“Cơn sốt” sách cho người lớn... tô màu

Nhiều báo chí có uy tín quốc tế đang bình luận rôm rả về trào lưu mới xuất hiện trong ngành xuất bản sách: nhu cầu sách cho người lớn tô màu tăng mạnh và trở thành cơn sốt. 

Theo nhà sách trực tuyến lớn nhất thế giới Amazon, trong năm 2015, hàng tuần và hàng tháng, sách tô màu thường chiếm vị trí thứ 3-5 trong danh mục 20 sách bán chạy. Đỉnh điểm doanh thu sách tô màu thường đến vào những dịp lễ giáng sinh hoặc đón mừng năm mới. Mặt hàng mới này vẫn được quảng bá bằng khẩu hiệu bất hủ "sách là tặng phẩm ý nghĩa nhất", nay có thêm sự "ăn theo" của những bộ sáp, bút chì, bút dạ để tô màu.

Theo nhận định của giới chuyên gia, đó mới chỉ là khởi đầu của một "đại dịch" có sức lây lan rộng khắp.

Phát kiến tuổi 30

Sách tô màu dành cho người lớn khác dành cho trẻ em như thế nào? Nguyên lý thì vẫn thế thôi - ấy là dùng các màu sắc khác nhau tô vào trong những đường nét in sẵn - nhưng khác nhau cả ở hình thức, cả ở nội dung. Người đưa ra niêm luật là một nữ họa sĩ tuổi còn rất trẻ: Johanna Basford, sinh năm 1983 tại Scotland, tốt nghiệp Trường Cao đẳng Nghệ thuật Thiết kế (DJCAD) năm 2005, chuyên ngành thiết kế vải lụa, cho đến năm 2013…

Vào tuổi 30, nữ họa sĩ tình cờ liên lạc được với một biên tập viên của Nhà xuất bản Laurence King ở Anh để họ chú ý đến nhiều ý kiến khen ngợi trong blog của cô, từ đó nảy sinh ý tưởng ấn hành loại sách tô màu dành cho người lớn. Nhà xuất bản đã không lầm: Cuốn "Khu vườn bí mật" gần 100 trang in những minh họa trắng đen - thể hiện những kỹ thuật "xe chỉ luồn kim", cỏ cây hoa lá chim muông… bằng những đường nét uốn lượn, đan cài ràng rịt, giàu chi tiết - chỉ trong vài tháng đã bán hết một triệu bản, mở đầu loạt ấn phẩm cho người lớn tô tranh.

Tiếp theo, "Khu rừng bị phù phép", "Đại dương mất tích" (2015) và gần đây "Rừng sâu thần bí", "Lễ giáng sinh của Johanna" (2016) lần lượt ra đời. Đến nay, tổng số sách tô màu của Johanna Basford bán được trên toàn thế giới đã vượt quá 10 triệu bản và nhà xuất bản nói là đã "được dịch ra ba chục thứ ngữ". Tất nhiên, các nước khác chỉ cần dịch phần Lời tác giả, còn các hình vẽ thì khỏi cần.

Hai nữ tác giả sách cho người lớn tô tranh đang ăn khách: Johanna Basford (Anh) và Daria Song (Hàn Quốc).
Hai nữ tác giả sách cho người lớn tô tranh đang ăn khách: Johanna Basford (Anh) và Daria Song (Hàn Quốc).

Loại sách này tìm được người hâm mộ ở cả hai bên bờ Đại Tây Dương và tràn ra ngoài ranh giới Âu - Mỹ: ở Trung Quốc - là loại sách ăn khách nhất năm 2015 và bán hết khoảng 3 triệu bản, còn ở Hàn Quốc - nửa triệu bản. Trung tâm Nghiên cứu ngôn ngữ Phần Lan hằng năm liệt kê các từ ngữ mới xuất hiện và phổ biến, kết quả năm 2015 đã phải đưa vào danh mục từ "aikuisten varityskirja" (có nghĩa sách tô màu dành cho người lớn) - chứng tỏ dân Phần Lan cũng mê mẩn thú vui này.

Thú vui tràn thế giới

Thành công thương mại của họa sĩ Johanna Basford kéo theo hàng loạt người bắt chước và kế tục với phong cách nghệ thuật của riêng mình. Vùng địa lý của tác giả và khách hàng mua sách người lớn tô tranh ngày càng mở rộng. Tờ Independent đưa ra danh mục sách tô màu hay nhất, chủ yếu là ấn phẩm của Anh, Mỹ, nhưng cũng có một tác giả châu Á: Daria Song, nữ giảng viên trẻ của Trường nghệ thuật Kaywon, Hàn Quốc.

Với khuôn khổ hiện được ưa thích, các nhà xuất bản in cả nét vẽ của những họa sĩ, nhà thiết kế nổi tiếng như Alexander Girard (họa sĩ Mỹ, 1907-1993) hoặc tập hợp những hình nét kiều diễm từ các cuốn sách về sinh vật học để người lớn tô màu sao cho phát lộ chú sóc trong cành lá, cá bơi trong sóng nước…

Đề tài tranh tô màu vượt khỏi nhiều ranh giới, khi là cỏ cây hoa lá, khi là chim, bướm, muông thú, khi là mẫu áo quần, khi là những thành phố New York, Paris, London, Sankt Petersburg, những danh lam thắng cảnh với vài lời chú dẫn ngắn gọn… Có sách tô màu minh họa những sự tích tôn giáo và cũng có cả loại dành cho… "18+", từ sách Ấn Độ cổ biên khảo về tình dục "Kama Sutra" tới những hình vẽ gợi dục xuất hiện ở Brazil, Mỹ, Bồ Đào Nha, Đức…

Các tác giả không bỏ quên ngành kinh doanh giải trí: ở Mỹ có sách tô màu về cô ca sĩ xinh đẹp Taylor Swift từng ẵm nhiều giải thưởng Grammy, ở Anh có sách vẽ diễn viên Eddie Redmayne từng đoạt tượng Oscar, các nhà làm phim tung ra loại sách tô màu theo tác phẩm của mình: cậu học sinh trường đào tạo phù thủy Hary Potter, thám tử Sherlock Holmes với tài tử người Anh Benedict Cumberbatch, phim giả tưởng "Trò chơi vương quyền", và cả loạt phim truyền hình kinh dị "Xác sống" nữa..

Có cả lợi lẫn hại…

Sách tô màu thu hút khá đông tầng lớp sinh viên, bà nội trợ, người hưu trí, doanh nhân, nhưng nhiều hơn cả vẫn là phụ nữ và lứa trung niên (30-40 tuổi), dân thành thị có thu nhập kha khá. Họ tô xong tranh, bày ra hoặc đưa lên mạng internet để bình phẩm với nhau, chọn những bức đẹp nhất. Họ còn kháo nhau những loại bút màu "ngầu" nhất, mở đường cho các nhà xuất bản tung ra thị trường những bộ bút màu, bưu thiếp, khung tranh... 

Ở nhiều thư viện Mỹ, người tô tranh nhóm họp thành những câu lạc bộ, đua nhau sáng tác và tổ chức triển lãm, bán tranh. Thư viện công cộng thành phố Dallas mỗi tháng bán được gần 1.500 bức. Và nảy sinh một vấn đề thú vị: Với những bức tranh được tô màu hoàn chỉnh thì ai là người được giữ quyền tác giả đây?

Nảy sinh một vấn đề nữa: Họa sĩ tranh phần của nhà văn trên thị trường sách. Ban đầu, sách tô màu còn bị coi là sách hạng hai, cùng với thời gian, nó lấn chỗ "sách đích thực" trong bảng vinh danh sách ăn khách.

Sự lợi hại của sách cho người lớn tô tranh cũng dấy lên những dư luận trái chiều. Một luồng cho rằng sách tô màu dành cho người lớn có ích, giúp thư giãn, quên ưu phiền và bộ não được nghỉ ngơi… Có không ít người coi đó là một phương thuốc mới chống căng thẳng, chống trầm cảm, nên thu hút sự quan tâm của giới chuyên gia tâm lý học và thần kinh học.

Giới chuyên gia cho rằng việc tô màu có mang lại một số hiệu quả nhất định: giảm bớt căng thẳng đầu óc, gia tăng khả năng tiếp nhận thông tin, kích thích lối tư duy theo hình tượng. Cho nên ở Mỹ và hàng loạt nước châu Âu, bác sĩ bắt đầu khuyên bệnh nhân chơi trò tô màu như phép trị liệu bổ sung để chữa trị những cú sốc nặng, đau đầu, tai biến mạch máu não, suy giảm trí nhớ ở người già. Sách tô màu được gắn với khái niệm "trị liệu bằng nghệ thuật".

Tuy nhiên, luồng dư luận khác lại cho rằng thú chơi này có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến trí não, trào lưu người lớn chơi tô màu thường dẫn tới hội chứng tâm lý trẻ em ở người lớn (thuật ngữ y học: Kidult).

Người khen - kẻ chê nào mà chẳng giữ cái lý của mình, chỉ biết rằng loại sách in cho người lớn tô tranh đang tiếp tục có những phiên bản mới và được mua tơi tới, giúp thị trường sách đang thiu thiu theo màn hình phẳng lại có một đợt sóng dâng trào…

Đăng Bẩy

Các tin khác

80 năm kết nối những tâm hồn nghệ thuật

80 năm kết nối những tâm hồn nghệ thuật

Trải qua 80 năm xây dựng và trưởng thành, Báo Công an nhân dân (CAND) không chỉ là tiếng nói của lực lượng CAND, mà còn là địa chỉ tin cậy, gắn bó của nhiều thế hệ văn nghệ sĩ cả nước. Từ những trang viết, cuộc trò chuyện đến sự đồng hành trong các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, tình cảm chân thành mà giới văn nghệ sĩ dành cho Báo CAND đã góp phần bồi đắp mối gắn kết bền chặt giữa báo chí với đời sống văn học, nghệ thuật, giữa người cầm bút với những người làm nghệ thuật. Qua năm tháng, sự tin yêu, trân trọng và đồng hành ấy đã trở thành một phần ý nghĩa trong hành trình phát triển của tờ báo. Sức lan tỏa của một cơ quan báo chí không chỉ ở những trang viết mà còn ở khả năng kết nối con người bằng niềm tin và những giá trị nhân văn.

Đạo diễn, NSND Tạ Tuấn Minh: Tôi bị cuốn hút bởi hình tượng người chiến sĩ công an

Đạo diễn, NSND Tạ Tuấn Minh: Tôi bị cuốn hút bởi hình tượng người chiến sĩ công an

Đạo diễn, NSND Tạ Tuấn Minh hiện là Phó trưởng đoàn Kịch cổ điển, Nhà hát Kịch Việt Nam. Anh được biết đến là một nghệ sĩ có nhiều khám phá độc đáo, mới mẻ với kịch đương đại, lịch sử, thiếu nhi. "Bén duyên" và bị cuốn hút với các vở diễn về đề tài hình tượng người chiến sĩ Công an nhân dân (CAND) đã giúp anh có nhiều trải nghiệm mới mẻ. Phóng viên Chuyên đề Văn nghệ Công an có cuộc trò chuyện với NSND Tạ Tuấn Minh.

Khi yêu thương nối dài qua năm tháng...

Khi yêu thương nối dài qua năm tháng...

Từ những giai điệu thấm đẫm tình quê hương đến những câu chuyện lay động lòng người, chương trình nghệ thuật "Kết nối yêu thương" gửi đi thông điệp giản dị mà sâu sắc: Không ai nên đơn độc trước nghịch cảnh. Đằng sau mỗi người phụ nữ đau yếu, mỗi em nhỏ mang bệnh hiểm nghèo là một phận đời cần được chở che, một ước mơ cần được níu giữ. Khi những trái tim cùng rung lên nhịp đập yêu thương, nghệ thuật không chỉ chạm đến cảm xúc mà còn khơi dậy trách nhiệm cộng đồng, thắp lên hy vọng cho những cuộc đời còn nhiều gian khó.

Cuộc đối thoại tinh tế của các nền văn hóa

Cuộc đối thoại tinh tế của các nền văn hóa

Liên hoan phim (LHP) Tài liệu châu Âu – Việt Nam lần thứ 16 (diễn ra từ ngày 18 đến ngày 26/9) quy tụ 25 tác phẩm điện ảnh tài liệu đặc sắc đến từ Việt Nam và các quốc gia châu Âu. Đây không chỉ là “bữa tiệc” điện ảnh, mở ra cơ hội giao lưu, hợp tác giữa những người làm nghề mà còn là cầu nối để dòng phim đặc biệt này đến gần với công chúng hơn.

Ca sĩ Tùng Dương đã tổ chức riêng nhiều live concert.

Từ “độc đạo” đến đại chúng

25 năm trong nghề, Tùng Dương đã có một hành trình đặc biệt mà không nhiều nghệ sĩ thế hệ anh có thể làm được. Đó là hành trình của một nghệ sĩ luôn muốn bước ra khỏi vùng an toàn, không ngừng thử nghiệm, tìm kiếm những giới hạn mới của giọng hát và tư duy âm nhạc. Nhưng cũng chính trên hành trình tưởng như ngày càng đi xa ấy, Tùng Dương lại ngày càng trở về gần hơn với những điều căn cốt: gia đình, tình yêu, con người, quê hương, đất nước, những giá trị đã làm nên căn tính của mình.

Buổi gặp gỡ báo chí giới thiệu chương trình “Phú Quang - Còn mãi một tình yêu” tại Nhà hát Hồ Gươm

Âm nhạc không chỉ là ký ức

Gần 5 năm sau ngày nhạc sĩ Phú Quang rời cõi tạm, những giai điệu của ông vẫn hiện diện trong đời sống âm nhạc Việt Nam. Năm 2026, ba người con của ông chính thức tiếp nhận di sản âm nhạc mà cha để lại. Nhưng câu chuyện di sản âm nhạc Phú Quang không chỉ là câu chuyện của một gia đình tiếp nhận một gia tài nghệ thuật. Nó đặt ra một vấn đề lớn hơn: làm thế nào để di sản âm nhạc của một nhạc sĩ được bảo vệ, được trao truyền và tiếp tục sống trong đời sống đương đại?

Từ lời khen - chê đến chiều sâu phê bình

Từ lời khen - chê đến chiều sâu phê bình

Ngày nay, nhiều tác phẩm điện ảnh ra đời nhận được sự bàn luận sôi nổi trên mạng xã hội cùng những bài review phim xuất hiện dày đặc. Tuy nhiên, giữa dòng chảy ồn ã ấy lại thiếu vắng những bài phê bình có chuyên môn, đi sâu vào ngôn ngữ điện ảnh, giá trị nghệ thuật và ý nghĩa văn hóa của tác phẩm. Để đời sống điện ảnh không chỉ dừng lại ở những lời khen - chê, đánh giá cực đoan, cần thêm những tiếng nói phê bình giàu tri thức, góp phần nâng cao thị hiếu và nuôi dưỡng tình yêu điện ảnh trong công chúng.

Khai thác văn hóa truyền thống, cần sự am hiểu sâu sắc

Khai thác văn hóa truyền thống, cần sự am hiểu sâu sắc

Việc đưa chất liệu truyền thống vào các sản phẩm nghệ thuật đang trở thành xu hướng và mở ra nhiều hướng sáng tạo, góp phần làm mới cách tiếp cận và lan tỏa những giá trị văn hóa Việt Nam. Tuy nhiên, điều này cũng yêu cầu nghệ sĩ cần sự hiểu biết, tôn trọng và trách nhiệm với những giá trị văn hóa mà sản phẩm khai thác.

“Vui bất tuyệt” hôm qua và hôm nay

“Vui bất tuyệt” hôm qua và hôm nay

“Vui bất tuyệt” của Tố Hữu - một trong những bài thơ tiêu biểu viết về Cách mạng Tháng Tám năm 1945, không chỉ là niềm vui của một cá nhân, hay của hàng chục triệu người, còn là niềm vui hồi sinh của một dân tộc vừa thoát khỏi ách nô lệ, giành lại quyền làm chủ vận mệnh. Cũng là niềm vui được cống hiến và kiến tạo tương lai. “Vui bất tuyệt” trở thành cảm hứng chung cho nhiều tác phẩm nổi tiếng cùng chủ đề.

Người trẻ yêu lịch sử qua văn học, nghệ thuật

Người trẻ yêu lịch sử qua văn học, nghệ thuật

Những người trẻ thế hệ 8x, 9x, 2000 đang lựa chọn cách tiếp cận lịch sử theo cách riêng của mình. Với họ, lịch sử là những câu chuyện được kể lại sống động trên các nền tảng số, hay những bộ phim, những bài hát, những tiểu thuyết hấp dẫn và ý nghĩa... giúp họ hiểu hơn về đất nước mình.

"Kế hoạch CM12" - Tái hiện chiến công lịch sử

"Kế hoạch CM12" - Tái hiện chiến công lịch sử

Bắt đầu lên sóng truyền hình ANTV (thứ Bảy, Chủ nhật) từ ngày 22/8 và trên kênh HTV9 (thứ Hai, thứ Ba) từ ngày 24/8, bộ phim truyền hình "Kế hoạch CM12" đã nhanh chóng thu hút sự quan tâm của công chúng. Không chỉ khắc họa những cuộc đấu trí căng thẳng, "Kế hoạch CM12" còn làm nổi bật bản lĩnh, trí tuệ và sự hy sinh thầm lặng của những cán bộ, chiến sĩ CAND trong hành trình bảo vệ An ninh Tổ quốc từ những ngày đầu đất nước thống nhất.

Trưởng thành cùng lực lượng

Trưởng thành cùng lực lượng

Trong hơn 80 năm xây dựng, phấn đấu và trưởng thành của lực lượng Công an nhân dân Việt Nam, có thể nói rằng, văn học nghệ thuật về lực lượng công an với sứ mệnh của mình đã góp phần đáng kể vào sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc, vì cuộc sống bình yên, hạnh phúc của nhân dân…

Thời của tiểu thuyết trinh thám

Thời của tiểu thuyết trinh thám

Mới đây, việc 2 bộ phim kinh dị "BACKROOMS" và "Obsession" thắng lớn phòng vé đã gây ra nhiều bất ngờ. Bên cạnh việc được thực hiện bởi các nhà sáng tạo nội dung tuy không chuyên về điện ảnh nhưng lại mang đến sự mới mẻ, thích thú, thì thực tế này cũng cho thấy thể loại thriller/mystery hay giật gân/bí ẩn đang được yêu thích hơn bao giờ hết cả trong phim ảnh cũng như văn chương.

Kể chuyện truyền thống Công an nhân dân bằng âm nhạc

Kể chuyện truyền thống Công an nhân dân bằng âm nhạc

Được đầu tư hoành tráng, công phu và giàu sáng tạo, các chương trình nghệ thuật về Công an nhân dân (CAND) thời gian qua không chỉ góp phần làm mới nghệ thuật chính luận mà còn lan tỏa sâu sắc hình tượng người chiến sĩ CAND bản lĩnh, nhân văn, gần gũi trong lòng công chúng.