Cảnh báo nguy cơ IS vươn 'vòi bạch tuộc' sang Bắc Phi

Trong bản báo cáo dài 24 trang được trình lên Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc (HĐBA LHQ) hôm 1-12, các chuyên gia của LHQ cảnh báo, cái gọi là Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) hiện có khoảng từ 2.000 – 3.000 chiến binh tại Libya (theo số liệu của tờ Wall Street Journal (WSJ) đưa ra ngày 29-11 là 5.000 chiến binh) và đang có ý định mở rộng vùng lãnh thổ kiểm soát tại quốc gia Bắc Phi này. 

Tuy nhiên, để thực hiện được tham vọng này, IS sẽ phải đối mặt với sự kháng cự mạnh mẽ từ người dân Libya, cũng như sẽ gặp khó khăn trong việc xây dựng và duy trì các liên minh trong khu vực.

Theo bảo báo cáo, IS hiện đang hưởng lợi trên chính những “hình ảnh xấu xa và tai tiếng” của mình tại Iraq và Syria, đồng thời đang mang lại mối đe dọa “trong ngắn hạn và dài hạn” tại Libya. Theo đó, con quái vật này coi Libya như “một cơ hội tốt nhất” để mở rộng phạm vi kiểm soát từ Iraq và Syria bởi Libya có vị thế chiến lược ở biển Địa Trung Hải và là một điểm trung chuyển ở Bắc Phi. 

Bản báo cáo nêu rõ: “Các thủ lĩnh IS ở Iraq và Syria xem Libya như là cơ hội tốt nhất để mở rộng cái gọi là Vương quốc Hồi giáo của chúng. IS là một mối đe dọa trong ngắn hạn và dài hạn rõ ràng tại Libya”. 

Các chuyên gia chỉ ra rằng, việc kiểm soát Libya không chỉ tạo điều kiện cho các nhóm khủng bố như IS và các nhóm có liên hệ với Al Qaeda, gia tăng ảnh hưởng đối với những cuộc xung đột đang tiếp diễn tại Bắc Phi và vùng Sahel, mà còn hình thành một vùng trú ẩn mới cho các phần tử khủng bố bên ngoài Trung Đông. 

Trong khi đó, theo WSJ, hiện các thủ lĩnh IS đã đưa ra lời kêu gọi tất cả các lực lượng khủng bố hãy tập trung về Libya để thực hiện ý đồ đánh chiếm các mỏ dầu và các nhà máy lọc dầu ở gần thành phố Sirte, nơi chúng vừa tuyên bố thiết lập một căn cứ quân sự mới.

Phản ứng trước các thông tin trên, Chính quyền được quốc tế công nhận của Libya ngày 1-12 bày tỏ mong muốn Nga can thiệp quân sự vào nước này nhằm chống lại sự xuất hiện ngày càng lớn mạnh của các tay súng IS tại nước này. Thủ tướng Libya Abdallah al-Thani tuyên bố chính phủ của ông sẵn sàng phối hợp hành động với Nga trong cuộc chiến chống IS nếu Moskva quyết định triển khai hoạt động quân sự tại Libya.

Hiện có khoảng từ 2.000 – 3.000 phần tử IS tại Libya.
Hiện có khoảng từ 2.000 – 3.000 phần tử IS tại Libya.

Ông al-Thani nhấn mạnh: “Chúng tôi sẽ hoan nghênh các sáng kiến tích cực của bất kỳ nước nào hỗ trợ chúng tôi tái lập sự ổn định trong nước”. Trong khi đó, bên cạnh việc đề nghị các phe phái tại Libya tham gia lộ trình hòa bình và hòa giải trước khi thành lập một chính phủ đoàn kết dân tộc nhằm xây dựng một Libya mới, Tuyên bố chung của Hội nghị Bộ trưởng các nước láng giềng Libya lần thứ 7 diễn ra tại thủ đô Algiers của Algeria cũng hối thúc người dân nước này chống khủng bố.

Cũng liên quan tới tình hình khủng bố, phát biểu ngày 1-12 tại Paris (Pháp) trong khuôn khổ Hội nghị Công ước khung của LHQ về biến đổi khí hậu (COP21), Tổng thống Mỹ Barack Obama đã kêu gọi hối thúc Nga và Thổ Nhĩ Kỳ nhanh chóng khép lại vụ Ankara bắn hạ máy bay Su-24 của Nga tại biên giới Syria và tập trung vào kẻ thù chung là IS. 

Tổng thống Obama cho rằng, Moskva sẽ sớm phải thay đổi chiến lược trong cuộc chiến chống IS tại Syria, đồng thời ủng hộ một giải pháp chính trị nhằm tránh cuộc xung đột đẫm máu đã bước sang năm thứ 5 tại quốc gia Trung Đông này. Ông chủ Nhà Trắng nêu rõ, Thổ Nhĩ Kỳ là đồng minh của NATO và Washington ủng hộ quyền tự vệ của Ankara.

Tuy nhiên, ông nhấn mạnh: “Chúng ta có kẻ thù chung là IS và nước Mỹ muốn đảm bảo chắc chắn rằng hiện chúng ta đang tập chung vào mối đe dọa này”. Đồng quan điểm, Tổng Thư ký NATO Jens Stoltenberg cũng hối thúc Ankara và Moskva giảm căng thẳng và kiềm chế các hành động có thể đe dọa những nỗ lực chung trong cuộc chiến toàn cầu chống IS.

Trong khi đó, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Ashton Carter thì khẳng định rằng, chiến dịch chống khủng bố của Ankara “không thực sự hướng đến IS mà là nhằm vào lực lượng đảng Công nhân người Kurd (PKK)” do đây là nhóm phiến quân trên lãnh thổ Thổ Nhĩ Kỳ. Tuy nhiên, Bộ trưởng Carter nhấn mạnh, Mỹ vẫn muốn Thổ Nhĩ Kỳ phải có nhiều hành động chống IS tích cực hơn, cả trên không lẫn trên bộ. 

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ chỉ ra rằng, địa thế đặc biệt của Thổ Nhĩ Kỳ, ngay sát với Iraq và Syria, khiến cho nước này trở thành một lợi thế cực lớn cho liên quân do Mỹ dẫn đầu. Từ đó, ông Carter nêu rõ, Ankara cần phải kiểm soát biên giới với Syria chặt chẽ hơn nhằm tránh để IS có cơ hội phát triển. Đây vốn là điều Ankara làm chưa tốt và cần phải củng cố lại bằng cả biện pháp trên không lẫn trên bộ.

Về phía Nga, tờ Al Rai của Kuwait ngày 2-12 đưa tin, Moskva đang có kế hoạch triển khai một phi đội chiến đấu cơ tại sân bay Shayrat, cách thành phố Homs (Syria) khoảng 35km về phía đông nam, để phục vụ cho việc không kích quân khủng bố tại đây. 

Theo nguồn tin trên, “căn cứ Shayrat sở hữu 45 hanggar (nhà chứa máy bay) kiên cố, cho phép bảo vệ các máy bay trong trường hợp bị tấn công”. Việc thiết lập thêm một căn cứ không quân mới cho phép Nga tăng số máy bay của nước này tham chiến tại Syria lên 100 chiếc.

Khổng Hà (tổng hợp)

Các tin khác

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Phát biểu ngay tại căn cứ liên hợp Andrews khi vừa đặt chân tới Mỹ hôm 23/9 (giờ địa phương), Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho hay, thế giới đang phát triển, thời đại đang thay đổi, nhưng quy luật lịch sử về việc Trung Quốc và Mỹ chung sống hòa bình không thay đổi, nguyện vọng tốt đẹp của nhân dân hai nước về tăng cường giao lưu hữu nghị không thay đổi, kỳ vọng chung của cộng đồng quốc tế đối với Trung Quốc và Mỹ cũng không thay đổi.

Trẻ em Gaza trở lại trường giữa đống đổ nát

Trẻ em Gaza trở lại trường giữa đống đổ nát

Hàng trăm nghìn trẻ tại dải Gaza trở lại trường học trực tiếp lần đầu tiên sau gần 3 năm do ảnh hưởng của chiến sự. Những lớp học trong lều bạt mở ra hy vọng khôi phục việc học, nhưng cũng cho thấy những thách thức lớn phía trước đối với giáo dục và quá trình tái thiết Gaza.

Đại hội đồng LHQ 2026: Tâm điểm ngoại giao quốc tế và bài toán tương lai

Đại hội đồng LHQ 2026: Tâm điểm ngoại giao quốc tế và bài toán tương lai

Hàng trăm nhà lãnh đạo, quan chức ngoại giao sẽ hội tụ tại New York trong tuần này để tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc (LHQ) khóa 81, trong bối cảnh cộng đồng quốc tế đối mặt nhiều vấn đề cấp bách liên quan đến xung đột, an ninh, chủ nghĩa đa phương và những tác động ngày càng rõ nét của trí tuệ nhân tạo (AI).

Iran trước bài toán biến địa lý thành lợi thế logistics

Iran trước bài toán biến địa lý thành lợi thế logistics

Sở hữu biên giới trên bộ với 7 quốc gia, Iran từng kỳ vọng mạng lưới đường bộ, đường sắt và các cảng phía Bắc có thể giúp giảm sức ép khi hoạt động thương mại đường biển bị phong tỏa. Tuy nhiên, tình trạng xe tải mắc kẹt tại nhiều cửa khẩu đang cho thấy khoảng cách giữa lợi thế địa lý trên bản đồ và khả năng chuyển hóa lợi thế đó thành năng lực vận tải thực tế vẫn còn rất lớn.

Quan ngại mất kiểm soát AI ngày càng gia tăng

Quan ngại mất kiểm soát AI ngày càng gia tăng

Google ngày 19/9 xác nhận mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) Gemini đã truy cập trái phép vào hệ thống của 3 công ty trong quá trình kiểm thử an ninh mạng hồi tháng 5. Mặc dù Google cho biết mô hình đã dừng hoạt động sau khi nhận ra các hệ thống này không thuộc môi trường thử nghiệm và không gây thiệt hại, vụ việc tiếp tục làm gia tăng quan ngại về khả năng kiểm soát các hệ thống AI ngày càng có tính tự chủ cao.

Châu Âu chưa tìm được tiếng nói chung về ngân sách dài hạn

Châu Âu chưa tìm được tiếng nói chung về ngân sách dài hạn

Đức, Đan Mạch, Phần Lan, Hà Lan và Áo đề nghị giảm hàng trăm tỷ euro trong đề xuất ngân sách dài hạn gần 2.000 tỷ euro của Liên minh châu Âu (EU) giai đoạn 2028-2034, trong bối cảnh các nước thành viên tranh luận về việc phân bổ nguồn lực cho quốc phòng, năng lực cạnh tranh, đổi mới sáng tạo và vấn đề di cư.

Vai trò chiến lược của tuyến dẫn dầu Đông - Tây giữa khủng hoảng Hormuz

Vai trò chiến lược của tuyến dẫn dầu Đông - Tây giữa khủng hoảng Hormuz

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright ngày 16/9 cho biết, dầu thô có thể được bơm trở lại qua đường ống Đông – Tây của Arab Saudi trong vài ngày thay vì mất nhiều tuần như một số dự báo, sau khi phải tạm đóng vì hứng chịu các cuộc tấn công bằng UAV của Houthi. Thông tin này tiếp tục cho thấy vai trò của tuyến đường ống chiến lược trong bối cảnh khủng hoảng Hormuz.

Nga-Ukraine hé mở cánh cửa đàm phán

Nga-Ukraine hé mở cánh cửa đàm phán

Tiến trình đàm phán hướng tới khả năng chấm dứt xung đột Nga-Ukraine đang xuất hiện những tín hiệu tích cực mới khi cả Kiev và Moskva cùng phát đi thông điệp sẵn sàng nối lại tiếp xúc ba bên với sự trung gian của Mỹ.

Căng thẳng Trung Đông: Ngoại giao đình trệ, rủi ro năng lượng toàn cầu leo thang

Căng thẳng Trung Đông: Ngoại giao đình trệ, rủi ro năng lượng toàn cầu leo thang

Những nỗ lực ngoại giao tại khu vực Trung Đông dường như đang chững lại sau khi cuộc đàm phán quan trọng giữa Iran và các cường quốc Vùng Vịnh bị trì hoãn. Cùng lúc đó, một loạt các cuộc tấn công mới nhằm vào hai tuyến đường trung chuyển dầu mỏ huyết mạch của khu vực đang đẩy những lo ngại về an ninh nguồn cung năng lượng toàn cầu lên cao. 

Hai “nút thắt” siết dòng năng lượng toàn cầu

Hai “nút thắt” siết dòng năng lượng toàn cầu

Trong khi eo biển Hormuz tiếp tục chịu tác động từ xung đột Mỹ-Iran, đà tiến công của Houthi tại Yemen đang đẩy Bab el-Mandeb vào vòng xoáy bất ổn, làm gia tăng sức ép lên các tuyến vận chuyển dầu mỏ và hàng hóa của thế giới.

25 năm sau thảm họa 11/9: Khi ký ức lịch sử trở thành nội dung trên mạng xã hội

25 năm sau thảm họa 11/9: Khi ký ức lịch sử trở thành nội dung trên mạng xã hội

25 năm sau các vụ tấn công khủng bố ngày 11/9/2001, những hình ảnh máy bay đâm vào tòa tháp đôi Trung tâm Thương mại Thế giới (WTC) và các công trình đổ sập vẫn tiếp tục được chia sẻ rộng rãi trên Internet. Đáng chú ý, ngày càng nhiều người trẻ đang lần đầu tiên được xem những nội dung từng gây chấn động thế giới, qua đó đặt ra câu hỏi về cách một thế hệ mới tiếp nhận và ghi nhớ một trong những sự kiện nổi bật nhất đầu thế kỷ XXI.

Mỹ - Iran tăng cường tập kích tàu bè, triển vọng đàm phán mờ nhạt

Mỹ - Iran tăng cường tập kích tàu bè, triển vọng đàm phán mờ nhạt

Mỹ và Iran liên tiếp tiến hành các cuộc tập kích nhằm vào tàu bè quanh eo biển Hormuz, đẩy giá dầu vượt 100 USD/thùng. Trong khi Tehran đưa ra hàng loạt điều kiện để chấm dứt xung đột và cảnh báo mở rộng vùng hạn chế hàng hải, Washington cho biết hiện chưa ưu tiên giải pháp ngoại giao.

Mỹ hé lộ 170.000 trang tài liệu về hậu quả vụ khủng bố 11/9

Mỹ hé lộ 170.000 trang tài liệu về hậu quả vụ khủng bố 11/9

Chỉ vài ngày trước lễ kỷ niệm 25 năm vụ khủng bố ngày 11/9/2001, chính quyền thành phố New York (Mỹ) đã công bố khoảng 170.000 trang tài liệu trước đây chưa được tiết lộ, cho thấy giới chức từng lo ngại về những mối đe dọa đến sức khỏe do chất lượng không khí sau khi Trung tâm Thương mại Thế giới (WTC) sụp đổ.

Iran và bài toán thực thi “vùng hạn chế” tại eo biển Hormuz

Iran và bài toán thực thi “vùng hạn chế” tại eo biển Hormuz

Gần đây, Iran tuyên bố sẽ thiết lập một “vùng hạn chế” mới quanh eo biển Hormuz. Thực tế, Tehran thời gian qua đã cho thấy khả năng gây gián đoạn đáng kể đối với hoạt động đi lại qua eo biển. Tuy nhiên, giới chuyên gia nhận định, Iran sẽ phải đối mặt với rất nhiều thách thức nếu thực sự muốn áp đặt quyền kiểm soát eo biển, đặc biệt với những tàu được quân đội Mỹ hộ tống.

Tình hình thành trì Ali al-Taher làm phức tạp thêm căng thẳng Trung Đông

Tình hình thành trì Ali al-Taher làm phức tạp thêm căng thẳng Trung Đông

Việc Israel tuyên bố kiểm soát tác chiến mạng lưới đường hầm tại Ali al-Taher, vốn được Hezbollah xây dựng trong khoảng hai thập kỷ, đang đẩy mặt trận Lebanon vào một giai đoạn nhạy cảm mới. Diễn biến này càng đáng chú ý trong bối cảnh Iran từng chuyển tới Mỹ cảnh báo về nguy cơ phức tạp hóa tình hình tại khu vực này.