Cuộc tấn công của Mỹ vào Venezuela và những hệ lụy đáng quan ngại

Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres bày tỏ quan ngại sâu sắc trước diễn biến leo thang căng thẳng tại Venezuela, sau khi Mỹ tiến hành các cuộc tấn công quân sự và bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro. Nhiều quốc gia và chuyên gia cho rằng các hành động này tiềm ẩn nguy cơ nghiêm trọng đối với hòa bình, ổn định khu vực và có thể vi phạm luật pháp quốc tế.

Cuộc tấn công của Mỹ vào Venezuela và những hệ lụy đáng quan ngại -0
Người dân tại Caracas xuống đường sau tuyên bố từ Mỹ rằng Tổng thống Nicolas Maduro bị bắt. Ảnh Reuters. 

Trong tuyên bố được người phát ngôn Stephane Dujarric đưa ra ngày 3/1, Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc nhấn mạnh ông “vô cùng lo ngại” trước sự leo thang tình hình tại Venezuela. Theo ông Dujarric, các cuộc tấn công mới nhất của Mỹ “mang theo những hệ lụy đáng lo ngại cho khu vực” và tạo ra “một tiền lệ nguy hiểm”, bất kể tình hình nội bộ của Venezuela ra sao.

Tổng Thư ký Antonio Guterres nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tất cả các bên phải tôn trọng đầy đủ luật pháp quốc tế, trong đó có Hiến chương Liên Hợp Quốc, đồng thời bày tỏ lo ngại rằng những nguyên tắc cốt lõi của luật pháp quốc tế đã không được tuân thủ.

Tại khu vực Mỹ Latinh, nhiều quốc gia đã lên tiếng chỉ trích mạnh mẽ hành động của Washington. Tổng thống Brazil Luiz Inacio Lula da Silva cho rằng Mỹ đã vượt qua “lằn ranh không thể chấp nhận được” khi tiến hành các cuộc không kích trên lãnh thổ Venezuela và bắt giữ nguyên thủ quốc gia này. Theo ông Lula, những hành động đó đe dọa trực tiếp tới mục tiêu gìn giữ Mỹ Latinh và Caribe như một “khu vực hòa bình”.

Tổng thống Brazil cảnh báo các cuộc tấn công của Mỹ gợi lại “những thời khắc tồi tệ nhất của sự can thiệp vào chính trị Mỹ Latinh”, đồng thời kêu gọi Liên Hợp Quốc cần có phản ứng “mạnh mẽ và dứt khoát” trước diễn biến nghiêm trọng này. Ông cũng nhấn mạnh việc tấn công các quốc gia khác, vi phạm trắng trợn luật pháp quốc tế, có thể dẫn tới một thế giới hỗn loạn, nơi “luật của kẻ mạnh” lấn át chủ nghĩa đa phương, theo Al Jazeera. 

Tổng thống Chile Gabriel Boric Font bày tỏ “quan ngại và lên án” các hành động quân sự của Mỹ tại Venezuela, đồng thời kêu gọi các bên tìm kiếm giải pháp hòa bình cho cuộc khủng hoảng nghiêm trọng đang ảnh hưởng tới quốc gia này. Chile tái khẳng định cam kết đối với các nguyên tắc cơ bản của luật pháp quốc tế, bao gồm cấm sử dụng vũ lực, không can thiệp, giải quyết hòa bình các tranh chấp và tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ của các quốc gia.

Mexico cũng ra tuyên bố lên án sự can thiệp quân sự vào Venezuela. Tổng thống Claudia Sheinbaum dẫn lại điều khoản trong Hiến chương Liên Hợp Quốc, nhấn mạnh các quốc gia thành viên phải kiềm chế việc đe dọa hoặc sử dụng vũ lực nhằm vào toàn vẹn lãnh thổ hay độc lập chính trị của bất kỳ quốc gia nào.

Colombia – đất nước láng giềng của Venezuela – đã triển khai lực lượng an ninh dọc biên giới. Tổng thống Colombia Gustavo Petro cho biết lực lượng an ninh công cộng đang được triển khai dọc biên giới nước này với Venezuela sau những diễn biến mới nhất. Trong một bài đăng trên X, ông Petro cho biết quyết định này được đưa ra sau cuộc họp khẩn cấp của Hội đồng An ninh Quốc gia, nói thêm rằng Colombia cũng đang huy động tất cả các năng lực hỗ trợ và nhân đạo hiện có trong trường hợp có một dòng người tị nạn ồ ạt đổ vào. Ông Petro cho biết đại sứ quán Colombia tại Venezuela vẫn hoạt động và đang hỗ trợ công dân Colombia tại nước này. Ông nói thêm rằng Colombia, với tư cách là thành viên của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, đã và đang liên hệ với các đối tác để hỗ trợ triệu tập hội đồng.

Liên minh châu Âu (EU) tuy không trực tiếp chỉ trích Mỹ, song khẳng định ủng hộ người dân Venezuela và một tiến trình chuyển đổi hòa bình, dân chủ tại quốc gia Nam Mỹ này. Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen cho biết EU đang theo dõi sát tình hình và nhấn mạnh mọi giải pháp cho cuộc khủng hoảng Venezuela phải tôn trọng luật pháp quốc tế cũng như Hiến chương Liên Hợp Quốc.

Về phía Anh, Thủ tướng Keir Starmer khẳng định London không tham gia vào các cuộc tấn công của Mỹ tại Venezuela. Ông cho biết sẽ trao đổi trực tiếp với Tổng thống Mỹ Donald Trump và các đồng minh để làm rõ toàn bộ sự việc, đồng thời tái khẳng định quan điểm Anh luôn ủng hộ việc tôn trọng luật pháp quốc tế.

Indonesia cho biết đang theo dõi sát diễn biến tại Venezuela nhằm bảo đảm an toàn cho công dân nước này. Jakarta kêu gọi các bên liên quan ưu tiên giải pháp hòa bình thông qua giảm leo thang và đối thoại, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo vệ dân thường và tuân thủ Hiến chương Liên Hợp Quốc.

Trong khi đó, Nga, một đồng minh của Venezuela, đã kêu gọi Mỹ trả tự do cho ông Maduro và vợ. “Trước những thông tin xác nhận rằng Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro và vợ ông đang bị Mỹ bắt giữ, chúng tôi mạnh mẽ kêu gọi giới lãnh đạo Mỹ xem xét lại lập trường của mình và trả tự do cho vị tổng thống được bầu cử hợp pháp của một quốc gia có chủ quyền và vợ ông”, Bộ Ngoại giao Nga cho biết trong một tuyên bố.

Từ góc độ pháp lý, giảng viên luật Mark Chadwick từ Đại học Nottingham Trent của Anh cho rằng các cuộc tấn công của Mỹ “dường như không có bất kỳ cơ sở pháp lý nào”. Theo ông, Hiến chương Liên Hợp Quốc chỉ cho phép sử dụng vũ lực trong những trường hợp rất hạn chế như tự vệ hoặc có sự cho phép của Hội đồng Bảo an, những điều kiện không áp dụng trong trường hợp này. Do đó, hành động của Mỹ có thể bị coi là một “hành vi xâm lược” theo luật pháp quốc tế, Al Jazeera đưa tin.

Một số nhà phân tích cũng bày tỏ lo ngại về hệ quả lâu dài của chiến dịch quân sự do Mỹ tiến hành. Ông Christopher Sabatini, chuyên gia cấp cao về Mỹ Latinh tại Viện nghiên cứu Chatham House của Anh, nhận định việc leo thang gây sức ép trong sáu tháng qua đã không tạo ra sự bất mãn nội bộ đủ lớn để dẫn tới sự sụp đổ của chính quyền Tổng thống Maduro. Theo ông, ngay cả trong kịch bản thay đổi chế độ, cũng không có gì bảo đảm rằng Venezuela sẽ chuyển sang một thể chế mà Washington muốn, trong khi Mỹ có thể phải đối mặt với nghĩa vụ can dự lâu dài và những ràng buộc chính trị trong nước.

Theo nhiều chuyên gia, các nỗ lực thay đổi chế độ bằng vũ lực trong quá khứ của Mỹ thường dẫn đến những hệ lụy nghiêm trọng và kéo dài. Giáo sư Barakat, Đại học Hamad Bin Khalifa của Qatar, cảnh báo nếu không có một kế hoạch rõ ràng và khả thi, khu vực Mỹ Latinh có thể phải đối mặt với nhiều năm bất ổn và hỗn loạn.

Duy Tiến

Các tin khác

Truyền thông quốc tế nêu bật dấu ấn Việt Nam từ New York đến Ottawa

Truyền thông quốc tế nêu bật dấu ấn Việt Nam từ New York đến Ottawa

Truyền thông quốc tế những ngày qua dành sự chú ý đáng kể tới những thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81 và chuyến thăm Canada ngay sau đó. Từ New York đến Ottawa, hình ảnh Việt Nam nổi bật với vai trò chủ động đóng góp vào các vấn đề toàn cầu, lan tỏa thông điệp về lòng tin, hợp tác và mở rộng quan hệ với các đối tác.

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Phát biểu ngay tại căn cứ liên hợp Andrews khi vừa đặt chân tới Mỹ hôm 23/9 (giờ địa phương), Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho hay, thế giới đang phát triển, thời đại đang thay đổi, nhưng quy luật lịch sử về việc Trung Quốc và Mỹ chung sống hòa bình không thay đổi, nguyện vọng tốt đẹp của nhân dân hai nước về tăng cường giao lưu hữu nghị không thay đổi, kỳ vọng chung của cộng đồng quốc tế đối với Trung Quốc và Mỹ cũng không thay đổi.

Trẻ em Gaza trở lại trường giữa đống đổ nát

Trẻ em Gaza trở lại trường giữa đống đổ nát

Hàng trăm nghìn trẻ tại dải Gaza trở lại trường học trực tiếp lần đầu tiên sau gần 3 năm do ảnh hưởng của chiến sự. Những lớp học trong lều bạt mở ra hy vọng khôi phục việc học, nhưng cũng cho thấy những thách thức lớn phía trước đối với giáo dục và quá trình tái thiết Gaza.

Đại hội đồng LHQ 2026: Tâm điểm ngoại giao quốc tế và bài toán tương lai

Đại hội đồng LHQ 2026: Tâm điểm ngoại giao quốc tế và bài toán tương lai

Hàng trăm nhà lãnh đạo, quan chức ngoại giao sẽ hội tụ tại New York trong tuần này để tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc (LHQ) khóa 81, trong bối cảnh cộng đồng quốc tế đối mặt nhiều vấn đề cấp bách liên quan đến xung đột, an ninh, chủ nghĩa đa phương và những tác động ngày càng rõ nét của trí tuệ nhân tạo (AI).

Iran trước bài toán biến địa lý thành lợi thế logistics

Iran trước bài toán biến địa lý thành lợi thế logistics

Sở hữu biên giới trên bộ với 7 quốc gia, Iran từng kỳ vọng mạng lưới đường bộ, đường sắt và các cảng phía Bắc có thể giúp giảm sức ép khi hoạt động thương mại đường biển bị phong tỏa. Tuy nhiên, tình trạng xe tải mắc kẹt tại nhiều cửa khẩu đang cho thấy khoảng cách giữa lợi thế địa lý trên bản đồ và khả năng chuyển hóa lợi thế đó thành năng lực vận tải thực tế vẫn còn rất lớn.

Quan ngại mất kiểm soát AI ngày càng gia tăng

Quan ngại mất kiểm soát AI ngày càng gia tăng

Google ngày 19/9 xác nhận mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) Gemini đã truy cập trái phép vào hệ thống của 3 công ty trong quá trình kiểm thử an ninh mạng hồi tháng 5. Mặc dù Google cho biết mô hình đã dừng hoạt động sau khi nhận ra các hệ thống này không thuộc môi trường thử nghiệm và không gây thiệt hại, vụ việc tiếp tục làm gia tăng quan ngại về khả năng kiểm soát các hệ thống AI ngày càng có tính tự chủ cao.

Châu Âu chưa tìm được tiếng nói chung về ngân sách dài hạn

Châu Âu chưa tìm được tiếng nói chung về ngân sách dài hạn

Đức, Đan Mạch, Phần Lan, Hà Lan và Áo đề nghị giảm hàng trăm tỷ euro trong đề xuất ngân sách dài hạn gần 2.000 tỷ euro của Liên minh châu Âu (EU) giai đoạn 2028-2034, trong bối cảnh các nước thành viên tranh luận về việc phân bổ nguồn lực cho quốc phòng, năng lực cạnh tranh, đổi mới sáng tạo và vấn đề di cư.

Vai trò chiến lược của tuyến dẫn dầu Đông - Tây giữa khủng hoảng Hormuz

Vai trò chiến lược của tuyến dẫn dầu Đông - Tây giữa khủng hoảng Hormuz

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright ngày 16/9 cho biết, dầu thô có thể được bơm trở lại qua đường ống Đông – Tây của Arab Saudi trong vài ngày thay vì mất nhiều tuần như một số dự báo, sau khi phải tạm đóng vì hứng chịu các cuộc tấn công bằng UAV của Houthi. Thông tin này tiếp tục cho thấy vai trò của tuyến đường ống chiến lược trong bối cảnh khủng hoảng Hormuz.

Nga-Ukraine hé mở cánh cửa đàm phán

Nga-Ukraine hé mở cánh cửa đàm phán

Tiến trình đàm phán hướng tới khả năng chấm dứt xung đột Nga-Ukraine đang xuất hiện những tín hiệu tích cực mới khi cả Kiev và Moskva cùng phát đi thông điệp sẵn sàng nối lại tiếp xúc ba bên với sự trung gian của Mỹ.

Căng thẳng Trung Đông: Ngoại giao đình trệ, rủi ro năng lượng toàn cầu leo thang

Căng thẳng Trung Đông: Ngoại giao đình trệ, rủi ro năng lượng toàn cầu leo thang

Những nỗ lực ngoại giao tại khu vực Trung Đông dường như đang chững lại sau khi cuộc đàm phán quan trọng giữa Iran và các cường quốc Vùng Vịnh bị trì hoãn. Cùng lúc đó, một loạt các cuộc tấn công mới nhằm vào hai tuyến đường trung chuyển dầu mỏ huyết mạch của khu vực đang đẩy những lo ngại về an ninh nguồn cung năng lượng toàn cầu lên cao. 

Hai “nút thắt” siết dòng năng lượng toàn cầu

Hai “nút thắt” siết dòng năng lượng toàn cầu

Trong khi eo biển Hormuz tiếp tục chịu tác động từ xung đột Mỹ-Iran, đà tiến công của Houthi tại Yemen đang đẩy Bab el-Mandeb vào vòng xoáy bất ổn, làm gia tăng sức ép lên các tuyến vận chuyển dầu mỏ và hàng hóa của thế giới.

25 năm sau thảm họa 11/9: Khi ký ức lịch sử trở thành nội dung trên mạng xã hội

25 năm sau thảm họa 11/9: Khi ký ức lịch sử trở thành nội dung trên mạng xã hội

25 năm sau các vụ tấn công khủng bố ngày 11/9/2001, những hình ảnh máy bay đâm vào tòa tháp đôi Trung tâm Thương mại Thế giới (WTC) và các công trình đổ sập vẫn tiếp tục được chia sẻ rộng rãi trên Internet. Đáng chú ý, ngày càng nhiều người trẻ đang lần đầu tiên được xem những nội dung từng gây chấn động thế giới, qua đó đặt ra câu hỏi về cách một thế hệ mới tiếp nhận và ghi nhớ một trong những sự kiện nổi bật nhất đầu thế kỷ XXI.

Mỹ - Iran tăng cường tập kích tàu bè, triển vọng đàm phán mờ nhạt

Mỹ - Iran tăng cường tập kích tàu bè, triển vọng đàm phán mờ nhạt

Mỹ và Iran liên tiếp tiến hành các cuộc tập kích nhằm vào tàu bè quanh eo biển Hormuz, đẩy giá dầu vượt 100 USD/thùng. Trong khi Tehran đưa ra hàng loạt điều kiện để chấm dứt xung đột và cảnh báo mở rộng vùng hạn chế hàng hải, Washington cho biết hiện chưa ưu tiên giải pháp ngoại giao.

Mỹ hé lộ 170.000 trang tài liệu về hậu quả vụ khủng bố 11/9

Mỹ hé lộ 170.000 trang tài liệu về hậu quả vụ khủng bố 11/9

Chỉ vài ngày trước lễ kỷ niệm 25 năm vụ khủng bố ngày 11/9/2001, chính quyền thành phố New York (Mỹ) đã công bố khoảng 170.000 trang tài liệu trước đây chưa được tiết lộ, cho thấy giới chức từng lo ngại về những mối đe dọa đến sức khỏe do chất lượng không khí sau khi Trung tâm Thương mại Thế giới (WTC) sụp đổ.