% tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của nước này, sau Canada và Mexico.

Trong khi đó, Nhật Bản vẫn muốn đảm bảo mối liên kết với Mỹ, đồng minh quân sự duy nhất của họ, trong bối cảnh tranh chấp giữa Tokyo và Bắc Kinh về các đảo ở Biển Hoa Đông.

Sau nhiều năm cựu Tổng thống Donald Trump nỗ lực “không phân biệt bạn và thù” nhằm giảm thặng dư thương mại của các nước với Mỹ, đương kim Tổng thống Joe Biden đang có một cách tiếp cận khác. Ông đã khẳng định rõ từ khi vận động tranh cử rằng ông sẽ tìm cách hợp tác với các đồng minh truyền thống của Mỹ - bao gồm cả Nhật Bản - để đối đầu với Trung Quốc về các vấn đề như mất cân bằng thương mại và cáo buộc lạm dụng quyền sở hữu trí tuệ và nhân quyền của nước này, những cáo buộc mà Bắc Kinh bác bỏ.

Một trong những cơ sở cho cuộc gặp của lãnh đạo Mỹ-Nhật là chuyến thăm của Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken và Bộ trưởng Quốc phòng Lloyd Austin đến Tokyo vào tháng trước, chuyến đi nước ngoài đầu tiên của hai quan chức này, một tín hiệu khác về tầm quan trọng của Nhật Bản đối với các mục tiêu chiến lược của Mỹ.

Hai bên cũng đang thành lập các nhóm công tác để thảo luận về các công nghệ mới nổi, biến đổi khí hậu, các biện pháp phòng chống COVID-19 và hợp tác kinh tế song phương, theo Japan Times đưa tin hồi tháng trước.

Trước hội nghị thượng đỉnh, Trung Quốc đã “tăng nhiệt” với Nhật Bản. Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị hồi đầu tháng đã cho người đồng cấp Nhật Bản Toshimitsu Motegi biết rằng hai nước nên đảm bảo quan hệ song phương “không can dự vào cái gọi là đối đầu giữa các nước lớn”.

Một vấn đề quan trọng khác liên quan đến Mỹ và Nhật Bản là làm thế nào để đối phó với sức mạnh công nghệ ngày càng tăng của Trung Quốc.

Trung Quốc đã dồn nguồn cung cấp linh kiện toàn cầu cho mạng viễn thông di động thế hệ thứ năm (5G). Các công ty Trung Quốc như Huawei và ZTE sản xuất thiết bị tiên tiến có giá bán thấp hơn các đối thủ cạnh tranh như Nokia của Phần Lan, hứa hẹn khả năng truy cập băng thông rộng tốc độ cao đến ngay cả những nơi nghèo nhất trên thế giới.

Vào năm 2019, Mỹ đã đưa Huawei vào danh sách thực thể gây ra mối đe dọa an ninh quốc gia, một cáo buộc mà công ty này phủ nhận.

Hai ông Biden và Suga được cho là đang lên kế hoạch thảo luận về các tận dụng “bí quyết” của hai nước - Mỹ và Nhật Bản là hai trong số những quốc gia có công nghệ tiên tiến nhất - để có tầm nhìn xa hơn 5G về cái gọi là công nghệ di động thế hệ thứ 6.

Thêm nữa, ngoài các cuộc thảo luận liên quan đến Trung Quốc, vấn đề thương mại giữa Nhật Bản và Mỹ cũng sẽ trở thành một trọng tâm.

Nhật Bản và Mỹ đã ký một hiệp định thương mại hạn chế vào năm 2019 dưới sự chứng kiến của các nhà lãnh đạo tiền nhiệm. Điều này đã phần nào giảm bớt nhức nhối từ quyết định của ông Trump về việc áp thuế trừng phạt đối với thép và nhôm của Nhật Bản vào năm trước.

Tuy nhiên, thỏa thuận năm 2019 không bao gồm lĩnh vực ô tô, được coi là gốc rễ của phần lớn thâm hụt thương mại lên đến 55,4 tỷ USD của Mỹ với Nhật Bản vào năm 2020.

Việc đạt được một thỏa thuận giúp tăng cường mối quan hệ thương mại của Nhật Bản với Mỹ sẽ là một chiến thắng hữu hình quan trọng đối với Thủ tướng Nhật Bản trong bối cảnh ông đang củng cố quyền lực và nỗ lực thực hiện bước tiến lớn đầu tiên trên đấu trường địa chính trị.

Một mục tiêu quan trọng là vừa kiềm chế được Trung Quốc trong khi vẫn duy trì mối quan hệ kinh tế có lợi với nước này đòi hỏi nhiều nỗ lực và sự khéo léo trong hành động cũng như sự hỗ trợ từ một siêu cường hàng đầu thế giới.

Duy Tiến (Theo Al Jazeera)

Các tin khác

TrophyLab: Khi dữ liệu trở thành chiến lược mới của Ukraine

TrophyLab: Khi dữ liệu trở thành chiến lược mới của Ukraine

Sau hơn bốn năm xung đột, Ukraine cho biết đã thu giữ hàng trăm mẫu khí tài của Nga trên chiến trường. Việc Kiev mới đây công bố nền tảng TrophyLab, cho phép các đối tác tiếp cận thông tin kỹ thuật về những mẫu vũ khí này, lập tức thu hút sự chú ý lớn từ giới quan sát quốc tế.

Đọc vị bảng xếp hạng "kỳ lân toàn cầu" Hurun 2026

Đọc vị bảng xếp hạng "kỳ lân toàn cầu" Hurun 2026

Bảng xếp hạng kỳ lân toàn cầu năm 2026 của Viện nghiên cứu Hurun (Trung Quốc) cho thấy, AI đã trở thành động lực tăng trưởng mới, đồng thời hé lộ sự dịch chuyển đáng chú ý trong cuộc đua công nghệ giữa các quốc gia.

Thương vong leo thang, quốc tế khẩn trương ứng cứu

Thương vong leo thang, quốc tế khẩn trương ứng cứu

Hai trận động đất kinh hoàng liên tiếp với cường độ 7,2 và 7,5 độ richter đã tấn công thủ đô Caracas của Venezuela và các khu vực lân cận hôm 24/6. Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), đây là cơn địa chấn mạnh nhất tại quốc gia Nam Mỹ này kể từ năm 1900, để lại cảnh tượng tàn phá nặng nề và đẩy hàng chục nghìn người vào cảnh màn trời chiếu đất.

Khi sóng nhiệt trở thành "bình thường mới" của châu Âu

Khi sóng nhiệt trở thành "bình thường mới" của châu Âu

Các chuyên gia cảnh báo hiện tượng "vòm nhiệt" kết hợp với biến đổi khí hậu khiến châu Âu, khu vực nóng lên nhanh nhất thế giới, phải đối mặt với những đợt sóng nhiệt ngày càng dữ dội, thậm chí trở thành "bình thường mới" trong mùa Hè.

Những rạn nứt đầu tiên trong thỏa thuận Mỹ - Iran

Những rạn nứt đầu tiên trong thỏa thuận Mỹ - Iran

Trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định các cuộc đàm phán với Iran đang diễn ra “khá suôn sẻ”, thì thực tế trên bàn đàm phán và tại các mặt trận lại vẽ nên một bức tranh khác. Những mâu thuẫn về diễn giải thỏa thuận, cùng áp lực chính trị nội bộ tại Washington, đang đặt dấu hỏi lớn về tính khả thi của một thỏa thuận hòa bình vừa mới chớm nở.

Sau Thủ tướng Keir Starmer, ai sẽ dẫn dắt nước Anh?

Sau Thủ tướng Keir Starmer, ai sẽ dẫn dắt nước Anh?

Hai năm sau chiến thắng lịch sử, Thủ tướng Anh Keir Starmer đã phải rút lui do không còn nhận được sự tín nhiệm trong nội bộ đảng. Người được đánh giá là ứng viên sáng giá nhất cho vị trí kế nhiệm là Andy Burnham, chính trị gia đang nổi lên như hy vọng mới của Công đảng.

Vì sao mặt trận Lebanon có khả năng định hình thỏa thuận Mỹ - Iran?

Vì sao mặt trận Lebanon có khả năng định hình thỏa thuận Mỹ - Iran?

Tuyên bố mới nhất của Tổng thống Trump cho thấy Washington đang chuyển trọng tâm từ hồ sơ hạt nhân sang việc kiểm soát các lực lượng đồng minh của Iran trong khu vực. Điều này đồng nghĩa tương lai của tiến trình hòa bình Mỹ-Iran không chỉ phụ thuộc vào các cuộc thương lượng ở Thụy Sĩ mà còn gắn chặt với diễn biến thực địa tại Lebanon.

Bolivia ban bố tình trạng khẩn cấp sau 50 ngày bạo loạn đẫm máu

Bolivia ban bố tình trạng khẩn cấp sau 50 ngày bạo loạn đẫm máu

Căng thẳng tại Bolivia lên đỉnh điểm trong cuối tuần này khi Tổng thống Rodrigo Paz chính thức ban bố tình trạng khẩn cấp toàn quốc, cho phép các lực lượng an ninh và quân đội tiến hành giải tỏa các chướng ngại vật của người biểu tình – những rào chắn đã làm tê liệt nền kinh tế quốc gia Nam Mỹ này trong suốt 50 ngày qua và cướp đi sinh mạng của ít nhất 14 người.

Mỹ và Iran hoãn đàm phán tại Thụy Sĩ. Ảnh minh họa Reuters.

“Bước đệm” cho thỏa thuận Mỹ - Iran hay chỉ là khoảng lặng tạm thời?

Một bước ngoặt quan trọng vừa diễn ra tại Trung Đông khi Israel và lực lượng Hezbollah đạt được thỏa thuận ngừng bắn tại Lebanon. Động thái này diễn ra vào thời điểm hết sức nhạy cảm, ngay sau những đợt giao tranh ác liệt đe dọa trực tiếp đến cơ hội đạt được hiệp định hòa bình toàn diện giữa Mỹ và Iran.

Cuộc rà soát NATO 3.0: Khi châu Âu phải tự đứng trên đôi chân của mình

Cuộc rà soát NATO 3.0: Khi châu Âu phải tự đứng trên đôi chân của mình

Tháng trước, Mỹ thông báo với các đồng minh rằng họ quyết định thu hẹp nguồn lực quân sự sẵn có dành cho NATO. Và hôm 18/6, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ khẳng định Washington không nói giỡn, tuyên bố sẽ tiến hành một cuộc rà soát thực sự kéo dài sáu tháng, bao gồm cả tham vấn Quốc hội.

Bản ghi nhớ Islamabad: Ký kết đã khó, thực thi càng khó hơn

Bản ghi nhớ Islamabad: Ký kết đã khó, thực thi càng khó hơn

Mỹ và Iran ký Bản ghi nhớ Islamabad, mở đường chấm dứt xung đột và khôi phục hoạt động tại eo biển Hormuz. Tuy nhiên, phía sau bước đột phá ngoại giao này vẫn còn hàng loạt vấn đề gai góc, từ cơ chế kiểm soát chương trình hạt nhân Iran, tương lai của Hormuz cho đến việc nới lỏng trừng phạt và bảo đảm Israel - Hezbollah tuân thủ ngừng bắn.

Hàng triệu người tị nạn mòn mỏi chờ lối thoát

Hàng triệu người tị nạn mòn mỏi chờ lối thoát

Báo cáo mới nhất của Cao ủy Liên hợp quốc về người tị nạn (UNHCR) cho thấy khoảng 2,4 triệu người tị nạn trên thế giới sẽ cần được tái định cư trong năm 2027, nhưng nhu cầu này ngày càng khó khăn do chính sách siết chặt của các quốc gia.

Đồng minh Mỹ và những hoài nghi vào kịch bản Hormuz “mở cửa hoàn toàn”

Đồng minh Mỹ và những hoài nghi vào kịch bản Hormuz “mở cửa hoàn toàn”

Tổng thống Trump ngày 16/6 khẳng định, eo biển Hormuz sẽ được mở lại hoàn toàn vào ngày 19/6 sau khi xác nhận về một thỏa thuận tạm thời giữa Washington và Tehran. Tuy nhiên, tại Hội nghị Thượng đỉnh Nhóm bảy nền kinh tế phát triển nhất thế giới (G7), nhiều đồng minh châu Âu lại tỏ ra thận trọng trước triển vọng đó.

Kỳ vọng chấm dứt xung đột Mỹ - Iran, tháo gỡ "nút thắt" kinh tế toàn cầu

Kỳ vọng chấm dứt xung đột Mỹ - Iran, tháo gỡ "nút thắt" kinh tế toàn cầu

Giới chức Mỹ và Iran mới đây chính thức xác nhận đã đạt được một khuôn khổ thỏa thuận nhằm chấm dứt tình trạng chiến tranh. Thỏa thuận sơ bộ này không chỉ làm lóe lên hy vọng chấm dứt cho các hành động quân sự và các lệnh phong tỏa căng thẳng trong suốt nhiều tháng qua, mà còn lập tức tạo ra một cú hích đối với thị trường toàn cầu trong ngày 15/6.

Bước tiến lớn của Ukraine trên chặng đường hội nhập châu Âu

Bước tiến lớn của Ukraine trên chặng đường hội nhập châu Âu

Việc các nước thành viên Liên minh châu Âu (EU) đồng ý khởi động tiến trình đàm phán kết nạp Ukraine là bước tiến đáng kể của Kiev trong nỗ lực gia nhập EU. Tuy nhiên, đây được dự báo là một quá trình kéo dài và đòi hỏi Ukraine có nhiều cải cách lớn.

Tín hiệu trái chiều của Mỹ và Iran về thỏa thuận hòa bình

Tín hiệu trái chiều của Mỹ và Iran về thỏa thuận hòa bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 11/6 (giờ địa phương) tuyên bố Washington và Tehran có thể sẽ ký kết một thỏa thuận hòa bình ngay trong cuối tuần này, qua đó mở cửa trở lại tuyến hàng hải huyết mạch qua eo biển Hormuz. Dù Iran tỏ ra thận trọng, tuyên bố của Tổng thống Mỹ đã có những tác động nhất định đến thị trường toàn cầu.

Lý giải chiến dịch gia tăng hỏa lực của Mỹ với Iran

Lý giải chiến dịch gia tăng hỏa lực của Mỹ với Iran

Những đợt không kích liên tiếp của Mỹ nhằm vào các mục tiêu quân sự tại miền Nam Iran trong hai ngày qua cho thấy Washington đang theo đuổi một chiến lược vượt ra ngoài khuôn khổ đáp trả đơn thuần. Theo nhiều nhà phân tích, bên cạnh mục tiêu gây sức ép buộc Tehran điều chỉnh lập trường, Mỹ còn muốn làm suy yếu khả năng sử dụng eo biển Hormuz như một công cụ răn đe chiến lược của Iran.

Các đại sứ quốc tế nhận định ra sao về Diễn đàn Tương lai ASEAN?

Các đại sứ quốc tế nhận định ra sao về Diễn đàn Tương lai ASEAN?

Diễn đàn tương lai ASEAN (AFF) lần thứ ba tại Hà Nội đã chính thức khép lại sau hai ngày làm việc hiệu quả. Chia sẻ với phóng viên Báo CAND, các đại biểu quốc tế đều gửi lời chúc mừng tới Việt Nam tổ chức thành công sự kiện, khẳng định vai trò cầu nối chiến lược của nước chủ nhà trong thúc đẩy đối thoại, dự báo các xu hướng mới và định hình những giải pháp chung vì tương lai khu vực.