Họa sĩ Hùng Lân: Đưa Hesman tìm lại ký ức tuổi thơ

Cha đẻ của bộ truyện tranh huyền thoại “Dũng sĩ Hesman” sắp ra mắt tập 160 như một món quà tri ân bạn đọc. Thông tin này khiến nhiều người háo hức. Bởi 25 năm trôi qua, đứa con tinh thần của ông đã trở thành ký ức tuổi thơ đẹp đẽ mà thế hệ 8X, 9X không bao giờ quên...

“Dũng sĩ Hesman” của họa sĩ Nguyễn Hùng Lân ra đời năm 1993. Bốn năm sau đó, bộ truyện gồm 159 tập này khiến lũ trẻ khắp mọi miền đất nước mất ăn mất ngủ theo đúng nghĩa đen. Đứa nhịn ăn sáng, dành dụm tiền mua cho được cuốn truyện. Đứa trốn giờ ngủ trưa, thức chong mắt ban đêm tranh thủ đọc để còn kịp trả lại tụi bạn hoặc anh chị. Ở thành phố còn mua được truyện, riêng lũ trẻ ở nông thôn thì tranh nhau chầu chực ở tiệm để thuê cuốn truyện cũ mèm. Giá thuê đọc tại chỗ là 300 đồng, mang về nhà là 500 đồng.

Anh Lê Trung Tín (sinh năm 1987), người sưu tập gần như trọn bộ “Dũng sĩ Hesman” cho biết, nhắc tới Hesman, lũ con trai thế hệ 8X, 9X gần như đứa nào cũng biết, cũng đọc. Bắt gặp bìa cuốn truyện cũ, đứa nào cũng rưng rưng. Kỷ niệm tuổi thơ lại ùa về. Nhiều khi vì chầu chực cả buổi mà bị đứa khác thuê trước, bọn trẻ đánh nhau chí chóe.

Hồi còn nhỏ, Trung Tín ở phố, nên cứ chiều thứ 3, anh và lũ bạn lại ra nhà sách chầu chực chuyến xe từ TP Hồ Chí Minh về giao truyện. Nhiều khi xe đến trễ, đám trẻ tiu nghỉu ra về cho kịp giờ cơm, không thì bị ba mẹ đánh đòn xoắn đít.

Họa sĩ Hùng Lân giới thiệu tập 160 “Dũng sĩ Hesman – Người về từ cõi chết”.
Họa sĩ Hùng Lân giới thiệu tập 160 “Dũng sĩ Hesman – Người về từ cõi chết”.

Bây giờ, để tìm lại ký ức tuổi thơ, nhiều người không ngừng tìm kiếm, sưu tập cho trọn 159 tập. Giá sưu tập từ vài triệu giờ đã lên đến 30, 40 triệu mà vẫn chưa ai sưu tập nổi trọn bộ. Nhằm góp phần giúp đỡ họ, một nhóm bạn trẻ đã xin ý kiến họa sĩ Hùng Lân để lập dự án “Hesman - The legend reborn” (Hesman – Huyền thoại tái sinh) và in lại bộ truyện, làm mô hình robot Hesman.

Thập niên 90 của thế kỷ trước, truyện tranh khan hiếm. Đối thủ đáng gờm của “Dũng sĩ Hesman” chỉ có truyện "Đô-rê-mon". Nhưng khác hoàn toàn "Đô-rê-mon", “Dũng sĩ Hesman” là bộ truyện hiếm hoi (nếu không muốn nói là duy nhất) khai thác đề tài siêu nhân, robot thời điểm ấy. Những khái niệm như robot khổng lồ, robot sinh học, nguồn điện chết, sóng siêu âm, từ trường... cũng rất lạ lẫm.

Ngoài các nhân vật có cái tên ngoại quốc như Gát Cô, Kíp, Hesman... thì truyện còn có nhân vật Việt Nam mang tên Huy Hùng. Cuộc đối đầu của Hesman và các bạn với những thế lực xấu xa, thù địch trong không gian vũ trụ lôi cuốn bạn đọc nhỏ tuổi. Hesman gieo vào lòng các bé trai ước mơ được làm siêu nhân, được làm người hùng diệt ác, trừ gian, đem lại bình yên cho loài người. Nếu so sánh thì Hesman không khác gì motif phim “Siêu nhân Gao” Nhật Bản mà trẻ em bây giờ say mê. 

Thật ra, khởi nguồn bộ truyện huyền thoại này cũng từ phim hoạt hình siêu nhân “Voltron” của Nhật. Nhà xuất bản Mỹ Thuật đưa cho Hùng Lân cuốn băng video “Voltron” và mong muốn ông phóng tác thành truyện tranh. Ông vẽ và cẩn thận đề trên bìa: “Hùng Lân phóng tác từ phim hoạt hình Voltron”. Nhà xuất bản thấy nếu để tên “Voltron” thì bạn đọc nhỏ tuổi sẽ khó phát âm nên đề nghị đổi tên thành Hesman. Cái tên này cũng bao gồm hàm ý: He is man (Anh ấy là con người), nhằm nói tới chàng robot có suy nghĩ, hành động đầy tính người.

Tuy nhiên, bắt đầu từ tập 5 trở đi, ông chế ra nhiều nhân vật và tình tiết mới không có trong nguyên tác. Từ tập 100, ông thay hình đổi dạng nhân vật. Nhờ vậy, Hesman mang dáng dấp khác xa với Voltron và mang dấu ấn riêng của họa sĩ Hùng Lân. Cũng từ tập 100 trở đi, số lượng bản in tăng khủng khiếp: hơn 100 nghìn bản một tập.

Lúc đầu, ông chỉ nghĩ vẽ đến 20 tập là xong. Ai ngờ bộ truyện ngày càng bán chạy như tôm tươi. Nhà xuất bản đề nghị ông vẽ tiếp, vẽ tiếp, cứ thế cho đến 159 tập. Có lúc số lượng bản in chạm đến mức 180.000 bản/tập. Từ nhuận bút vài trăm ngàn, Hùng Lân nhận đến 3 triệu đồng một tập. Thời điểm ấy, đây là số tiền lớn.

Ít ai ngờ rằng để có được 159 tập truyện tranh “Dũng sĩ Hesman” cuốn hút bạn đọc, người họa sĩ ấy mất đến bốn năm trời làm việc “muốn điên cái đầu” và “không chết là may” (chữ của Hùng Lân). “Chúng ta biết mỗi tuần truyện ra một tập mới. Và tôi cũng chỉ có một tuần để hoàn thành một cuốn truyện 72 trang từ lên kịch bản, làm bìa và vẽ nội dung bằng tay.

Trong tuần, tôi chỉ có nửa ngày để nghỉ ngơi, nhưng thật ra lúc ấy cũng phải lo suy nghĩ, hình dung tập tiếp theo sẽ có nội dung thế nào. Việc phân cảnh kịch bản và vẽ khung mất một ngày rưỡi. Bìa thì mất nửa ngày. Vậy là tôi còn bốn ngày rưỡi để vẽ 72 trang, trung bình ngày phải vẽ 17 trang. Vì một mình tôi làm nên áp lực công việc rất kinh khủng. Thỉnh thoảng vợ con phụ giúp ở khâu tô đen, vẽ quần áo. Tuần nào mình cũng vắt chân lên cổ.

Đi đám cưới, đám tiệc hay việc nhà này kia đều phó mặc hết cho vợ con. Tôi vẽ thủ công ròng rã suốt 4 năm như vậy. May mà mình không đau ốm gì. Giờ nghĩ lại, tôi cũng ngạc nhiên: mình làm cật lực không khác gì siêu nhân!”. Nghe họa sĩ Hùng Lân kể, các họa sĩ trẻ bây giờ phải lắc đầu lè lưỡi, phục sát đất khả năng làm việc của ông.

Điều khiến các họa sĩ trẻ bây giờ thán phục người họa sĩ tài hoa ấy còn ở chỗ ông sáng tác “Dũng sĩ Hesman” tại vùng nông trường Bình Ba xa xôi hẻo lánh thuộc tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu. Nông trường không có điện, chỉ chong đèn dầu mỗi đêm. Thông tin liên lạc cũng không phổ biến như bây giờ. Mỗi lần lấy bản thảo hay cần trao đổi gì, biên tập viên trên TP Hồ Chí Minh phải lặn lội xuống tận nhà ông.

Chính vì điều kiện khó khăn, thiếu thốn như vậy nên khi hoàn thành xong bộ truyện, mắt ông bị cận nặng. Ông bảo, có lẽ vì lúc ấy quá vui mừng, sung sướng khi Hesman được đón nhận nồng nhiệt, ông không nỡ chậm trễ, lơ là công việc. Vì ông chậm, bạn đọc nhỏ tuổi mất công ngóng đợi, tội các em.

“Dũng sĩ Hesman” là bộ truyện tranh huyền thoại gắn bó với tuổi thơ thế hệ 8X, 9X.
“Dũng sĩ Hesman” là bộ truyện tranh huyền thoại gắn bó với tuổi thơ thế hệ 8X, 9X.

Ngày đó, ai gọi ông là họa sĩ, ông lại thấy ngường ngượng: “Tôi có học hành trường lớp mỹ thuật gì đâu. Toàn tự mày mò thôi hà”. Là anh công nhân có hoa tay, ông hay vẽ trang trí, biểu ngữ cho các hội diễn của nông trường. Rồi người thân gợi ý ông thử vẽ truyện tranh. Năm 1986, tác phẩm đầu tay “Người đầu tiên lên mặt trăng” của ông được xuất bản.

Và “Dũng sĩ Hesman” là bước ngoặt lớn làm nên tên tuổi người họa sĩ tài hoa này. Ngoài Hesman, họa sĩ Hùng Lân còn nổi tiếng với bộ truyện “Siêu nhân Việt Nam” (52 tập), “X-Men - Những người bạn bí ẩn” (15 tập), “Cô tiên xanh” (140 tập), “Thằng Bờm” (6 tập), “Cổ tích Việt Nam” (24 tập)… Đến nay, số tác phẩm của ông đã lên tới khoảng 700 cuốn đủ mọi thể loại. Những bộ truyện tranh này đều thấm đẫm tinh thần nhân văn, là câu chuyện nhỏ nhưng mang đến nhiều bài học nhẹ nhàng mà quý giá cho thiếu nhi. Đến khi có máy vi tính, ông là người sáng tạo ra các phông chữ như HL Comic, HL Thuphap, VniComic… mà giờ đây giới sáng tác truyện tranh sử dụng phổ biến.

Tháng 3 này, họa sĩ Hùng Lân đã hoàn thành xong tập 160 “Dũng sĩ Hesman – Người về từ cõi chết”. Đây là món quà ông tri ân sự mến mộ, yêu thương của độc giả và cũng coi như cái kết đẹp cho bộ truyện sau 25 năm bị bỏ ngỏ.

Bởi nhiều độc giả thắc mắc, tại sao tác giả lại dừng sáng tác ở tập 159 và để nhân vật Gát Cô chết mà không rõ nguyên do. Họa sĩ Hùng Lân cho hay, khi sáng tác đến tập 159 thì theo yêu cầu của nhà xuất bản, ông phải viết bộ khác, còn bộ “Dũng sĩ Hesman” như thế đã quá dài rồi. Riêng cái chết của Gát Cô sẽ được ông giải thích cặn kẽ ở tập 160 trong lần tái ngộ này.

Ở tuổi 63, lão họa sĩ vẫn miệt mài sáng tác. Ông bảo, tay còn chưa run, mắt còn nhìn thấy thì còn vẽ truyện tranh. Trả lời câu hỏi về dự định hồi sinh và tiếp nối bộ truyện “Dũng sĩ Hesman”, ông tâm sự: “Sau tập 160 như quà kỷ niệm, tôi không định vẽ tiếp “Dũng sĩ Hesman”. Bây giờ thị hiếu bạn đọc đã khác. Truyện này có vẻ không hợp thời nữa. Quan trọng, tôi muốn Hesman chỉ dừng lại ở đó như một tượng đài của truyện tranh Việt Nam, để nó mãi mãi là một huyền thoại rưng rưng của tuổi thơ thế hệ 8X, 9X”.

Mai Quỳnh Nga

Các tin khác

Phim "Mưa đỏ" ghi dấu ấn của điện ảnh Việt ở đề tài chiến tranh cách mạng.

Khát vọng trở thành ngành công nghiệp văn hóa

40 năm đổi mới - một chặng đường đánh dấu nhiều cột mốc của điện ảnh Việt Nam từ một nền điện ảnh bao cấp sang cơ chế thị trường. Tại hội thảo "Diện mạo điện ảnh Việt Nam 40 năm đổi mới", tổ chức trong khuôn khổ Liên hoan phim Châu Á - Đà Nẵng (DANAFF) Tiến sĩ Ngô Phương Lan - Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam - Giám đốc DANAFF nhận định: "40 năm trước, Đổi mới không chỉ mở ra một giai đoạn phát triển mới về kinh tế - xã hội, mà còn mở ra những không gian sáng tạo mới cho văn học, nghệ thuật. Tinh thần nhìn thẳng vào sự thật, phản ánh đúng sự thật đã trở thành động lực quan trọng để văn nghệ sĩ khám phá sâu hơn đời sống con người, những chuyển động của xã hội và những khát vọng của dân tộc trong thời kỳ mới".

Những dấu ấn khác biệt của “Tận hiến”

Những dấu ấn khác biệt của “Tận hiến”

Bộ phim truyền hình "Tận hiến" (Điện ảnh CAND sản xuất) vừa khép lại hành trình phát sóng nhưng dư âm mà bộ phim mang lại vẫn tiếp tục lắng đọng trong lòng khán giả. Giữa dòng chảy của điện ảnh chính luận, "Tận hiến" tạo dấu ấn không chỉ bởi câu chuyện về những chiến sĩ tình báo CAND hoạt động và sẵn sàng hy sinh trong thầm lặng mà còn ở cách làm phim giàu tâm huyết và khát vọng.

Hình tượng nghệ thuật trong thơ trẻ đương đại

Hình tượng nghệ thuật trong thơ trẻ đương đại

Có một số bạn yêu thơ hỏi tôi về việc: "Các nhà thơ trẻ hiện nay quan tâm đến hình tượng thơ trong sáng tác như thế nào?". Theo tôi, việc xây dựng hình tượng thơ có vai trò đặc biệt quan trọng trong sáng tác thơ ca của những người viết, bởi hình tượng thơ chính là nơi nhà thơ gửi gắm tư tưởng, cảm xúc, cách nhìn về con người và cuộc đời.

Hội sách thiếu nhi ở “siêu đô thị”

Hội sách thiếu nhi ở “siêu đô thị”

Nằm trong các hoạt động kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026), Hội sách Thiếu nhi Thành phố Hồ Chí Minh lần 6 - năm 2026 với chủ đề: “Em vui đọc sách, học bao điều hay” vừa được khai mạc với nhiều hoạt động phong phú, sáng tạo dành cho thiếu nhi, phụ huynh, giáo viên và cộng đồng.

Để truyện tranh tham gia vào công nghiệp văn hóa

Để truyện tranh tham gia vào công nghiệp văn hóa

Truyện tranh là một thị trường đang bị bỏ ngỏ ở Việt Nam. Điều chúng ta thiếu không phải là những tác giả tài năng mà là một hệ sinh thái đủ mạnh để nuôi dưỡng, bảo vệ và phát triển các giá trị sáng tạo. Những vấn đề này được đặt ra trong tọa đàm "Kiến tạo hệ sinh thái sáng tạo truyện tranh cho người Việt" diễn ra mới đây tại Hà Nội.

“Màu dân tộc” trong dòng chảy đương đại

“Màu dân tộc” trong dòng chảy đương đại

Gần đây, nhiều hoạt động lan tỏa và tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống, di sản mang đậm sắc màu dân tộc như vẻ đẹp của tranh Đông Hồ đã thu hút sự quan tâm của giới trẻ...

Phá án ma túy bằng sự tỉnh táo và nhân văn

Phá án ma túy bằng sự tỉnh táo và nhân văn

Vừa lên sóng những tập đầu tiên, bộ phim truyền hình “Lửa trắng” đã thu hút sự quan tâm của đông đảo khán giả. Từ việc khai thác cuộc đấu tranh chống tội phạm ma túy trong thời đại số, bộ phim khắc họa chân dung người chiến sĩ CAND với sự dũng cảm, bản lĩnh và trí tuệ cùng những thông điệp nhân văn sâu sắc.

Hoạt hình Việt ra thế giới

Hoạt hình Việt ra thế giới

Lần đầu tiên, một bộ phim hoạt hình dài của Việt Nam "Trạng Quỳnh nhí: Truyền thuyết Kim Ngưu" được mời tham dự Annecy International Animation Film Festival - liên hoan phim hoạt hình lớn nhất hành tinh. Theo đạo diễn Trịnh Lâm Tùng, đây là cơ hội để những người làm hoạt hình Việt Nam được cất lên tiếng nói của mình, được giới thiệu những giá trị văn hóa mà chúng ta đã gìn giữ qua biết bao thế hệ.

Bước tiến của Điện ảnh Việt tại DANAFF

Bước tiến của Điện ảnh Việt tại DANAFF

Đà Nẵng sẽ trở thành tâm điểm của điện ảnh khu vực khi đăng cai "Liên hoan phim châu Á - Đà Nẵng" (DANAFF) lần thứ IV (diễn ra từ ngày 28/6 đến ngày 4/7). Với chủ đề “Nhịp cầu từ châu Á ra thế giới”, DANAFF năm nay được tổ chức quy mô hơn, nhiều hoạt động chuyên sâu hơn và định hướng rõ nét trong việc thúc đẩy công nghiệp điện ảnh Việt Nam hội nhập quốc tế.

Một số tác phẩm của hoạ sĩ Bùi Xuân Phái đã được sử dụng trong nhiều sản phẩm âm nhạc.

Bản quyền tác phẩm hội họa trong sáng tạo đương đại

Mới đây, việc ê-kíp sản xuất MV của ca sĩ Sơn Tùng M-TP sử dụng hình ảnh tác phẩm “Tàn Chỉ” của họa sĩ Lệ Giang không xin phép, cũng như nhiều sản phẩm nghệ thuật, quảng cáo, điện ảnh từng khai thác tranh của các họa sĩ đã đặt ra câu hỏi: Sử dụng tác phẩm hội họa trong sáng tạo nghệ thuật như thế nào, đâu là ranh giới giữa cảm hứng sáng tạo và hành vi xâm phạm bản quyền?

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Từ hơn một thế kỷ trước, cụ Nguyễn Đình Khánh một người con của làng Lai Xá (Hà Nội) đã sớm tiếp cận nghề nhiếp ảnh, mở hiệu ảnh Khánh Ký nổi tiếng trên phố Hàng Da. Cụ đã truyền nghề cho nhiều người cùng làng, tạo nên một cộng đồng thợ ảnh đông đảo, đưa Lai Xá trở thành cái nôi của nghề nhiếp ảnh Việt Nam.

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

"Sân nhà" đã không còn là lợi thế khi một loạt phim Việt phải sớm rút khỏi phòng vé vì doanh thu thấp. Tự "nâng chuẩn" chất lượng có lẽ là con đường duy nhất nếu phim Việt muốn giữ chân khán giả trong cuộc đua khốc liệt này.

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Cuộc thi viết về “Trang sách & Mái trường” không chỉ là hoạt động chào mừng dấu mốc 70 năm của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam mà còn là lời tri ân dành cho các thế hệ thầy cô giáo, học sinh, người làm sách và những người đã góp phần vun đắp tri thức cho đất nước.

Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Trong một thế giới mà trẻ em đang bị các thiết bị điện tử chi phối mạnh mẽ như hiện nay, việc làm thế nào để trẻ em có thói quen đọc sách, có cơ hội lớn lên cùng trang sách trong những mùa hè không chỉ là nỗ lực của phụ huynh mà còn cần sự chung tay của cả cộng đồng...

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh tự bạch: "Suốt một Đời Thơ xin tự nguyện làm một phu trầm để bóc dần vỏ bọc thời gian/ giữa đời ngậm ngải tìm trầm... Nghĩa Nhân". Đây có thể xem là tuyên ngôn tinh thần cho toàn bộ hành trình thơ của Vân Anh.