Còn nhiều bất đồng trong vấn đề cứu trợ nhân đạo tại Syria

Trải qua 4 vòng bỏ phiếu từ hôm 7-7 đến hôm 12-7, Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc (HĐBA) mới thông qua được nghị quyết gia hạn cơ chế hỗ trợ nhân đạo xuyên biên giới với Syria. Theo đó, nghị quyết này đồng thuận viện trợ cho Syria thêm 1 năm qua 1 cửa khẩu duy nhất.

Giới chuyên gia đánh giá, việc giảm điểm tiếp nhận hàng cứu trợ cho Syria xuống còn 1 thay vì 2 cửa khẩu như trước đây phản ánh sự khác biệt sâu sắc trong quan điểm giữa các bên tại HĐBA về cơ chế này.

Cuộc xung đột tại Syria nổ ra từ hồi 2011 hiện đã bước sang năm thứ 10, kéo theo nguy cơ về một cuộc khủng hoảng nhân đạo nghiêm trọng. Báo cáo mới nhất của Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc nêu rõ, vẫn còn tới 11 triệu người tại Syria cần hỗ trợ nhân đạo, trong đó có gần 5 triệu trẻ em. Ngày 12-7 vừa qua, HĐBA đã thông qua nghị quyết gia hạn cơ chế hỗ trợ nhân đạo xuyên biên giới với Syria thêm 1 năm (đến 10-7-2021) và qua 1 cửa khẩu là Bab al-Hawa dẫn tới tỉnh Idlib.

Người dân Syria hiện đang đối mặt với việc thiếu hụt lương thực trầm trọng, có thể dẫn đến các cuộc di cư hàng loạt. Nguồn: TTXVN
Người dân Syria hiện đang đối mặt với việc thiếu hụt lương thực trầm trọng, có thể dẫn đến các cuộc di cư hàng loạt. Nguồn: TTXVN

Euronews dẫn lời Đại diện cấp cao Liên minh châu Âu (EU) phụ trách chính sách an ninh-đối ngoại Josep Borrell cùng Ủy viên EU về quản lý khủng hoảng Janez Lenarcic cho rằng, việc viện trợ là cấp thiết nhưng chỉ cho phép nối lại viện trợ cho Syria thông qua một cửa khẩu duy nhất sẽ phần nào cản trở hoạt động vận chuyển hàng cứu trợ.

Đặc biệt, trong bối cảnh COVID-19 như hiện nay, tình trạng thiếu hụt lương thực, hàng hóa và y tế tại Syria càng khiến cuộc sống của người dân nơi đây trở nên khó khăn hơn bao giờ hết. Giới học giả đánh giá, khác biệt lớn giữa Mỹ/các nước phương Tây và Nga/Trung Quốc trong các vòng bỏ phiếu đã dẫn tới kết quả này.

Cụ thể, dự thảo do hai thành viên không thường trực của HĐBA chịu trách nhiệm về khía cạnh nhân đạo của hồ sơ Syria tại Liên Hợp Quốc là Đức và Bỉ đã bị Nga và Trung Quốc phủ quyết. Nghị quyết của Đức và Bỉ nêu rõ, duy trì hai cửa khẩu viện trợ hiện tại là Bab al-Hawa và Bab al-Salam qua Thổ Nhĩ Kỳ vào Syria trong thời gian một năm, bởi nếu sự tuyệt vọng gia tăng ở Syria thì có thể dẫn đến các cuộc di cư hàng loạt...

Trái lại, cả Nga và Trung Quốc cùng quan điểm rằng, cải thiện tình hình nhân đạo chủ yếu là trách nhiệm của Chính phủ Syria và hơn hết phải tôn trọng chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của Syria, đồng thời nêu rõ quyết định đưa hàng viện trợ vào Syria mà không có sự chấp thuận của chính quyền Syria là vi phạm chủ quyền của nước này và áp đặt ý chí.

Ngoài ra, Trung Quốc phủ quyết vì các nước cho rằng Bắc Kinh phải có trách nhiệm liên quan tới đại dịch COVID-19 khiến người dân Syria có thể lâm vào thảm họa. Trung Quốc tuyên bố, Syria gặp khủng hoảng kinh tế và nhân đạo là do các biện pháp trừng phạt một chiều của Mỹ và phương Tây. Hiện tại, dù HĐBA đã thông qua được nghị quyết gia hạn viện trợ cho Syria nhưng nước này vẫn chưa đưa ra bất cứ một tuyên bố chính thức nào.

Nhận định về vấn đề trên, một số nhà phân tích cho hay, Nga là đồng minh thân cận của Syria và đã giúp chính quyền Syria giành lại tới hơn 95% quyền kiểm soát lãnh thổ trong 5 năm qua. Vì vậy, nếu Syria ủng hộ quan điểm của Nga cũng dễ hiểu, nhất là khi Chính phủ Syria không muốn tình hình trở nên phức tạp thêm, khi nguồn viện trợ có thể sẽ về tay lực lượng đối lập kiểm soát cửa khẩu mà chưa chắc tới được tay người dân.

Được biết, tại HĐBA, vấn đề Syria là một trong những chủ đề được thảo luận nhiều nhất với ít nhất 3 cuộc họp mỗi tháng. Vấn đề nhân đạo, nhất là việc gia hạn cơ chế hỗ trợ nhân đạo xuyên biên giới cho Syria là chủ đề được quan tâm hàng đầu trong bối cảnh hiện nay.

Đây là cơ chế được HĐBA thành lập vào năm 2014, cho phép các cơ quan hỗ trợ nhân đạo của Liên Hợp Quốc và các đối tác triển khai sử dụng các con đường dọc các tuyến xung đột và qua biên giới tại 4 cửa khẩu là Bab al-Salam, Bab al-Hawa (phía Tây Bắc, biên giới với Thổ Nhĩ Kỳ), Al Yarubiyah (phía Đông Bắc, biên giới với Iraq) và Al-Ramtha (phía Tây Nam, biên giới với Jordan) mà chỉ cần thông báo trước đến chính quyền Syria, đồng thời thiết lập một cơ chế giám sát việc thực thi hoạt động chuyển hàng để đảm bảo mục đích.

Cơ chế này được gia hạn 1 năm 1 lần, tuy nhiên đến tháng 12-2019, quan điểm của các bên dần có sự khác biệt nên HĐBA chỉ nhất trí gia hạn cho phép sử dụng 2 cửa khẩu Bab al-Salam và Bab al-Hawa thêm 6 tháng. Đến nay, nghị quyết mà HĐBA thông qua chỉ gia hạn cơ chế hỗ trợ nhân đạo xuyên biên giới với Syria thêm 1 năm (đến 10-7-2021) và qua 1 cửa khẩu là Bab al-Hawa.

Lập trường nhất quán của Việt Nam là ủng hộ mọi nỗ lực cứu trợ nhân đạo của Liên Hợp Quốc, các tổ chức quốc tế và các bên đối với Syria; nhấn mạnh vai trò, trách nhiệm hàng đầu của Chính phủ Syria trong vấn đề này và mong muốn các nước và các tổ chức quốc tế tiếp tục hỗ trợ Syria vượt qua khó khăn; khẳng định hoạt động nhân đạo cần tập trung vào cứu trợ người dân đang có nhu cầu khẩn cấp, hỗ trợ tiến trình chính trị, tái thiết, hòa giải; các hoạt động nhân đạo cần được triển khai trên cơ sở tôn trọng độc lập, chủ quyền toàn vẹn lãnh thổ của Syria, phù hợp với nhu cầu của người dân, bảo đảm hàng cứu trợ được sử dụng đúng mục đích. Trên cơ sở lập trường đó, Việt Nam đã tham gia tích cực trong quá trình tham vấn nghị quyết, khẳng định ủng hộ việc gia hạn cơ chế hỗ trợ nhân đạo xuyên biên giới để đáp ứng nhu cầu của người dân Syria, nỗ lực trao đổi để tìm giải pháp thu hẹp khác biệt giữa các bên, cố gắng đạt thỏa hiệp. Việt Nam đã bỏ phiếu thuận với các dự thảo của Bỉ/Đức và của Nga. Với các đề xuất sửa đổi, Việt Nam bỏ phiếu trắng với đề xuất sửa đổi đầu tiên của Nga do đề nghị giảm số cửa khẩu, làm thay đổi bản chất nội dung nghị quyết, khó được các nước ủng hộ (thực tế chỉ có Nga, Trung Quốc bỏ phiếu thuận), nhưng bỏ phiếu thuận các đề xuất sửa đổi sau đó của Nga, Trung Quốc với các nội dung phù hợp hơn.   
Linh Đan (tổng hợp)

Các tin khác

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều chuyên gia nhận định ổ dịch virus Hanta trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương nguy hiểm, nhưng không lây lan như virus SARS-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19. Hiện các nước đang khẩn trương truy vết tiếp xúc để hạn chế tối đa số ca mắc mới.

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy khu vực châu Á – nơi tiêu thụ dầu mỏ lớn nhất thế giới – vào một phép thử về năng lực ứng phó khủng hoảng năng lượng. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều chính phủ trong khu vực đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm tìm kiếm nguồn thay thế, ổn định thị trường và giảm thiểu tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế.

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Liên minh giữa Mỹ và châu Âu, với nòng cốt là NATO, nhiều thập niên được xem là trụ cột bảo đảm an ninh phương Tây. Tuy nhiên, những bất đồng ngày càng sâu sắc liên quan tới tình hình Trung Đông đang khiến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương rạn nứt.

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Trong bối cảnh chảo lửa Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt, hồ sơ hạt nhân Iran một lần nữa trở thành tâm điểm của các nỗ lực ngoại giao quốc tế. Mới đây, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết đang tiến hành đàm phán với Nga và một số quốc gia về khả năng đưa uranium làm giàu ra khỏi lãnh thổ Iran. Động thái này diễn ra khi Washington liên tục đặt điều kiện Tehran phải từ bỏ kho dự trữ và đình chỉ việc làm giàu uranium như một chìa khóa then chốt cho bất kỳ giải pháp hòa bình nào.

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và cơ chế OPEC+ sau 60 năm là thành viên, nhấn mạnh ưu tiên lợi ích quốc gia. Động thái này được giới phân tích đánh giá có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trong nội bộ liên minh dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng những toan tính địa chính trị và mang lại ưu thế cho Mỹ.

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Pakistan và Afghanistan vừa có bước leo thang nguy hiểm mới khi hai bên liên tiếp cáo buộc nhau tiến hành các cuộc tấn công xuyên biên giới, đe dọa phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn mong manh được thiết lập hồi tháng 3 vừa qua.

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Người Palestine tại khu vực Deir al-Balah thuộc dải Gaza lần đầu tiên tham gia một cuộc bầu cử địa phương sau hai thập kỷ gián đoạn, động thái được mô tả là bước tiến trong nỗ lực khôi phục đời sống chính trị và các thiết chế dân sự tại vùng lãnh thổ bị xung đột tàn phá.

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Gần hai tháng kể từ ngày xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra tại Trung Đông, Tehran được cho là vẫn đang vận dụng chiến thuật bất đối xứng, tận dụng lợi thế địa lý và khả năng gây gián đoạn để bù đắp chênh lệch sức mạnh. Tuy nhiên, gần đây, khi Washington tuyên bố phong tỏa các cảng biển Iran và triển khai đồng thời ba nhóm tàu sân bay cùng hàng chục nghìn binh sĩ tới khu vực – đặt ra một câu hỏi lớn rằng liệu Tehran có thể cầm cự được bao lâu trong vòng siết ngày càng khép chặt tại eo biển Hormuz?

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời Tổng thống Lee Jae Myung ví von dòng sông Hàn và sông Hồng như đang hòa nhịp, biểu trưng cho sự gắn kết giữa hai dân tộc. Trong khi đó, dư luận nước này cũng đặc biệt chú ý tới chia sẻ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi so sánh tương đậu nành Doenjang với tương Bần Việt Nam – càng ủ lâu càng đậm đà, như một ẩn dụ cho tình hữu nghị Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng bền chặt theo thời gian.

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) nhóm họp thượng đỉnh đột xuất với nội dung then chốt xoay quanh cách thức vận dụng điều khoản phòng thủ chung giữa các thành viên khi một nước bị tấn công quân sự. Đây được xem là chủ đề nóng bỏng ở thời điểm quan hệ xuyên Đại Tây Dương có những rạn nứt.

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) thứ 10 sẽ bắt đầu vào năm 2027, trong bối cảnh tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh đối mặt nhiều khó khăn, từ xung đột vũ trang leo thang đến khủng hoảng niềm tin và tài chính chưa từng có. Đây không chỉ là một cuộc bầu cử nhân sự, mà là cuộc đua tìm kiếm một “kiến trúc sư” đủ tầm vóc để tái thiết lập trật tự thế giới trong một kỷ nguyên đầy biến động.

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Những hình ảnh vệ tinh mới nhất được công bố bởi Cơ quan Vũ trụ châu Âu cho thấy các vệt dầu loang diện rộng trên vịnh Ba Tư có thể quan sát rõ từ không gian. Diễn biến này không chỉ phản ánh mức độ nghiêm trọng của ô nhiễm môi trường biển, mà còn làm dấy lên lo ngại về những tác động lâu dài đối với hệ sinh thái, chuỗi cung ứng năng lượng và an ninh khu vực.

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Tổng thống Donald Trump ngày 21/4 tuyên bố gia hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran, trong khi chính quyền Washington đồng thời áp đặt một vòng trừng phạt mới nhằm gia tăng sức ép đối với Tehran trước thềm các cuộc đàm phán quan trọng dự kiến diễn ra tại Pakistan. Động thái này phản ánh chiến lược vừa kiềm chế xung đột quân sự, vừa tăng đòn bẩy kinh tế nhằm buộc Iran nhượng bộ trên bàn thương lượng.