Đạp xe trong thành phố

Tháng 10. Thu rất thu. Trời trong. Nắng vàng. Gió hiu hiu… Nhẫn nại và chậm rãi, xe đạp cùng tôi đi trong thành phố.

Tôi chọn những ngày thu để đạp xe trong thành phố. Tôi đạp xe vào lúc bất kỳ, 5h sáng, 9h tối hoặc giờ cao điểm đến công sở buổi sáng hay giờ tan tầm buổi chiều… Xe đạp cùng tôi luồn lách qua các ngóc ngách trong khu dân cư là những dãy nhà bê tông lắp ghép được Liên Xô hỗ trợ xây dựng - nơi tôi đang cư ngụ.

Xe đạp đưa tôi trở về Ký túc xá Mễ Trì để được sống lại những năm tháng sinh viên. Xe đạp dẫn dụ tôi đến những khu đô thị mới có những dãy nhà biệt thự hàng chục tỷ nhưng cửa đóng im ỉm, rêu mọc phủ đầy. Xe đạp cũng kéo tôi đến phiên chợ cây cảnh mỗi tuần họp hai buổi ở làng lụa Vạn Phúc. Chậm rãi và tĩnh tại, xe đạp cùng tôi khám phá phố phường và đôi khi còn đánh thức những thứ mà khi lao vào nhịp điệu hối hả của xe máy, tôi đã lãng quên.

Tôi ở thành phố này đã 20 năm có lẻ. Thời sinh viên, chúng tôi vẫn thường đạp xe đi học, đạp xe đi thăm Lăng Bác, ra hồ Hoàn Kiếm chơi và cả những nơi rất xa như Chùa Thầy. Vừa đạp xe, vừa líu ríu trò chuyện nên quãng đường đi học hay đi chơi chẳng bao giờ thấy xa.

Kỷ niệm cùng nhau đạp xe dưới cơn mưa tầm tã đến giờ bọn chúng tôi gặp nhau vẫn nhắc. Quần áo ướt sũng, tóc tai dính bết nhưng tiếng cười thì giòn tan. Rồi xe máy thịnh hành, tôi cũng như bao người gác xe đạp vào ký ức. Xe máy tốc độ nhanh hơn, hợp với cuộc mưu sinh hối hả, hợp với những bươn bả trên đường đời. Rồi trào lưu xế hộp lên ngôi.

Tắc đường, kẹt xe, không có điểm đỗ, ôtô lại gặp phải thách thức "sinh tồn". Nhiều người bạn tôi đã không vượt qua được thách thức này, đành để ôtô đắp chiếu, đi xe máy cho lành. Thế là, xe máy trở lại vị trí số 1 trong cuộc đua sinh tồn của đa số đám đông. Còn xe đạp có vẻ như vẫn bị lãng quên…

Tôi quay lại với xe đạp chẳng vì một lý do cụ thể nào cả. Nói như đám thanh niên bây giờ, "thích thì nhích" thôi. Khi đạp xe buổi tối trên con đường Tố Hữu, tôi ngẩn người trước ánh đèn nhiều màu sắc của những cao ốc, trung tâm thương mại, nhà hàng, quán xá…

Tuyến đường này hoàn thành khi người ta xây dựng Khu đô thị Dương Nội, ban đầu dân tình hay gọi là đường Lê Văn Lương kéo dài (đường này tiếp giáp với đường Lê Văn Lương). Hồi đó, đường rất vắng, hai bên toàn ruộng, ao rau muống, vườn đào…

Nay thì thay đổi chóng mặt, sầm uất và hào nhoáng vô cùng. Đường cũng vì thế mà đông kịt, ruộng gần như lấp hết… Tốc độ xây dựng trên tuyến đường này nhanh đến nỗi, chính các chuyên gia giao thông cả Tây lẫn ta khi thực hiện dự án tuyến xe bus nhanh BRT cũng không lường hết được. Một phần lòng đường ở đây giờ vẫn dành cho BRT, nhưng vào giờ cao điểm, xe máy, ôtô lấn hết, mặc kệ cái loa ở cột đèn tín hiệu giao thông vẫn ra rả đọc mức xử phạt… Ngay cả những cái xe bus được đầu tư sang chảnh chạy trên tuyến đường dành riêng cho mình còn bị xe máy, ôtô lấn lướt  huống hồ thân phận xe đạp. Xe đạp vì vậy, vừa lạc lõng, vừa  yếu thế…trong vòng đua tốc độ.

Khi đạp xe trong thành phố, tôi nhìn được nhiều thứ và cũng vẩn vơ với nhiều người. Người đàn ông khó xác định độ tuổi thanh niên hay trung niên, lúc đứng, lúc ngồi ở dải phân cách dưới gầm cầu vượt Ngã Tư Sở là một ví dụ. Mỗi lần đạp xe qua đây, tôi đều nhìn anh đứng/ngồi ngơ ngẩn với cái mũ để ngửa. Không có một cái vòng đánh dấu, nhưng người đàn ông này chỉ loanh quanh ở đây.

Tôi cứ tự hỏi, liệu có ai dắt anh ta ra đây, bảo anh ta đứng/ngồi ở chỗ này không nhỉ? Cho đến một ngày, tôi qua chỗ anh khoảng 2h30 chiều. Lúc này, anh không ngồi/đứng với vẻ mặt ngẩn ngơ như mọi khi mà đang loay hoay với cặp lồng cơm. Gần nửa buổi chiều mới ăn bữa trưa? Mà ai đưa cơm cho anh? Kẻ chăn dắt hay người thân của anh?

Ở thành phố này, những góc ngã tư, cột đèn giao thông đâu có hiếm những đứa trẻ tàn tật ngồi trên xe lăn để xin tiền hay người già bán kẹo cao su. Nếu không có những người khoẻ mạnh đưa đón, chăn dắt, thì họ đâu có thể đến được nơi này để ăn mày lòng thương. Lòng thương mà họ ăn mày được liệu có phải chia năm sẻ bảy?

Khi đạp xe, cái đầu rất rảnh và rất nhiều thứ lọt vào mắt. Có những lúc, tôi còn "điểm danh" được những "loại người" vẫn chọn phương tiện này để di chuyển. Đó là các bạn trai tuổi teen. Là chị mua đồng nát. Là chị bán tào phớ, ngô luộc, trái cây… Yêu kiều nhất trong số những người đi xe đạp là chị bán hoa. Những bông hoa rực rỡ luôn làm khuất lấp dáng vẻ lam lũ của chị. Chính các chị là người đem mùa xuân với những cành đào biếc vào trong phố, đem hạ về với sắc trắng của loa kèn tháng tư. Rồi mùa cúc họa mi, các chị làm cho những con phố thêm thơ mộng…

Đi xe đạp, tôi hay nghĩ đến bộ phim "Kẻ cắp xe đạp" của nước Ý. Bộ phim đen trắng, sản xuất từ năm 1948 này được cả thế giới thừa nhận, đó là bộ phim bất hủ. Trong phim, xe đạp không có tên riêng nhưng nó là thứ luôn gắn với số phận nhân vật chính. Phim lấy bối cảnh nước Ý sau chiến tranh, cuộc sống của đa số thị dân đều rất nghèo khổ, xe đạp là thứ tài sản đáng giá.

Với gia đình anh Antonio Ricci, nó còn là công cụ để cả 4 thành viên sinh tồn. Nhưng rồi, chiếc xe bị đánh cắp. Hành trình đi tìm chiếc xe bị mất cắp của Antonio Ricci cùng cậu con trai nhỏ và rồi anh trở thành "Kẻ cắp xe đạp" không có nhiều kịch tính nhưng vẫn đẩy cảm xúc lên cao trào. Bộ phim khép lại khi người cha đau đớn đối diện với cậu con trai nhỏ khi không thể chối cãi, rằng mình chính là kẻ cắp xe đạp…

Hà Nội đang đậm chất thu. Thêm một ngày đạp xe trong thành phố, thêm một ngày được sống chậm…

Cao Hồng

Các tin khác

80 năm kết nối những tâm hồn nghệ thuật

80 năm kết nối những tâm hồn nghệ thuật

Trải qua 80 năm xây dựng và trưởng thành, Báo Công an nhân dân (CAND) không chỉ là tiếng nói của lực lượng CAND, mà còn là địa chỉ tin cậy, gắn bó của nhiều thế hệ văn nghệ sĩ cả nước. Từ những trang viết, cuộc trò chuyện đến sự đồng hành trong các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, tình cảm chân thành mà giới văn nghệ sĩ dành cho Báo CAND đã góp phần bồi đắp mối gắn kết bền chặt giữa báo chí với đời sống văn học, nghệ thuật, giữa người cầm bút với những người làm nghệ thuật. Qua năm tháng, sự tin yêu, trân trọng và đồng hành ấy đã trở thành một phần ý nghĩa trong hành trình phát triển của tờ báo. Sức lan tỏa của một cơ quan báo chí không chỉ ở những trang viết mà còn ở khả năng kết nối con người bằng niềm tin và những giá trị nhân văn.

Đạo diễn, NSND Tạ Tuấn Minh: Tôi bị cuốn hút bởi hình tượng người chiến sĩ công an

Đạo diễn, NSND Tạ Tuấn Minh: Tôi bị cuốn hút bởi hình tượng người chiến sĩ công an

Đạo diễn, NSND Tạ Tuấn Minh hiện là Phó trưởng đoàn Kịch cổ điển, Nhà hát Kịch Việt Nam. Anh được biết đến là một nghệ sĩ có nhiều khám phá độc đáo, mới mẻ với kịch đương đại, lịch sử, thiếu nhi. "Bén duyên" và bị cuốn hút với các vở diễn về đề tài hình tượng người chiến sĩ Công an nhân dân (CAND) đã giúp anh có nhiều trải nghiệm mới mẻ. Phóng viên Chuyên đề Văn nghệ Công an có cuộc trò chuyện với NSND Tạ Tuấn Minh.

Khi yêu thương nối dài qua năm tháng...

Khi yêu thương nối dài qua năm tháng...

Từ những giai điệu thấm đẫm tình quê hương đến những câu chuyện lay động lòng người, chương trình nghệ thuật "Kết nối yêu thương" gửi đi thông điệp giản dị mà sâu sắc: Không ai nên đơn độc trước nghịch cảnh. Đằng sau mỗi người phụ nữ đau yếu, mỗi em nhỏ mang bệnh hiểm nghèo là một phận đời cần được chở che, một ước mơ cần được níu giữ. Khi những trái tim cùng rung lên nhịp đập yêu thương, nghệ thuật không chỉ chạm đến cảm xúc mà còn khơi dậy trách nhiệm cộng đồng, thắp lên hy vọng cho những cuộc đời còn nhiều gian khó.

Cuộc đối thoại tinh tế của các nền văn hóa

Cuộc đối thoại tinh tế của các nền văn hóa

Liên hoan phim (LHP) Tài liệu châu Âu – Việt Nam lần thứ 16 (diễn ra từ ngày 18 đến ngày 26/9) quy tụ 25 tác phẩm điện ảnh tài liệu đặc sắc đến từ Việt Nam và các quốc gia châu Âu. Đây không chỉ là “bữa tiệc” điện ảnh, mở ra cơ hội giao lưu, hợp tác giữa những người làm nghề mà còn là cầu nối để dòng phim đặc biệt này đến gần với công chúng hơn.

Ca sĩ Tùng Dương đã tổ chức riêng nhiều live concert.

Từ “độc đạo” đến đại chúng

25 năm trong nghề, Tùng Dương đã có một hành trình đặc biệt mà không nhiều nghệ sĩ thế hệ anh có thể làm được. Đó là hành trình của một nghệ sĩ luôn muốn bước ra khỏi vùng an toàn, không ngừng thử nghiệm, tìm kiếm những giới hạn mới của giọng hát và tư duy âm nhạc. Nhưng cũng chính trên hành trình tưởng như ngày càng đi xa ấy, Tùng Dương lại ngày càng trở về gần hơn với những điều căn cốt: gia đình, tình yêu, con người, quê hương, đất nước, những giá trị đã làm nên căn tính của mình.

Buổi gặp gỡ báo chí giới thiệu chương trình “Phú Quang - Còn mãi một tình yêu” tại Nhà hát Hồ Gươm

Âm nhạc không chỉ là ký ức

Gần 5 năm sau ngày nhạc sĩ Phú Quang rời cõi tạm, những giai điệu của ông vẫn hiện diện trong đời sống âm nhạc Việt Nam. Năm 2026, ba người con của ông chính thức tiếp nhận di sản âm nhạc mà cha để lại. Nhưng câu chuyện di sản âm nhạc Phú Quang không chỉ là câu chuyện của một gia đình tiếp nhận một gia tài nghệ thuật. Nó đặt ra một vấn đề lớn hơn: làm thế nào để di sản âm nhạc của một nhạc sĩ được bảo vệ, được trao truyền và tiếp tục sống trong đời sống đương đại?

Từ lời khen - chê đến chiều sâu phê bình

Từ lời khen - chê đến chiều sâu phê bình

Ngày nay, nhiều tác phẩm điện ảnh ra đời nhận được sự bàn luận sôi nổi trên mạng xã hội cùng những bài review phim xuất hiện dày đặc. Tuy nhiên, giữa dòng chảy ồn ã ấy lại thiếu vắng những bài phê bình có chuyên môn, đi sâu vào ngôn ngữ điện ảnh, giá trị nghệ thuật và ý nghĩa văn hóa của tác phẩm. Để đời sống điện ảnh không chỉ dừng lại ở những lời khen - chê, đánh giá cực đoan, cần thêm những tiếng nói phê bình giàu tri thức, góp phần nâng cao thị hiếu và nuôi dưỡng tình yêu điện ảnh trong công chúng.

Khai thác văn hóa truyền thống, cần sự am hiểu sâu sắc

Khai thác văn hóa truyền thống, cần sự am hiểu sâu sắc

Việc đưa chất liệu truyền thống vào các sản phẩm nghệ thuật đang trở thành xu hướng và mở ra nhiều hướng sáng tạo, góp phần làm mới cách tiếp cận và lan tỏa những giá trị văn hóa Việt Nam. Tuy nhiên, điều này cũng yêu cầu nghệ sĩ cần sự hiểu biết, tôn trọng và trách nhiệm với những giá trị văn hóa mà sản phẩm khai thác.

“Vui bất tuyệt” hôm qua và hôm nay

“Vui bất tuyệt” hôm qua và hôm nay

“Vui bất tuyệt” của Tố Hữu - một trong những bài thơ tiêu biểu viết về Cách mạng Tháng Tám năm 1945, không chỉ là niềm vui của một cá nhân, hay của hàng chục triệu người, còn là niềm vui hồi sinh của một dân tộc vừa thoát khỏi ách nô lệ, giành lại quyền làm chủ vận mệnh. Cũng là niềm vui được cống hiến và kiến tạo tương lai. “Vui bất tuyệt” trở thành cảm hứng chung cho nhiều tác phẩm nổi tiếng cùng chủ đề.

Người trẻ yêu lịch sử qua văn học, nghệ thuật

Người trẻ yêu lịch sử qua văn học, nghệ thuật

Những người trẻ thế hệ 8x, 9x, 2000 đang lựa chọn cách tiếp cận lịch sử theo cách riêng của mình. Với họ, lịch sử là những câu chuyện được kể lại sống động trên các nền tảng số, hay những bộ phim, những bài hát, những tiểu thuyết hấp dẫn và ý nghĩa... giúp họ hiểu hơn về đất nước mình.

"Kế hoạch CM12" - Tái hiện chiến công lịch sử

"Kế hoạch CM12" - Tái hiện chiến công lịch sử

Bắt đầu lên sóng truyền hình ANTV (thứ Bảy, Chủ nhật) từ ngày 22/8 và trên kênh HTV9 (thứ Hai, thứ Ba) từ ngày 24/8, bộ phim truyền hình "Kế hoạch CM12" đã nhanh chóng thu hút sự quan tâm của công chúng. Không chỉ khắc họa những cuộc đấu trí căng thẳng, "Kế hoạch CM12" còn làm nổi bật bản lĩnh, trí tuệ và sự hy sinh thầm lặng của những cán bộ, chiến sĩ CAND trong hành trình bảo vệ An ninh Tổ quốc từ những ngày đầu đất nước thống nhất.

Trưởng thành cùng lực lượng

Trưởng thành cùng lực lượng

Trong hơn 80 năm xây dựng, phấn đấu và trưởng thành của lực lượng Công an nhân dân Việt Nam, có thể nói rằng, văn học nghệ thuật về lực lượng công an với sứ mệnh của mình đã góp phần đáng kể vào sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc, vì cuộc sống bình yên, hạnh phúc của nhân dân…

Thời của tiểu thuyết trinh thám

Thời của tiểu thuyết trinh thám

Mới đây, việc 2 bộ phim kinh dị "BACKROOMS" và "Obsession" thắng lớn phòng vé đã gây ra nhiều bất ngờ. Bên cạnh việc được thực hiện bởi các nhà sáng tạo nội dung tuy không chuyên về điện ảnh nhưng lại mang đến sự mới mẻ, thích thú, thì thực tế này cũng cho thấy thể loại thriller/mystery hay giật gân/bí ẩn đang được yêu thích hơn bao giờ hết cả trong phim ảnh cũng như văn chương.

Kể chuyện truyền thống Công an nhân dân bằng âm nhạc

Kể chuyện truyền thống Công an nhân dân bằng âm nhạc

Được đầu tư hoành tráng, công phu và giàu sáng tạo, các chương trình nghệ thuật về Công an nhân dân (CAND) thời gian qua không chỉ góp phần làm mới nghệ thuật chính luận mà còn lan tỏa sâu sắc hình tượng người chiến sĩ CAND bản lĩnh, nhân văn, gần gũi trong lòng công chúng.