Giao lưu văn học Việt - Hàn: Thêm một cánh cửa mở ra thế giới

Ngày 25/11 vừa qua, Hội Nhà văn Việt Nam phối hợp với Hội Nhà văn Hàn Quốc và Câu lạc bộ văn học hòa bình Việt - Hàn đã tổ chức "Hội thảo Văn học Việt - Hàn 2022: Những tác phẩm đã được giới thiệu giữa hai nước Việt - Hàn" nhân kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ Việt Nam - Hàn Quốc.

Hoạt động giao lưu, hợp tác của các nhà văn, dịch giả, nhà nghiên cứu Việt Nam và Hàn Quốc tuy mới được thiết lập khoảng hơn 20 năm trở lại đây, nhưng đã có rất nhiều tín hiệu tích cực và được kỳ vọng là một cánh cửa rộng mở để văn học Việt Nam bước ra thế giới.

Tham dự hội thảo có đoàn 17 đại biểu gồm các nhà thơ, nhà văn, nhà báo Hàn Quốc đang có chuyến thăm và làm việc tại Việt Nam với một số tên tuổi khá quen thuộc như ông Huyn Gi-young - nguyên Chủ tịch Hội Nhà văn Hàn Quốc, nhà văn - nhà báo chuyên viết về văn học Cho Yong-ho, nhà phê bình phim truyền hình Kim Min -jeong (Giáo sư Trường Đại học Chungang), ông Bang Jai-Suk - đồng Chủ tịch Câu lạc bộ văn học hòa bình Việt - Hàn...

Hội thảo được tổ chức sau khi NXB Hội Nhà văn phối hợp với Trung tâm Văn hóa Hàn Quốc ra mắt ấn phẩm "Viết & Đọc" chuyên đề Văn học Hàn Quốc vào cuối tháng 9 vừa qua. Trước đó, nhiều tác phẩm văn học Hàn Quốc cũng đã được dịch, giới thiệu và đưa vào giáo trình giảng dạy tại Việt Nam như: "Hợp tuyển văn học Hàn Quốc" (2 tập), "Ngụ ngôn Hàn Quốc", "Dạo bước vườn văn Hàn Quốc", "Văn học đương đại Hàn Quốc" (2 tập) …

Những năm gần đây, các cuộc tọa đàm, hội thảo về văn học mỗi bên và các chuyến thăm, làm việc được tổ chức khá đều đặn. Trong các chuyến thăm và làm việc ấy, sự hiểu biết giữa các nhà văn Việt Nam và Hàn Quốc càng được rộng mở và đó chính là lý do làm nên sự hợp tác đặc biệt của các nhà văn, nhà nghiên cứu và dịch giả của hai nước.

giao lưu văn học việt hàn.jpg -0
Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam trao quà lưu niệm cho ông Bang Jai-Suk - đồng Chủ tịch Câu lạc bộ văn học hòa bình Việt - Hàn trong chuyến thăm và dự hội thảo tại Hội Nhà văn Việt Nam.

Thật bất ngờ, trong khi dấu mốc về quan hệ "ngoại giao văn học" giữa Việt Nam - Hàn Quốc mới được chính thức thiết lập từ khoảng hơn 20 năm nay, nhưng có những tác phẩm văn học Việt Nam lại xuất hiện ở Hàn Quốc từ khá sớm. Theo nhà văn - nhà báo chuyên viết về văn học tại Hàn Quốc Cho Yong-ho, tác phẩm văn học Việt Nam được dịch và xuất bản lần đầu tiên ở Hàn Quốc là tiểu thuyết "Nửa chừng xuân" của Khái Hưng vào năm 1969. Nhưng hiện nay, không thể tìm thấy tác phẩm này ở các hiệu sách của Hàn Quốc mà thay vào đó là tiểu thuyết "Hồn bướm mơ tiên" vừa được xuất bản năm ngoái với bản in song ngữ Hàn - Việt.

Cũng theo nhà văn - nhà báo Cho Yong-ho, "Tiểu thuyết hiện đại Việt Nam chính thức được độc giả Hàn Quốc biết đến là "Áo trắng Sài Gòn" của nhà văn Nguyễn Văn Bổng được biên dịch vào năm 1986. Tác phẩm đã khơi dậy sự phản kháng mạnh mẽ tới mức trở thành "cuốn sách nhất định phải đọc" (sách gối đầu giường) của các sinh viên Hàn Quốc tiên phong trong phong trào đấu tranh chống chế độ độc tài lúc bấy giờ. Mức độ được yêu thích của tiểu thuyết vẫn tiếp tục cho tới tận đầu những năm 1990 và còn được xếp vào danh sách các sách bán chạy ổn định (steady selle). Năm 2006, sau khi ký hợp đồng bản quyền với Việt Nam, sách được dịch lại và xuất bản với tiêu đề "Áo trắng".

Tuy nhiên, theo lời kể của nhà văn Bảo Ninh, thì trong một chuyến đi giao lưu văn học tại Hàn Quốc vào năm 2018, một độc giả là thầy giáo trung học hưu trí tại thành phố Kwangju đã nói cho nhà văn biết rằng, ông còn nhớ rõ ngày được người bạn truyền cho đọc cuốn "Áo trắng" với khổ in roneo nhỏ, giấy xấu và khó đọc là ngay trước hôm nổ ra cuộc nổi dậy Kwangju vào ngày 18/5/1980 chống lại chế độ độc tài Chun Doo-hwan.

Do bị bắt sau cuộc nổi dậy năm 1980, tài liệu sách vở trong nhà bị tiêu hủy nên ông không còn giữ được bản "Áo trắng" in roneo đó, nhưng nhiều năm qua ông vẫn ghi nhớ được nội dung cuốn sách giống như tập truyền đơn ấy. Bởi vì với ông, cuốn tiểu thuyết Việt Nam đó luôn là một ký ức sâu đậm không bao giờ phai mờ trong tâm trí ông về tuổi trẻ sục sôi lòng yêu nước, yêu chuộng dân chủ tự do, "tay không tấc sắt mà sẵn sàng đương đầu với sự đàn áp tàn bạo của cường quyền hung ác".

Do có những điểm tương đồng về lịch sử, sau tác phẩm "Áo trắng" của Nguyễn Văn Bổng, một số tác phẩm về nỗi đau chiến tranh được giới thiệu rộng rãi ở Hàn Quốc như "Nỗi buồn chiến tranh" của Bảo Ninh, "Nếu anh còn được sống" của Văn Lê… Cho đến nay, ngày càng có nhiều tác phẩm văn học Việt Nam được xuất bản tại Hàn Quốc.

Ngoài những tên tuổi lớn được dịch và giới thiệu ở nhiều nước trên thế giới như Nguyễn Du, Nguyễn Trãi, Hồ Chí Minh, Võ Nguyên Giáp, Tô Hoài… là những nhà văn đương đại như Hữu Thỉnh, Bảo Ninh, Nguyễn Quang Thiều, Nguyễn Bình Phương, Ma Văn Kháng, Hồ Anh Thái, Mai Văn Phấn, Lê Minh Khuê, Nguyễn Nhật Ánh, Y Ban, Nguyễn Ngọc Tư, Đỗ Bích Thúy…

Ngoài những tác phẩm của các tác giả được dịch và in độc lập, còn xuất hiện những tuyển tập truyện ngắn tiêu biểu của các tác giả được giới thiệu tại Hàn Quốc như "Tuyển tập truyện ngắn Việt Nam" được xuất bản năm 2011 với những tác phẩm của các tác giả: Hồ Anh Thái, Lê Minh Khuê, Đoàn Lê, Ma Văn Kháng, Nguyễn Ngọc Thuần, Phan Thị Vàng Anh; tập truyện ngắn "Có thể có, có thể không" xuất bản năm 2020 gồm các tác phẩm của Bảo Ninh, Nguyễn Bình Phương, Tạ Duy Anh, Võ Thị Xuân Hà, Y Ban, Thùy Dương; tập thơ đương đại Việt Nam nhân kỷ niệm 2 năm ngày thành lập Câu lạc bộ văn học hòa bình Việt - Hàn có tên "Sống là gì lâu quá đã quên" gồm 60 bài thơ của 20 tác giả đương đại… 

Nhà văn, nhà báo Cho Yong-ho

"Trong mấy năm gần đây, điều đáng mừng là tuy còn yếu nhưng làn gió văn học Đông Nam Á đã bắt đầu thổi tới Hàn Quốc. Tháng 1 năm nay, tiểu thuyết "Chúa đất" của Đỗ Bích Thúy đã được xuất bản, là cuốn số 1 trong seri "Bộ sách Đông Nam Á" của Quỹ văn hóa Hansaeyes 24. Đó là tác phẩm mô tả chi tiết về những bất đồng của người dân khi đối đầu với thế lực địa chủ đang thao túng quyền lực tuyệt đối. Cũng trong năm nay, vào tháng 2 vừa qua thì "Tôi là Bê-tô" của Nguyễn Nhật Ánh đã được xuất bản. Đây là minh chứng cho thấy mối quan tâm của Hàn Quốc tới văn học Việt Nam đã rộng mở sang cả tiểu thuyết dành cho thanh thiếu niên.

Mặc dù có những tín hiệu tích cực như vậy, nhưng không phải văn học hiện đại Việt Nam đã được biết đến nhiều ở Hàn Quốc. Các tác phẩm được giới thiệu cũng chỉ dừng lại ở một số tác giả với vài chục truyện ngắn và tiểu thuyết. Ngay cả trên báo chí Hàn Quốc thì cũng chỉ dừng ở đôi ba tác giả của Việt Nam được tỏa sáng quen thuộc. Tôi hy vọng rằng, thông qua những hoạt động giao lưu văn học sâu hơn và đa dạng hơn, bàn đạp hiểu biết đa dạng hơn về lịch sử văn hóa cũng như thực trạng cuộc sống của Việt Nam sẽ được tạo nên…".

Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam:

Tôi còn nhớ, năm 2000, Hội Nhà văn Việt Nam xuất bản tuyển thơ "5 nhà thơ hiện đại Hàn Quốc" qua bản dịch từ tiếng Anh của tôi. Và có lẽ, tập thơ "5 nhà thơ hiện đại Hàn Quốc" là tập thơ Hàn Quốc đầu tiên xuất bản ở Việt Nam. Từ năm 2000 đến nay, trong vòng 20 năm, văn học Hàn Quốc đã có một vị trí không nhỏ trong đời sống văn học Việt Nam. Điều này là do chiến lược truyền bá văn học nghệ thuật của Hàn Quốc ra thế giới, do văn học Hàn Quốc có những điểm tương đồng với văn hóa và những mối quan tâm đến đời sống của bạn đọc Việt Nam, do số lượng người Việt Nam nghiên cứu về ngôn ngữ, văn hóa Hàn Quốc ngày càng tăng lên. Nhưng lý do đặc biệt hơn cả là tinh thần của các nhà văn hai nước luôn vươn tới vẻ đẹp vĩnh hằng của đời sống nhân loại. Những tác phẩm văn học của các nhà văn hai nước được dịch đã mang 2 dân tộc chúng ta từng có những những năm tháng đau buồn trong quan hệ đến một ngôi nhà chung đầy ánh sáng của tình yêu thương con người và những giấc mơ đẹp đẽ. Đấy chính là sứ mệnh của văn học.

Văn học Hàn Quốc đang từng bước chiếm ngự trái tim của bạn đọc Việt Nam bằng những vẻ đẹp riêng biệt của nghệ thuật văn chương Hàn Quốc, của những vẻ đẹp văn hóa Hàn Quốc và của tư tưởng thời đại trong những tác phẩm của các nhà văn Hàn Quốc. Không ít nhà văn và bạn đọc Việt Nam nói rằng: chỉ khi đọc những tác phẩm văn học của Hàn Quốc thì họ mới nhận thấy được tâm hồn và sức mạnh nội tại của dân tộc Hàn Quốc như thế nào. Hàn Quốc là một dân tộc đáng khâm phục và chứa đựng những bùng nổ lớn trong tương lai. Với văn học Hàn Quốc, tôi cũng tin và đợi chờ sự bùng nổ từ các nhà văn…".

Nguyệt Hà

Các tin khác

Âm nhạc không đơn thuần chỉ là giải trí

Âm nhạc không đơn thuần chỉ là giải trí

Trong bối cảnh đời sống âm nhạc đang bị chi phối bởi nhiều chương trình giải trí, nhạc sĩ Dương Cầm lại chọn một con đường khó, ra mắt chuỗi chương trình mang tên “Phòng khách 3 thế hệ”, với mong muốn kết nối các thế hệ trong một gia đình bằng âm nhạc. Theo anh, “nghệ thuật nói chung hay âm nhạc nói riêng không đơn thuần chỉ là giải trí, mà nó còn có sứ mệnh mang đến cho con người khát khao được yêu thương, gắn kết. Đó là bản chất của nghệ thuật”.

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương” - bộ phim lịch sử - tình báo được lấy cảm hứng từ một số chuyên án trong hơn 25.000 bộ hồ sơ chiến sĩ tình báo viên Việt Nam sẽ được Điện ảnh CAND sản xuất trong thời gian tới. Không chỉ là món quà tri ân sự hy sinh thầm lặng của lực lượng tình báo CAND, bộ phim còn ghi dấu sự “tái xuất” màn ảnh rộng, sau gần 40 năm vắng bóng của đề tài tình báo - một trong những chất liệu đặc biệt và khó khai thác nhất của điện ảnh Việt Nam.

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Tại Việt Nam, chuyển đổi số trong ngành sách không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và thói quen của độc giả. Với một dân tộc có tỷ lệ đọc sách khá thấp như Việt Nam thì chuyển đổi số được kỳ vọng là một cơ hội giúp ngành sách phát triển văn hóa đọc, bởi số hóa đã giúp sách "vượt qua giới hạn của sách giấy, kiến tạo những trải nghiệm tri thức đa chiều".

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp điện ảnh đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức nghệ thuật.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, báo chí nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

“Cuộc thi dịch Văn học Việt - Trung, Trung - Việt” năm 2026 vừa chính thức khởi động tại TP Hồ Chí Minh. Bước qua mùa giải thứ hai, cuộc thi không chỉ là nơi giao lưu văn chương giữa hai nước mà còn được kỳ vọng trở thành mảnh đất màu mỡ để phát hiện và bồi dưỡng những “mầm xanh” dịch thuật.

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Khi đến thăm họa sĩ Tô Chiêm sau cơn đột quỵ cách đây 2 năm, tôi không hình dung có một ngày lại được trò chuyện và chia sẻ với anh trong sự kiện trưng bày nghệ thuật “Khói” với tâm thế của một người họa sĩ điềm tĩnh trở lại với hội họa sau tất cả.

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Những năm gần đây, với sự ra đời của show diễn thực cảnh được tổ chức tại các địa điểm du lịch đã đem đến cho khán giả là khách du lịch nhiều trải nghiệm mới mẻ. Việc tổ chức các show diễn thực cảnh tại các địa chỉ du lịch nổi tiếng đang được xem là hoạt động tích cực không chỉ để thu hút khách du lịch mà còn là dấu ấn của sự kết nối giữa du lịch với văn hóa và di sản.

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Những năm gần đây, giới xuất bản thế giới đã liên tục cảnh báo về mối đe dọa của trí tuệ nhân tạo (AI) đến quá trình sáng tạo, trong việc các “ông lớn công nghệ” sử dụng trái phép vô số tác phẩm để huấn luyện thuật toán cũng như thực trạng ngày càng khó phân biệt đâu là tác phẩm đến từ con người, đâu là sản phẩm đến từ máy móc…

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Giữa những ngày tháng tư lịch sử, một loạt sản phẩm âm nhạc mang tinh thần yêu nước ra mắt công chúng đã tạo nên điểm nhấn đặc biệt trong đời sống âm nhạc. Nỗ lực làm mới cảm hứng truyền thống bằng những sáng tạo độc đáo và hơi thở hiện đại góp phần lan tỏa tình yêu Tổ quốc một cách gần gũi và giàu cảm xúc.

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Việt Nam và New Zealand đã có hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Tuy nhiên vẫn có một khoảng trống lớn trong giao lưu văn chương giữa hai nước. Không chờ đợi sự thúc đẩy và đầu tư từ phía Chính phủ hai bên, các nhà thơ của hai nước sau hơn một năm kết nối, đã tổ chức được bước đi đầu tiên khởi động cho việc giới thiệu tác phẩm văn chương cho nhau, và xúc tiến các hoạt động chung nhằm thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết và thấu hiểu tâm hồn của nhau.

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Trong nhiều thập kỷ, bảo tàng và các không gian di sản chủ yếu tồn tại như những “kho lưu trữ sống” - nơi hiện vật được bảo quản cẩn trọng, nhưng lại mang tính tĩnh, đôi khi tạo cảm giác xa cách với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Hành trình gieo những yêu thương

Hành trình gieo những yêu thương

Dọc dãy hành lang dài của bệnh viện, nghệ sĩ Nguyệt Thu trong bộ quần áo bệnh nhân đã chơi bản nhạc chữa lành "Secret garden". Giữa lằn ranh sinh tử, âm nhạc, kỳ diệu thay, đã giúp trái tim chị khỏe lại. Khán giả của chị là những bệnh nhân, bác sĩ...

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Theo thông lệ hàng năm, tạp chí “TIME” nổi tiếng của Mỹ vừa công bố danh sách “TIME100” của năm 2026, qua đó ghi dấu 100 cá nhân có sức ảnh hưởng toàn cầu. Những gương mặt này trải rộng ở đa dạng lĩnh vực, từ chính trị, đứng sau những nỗ lực tiên phong đến các nghệ sĩ và những nhà đổi mới. Điều nổi bật trong danh sách năm nay là sự góp mặt đông đảo của thế hệ trẻ.

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giữa không gian rực rỡ và tiếng nhạc Latin cuồng nhiệt tại thủ đô Manila, Philippines vào những ngày tháng 4 năm 2026, quốc kỳ Việt Nam đã ba lần được kéo lên ở vị trí cao nhất.

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Điện ảnh Việt được ví như người khổng lồ đang vươn vai thức giấc. Thế nhưng “người khổng lồ” ấy vẫn chưa có một “đại bản doanh” đúng nghĩa để thỏa sức tung hoành. Đôi chân “người khổng lồ” vẫn chật vật trong những phim trường nhỏ lẻ hoặc bối cảnh tạm bợ, quay xong rồi dỡ bỏ.

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Những năm gần đây, tại Hà Nội, mô hình sân khấu học đường đang được quan tâm, xây dựng như một hướng tiếp cận mới trong giáo dục thẩm mỹ cho lứa tuổi học sinh. Việc đưa nghệ thuật sân khấu đến với học đường không chỉ là "gieo mầm" tình yêu nghệ thuật cho thế hệ tương lai mà còn mở ra cơ hội cho ngành sân khấu khi đưa nghệ thuật đến gần hơn với thế hệ trẻ.