Đàm phán tại Arab Saudi: Động thái tan băng trong quan hệ Nga - Mỹ?

Những tuyên bố tích cực từ cả phía Nga và Mỹ trong ngày 25-26/3 dường như cho thấy sự dịch chuyển đáng kể trong mối quan hệ song phương, với những nỗ lực đàm phán và trao đổi về đa dạng vấn đề, không chỉ xoay quanh xung đột ở Ukraine, mà còn mở rộng ra các vấn đề thương mại và an ninh hàng hải.

Tuyên bố được Điện Kremlin đăng tải ngày 25/3 (giờ địa phương) nêu rõ, Nga và Mỹ đã đạt được thỏa thuận về an toàn hàng hải ở Biển Đen và khôi phục xuất khẩu nông sản của Nga. Cụ thể, theo thỏa thuận giữa tổng thống hai nước, Washington và Moscow cam kết thực hiện Sáng kiến Biển Đen.

Sáng kiến này bao gồm việc đảm bảo an toàn hàng hải ở Biển Đen, kiềm chế việc sử dụng vũ lực và cấm sử dụng tàu thương mại cho mục đích quân sự, đồng thời thiết lập các biện pháp kiểm soát phù hợp thông qua việc kiểm tra các tàu này. Thứ hai, Mỹ sẽ giúp khôi phục khả năng tiếp cận thị trường thế giới của Nga đối với hàng nông sản và phân bón xuất khẩu, giảm chi phí bảo hiểm hàng hải và tăng cường khả năng tiếp cận các cảng biển và hệ thống thanh toán cho các giao dịch như vậy.

Ngoài ra, hai bên ủng hộ việc không cho phép tổ chức các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Nga và Ukraine trong thời gian 30 ngày, bắt đầu từ ngày 18/3/2025, cùng với khả năng gia hạn điều khoản này. Điện Kremlin cũng bày tỏ sẵn sàng hoan nghênh sự hỗ trợ từ các nước thứ ba trong việc thực hiện các thỏa thuận trong lĩnh vực năng lượng và hàng hải, và khẳng định ý định tiếp tục các nỗ lực nhằm xây dựng một nền hòa bình lâu dài.

my.jpg -0
Các quan chức cấp cao Mỹ-Nga đàm phán tại Arab Saudi. Ảnh Getty Images.

Trước đó, ngày 24/3, tại Arab Saudi đã diễn ra các cuộc đàm phán giữa phái đoàn Nga và Mỹ với thời gian kéo dài tới 12 tiếng. Đứng đầu phái đoàn Nga là ông Grigory Karasin, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại của Hội đồng Liên bang (Thượng viện Nga) và ông Sergey Beseda, cố vấn Giám đốc Cơ quan An ninh liên bang Nga (FSB). Phái đoàn Mỹ do ông Andrew Peek, Giám đốc cấp cao tại Hội đồng An ninh quốc gia Mỹ, và ông Michael Anton, quan chức cấp cao của Bộ Ngoại giao dẫn đầu.

Hãng thông tấn TASS dẫn lời Trưởng phái đoàn Nga Grigory Karasin cho hay, dù phức tạp nhưng đây là một cuộc đối thoại hữu ích cho cả hai bên. Ông nhấn mạnh rằng, hai phái đoàn đã trao đổi về nhiều vấn đề quan trọng và cuộc thảo luận diễn ra chi tiết, sâu rộng. Ông Karasin cũng tiết lộ, các cuộc thảo luận giữa Nga và Mỹ về Ukraine sẽ tiếp tục và có sự tham gia của đại diện Liên hợp quốc cùng một số quốc gia khác. Thượng nghị sĩ Nga nhận định, cuộc đối thoại lần này diễn ra trong bầu không khí xây dựng và Mỹ cũng thể hiện sự quan tâm rõ rệt đến vấn đề này.

Về phía Mỹ, ngày 25/3, Nhà Trắng đã ra thông báo về kết quả cuộc đàm phán, nêu rõ: "Mỹ và Nga đã nhất trí bảo đảm an toàn hàng hải, loại bỏ việc sử dụng vũ lực và ngăn chặn dùng tàu thương mại cho mục đích quân sự trên Biển Đen". Washington cũng sẽ hỗ trợ Moscow khôi phục khả năng tiếp cận thị trường toàn cầu đối với mặt hàng nông sản và phân bón xuất khẩu. Liên quan đến cuộc xung đột tại Ukraine, Washington cam kết sẽ tiếp tục thúc đẩy đối thoại giữa Moscow và Kiev nhằm đạt được giải pháp hòa bình.

uyên bố của Nhà Trắng khẳng định: "Việc gây thương vong ở cả hai phía trong xung đột Nga-Ukraine phải chấm dứt, đây là bước cần thiết để đạt được một thỏa thuận hòa bình lâu dài". Theo đó, Mỹ và Nga đã nhất trí xây dựng các biện pháp nhằm thực thi thỏa thuận giữa lãnh đạo hai nước về việc cấm tấn công các cơ sở hạ tầng năng lượng của Nga và Ukraine.

Trước đó, trả lời phỏng vấn "Kênh 1" của Nga, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov tuyên bố, Moscow nhất trí khôi phục đối thoại với Washington về ổn định chiến lược và sẵn sàng đàm phán với Washington trong tất cả các lĩnh vực. Tuy nhiên, ông Lavrov lưu ý, đối thoại chỉ có thể được khôi phục trên cơ sở quay lại các nguyên tắc cơ bản của Hiệp ước cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược (START). Dù căng thẳng giữa Nga và Mỹ vẫn còn, nhưng Ngoại trưởng Lavrov cho rằng chính quyền của Tổng thống Donald Trump đang có dấu hiệu muốn cải thiện quan hệ song phương. Ông hoan nghênh cách tiếp cận của Mỹ khi công nhận rằng hai cường quốc hạt nhân hàng đầu thế giới không thể để mâu thuẫn leo thang thành đối đầu toàn diện.

Tuy nhiên, Nga vẫn giữ thái độ thận trọng. Ngoại trưởng Lavrov trích dẫn câu nói nổi tiếng của cựu Tổng thống Mỹ Ronald Reagan: "Tin tưởng, nhưng phải kiểm chứng", ngụ ý rằng Moscow sẽ không dễ dàng đặt niềm tin vào Washington mà không có những đảm bảo chắc chắn. 

Có thể nói, nếu được thực thi, thỏa thuận trên có thể trở thành bước đi đầu tiên hướng tới mục tiêu lớn hơn của Tổng thống Mỹ Donald Trump nhằm kết thúc cuộc xung đột giữa Nga và Ukraine kéo dài suốt 3 năm qua. Mặc dù vậy, phía Mỹ chưa trực tiếp công bố việc gỡ bỏ các lệnh trừng phạt với Nga. Tổng thống Mỹ Donald Trump chỉ cho biết các cuộc đàm phán đang diễn ra tốt đẹp với cả hai bên và các quốc gia khác sẽ tham gia để giám sát việc tuân thủ lệnh ngừng bắn ở Biển Đen.

Trong khi đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy cáo buộc Nga đang "bóp méo" các thỏa thuận, khi ông hiểu rằng các thỏa thuận ngừng bắn không yêu cầu nới lỏng lệnh trừng phạt Nga để có hiệu lực, đồng thời gọi tuyên bố của Điện Kremlin là một nỗ lực nhằm "thao túng" các thỏa thuận. Hiện chưa rõ các bên sẽ thực thi các thỏa thuận ngừng bắn vừa đạt được như thế nào, song giới phân tích cho rằng, nếu thành công, đây sẽ là bước tiến quan trọng đầu tiên hướng tới mục tiêu ngừng bắn toàn diện hơn trong cuộc xung đột Nga- Ukraine.

Thùy Trang

Các tin khác

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều chuyên gia nhận định ổ dịch virus Hanta trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương nguy hiểm, nhưng không lây lan như virus SARS-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19. Hiện các nước đang khẩn trương truy vết tiếp xúc để hạn chế tối đa số ca mắc mới.

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy khu vực châu Á – nơi tiêu thụ dầu mỏ lớn nhất thế giới – vào một phép thử về năng lực ứng phó khủng hoảng năng lượng. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều chính phủ trong khu vực đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm tìm kiếm nguồn thay thế, ổn định thị trường và giảm thiểu tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế.

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Liên minh giữa Mỹ và châu Âu, với nòng cốt là NATO, nhiều thập niên được xem là trụ cột bảo đảm an ninh phương Tây. Tuy nhiên, những bất đồng ngày càng sâu sắc liên quan tới tình hình Trung Đông đang khiến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương rạn nứt.

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Trong bối cảnh chảo lửa Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt, hồ sơ hạt nhân Iran một lần nữa trở thành tâm điểm của các nỗ lực ngoại giao quốc tế. Mới đây, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết đang tiến hành đàm phán với Nga và một số quốc gia về khả năng đưa uranium làm giàu ra khỏi lãnh thổ Iran. Động thái này diễn ra khi Washington liên tục đặt điều kiện Tehran phải từ bỏ kho dự trữ và đình chỉ việc làm giàu uranium như một chìa khóa then chốt cho bất kỳ giải pháp hòa bình nào.

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và cơ chế OPEC+ sau 60 năm là thành viên, nhấn mạnh ưu tiên lợi ích quốc gia. Động thái này được giới phân tích đánh giá có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trong nội bộ liên minh dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng những toan tính địa chính trị và mang lại ưu thế cho Mỹ.

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Pakistan và Afghanistan vừa có bước leo thang nguy hiểm mới khi hai bên liên tiếp cáo buộc nhau tiến hành các cuộc tấn công xuyên biên giới, đe dọa phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn mong manh được thiết lập hồi tháng 3 vừa qua.

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Người Palestine tại khu vực Deir al-Balah thuộc dải Gaza lần đầu tiên tham gia một cuộc bầu cử địa phương sau hai thập kỷ gián đoạn, động thái được mô tả là bước tiến trong nỗ lực khôi phục đời sống chính trị và các thiết chế dân sự tại vùng lãnh thổ bị xung đột tàn phá.

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Gần hai tháng kể từ ngày xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra tại Trung Đông, Tehran được cho là vẫn đang vận dụng chiến thuật bất đối xứng, tận dụng lợi thế địa lý và khả năng gây gián đoạn để bù đắp chênh lệch sức mạnh. Tuy nhiên, gần đây, khi Washington tuyên bố phong tỏa các cảng biển Iran và triển khai đồng thời ba nhóm tàu sân bay cùng hàng chục nghìn binh sĩ tới khu vực – đặt ra một câu hỏi lớn rằng liệu Tehran có thể cầm cự được bao lâu trong vòng siết ngày càng khép chặt tại eo biển Hormuz?

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời Tổng thống Lee Jae Myung ví von dòng sông Hàn và sông Hồng như đang hòa nhịp, biểu trưng cho sự gắn kết giữa hai dân tộc. Trong khi đó, dư luận nước này cũng đặc biệt chú ý tới chia sẻ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi so sánh tương đậu nành Doenjang với tương Bần Việt Nam – càng ủ lâu càng đậm đà, như một ẩn dụ cho tình hữu nghị Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng bền chặt theo thời gian.

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) nhóm họp thượng đỉnh đột xuất với nội dung then chốt xoay quanh cách thức vận dụng điều khoản phòng thủ chung giữa các thành viên khi một nước bị tấn công quân sự. Đây được xem là chủ đề nóng bỏng ở thời điểm quan hệ xuyên Đại Tây Dương có những rạn nứt.

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) thứ 10 sẽ bắt đầu vào năm 2027, trong bối cảnh tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh đối mặt nhiều khó khăn, từ xung đột vũ trang leo thang đến khủng hoảng niềm tin và tài chính chưa từng có. Đây không chỉ là một cuộc bầu cử nhân sự, mà là cuộc đua tìm kiếm một “kiến trúc sư” đủ tầm vóc để tái thiết lập trật tự thế giới trong một kỷ nguyên đầy biến động.

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Những hình ảnh vệ tinh mới nhất được công bố bởi Cơ quan Vũ trụ châu Âu cho thấy các vệt dầu loang diện rộng trên vịnh Ba Tư có thể quan sát rõ từ không gian. Diễn biến này không chỉ phản ánh mức độ nghiêm trọng của ô nhiễm môi trường biển, mà còn làm dấy lên lo ngại về những tác động lâu dài đối với hệ sinh thái, chuỗi cung ứng năng lượng và an ninh khu vực.

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Tổng thống Donald Trump ngày 21/4 tuyên bố gia hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran, trong khi chính quyền Washington đồng thời áp đặt một vòng trừng phạt mới nhằm gia tăng sức ép đối với Tehran trước thềm các cuộc đàm phán quan trọng dự kiến diễn ra tại Pakistan. Động thái này phản ánh chiến lược vừa kiềm chế xung đột quân sự, vừa tăng đòn bẩy kinh tế nhằm buộc Iran nhượng bộ trên bàn thương lượng.