Đàm phán tại Arab Saudi: Động thái tan băng trong quan hệ Nga - Mỹ?

Những tuyên bố tích cực từ cả phía Nga và Mỹ trong ngày 25-26/3 dường như cho thấy sự dịch chuyển đáng kể trong mối quan hệ song phương, với những nỗ lực đàm phán và trao đổi về đa dạng vấn đề, không chỉ xoay quanh xung đột ở Ukraine, mà còn mở rộng ra các vấn đề thương mại và an ninh hàng hải.

Tuyên bố được Điện Kremlin đăng tải ngày 25/3 (giờ địa phương) nêu rõ, Nga và Mỹ đã đạt được thỏa thuận về an toàn hàng hải ở Biển Đen và khôi phục xuất khẩu nông sản của Nga. Cụ thể, theo thỏa thuận giữa tổng thống hai nước, Washington và Moscow cam kết thực hiện Sáng kiến Biển Đen.

Sáng kiến này bao gồm việc đảm bảo an toàn hàng hải ở Biển Đen, kiềm chế việc sử dụng vũ lực và cấm sử dụng tàu thương mại cho mục đích quân sự, đồng thời thiết lập các biện pháp kiểm soát phù hợp thông qua việc kiểm tra các tàu này. Thứ hai, Mỹ sẽ giúp khôi phục khả năng tiếp cận thị trường thế giới của Nga đối với hàng nông sản và phân bón xuất khẩu, giảm chi phí bảo hiểm hàng hải và tăng cường khả năng tiếp cận các cảng biển và hệ thống thanh toán cho các giao dịch như vậy.

Ngoài ra, hai bên ủng hộ việc không cho phép tổ chức các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Nga và Ukraine trong thời gian 30 ngày, bắt đầu từ ngày 18/3/2025, cùng với khả năng gia hạn điều khoản này. Điện Kremlin cũng bày tỏ sẵn sàng hoan nghênh sự hỗ trợ từ các nước thứ ba trong việc thực hiện các thỏa thuận trong lĩnh vực năng lượng và hàng hải, và khẳng định ý định tiếp tục các nỗ lực nhằm xây dựng một nền hòa bình lâu dài.

my.jpg -0
Các quan chức cấp cao Mỹ-Nga đàm phán tại Arab Saudi. Ảnh Getty Images.

Trước đó, ngày 24/3, tại Arab Saudi đã diễn ra các cuộc đàm phán giữa phái đoàn Nga và Mỹ với thời gian kéo dài tới 12 tiếng. Đứng đầu phái đoàn Nga là ông Grigory Karasin, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại của Hội đồng Liên bang (Thượng viện Nga) và ông Sergey Beseda, cố vấn Giám đốc Cơ quan An ninh liên bang Nga (FSB). Phái đoàn Mỹ do ông Andrew Peek, Giám đốc cấp cao tại Hội đồng An ninh quốc gia Mỹ, và ông Michael Anton, quan chức cấp cao của Bộ Ngoại giao dẫn đầu.

Hãng thông tấn TASS dẫn lời Trưởng phái đoàn Nga Grigory Karasin cho hay, dù phức tạp nhưng đây là một cuộc đối thoại hữu ích cho cả hai bên. Ông nhấn mạnh rằng, hai phái đoàn đã trao đổi về nhiều vấn đề quan trọng và cuộc thảo luận diễn ra chi tiết, sâu rộng. Ông Karasin cũng tiết lộ, các cuộc thảo luận giữa Nga và Mỹ về Ukraine sẽ tiếp tục và có sự tham gia của đại diện Liên hợp quốc cùng một số quốc gia khác. Thượng nghị sĩ Nga nhận định, cuộc đối thoại lần này diễn ra trong bầu không khí xây dựng và Mỹ cũng thể hiện sự quan tâm rõ rệt đến vấn đề này.

Về phía Mỹ, ngày 25/3, Nhà Trắng đã ra thông báo về kết quả cuộc đàm phán, nêu rõ: "Mỹ và Nga đã nhất trí bảo đảm an toàn hàng hải, loại bỏ việc sử dụng vũ lực và ngăn chặn dùng tàu thương mại cho mục đích quân sự trên Biển Đen". Washington cũng sẽ hỗ trợ Moscow khôi phục khả năng tiếp cận thị trường toàn cầu đối với mặt hàng nông sản và phân bón xuất khẩu. Liên quan đến cuộc xung đột tại Ukraine, Washington cam kết sẽ tiếp tục thúc đẩy đối thoại giữa Moscow và Kiev nhằm đạt được giải pháp hòa bình.

uyên bố của Nhà Trắng khẳng định: "Việc gây thương vong ở cả hai phía trong xung đột Nga-Ukraine phải chấm dứt, đây là bước cần thiết để đạt được một thỏa thuận hòa bình lâu dài". Theo đó, Mỹ và Nga đã nhất trí xây dựng các biện pháp nhằm thực thi thỏa thuận giữa lãnh đạo hai nước về việc cấm tấn công các cơ sở hạ tầng năng lượng của Nga và Ukraine.

Trước đó, trả lời phỏng vấn "Kênh 1" của Nga, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov tuyên bố, Moscow nhất trí khôi phục đối thoại với Washington về ổn định chiến lược và sẵn sàng đàm phán với Washington trong tất cả các lĩnh vực. Tuy nhiên, ông Lavrov lưu ý, đối thoại chỉ có thể được khôi phục trên cơ sở quay lại các nguyên tắc cơ bản của Hiệp ước cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược (START). Dù căng thẳng giữa Nga và Mỹ vẫn còn, nhưng Ngoại trưởng Lavrov cho rằng chính quyền của Tổng thống Donald Trump đang có dấu hiệu muốn cải thiện quan hệ song phương. Ông hoan nghênh cách tiếp cận của Mỹ khi công nhận rằng hai cường quốc hạt nhân hàng đầu thế giới không thể để mâu thuẫn leo thang thành đối đầu toàn diện.

Tuy nhiên, Nga vẫn giữ thái độ thận trọng. Ngoại trưởng Lavrov trích dẫn câu nói nổi tiếng của cựu Tổng thống Mỹ Ronald Reagan: "Tin tưởng, nhưng phải kiểm chứng", ngụ ý rằng Moscow sẽ không dễ dàng đặt niềm tin vào Washington mà không có những đảm bảo chắc chắn. 

Có thể nói, nếu được thực thi, thỏa thuận trên có thể trở thành bước đi đầu tiên hướng tới mục tiêu lớn hơn của Tổng thống Mỹ Donald Trump nhằm kết thúc cuộc xung đột giữa Nga và Ukraine kéo dài suốt 3 năm qua. Mặc dù vậy, phía Mỹ chưa trực tiếp công bố việc gỡ bỏ các lệnh trừng phạt với Nga. Tổng thống Mỹ Donald Trump chỉ cho biết các cuộc đàm phán đang diễn ra tốt đẹp với cả hai bên và các quốc gia khác sẽ tham gia để giám sát việc tuân thủ lệnh ngừng bắn ở Biển Đen.

Trong khi đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy cáo buộc Nga đang "bóp méo" các thỏa thuận, khi ông hiểu rằng các thỏa thuận ngừng bắn không yêu cầu nới lỏng lệnh trừng phạt Nga để có hiệu lực, đồng thời gọi tuyên bố của Điện Kremlin là một nỗ lực nhằm "thao túng" các thỏa thuận. Hiện chưa rõ các bên sẽ thực thi các thỏa thuận ngừng bắn vừa đạt được như thế nào, song giới phân tích cho rằng, nếu thành công, đây sẽ là bước tiến quan trọng đầu tiên hướng tới mục tiêu ngừng bắn toàn diện hơn trong cuộc xung đột Nga- Ukraine.

Thùy Trang

Các tin khác

Bài toán bảo vệ bí mật công nghệ nhìn từ cuộc điều tra tại Nvidia

Bài toán bảo vệ bí mật công nghệ nhìn từ cuộc điều tra tại Nvidia

Hội đồng quản trị Tập đoàn công nghệ Nvidia mới đây cho biết đã mở cuộc điều tra độc lập sau khi xuất hiện thông tin Giám đốc điều hành Jensen Huang có thể là mục tiêu của tình báo nước ngoài. Vụ việc đặt ra câu hỏi về cách Mỹ bảo vệ công nghệ chiến lược khi những thông tin này nằm trong tay doanh nghiệp tư nhân.

Mỹ mở rộng phong tỏa Iran, nguy cơ xung đột quân sự leo thang

Mỹ mở rộng phong tỏa Iran, nguy cơ xung đột quân sự leo thang

Mỹ đang mở rộng chiến dịch phong tỏa Iran, từ các cảng biển sang các tuyến vận tải đường bộ và khu vực biển Caspi, nhằm siết chặt nguồn cung vũ khí, công nghệ và tài chính của Tehran. Động thái diễn ra trong bối cảnh căng thẳng tại eo biển Hormuz tiếp tục gia tăng, các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại và mục tiêu quân sự diễn ra liên tiếp, trong khi những nỗ lực ngoại giao vẫn chưa tạo được đột phá.

Châu Âu chao đảo trước làn sóng đe dọa đánh bom giả mạo

Châu Âu chao đảo trước làn sóng đe dọa đánh bom giả mạo

Mới đây, một số tòa soạn báo chí và đài truyền hình tại Ireland và Bulgaria đã nhận được những lời đe dọa đánh bom qua thư điện tử. Đến nay, dù chưa có bất kỳ thiết bị nổ nào được tìm thấy, sự việc đã làm dấy lên những lo ngại sâu sắc trong giới chức châu Âu về một chiến dịch "chiến tranh lai" tinh vi, được thiết kế nhằm gây bất ổn và gieo rắc nỗi sợ hãi trong lòng xã hội phương Tây.

Báo động toàn cầu vấn đề thiếu vận động ở thanh thiếu niên

Báo động toàn cầu vấn đề thiếu vận động ở thanh thiếu niên

Theo tiến sĩ Tedros Adhanom Ghebreyesus, Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO), trong 15 năm qua, thế giới hầu như không đạt được tiến bộ nào trong việc khuyến khích thanh thiếu niên vận động, trong đó các em gái là nhóm bị tụt lại xa nhất. Ông Ghebreyesus khẳng định, giải pháp không nằm ở việc yêu cầu thanh thiếu niên phải nỗ lực hơn.

Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Những tác động từ Trung Đông đến thương mại toàn cầu

Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Những tác động từ Trung Đông đến thương mại toàn cầu

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ ngày 3/11 đã giúp đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát cả Hạ viện và Thượng viện, chấm dứt thế đa số của đảng Cộng hòa tại Quốc hội. Kết quả này được dự báo sẽ tác động sâu rộng đến chính sách đối ngoại và kinh tế của chính quyền Tổng thống Donald Trump, từ chiến sự Mỹ - Iran, tình hình Ukraine đến thương mại toàn cầu và ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI).

Khi tiện ích công nghệ trở thành lỗ hổng an ninh tại châu Âu

Khi tiện ích công nghệ trở thành lỗ hổng an ninh tại châu Âu

Chỉ bằng cách điều khiển nhiệt độ các hệ thống làm lạnh từ xa, tin tặc đã gây thiệt hại lớn cho hàng loạt siêu thị châu Âu. Những cuộc tấn công này không chỉ phơi bày lỗ hổng công nghệ mà còn đặt ra câu hỏi về khả năng bảo vệ chuỗi cung ứng thực phẩm trước các mối đe dọa an ninh mạng ngày càng phức tạp.

Những lá phiếu giữa kỳ và dư địa chính sách Mỹ

Những lá phiếu giữa kỳ và dư địa chính sách Mỹ

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11 sẽ quyết định quyền kiểm soát Quốc hội Mỹ trong hai năm cuối nhiệm kỳ của Tổng thống Donald Trump. Khi chi phí sinh hoạt trở thành mối quan tâm hàng đầu của cử tri, cuộc đua cũng đặt ra câu hỏi về khả năng chuyển tăng trưởng kinh tế thành những cải thiện thiết thực trong đời sống.

Hé mở cơ hội ngoại giao giữa bóng đen xung đột Mỹ - Iran

Hé mở cơ hội ngoại giao giữa bóng đen xung đột Mỹ - Iran

Các nỗ lực tiếp xúc thông qua trung gian Qatar đang mở ra cơ hội ngoại giao mới giữa Mỹ và Iran, trong bối cảnh hai bên vẫn duy trì lập trường cứng rắn và chuẩn bị cho khả năng xung đột quân sự tái bùng phát. Bất đồng về các điều kiện đàm phán, chương trình hạt nhân và quyền kiểm soát eo biển Hormuz tiếp tục là những trở ngại lớn đối với triển vọng đạt được thỏa thuận.

Nga–châu Phi: Khi hợp tác kinh tế trở thành ưu tiên chiến lược

Nga–châu Phi: Khi hợp tác kinh tế trở thành ưu tiên chiến lược

Không chỉ củng cố những mối quan hệ chính trị và an ninh truyền thống, Nga đang tìm cách tạo dựng ảnh hưởng lâu dài tại châu Phi thông qua thương mại, năng lượng và công nghệ. Hội nghị thượng đỉnh tại Moskva cho thấy bước chuyển đáng chú ý trong định hướng hợp tác giữa hai bên.

Những ưu tiên cấp thiết nhìn từ Hội nghị Ngoại trưởng G20

Những ưu tiên cấp thiết nhìn từ Hội nghị Ngoại trưởng G20

Hội nghị Ngoại trưởng Nhóm các nền kinh tế lớn (G20) tại Atlanta, Mỹ, dự kiến khép lại ngày 31/10 (giờ địa phương) với tuyên bố của nước chủ trì thay cho thông cáo chung. Bất đồng về Ukraine, Trung Đông và chính sách thương mại tiếp tục cản trở đồng thuận, trong khi sức ép lên năng lượng, lương thực và chuỗi cung ứng đòi hỏi các bên tìm hướng phối hợp.

Chi phí chiến sự gia tăng sức ép đối với Tổng thống Donald Trump

Chi phí chiến sự gia tăng sức ép đối với Tổng thống Donald Trump

Chi phí cuộc chiến Mỹ - Israel nhằm vào Iran đã tăng lên ít nhất 47,1 tỷ USD, theo báo cáo mới nhất của Lầu Năm Góc gửi Quốc hội Mỹ. Con số này vượt xa các dự báo trước đó, làm dấy lên lo ngại về khả năng duy trì chiến dịch quân sự, gây thêm sức ép đối với ngân sách liên bang và trở thành bất lợi chính trị đối với Tổng thống Donald Trump trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.

Israel với những phép tính liên minh hậu bầu cử

Israel với những phép tính liên minh hậu bầu cử

Kết quả kiểm phiếu mới nhất của cuộc bầu cử Quốc hội Israel tiếp tục cho thấy chưa khối chính trị nào giành được đa số cần thiết để thành lập chính phủ. Trong khi các bên bắt đầu thăm dò khả năng hợp tác, Tổng thống Isaac Herzog kêu gọi lãnh đạo các chính đảng giữ tinh thần cởi mở nhằm tránh phải tổ chức một cuộc bầu cử khác.

Nỗ lực ngoại giao trước leo thang căng thẳng Mỹ-Iran

Nỗ lực ngoại giao trước leo thang căng thẳng Mỹ-Iran

Các bộ trưởng và quan chức an ninh cấp cao từ Pakistan, Arab Saudi và Thổ Nhĩ Kỳ – ba quốc gia thành viên của Hiệp ước Phòng thủ Chung Mecca – hiện đang có mặt tại thủ đô Tehran (Iran) để thảo luận về các vấn đề an ninh khu vực. Động thái ngoại giao khẩn trương này diễn ra trong bối cảnh xuất hiện nhiều mối đe dọa về các cuộc không kích mới của Mỹ nhằm vào Iran.

Tranh luận nóng Starlink và Starshield tại Ukraine

Tranh luận nóng Starlink và Starshield tại Ukraine

Việc hệ thống vệ tinh Starlink và phiên bản quân sự Starshield tại Ukraine bị hạn chế tốc độ trong hơn một tuần đã gây gián đoạn một số hoạt động quân sự của Kiev, đồng thời làm gia tăng căng thẳng giữa Ukraine, tỷ phú Elon Musk và chính quyền Mỹ.

Nhiều nước kêu gọi kiềm chế trước nguy cơ xung đột Mỹ - Iran leo thang

Nhiều nước kêu gọi kiềm chế trước nguy cơ xung đột Mỹ - Iran leo thang

Ngày 23/10, ngoại trưởng 8 quốc gia gồm Anh, Pháp, Đức, Thổ Nhĩ Kỳ, Arab Saudi, Pakistan, Ai Cập và Italy đã nhóm họp tại Istanbul để thảo luận về tình hình eo biển Hormuz và những diễn biến an ninh khu vực. Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh nguy cơ đối đầu quân sự giữa Mỹ và Iran tiếp tục gia tăng, làm dấy lên lo ngại về những hệ lụy đối với Trung Đông cũng như nền kinh tế thế giới.