Bước tiến lớn thúc đẩy hợp tác toàn cầu quản trị AI

Việc Đại hội đồng Liên hợp quốc (LHQ) thông qua nghị quyết thành lập hai cơ chế mới về quản trị trí tuệ nhân tạo (AI) được đánh giá là sẽ giúp tăng cường hợp tác quốc tế trên lĩnh vực này, cũng như trở thành diễn đàn để các bên thảo luận ở quy mô toàn cầu về tương lai cũng như rủi ro liên quan đến AI.

Đại hội đồng LHQ ngày 26/8 (giờ New York) đã chính thức thông qua nghị quyết thành lập hai cơ chế đa phương mới trực thuộc LHQ về cố vấn, quản trị và đối thoại AI là Ủy ban Khoa học Quốc tế Độc lập về AI và cơ chế Đối thoại Toàn cầu về Quản trị AI. Theo thông cáo chính thức, Ủy ban Khoa học quốc tế độc lập về AI đóng vai trò là cầu nối hỗ trợ các nước, các tổ chức hoạch định chính sách, nghiên cứu công nghệ AI. Ủy ban này sẽ ban hành các đánh giá khoa học dựa trên bằng chứng, tổng hợp và phân tích các nghiên cứu hiện có liên quan đến cơ hội, rủi ro và tác động của AI với nhân loại. Tổng thư ký LHQ Antonio Guterres có trách nhiệm đề cử thành viên tham gia vào ủy ban gồm 40 người này, với nhiệm kì kéo dài 3 năm.

image-1-1.jpg -0
Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua nghị quyết thành lập hai cơ chế mới để thúc đẩy hợp tác, quản trị AI. Ảnh: UN.com

Trong khi đó, cơ chế Đối thoại Toàn cầu về quản trị AI sẽ do LHQ chủ trì để các nước và các bên liên quan thảo luận về tầm quan trọng cũng như những rủi ro liên quan đến AI. Cơ chế đối thoại này sẽ diễn ra thường niên giữa đại diện các chính phủ và các bên liên quan. Tại đó, các bên sẽ thảo luận về hợp tác quốc tế, chia sẻ các phương pháp hay nhất và bài học kinh nghiệm, đồng thời thảo luận về quản trị AI để giúp thế giới đạt được các mục tiêu phát triển toàn cầu của LHQ. Phiên đối thoại đầu tiên dự kiến diễn ra tại hội nghị thượng đỉnh về AI tại Geneva, Thụy Sĩ vào năm 2026.

Sau phiên bỏ phiếu, Tổng thư ký LHQ Antonio Guterres ra tuyên bố "nồng nhiệt hoan nghênh" quyết định của Đại hội đồng LHQ về việc thành lập các cơ chế đa phương mới về quản trị AI, đồng thời đánh giá đây là cột mốc mang tính đột phá, nhấn mạnh cam kết của các quốc gia thành viên trong phát triển AI dựa trên Hiệp ước Kỹ thuật số Toàn cầu được thông qua trong khuôn khổ Hiệp ước Tương lai hồi năm ngoái. Ông kêu gọi các bên "ủng hộ sáng kiến lịch sử này và đóng góp vào việc xây dựng một tương lai mà AI phục vụ lợi ích chung của toàn thể nhân loại".

Trong một tuyên bố đưa ra trước đó, ông Guterres đánh giá AI mang lại nhiều lợi ích, nhưng những lợi ích đó chưa được phân bổ đồng đều mà tập trung vào một số ít cường quốc và tập đoàn lớn. Ông tin rằng hợp tác quốc tế là cách tốt nhất thu hẹp khoảng cách công nghệ AI giữa các nước phát triển và đang phát triển. "Nếu không có những cơ chế đầy đủ, AI có thể làm trầm trọng thêm bất bình đẳng và khoảng cách số, đồng thời gây ảnh hưởng không cân xứng đến những người dễ bị tổn thương nhất. Chúng ta phải nắm bắt cơ hội lịch sử này để đặt nền móng cho việc quản trị AI toàn diện - vì lợi ích của toàn nhân loại", ông nhấn mạnh.

Về phần mình, Đại sứ Costa Rica Maritza Chan Valverde, người tham gia điều phối các cuộc thảo luận về nghị quyết mới nhất của Đại hội đồng LHQ khẳng định: "AI đang phát triển với tốc độ nhanh, có quy mô ảnh hưởng đến mọi quốc gia và vùng lãnh thổ. Với nghị quyết này, LHQ tái khẳng định vai trò trung tâm trong việc đảm bảo AI sẽ phục vụ nhân loại". Từ Brussels, các nước EU ra tuyên bố chung nêu rõ, việc Đại hội đồng LHQ thông qua nghị quyết đã gửi tín hiệu mạnh mẽ đến thế giới rằng, "cùng nhau, chúng ta có thể chứng minh LHQ vẫn có vai trò và khả năng ứng phó với bối cảnh công nghệ đang phát triển nhanh chóng".

EU cam kết thúc đẩy hoạt động của hai cơ chế mới theo đúng nguyên tắc của Hiệp ước Kỹ thuật số Toàn cầu là "công nghệ phải mang lại lợi ích cho tất cả mọi người". "Hai cơ chế này sẽ góp phần xây dựng năng lực của các thành viên LHQ về AI bằng cách thúc đẩy kiến thức, sự hiểu biết chung và kinh nghiệm chung, mang lại lợi ích bình đẳng cho tất cả các bên liên quan, đặc biệt là đối với các nước đang phát triển", thông cáo của EU có đoạn.

Việc thiết lập hai cơ quan mới liên quan đến AI là nỗ lực tiếp theo của các thành viên LHQ nhằm tăng cường hợp tác quốc tế về quản trị AI trên quy mô toàn cầu, trong bối cảnh AI đang phát triển rất nhanh, với quy mô ảnh hưởng rộng khắp. Tháng 3/2024, Đại hội đồng LHQ đã thông qua một nghị quyết do Mỹ bảo trợ, trong đó cũng ghi nhận tiềm năng của AI trong việc thúc đẩy và hiện thực hóa 17 Mục tiêu Phát triển bền vững (SDGs), đồng thời đặt mục tiêu thúc đẩy các hệ thống AI an toàn, bảo mật và đáng tin cậy để mang lại lợi ích và sự phát triển bền vững cho cộng đồng.

Thái Hà

Các tin khác

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều chuyên gia nhận định ổ dịch virus Hanta trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương nguy hiểm, nhưng không lây lan như virus SARS-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19. Hiện các nước đang khẩn trương truy vết tiếp xúc để hạn chế tối đa số ca mắc mới.

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy khu vực châu Á – nơi tiêu thụ dầu mỏ lớn nhất thế giới – vào một phép thử về năng lực ứng phó khủng hoảng năng lượng. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều chính phủ trong khu vực đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm tìm kiếm nguồn thay thế, ổn định thị trường và giảm thiểu tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế.

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Liên minh giữa Mỹ và châu Âu, với nòng cốt là NATO, nhiều thập niên được xem là trụ cột bảo đảm an ninh phương Tây. Tuy nhiên, những bất đồng ngày càng sâu sắc liên quan tới tình hình Trung Đông đang khiến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương rạn nứt.

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Trong bối cảnh chảo lửa Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt, hồ sơ hạt nhân Iran một lần nữa trở thành tâm điểm của các nỗ lực ngoại giao quốc tế. Mới đây, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết đang tiến hành đàm phán với Nga và một số quốc gia về khả năng đưa uranium làm giàu ra khỏi lãnh thổ Iran. Động thái này diễn ra khi Washington liên tục đặt điều kiện Tehran phải từ bỏ kho dự trữ và đình chỉ việc làm giàu uranium như một chìa khóa then chốt cho bất kỳ giải pháp hòa bình nào.

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và cơ chế OPEC+ sau 60 năm là thành viên, nhấn mạnh ưu tiên lợi ích quốc gia. Động thái này được giới phân tích đánh giá có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trong nội bộ liên minh dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng những toan tính địa chính trị và mang lại ưu thế cho Mỹ.

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Pakistan và Afghanistan vừa có bước leo thang nguy hiểm mới khi hai bên liên tiếp cáo buộc nhau tiến hành các cuộc tấn công xuyên biên giới, đe dọa phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn mong manh được thiết lập hồi tháng 3 vừa qua.

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Người Palestine tại khu vực Deir al-Balah thuộc dải Gaza lần đầu tiên tham gia một cuộc bầu cử địa phương sau hai thập kỷ gián đoạn, động thái được mô tả là bước tiến trong nỗ lực khôi phục đời sống chính trị và các thiết chế dân sự tại vùng lãnh thổ bị xung đột tàn phá.

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Gần hai tháng kể từ ngày xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra tại Trung Đông, Tehran được cho là vẫn đang vận dụng chiến thuật bất đối xứng, tận dụng lợi thế địa lý và khả năng gây gián đoạn để bù đắp chênh lệch sức mạnh. Tuy nhiên, gần đây, khi Washington tuyên bố phong tỏa các cảng biển Iran và triển khai đồng thời ba nhóm tàu sân bay cùng hàng chục nghìn binh sĩ tới khu vực – đặt ra một câu hỏi lớn rằng liệu Tehran có thể cầm cự được bao lâu trong vòng siết ngày càng khép chặt tại eo biển Hormuz?

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời Tổng thống Lee Jae Myung ví von dòng sông Hàn và sông Hồng như đang hòa nhịp, biểu trưng cho sự gắn kết giữa hai dân tộc. Trong khi đó, dư luận nước này cũng đặc biệt chú ý tới chia sẻ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi so sánh tương đậu nành Doenjang với tương Bần Việt Nam – càng ủ lâu càng đậm đà, như một ẩn dụ cho tình hữu nghị Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng bền chặt theo thời gian.

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) nhóm họp thượng đỉnh đột xuất với nội dung then chốt xoay quanh cách thức vận dụng điều khoản phòng thủ chung giữa các thành viên khi một nước bị tấn công quân sự. Đây được xem là chủ đề nóng bỏng ở thời điểm quan hệ xuyên Đại Tây Dương có những rạn nứt.

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) thứ 10 sẽ bắt đầu vào năm 2027, trong bối cảnh tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh đối mặt nhiều khó khăn, từ xung đột vũ trang leo thang đến khủng hoảng niềm tin và tài chính chưa từng có. Đây không chỉ là một cuộc bầu cử nhân sự, mà là cuộc đua tìm kiếm một “kiến trúc sư” đủ tầm vóc để tái thiết lập trật tự thế giới trong một kỷ nguyên đầy biến động.

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Những hình ảnh vệ tinh mới nhất được công bố bởi Cơ quan Vũ trụ châu Âu cho thấy các vệt dầu loang diện rộng trên vịnh Ba Tư có thể quan sát rõ từ không gian. Diễn biến này không chỉ phản ánh mức độ nghiêm trọng của ô nhiễm môi trường biển, mà còn làm dấy lên lo ngại về những tác động lâu dài đối với hệ sinh thái, chuỗi cung ứng năng lượng và an ninh khu vực.

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Tổng thống Donald Trump ngày 21/4 tuyên bố gia hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran, trong khi chính quyền Washington đồng thời áp đặt một vòng trừng phạt mới nhằm gia tăng sức ép đối với Tehran trước thềm các cuộc đàm phán quan trọng dự kiến diễn ra tại Pakistan. Động thái này phản ánh chiến lược vừa kiềm chế xung đột quân sự, vừa tăng đòn bẩy kinh tế nhằm buộc Iran nhượng bộ trên bàn thương lượng.