Đáy đĩa mùa đi nhịp hải hà

Vậy là ta đã địu mùa đi qua những ngày tháng già nua trên biết bao nẻo thăng trầm năm cũ. Vòng quay tuần hoàn của thời gian lại mang ta về với tháng mười hai nhiều dự cảm. Vươn tay hứng từng giọt mùa ấm áp, lung linh, ta chợt nghe lòng mình rung lên đầy cảm xúc...

Chẳng thể nhớ nổi đã bao lần ta ngồi lại cùng năm cũ, suy tư về những tháng ngày quá vãng vừa trượt qua. Vậy mà, hôm nay đây, khi bánh xe thời gian đang lăn chậm những vòng quay cuối cùng, cái đoản khúc chơi vơi ấy lại gieo vào lòng ta biết bao rối bời, xốn xang bao dự cảm. Để rồi, ai cũng muốn ngoái đầu nhìn lại, đối thoại với muôn nẻo thăng trầm...

Đã thưa dần những ngọn heo may ẩm ương, tháng mười hai đón ta bằng cái se lạnh đầu mùa với cơ man bao nghĩ suy bề bộn. Chuyến tàu năm cũ đang lăn chậm những vòng quay cuối cùng, ta tạm xếp lại những tất bật ngược xuôi, để ngoái nhìn quá khứ, để chiêm nghiệm cuộc sống thăng trầm đang trôi về dĩ vãng.

Khi lòng mình lắng lại trước những tị hiềm, mất được, ta biết bao dung, thứ tha cho bao lỗi lầm, oán giận ngày qua. Ta nhẹ lòng bỏ qua cho đời đã đôi lần dối trá, đặt ta vào nhiều thử thách nghiệt ngã, truân chuyên; ta rộng lượng với người một lúc vô tình nào đó đã làm ta buồn, khiến ta đau…

Tháng mười hai, đó là khi những tờ lịch vơi dần, rớt xuống thềm năm cũ, mang đi bao nỗi đắng cay lẫn hạnh phúc ngọt ngào của ngày cùng tháng tận lênh đênh… Ta mỉm cười mãn nguyện với những thành công đạt được; gói gém, cất giữ cẩn thận một miền kỉ niệm để nó không lạc mất giữa cuộc sống xô bồ. Và, cũng không nguôi chạnh lòng tiếc nuối, ăn năn cho những điều bỏ ngỏ, những dự định dở dang còn chưa kịp thực hiện.

Tháng mười hai, mùa hò hẹn. Tháng của ân tình, của chắp nối yêu thương. Ta nghe thật rõ thanh âm của mùa cưới xôn xao, đang giục giã lứa đôi tìm về bên nhau xây tổ ấm. Đâu đó khắp phố phường, thấp thoáng bóng dáng từng đôi tình nhân đang chộn rộn may áo cưới, chụp ảnh cưới, bàn tính chuyện trăm năm sau dặm dài ước hẹn.

Mùa xuân đang náo nức quay về, tần ngần xin chạm ngõ. Bất chợt, trong khoảnh khắc giao mùa, ta chạnh lòng thương nhớ nôn nao khi cầm trên tay bài thơ viết cho em thuở nào còn vẹn nguyên màu mực, cũng trong một ngày của tháng mười hai đầy xao xuyến: "… Tháng mười hai nhè nhẹ mưa bay/Giữ lại nhé em giọt mùa rơi thật khẽ/Thơ viết cho em bao giờ cũng thế/Cứ dạt dào như thuở mới vừa yêu…"

Ngoài kia, khúc hoan ca mùa xuân đang bắt đầu tấu lên những giai điệu lắng sâu, nồng nàn, giao hòa đất trời, cỏ cây, vạn vật. Để hôm nay đây, đi dưới những cơn mưa phùn bay lất phất, ta cảm nhận thật rõ từng giọt mùa rét ngọt rơi qua kẽ tay chầm chậm, bâng khuâng, đong chật ân tình.

Những rừng đào nở rộ khi xuân về.
Những rừng đào nở rộ khi xuân về.

Xin được gửi lại nỗi niềm cũ kĩ cho ngày tháng đã xa, nơi ta đã đi qua những chặng đường và nếm trải đủ hạnh phúc, buồn vui, cay đắng, tủi hờn trong một năm trời đầy biến động. Bắt đầu một hành trình mới, xin gửi vào ngày mai nhiều dự định mới với niềm tin sắt son, dẫu biết rằng, sẽ vẫn còn đó biết bao khó khăn đang đón đợi…

Chậm lòng một chút, cuốn phim thời gian dắt ta xuôi về giữa bộn bề những ồn ào và lặng lẽ, thành công và mất mát, hạnh phúc và khổ đau, bao dung và oán hận… trên những vần xoay của nụ cười và nước mắt song đôi. Ngẫm thấy, đời người như một dòng sông. Mọi biến chuyển đều tịnh tiến, uốn khúc hồn nhiên trôi qua những thăng trầm dù lúc thẳng, lúc quanh co, khi lao đao ghềnh thác nhưng cuối cùng vẫn là một dòng xuôi chảy.

Khi lòng mình lắng lại, gột rửa hết bụi trần, ta dễ dàng chấp nhận và thỏa hiệp với quy luật ấy. Rằng cuộc đời là vậy, được mất bại thành luôn song hành cùng nhau. Và thời gian chính là người thầy mở lối, dìu dắt ta ngày một trưởng thành.

Thêm một tuổi đời, ta chiêm nghiệm được đủ đầy hơn về những hỉ nộ ái ố của cõi đời, của cõi nhân sinh đầy trầm luân, bất trắc nhưng đó đây vẫn luôn ăm ắp ân tình. Ta học được cách bao dung, thứ tha lầm lỗi, yêu thương, trân quý lẫn nhau. Biết gạt bỏ đi bao giận hờn, oán ghét đeo nặng thế thái nhân tình. Biết cho đi thật nhiều, để nhận về những thanh thản, an yên.

Cuối năm, ấy là lúc ta giải phóng nhọc nhằn, gác lại bao nỗi truân chuyên, mệt nhoài của những tháng ngày mưu sinh trôi nổi. Thầm cảm ơn những lỡ lầm, thất bại đã giúp ta chín chắn bội phần, tập cho ta một nghị lực để đương đầu với những khó khăn, trở ngại còn vần vũ phía trước. Nhẹ nhàng phóng sinh nỗi buồn, gửi lại cho ngày tháng cũ bao muộn phiền còn lẩn khuất trong tâm tư canh cánh.

Ta cảm ơn đời, cảm ơn trời phật khi ba mẹ tuy ngày một già đi cùng tuổi tác, tấm lưng đã còng xuống sau bao năm tháng nhọc nhằn nhưng vẫn khỏe mạnh, tinh anh. Để rồi, ta ước mong người vẫn cùng ta đồng hành thật dài lâu trên dòng đời, là chỗ dựa bình yên nhất, ấm áp nhất cho ta ghé về sau những dặm dài tha hương nơi đất khách, sau những va vấp, bon chen cùng thế cuộc.

Ai đó đã từng nói, con người có rất nhiều nơi để đi, nhưng chỉ có duy nhất một chốn để quay về. Ấy là gia đình ta, nơi có ba mẹ ta vẫn ngày đêm mong ngóng, bấm đốt ngón tay chờ đợi những đứa con xa quay về đoàn tụ. Cái nơi rất đỗi thân quen và gần gũi có tên là gia đình ấy, ta tin rằng sẽ không bao giờ là một khái niệm nhàm chán với cuộc đời mỗi con người. Bởi thế, dù đã bao lần rời đi, bao lần về lại vẫn vẹn nguyên niềm luyến thương, day dứt. Cũng vì nặng gánh mưu sinh, ta dứt áo rời quê nhà biền biệt, nuôi nấng ước mơ, mang khát vọng vào đời. Một ngày, bỗng thấy tiếc nuối khôn nguôi bao tháng năm đằng đẵng trôi qua, ta thu vén cho đời mình mà hoài phí biết bao thời gian để gần gũi, yêu thương, chăm sóc đấng sinh thành. Chợt nhiên, thấy mình thật có lỗi.

Ngồi lại cùng năm cũ, ta xếp lại gọn gàng những dở dang, bỏ ngỏ ngày qua. Có những nỗi buồn, niềm đau xưa cũ, ta dũng cảm vứt bỏ cho thanh sạch lòng mình. Có những khoảnh khắc yêu thương, ngọt ngào nhưng không trọn vẹn, ta xin được giữ lại và cất vào ngăn kéo tâm hồn, nâng niu nó thành kỉ niệm bền sâu.

Những dự định còn ấp ủ, những hoài bão chưa kịp thực hiện, ta đợi để viết tiếp một trang đời mới trên dặm đường tương lai khi mùa xuân về mọng căng nhựa sống…

Ngô Thế Lâm

Các tin khác

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Tại Việt Nam, chuyển đổi số trong ngành sách không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và thói quen của độc giả. Với một dân tộc có tỷ lệ đọc sách khá thấp như Việt Nam thì chuyển đổi số được kỳ vọng là một cơ hội giúp ngành sách phát triển văn hóa đọc, bởi số hóa đã giúp sách "vượt qua giới hạn của sách giấy, kiến tạo những trải nghiệm tri thức đa chiều".

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp điện ảnh đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức nghệ thuật.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, báo chí nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

“Cuộc thi dịch Văn học Việt - Trung, Trung - Việt” năm 2026 vừa chính thức khởi động tại TP Hồ Chí Minh. Bước qua mùa giải thứ hai, cuộc thi không chỉ là nơi giao lưu văn chương giữa hai nước mà còn được kỳ vọng trở thành mảnh đất màu mỡ để phát hiện và bồi dưỡng những “mầm xanh” dịch thuật.

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Khi đến thăm họa sĩ Tô Chiêm sau cơn đột quỵ cách đây 2 năm, tôi không hình dung có một ngày lại được trò chuyện và chia sẻ với anh trong sự kiện trưng bày nghệ thuật “Khói” với tâm thế của một người họa sĩ điềm tĩnh trở lại với hội họa sau tất cả.

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Những năm gần đây, với sự ra đời của show diễn thực cảnh được tổ chức tại các địa điểm du lịch đã đem đến cho khán giả là khách du lịch nhiều trải nghiệm mới mẻ. Việc tổ chức các show diễn thực cảnh tại các địa chỉ du lịch nổi tiếng đang được xem là hoạt động tích cực không chỉ để thu hút khách du lịch mà còn là dấu ấn của sự kết nối giữa du lịch với văn hóa và di sản.

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Những năm gần đây, giới xuất bản thế giới đã liên tục cảnh báo về mối đe dọa của trí tuệ nhân tạo (AI) đến quá trình sáng tạo, trong việc các “ông lớn công nghệ” sử dụng trái phép vô số tác phẩm để huấn luyện thuật toán cũng như thực trạng ngày càng khó phân biệt đâu là tác phẩm đến từ con người, đâu là sản phẩm đến từ máy móc…

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Giữa những ngày tháng tư lịch sử, một loạt sản phẩm âm nhạc mang tinh thần yêu nước ra mắt công chúng đã tạo nên điểm nhấn đặc biệt trong đời sống âm nhạc. Nỗ lực làm mới cảm hứng truyền thống bằng những sáng tạo độc đáo và hơi thở hiện đại góp phần lan tỏa tình yêu Tổ quốc một cách gần gũi và giàu cảm xúc.

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Việt Nam và New Zealand đã có hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Tuy nhiên vẫn có một khoảng trống lớn trong giao lưu văn chương giữa hai nước. Không chờ đợi sự thúc đẩy và đầu tư từ phía Chính phủ hai bên, các nhà thơ của hai nước sau hơn một năm kết nối, đã tổ chức được bước đi đầu tiên khởi động cho việc giới thiệu tác phẩm văn chương cho nhau, và xúc tiến các hoạt động chung nhằm thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết và thấu hiểu tâm hồn của nhau.

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Trong nhiều thập kỷ, bảo tàng và các không gian di sản chủ yếu tồn tại như những “kho lưu trữ sống” - nơi hiện vật được bảo quản cẩn trọng, nhưng lại mang tính tĩnh, đôi khi tạo cảm giác xa cách với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Hành trình gieo những yêu thương

Hành trình gieo những yêu thương

Dọc dãy hành lang dài của bệnh viện, nghệ sĩ Nguyệt Thu trong bộ quần áo bệnh nhân đã chơi bản nhạc chữa lành "Secret garden". Giữa lằn ranh sinh tử, âm nhạc, kỳ diệu thay, đã giúp trái tim chị khỏe lại. Khán giả của chị là những bệnh nhân, bác sĩ...

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Theo thông lệ hàng năm, tạp chí “TIME” nổi tiếng của Mỹ vừa công bố danh sách “TIME100” của năm 2026, qua đó ghi dấu 100 cá nhân có sức ảnh hưởng toàn cầu. Những gương mặt này trải rộng ở đa dạng lĩnh vực, từ chính trị, đứng sau những nỗ lực tiên phong đến các nghệ sĩ và những nhà đổi mới. Điều nổi bật trong danh sách năm nay là sự góp mặt đông đảo của thế hệ trẻ.

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giữa không gian rực rỡ và tiếng nhạc Latin cuồng nhiệt tại thủ đô Manila, Philippines vào những ngày tháng 4 năm 2026, quốc kỳ Việt Nam đã ba lần được kéo lên ở vị trí cao nhất.

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Điện ảnh Việt được ví như người khổng lồ đang vươn vai thức giấc. Thế nhưng “người khổng lồ” ấy vẫn chưa có một “đại bản doanh” đúng nghĩa để thỏa sức tung hoành. Đôi chân “người khổng lồ” vẫn chật vật trong những phim trường nhỏ lẻ hoặc bối cảnh tạm bợ, quay xong rồi dỡ bỏ.

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Những năm gần đây, tại Hà Nội, mô hình sân khấu học đường đang được quan tâm, xây dựng như một hướng tiếp cận mới trong giáo dục thẩm mỹ cho lứa tuổi học sinh. Việc đưa nghệ thuật sân khấu đến với học đường không chỉ là "gieo mầm" tình yêu nghệ thuật cho thế hệ tương lai mà còn mở ra cơ hội cho ngành sân khấu khi đưa nghệ thuật đến gần hơn với thế hệ trẻ.

"Phăng đỏ" - một thời đã qua của Trương Vân Ngọc

"Phăng đỏ" - một thời đã qua của Trương Vân Ngọc

"Phăng đỏ" là tiểu thuyết đầu tay của nhà văn Trương Vân Ngọc (sinh năm 1973, quê Hưng Yên, hiện công tác tại Hà Nội)  viết về đề tài hình tượng người chiến sĩ Công an nhân dân, sách đoạt giải C cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện ký đề tài "Vì An ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" do Bộ công an và Hội nhà văn Việt Nam tổ chức năm 2025, được Nhà xuất bản Công an Nhân dân tuyển chọn và ấn hành tháng 12 năm 2025.

Tiểu thuyết lịch sử: Dấu ấn trong đời sống đương đại

Tiểu thuyết lịch sử: Dấu ấn trong đời sống đương đại

Trong đời sống văn học, có một dòng chảy lặng lẽ nhưng lại đóng vai trò khá quan trọng trong đời sống, đó chính là tiểu thuyết lịch sử. Lấy chất liệu từ lịch sử, tái hiện lịch sử qua những trang văn chính là những đóng góp thầm lặng, tích cực của các nhà văn cho bề dày truyền thống văn hóa nước nhà...