Hành trình “Quốc tế hóa” nhạc Trịnh

Trong hơn một thập kỷ trở lại đây, "làm mới nhạc Trịnh" đã trở thành dòng chảy ngầm đầy cảm hứng trong đời sống âm nhạc Việt, đặc biệt là với giới trẻ. Tuy nhiên, theo nghệ sĩ Quỳnh Phạm, đó vẫn chỉ là những thử nghiệm đơn lẻ, hay nói cách khác, là những nốt nhạc đẹp... nhưng chưa thành một bản phối dài hơi.

Chưa ai thật sự vẽ nên một hành trình âm nhạc chỉn chu, bài bản và đầy tính kết nối để đưa nhạc Trịnh đến gần hơn với thế hệ mới. “Hãy yêu Jazz đi”, mới mẻ và đầy cảm hứng sáng tạo không chỉ nối dài đời sống của nhạc Trịnh mà còn mang âm nhạc của ông ra thế giới...

Jazz và di sản nhạc Trịnh

“Hãy yêu Jazz đi” là dự án được khởi xướng bởi nghệ sĩ Quỳnh Phạm. Chị được mệnh danh là The Jazz Lady - một trong những giọng hát Jazz hiếm hoi tại Hà Nội, bước ra từ chiếc nôi Văn hóa, nghệ thuật Quân đội vào đầu những năm 2000.

Quỳnh Phạm đã có hơn 25 năm gắn bó với sân khấu Jazz. Chị được biết đến như một “người kể chuyện” bằng âm nhạc, đưa “chất Trịnh” đến gần người trẻ bằng phong cách ngẫu hứng mà vẫn dịu dàng. Ở vai trò là nhà sáng lập Hanoi Blues Note, chị không chỉ hát, mà còn kiến tạo một không gian nghệ thuật kết nối thế hệ nghệ sĩ trẻ với Jazz bằng đam mê bền bỉ và bản lĩnh riêng.

Hành trình “Quốc tế hóa” nhạc Trịnh -1
Nghệ sĩ Quỳnh Phạm và ê-kíp ra mắt dự án “Hãy yêu Jazz đi”.

Với khát khao lan tỏa tình yêu với Jazz và nhạc Trịnh đến cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ và đưa di sản âm nhạc Trịnh Công Sơn ra thế giới, Quỳnh Phạm đã khởi xướng “Hãy yêu Jazz đi” - dự án âm nhạc làm mới và lan tỏa các ca khúc của Trịnh Công Sơn thông qua phối khí theo phong cách Jazz, Fusion và Acoustic, kết hợp chuyển ngữ sang tiếng Anh, Nhật và Hàn.

Dự án chào đón và tạo ra sân chơi sáng tạo cho nhiều nghệ sĩ Jazz trẻ, các giọng ca tài năng của Việt Nam và quốc tế, nhằm hướng đến thế hệ khán giả trẻ trung, cởi mở và yêu nghệ thuật, có chiều sâu, hy vọng trở thành cầu nối văn hóa âm nhạc giữa Việt Nam và quốc tế.

“Hãy yêu Jazz đi” kéo dài từ tháng 10/2025 đến hết 2028, gồm 3 giai đoạn. Giai đoạn 1 từ nay đến 2026, bao gồm việc truyền thông, tìm kiếm các giọng ca trẻ phù hợp; tổ chức các minishow, hòa nhạc online quy mô nhỏ; sản xuất và ra mắt thêm những album được làm mới theo tinh thần “đối thoại” giữa Jazz và Trịnh và giữa các thế hệ yêu nhạc Trịnh.

Dự án cũng sẽ xây dựng và phát triển các trạm yêu Jazz tại Hà Nội, Huế, Đà Nẵng, TP Hồ Chí Minh - nơi hướng dẫn, truyền cảm hứng và cấp quyền cho các nghệ sĩ trẻ tại địa phương biểu diễn trực tiếp và ra mắt các tác phẩm được làm mới.

Sang 2027, dự án bước vào giai đoạn 2: Đẩy mạnh hợp tác với các nghệ sĩ quốc tế và phát hành các album nhạc số, các buổi biểu diễn nhỏ ngoài biên giới Việt Nam. Đồng thời, dự án cũng lên kế hoạch tổ chức 4 sự kiện hòa nhạc quy mô lớn hơn tại Hà Nội, Huế, Đà Nẵng và TP Hồ Chí Minh.

Giai đoạn 3 - năm 2028, “Hãy yêu Jazz đi” tiếp tục sản xuất và ra mắt thêm các tác phẩm mới, tổ chức chuỗi sự kiện âm nhạc giao lưu nhạc Jazz Việt và quốc tế trong và ngoài nước, phát hành album ở nước ngoài, đồng thời đặt mục tiêu có sự tham gia góp giọng của một số ca sĩ quốc tế được giới trẻ yêu thích.

Về sản phẩm âm nhạc của dự án, theo nhà sáng lập Quỳnh Phạm, sau khi ra mắt, dự án sẽ phát hành trên các nền tảng nhạc số EP gồm 5 bản song ngữ. Đĩa mở rộng (Deluxe gồm 8 ca khúc) sẽ được phát hành chính thức ở ba định dạng: Digital - CD - Vinyl vào dịp 28/2 - sinh nhật cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn.

Để nhạc Trịnh “sống” bằng nhiều ngôn ngữ

Ca sĩ Trịnh Vĩnh Trinh (em gái nhạc sĩ Trịnh Công Sơn) trong vai trò “Sứ giả ký ức Trịnh” đánh giá đây là một dự án dài hơi, công phu và nghiêm túc của các bạn trẻ: "Nhạc Trịnh được các bạn trẻ khám phá theo nhiều cung bậc khác nhau. Nay tiếp tục được phát triển với Jazz - thể loại khó nhất từ trước tới nay, lại được chuyển ngữ sang những ngôn ngữ khác, đó thật sự là một điều hạnh phúc với gia đình. Tôi cảm nhận ở những nghệ sĩ của “Hãy yêu Jazz đi” một tình yêu chân thành với nhạc Trịnh và một khát khao đối thoại bằng ngôn ngữ của riêng họ”, bà nói.

Giám đốc âm nhạc của “Hãy yêu Jazz đi”, anh Vũ Quang Trung chia sẻ về trải nghiệm chuyển soạn âm nhạc Trịnh Công Sơn sang âm nhạc mang màu sắc Jazz. “Khi nói đến phong cách âm nhạc Jazz, là nói đến ngẫu hứng từ nhiều góc độ khác nhau, từ cấu trúc tác phẩm, nhịp điệu, hòa thanh, hay solo trên giai điệu...

Còn, khi nói đến âm nhạc của Trịnh Công Sơn là ý nghĩa và cái đẹp của ca từ, giai điệu gần gũi và giản dị. Tôi cân nhắc để làm sao kết hợp phong cách Jazz với nhạc Trịnh, vẫn giữ được sự đơn giản, vẫn gần gũi với người nghe nhưng với một màu sắc khác hơn, thú vị hơn, từ hòa thanh, nhịp điệu, cho đến cách xử lý tác phẩm của mỗi ca sĩ, nghệ sĩ.

Hành trình “Quốc tế hóa” nhạc Trịnh -0
Các ca sĩ trẻ hát ca khúc “Hãy yêu nhau đi” bằng tiếng Anh.

Những bài hát của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn không chỉ hay về giai điệu mà mỗi ca từ của ông là một bài thơ. Vì thế, việc chuyển ngữ sang tiếng Anh những bài hát của Trịnh Công Sơn khó như “húc đầu vào đá” vậy.

Vì thế, anh Nguyễn Nhật Tuấn (Trưởng Khoa Đào tạo sau đại học, Đại học Hà Nội), cố vấn ngôn ngữ của dự án cho biết anh không chỉ “dịch lời” ca khúc mà gần như phải viết lại cảm xúc trong một ngôn ngữ khác: “Tiếng Việt là ngôn ngữ đơn âm, giàu thanh điệu - chỉ cần một dấu nhỏ cũng làm đổi sắc cảm xúc; còn tiếng Anh lại có nhịp điệu trọng âm, có chỗ nhấn, chỗ buông hoàn toàn khác. Vì vậy, xử lý một ca khúc Trịnh bằng tiếng Anh là hành trình song song giữa nghĩa và nhạc: giữ nghĩa thì dễ làm gãy nhạc, còn giữ nhạc thì dễ mất hồn Trịnh. Anh luôn tìm hiểu kỹ để tìm một nhịp cảm xúc tương đương, chứ không phải một bản dịch từng câu từng chữ”.

“Sự khác biệt giữa hai ngôn ngữ còn thể hiện trong cách chuyển soạn và thể hiện. Ca khúc tiếng Việt thường có hơi thở ngắn, gần như lời thì thầm, còn bản tiếng Anh phải mở rộng, thêm hoặc bớt âm tiết để giai điệu tự nhiên. Hát tiếng Việt, ca sĩ có thể ngân dài theo thanh điệu; còn hát tiếng Anh thì phải theo trọng âm và khẩu hình. Vì thế, cùng một giai điệu, bản tiếng Việt là nỗi nhớ trong khói sương, còn bản tiếng Anh là lời tự sự rõ ràng, có nhịp thở Tây phương hơn”, nghệ sĩ Quỳnh Phạm chia sẻ.

Có thể nói, nhạc sĩ Vũ Quang Trung cùng các nghệ sĩ trẻ đã kiến tạo nên một không gian âm nhạc mới cho di sản âm nhạc của Trịnh Công Sơn, trẻ trung, mới mẻ mà vẫn đầy cảm xúc. Bởi, dù hát bằng tiếng Việt, tiếng Anh hay bất kỳ ngôn ngữ nào, giai điệu ấy vẫn kể cùng một câu chuyện: về tình yêu, nỗi cô đơn, sự mất mát và khát vọng được sống tử tế giữa đời.

“Chúng tôi tin Trịnh Công Sơn có thể “sống” trong nhiều ngôn ngữ, như những cơn gió khác nhau cùng thổi qua một linh hồn duy nhất. Mỗi bản dịch, mỗi giọng hát là một cuộc đối thoại mới với cái đẹp và nỗi buồn - một cuộc đối thoại không bao giờ kết thúc”, nghệ sĩ Quỳnh Phạm chia sẻ.

Hanoi Blues Note thành lập năm 2019, là studio sản xuất âm nhạc tiên phong kết nối cộng đồng yêu Jazz tại Việt Nam. Đây là không gian sáng tạo nơi Jazz Việt được làm mới, mang hơi thở đương đại và cảm hứng cho thế hệ mới. Chúng tôi đồng hành cùng nghệ sĩ trẻ trong hành trình khám phá bản sắc cá nhân qua các dòng nhạc đầy cảm xúc như Jazz, Blues, Fusion, Acoustic.

Với tinh thần đổi mới và tôn trọng giá trị cốt lõi, Hanoi Blues Note không ngừng sáng tạo để đưa những tác phẩm âm nhạc Việt kinh điển đến gần hơn với khán giả trẻ, thông qua chuyển ngữ, phối khí mới, mashup và trình diễn theo phong cách hiện đại. Bên cạnh đó, Hanoi Blues Note phát triển các dự án hướng tới cộng đồng - nơi giá trị văn hóa được gìn giữ, tiếp nối và hòa nhịp cùng tinh thần đương đại.

Linh Nguyễn

Các tin khác

Phim "Mưa đỏ" ghi dấu ấn của điện ảnh Việt ở đề tài chiến tranh cách mạng.

Khát vọng trở thành ngành công nghiệp văn hóa

40 năm đổi mới - một chặng đường đánh dấu nhiều cột mốc của điện ảnh Việt Nam từ một nền điện ảnh bao cấp sang cơ chế thị trường. Tại hội thảo "Diện mạo điện ảnh Việt Nam 40 năm đổi mới", tổ chức trong khuôn khổ Liên hoan phim Châu Á - Đà Nẵng (DANAFF) Tiến sĩ Ngô Phương Lan - Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam - Giám đốc DANAFF nhận định: "40 năm trước, Đổi mới không chỉ mở ra một giai đoạn phát triển mới về kinh tế - xã hội, mà còn mở ra những không gian sáng tạo mới cho văn học, nghệ thuật. Tinh thần nhìn thẳng vào sự thật, phản ánh đúng sự thật đã trở thành động lực quan trọng để văn nghệ sĩ khám phá sâu hơn đời sống con người, những chuyển động của xã hội và những khát vọng của dân tộc trong thời kỳ mới".

Những dấu ấn khác biệt của “Tận hiến”

Những dấu ấn khác biệt của “Tận hiến”

Bộ phim truyền hình "Tận hiến" (Điện ảnh CAND sản xuất) vừa khép lại hành trình phát sóng nhưng dư âm mà bộ phim mang lại vẫn tiếp tục lắng đọng trong lòng khán giả. Giữa dòng chảy của điện ảnh chính luận, "Tận hiến" tạo dấu ấn không chỉ bởi câu chuyện về những chiến sĩ tình báo CAND hoạt động và sẵn sàng hy sinh trong thầm lặng mà còn ở cách làm phim giàu tâm huyết và khát vọng.

Hình tượng nghệ thuật trong thơ trẻ đương đại

Hình tượng nghệ thuật trong thơ trẻ đương đại

Có một số bạn yêu thơ hỏi tôi về việc: "Các nhà thơ trẻ hiện nay quan tâm đến hình tượng thơ trong sáng tác như thế nào?". Theo tôi, việc xây dựng hình tượng thơ có vai trò đặc biệt quan trọng trong sáng tác thơ ca của những người viết, bởi hình tượng thơ chính là nơi nhà thơ gửi gắm tư tưởng, cảm xúc, cách nhìn về con người và cuộc đời.

Hội sách thiếu nhi ở “siêu đô thị”

Hội sách thiếu nhi ở “siêu đô thị”

Nằm trong các hoạt động kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026), Hội sách Thiếu nhi Thành phố Hồ Chí Minh lần 6 - năm 2026 với chủ đề: “Em vui đọc sách, học bao điều hay” vừa được khai mạc với nhiều hoạt động phong phú, sáng tạo dành cho thiếu nhi, phụ huynh, giáo viên và cộng đồng.

Để truyện tranh tham gia vào công nghiệp văn hóa

Để truyện tranh tham gia vào công nghiệp văn hóa

Truyện tranh là một thị trường đang bị bỏ ngỏ ở Việt Nam. Điều chúng ta thiếu không phải là những tác giả tài năng mà là một hệ sinh thái đủ mạnh để nuôi dưỡng, bảo vệ và phát triển các giá trị sáng tạo. Những vấn đề này được đặt ra trong tọa đàm "Kiến tạo hệ sinh thái sáng tạo truyện tranh cho người Việt" diễn ra mới đây tại Hà Nội.

“Màu dân tộc” trong dòng chảy đương đại

“Màu dân tộc” trong dòng chảy đương đại

Gần đây, nhiều hoạt động lan tỏa và tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống, di sản mang đậm sắc màu dân tộc như vẻ đẹp của tranh Đông Hồ đã thu hút sự quan tâm của giới trẻ...

Phá án ma túy bằng sự tỉnh táo và nhân văn

Phá án ma túy bằng sự tỉnh táo và nhân văn

Vừa lên sóng những tập đầu tiên, bộ phim truyền hình “Lửa trắng” đã thu hút sự quan tâm của đông đảo khán giả. Từ việc khai thác cuộc đấu tranh chống tội phạm ma túy trong thời đại số, bộ phim khắc họa chân dung người chiến sĩ CAND với sự dũng cảm, bản lĩnh và trí tuệ cùng những thông điệp nhân văn sâu sắc.

Hoạt hình Việt ra thế giới

Hoạt hình Việt ra thế giới

Lần đầu tiên, một bộ phim hoạt hình dài của Việt Nam "Trạng Quỳnh nhí: Truyền thuyết Kim Ngưu" được mời tham dự Annecy International Animation Film Festival - liên hoan phim hoạt hình lớn nhất hành tinh. Theo đạo diễn Trịnh Lâm Tùng, đây là cơ hội để những người làm hoạt hình Việt Nam được cất lên tiếng nói của mình, được giới thiệu những giá trị văn hóa mà chúng ta đã gìn giữ qua biết bao thế hệ.

Bước tiến của Điện ảnh Việt tại DANAFF

Bước tiến của Điện ảnh Việt tại DANAFF

Đà Nẵng sẽ trở thành tâm điểm của điện ảnh khu vực khi đăng cai "Liên hoan phim châu Á - Đà Nẵng" (DANAFF) lần thứ IV (diễn ra từ ngày 28/6 đến ngày 4/7). Với chủ đề “Nhịp cầu từ châu Á ra thế giới”, DANAFF năm nay được tổ chức quy mô hơn, nhiều hoạt động chuyên sâu hơn và định hướng rõ nét trong việc thúc đẩy công nghiệp điện ảnh Việt Nam hội nhập quốc tế.

Một số tác phẩm của hoạ sĩ Bùi Xuân Phái đã được sử dụng trong nhiều sản phẩm âm nhạc.

Bản quyền tác phẩm hội họa trong sáng tạo đương đại

Mới đây, việc ê-kíp sản xuất MV của ca sĩ Sơn Tùng M-TP sử dụng hình ảnh tác phẩm “Tàn Chỉ” của họa sĩ Lệ Giang không xin phép, cũng như nhiều sản phẩm nghệ thuật, quảng cáo, điện ảnh từng khai thác tranh của các họa sĩ đã đặt ra câu hỏi: Sử dụng tác phẩm hội họa trong sáng tạo nghệ thuật như thế nào, đâu là ranh giới giữa cảm hứng sáng tạo và hành vi xâm phạm bản quyền?

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Từ hơn một thế kỷ trước, cụ Nguyễn Đình Khánh một người con của làng Lai Xá (Hà Nội) đã sớm tiếp cận nghề nhiếp ảnh, mở hiệu ảnh Khánh Ký nổi tiếng trên phố Hàng Da. Cụ đã truyền nghề cho nhiều người cùng làng, tạo nên một cộng đồng thợ ảnh đông đảo, đưa Lai Xá trở thành cái nôi của nghề nhiếp ảnh Việt Nam.

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

"Sân nhà" đã không còn là lợi thế khi một loạt phim Việt phải sớm rút khỏi phòng vé vì doanh thu thấp. Tự "nâng chuẩn" chất lượng có lẽ là con đường duy nhất nếu phim Việt muốn giữ chân khán giả trong cuộc đua khốc liệt này.

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Cuộc thi viết về “Trang sách & Mái trường” không chỉ là hoạt động chào mừng dấu mốc 70 năm của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam mà còn là lời tri ân dành cho các thế hệ thầy cô giáo, học sinh, người làm sách và những người đã góp phần vun đắp tri thức cho đất nước.

Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Trong một thế giới mà trẻ em đang bị các thiết bị điện tử chi phối mạnh mẽ như hiện nay, việc làm thế nào để trẻ em có thói quen đọc sách, có cơ hội lớn lên cùng trang sách trong những mùa hè không chỉ là nỗ lực của phụ huynh mà còn cần sự chung tay của cả cộng đồng...

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh tự bạch: "Suốt một Đời Thơ xin tự nguyện làm một phu trầm để bóc dần vỏ bọc thời gian/ giữa đời ngậm ngải tìm trầm... Nghĩa Nhân". Đây có thể xem là tuyên ngôn tinh thần cho toàn bộ hành trình thơ của Vân Anh.