Bức tranh nghệ thuật thế giới năm 2021: Sức bật văn hóa mang tên châu Á

Năm 2021 khép lại với nhiều "dấu ấn Châu Á" ở khắp các lĩnh vực nghệ thuật từ điện ảnh, truyền hình, âm nhạc đến các cuộc thi nhan sắc... Các chuyên gia nhận định rằng, Châu Á đang là ẩn số thú vị, mảnh đất đầy tiềm năng để phát huy những giá trị nghệ thuật đặc sắc.

1. Dấu ấn đậm nét trong môn nghệ thuật thứ 7

Tại Lễ trao giải Oscar danh giá năm 2021, nữ đạo diễn người Trung Quốc 38 tuổi Chloé Zhao đã giành được giải thưởng "Đạo diễn xuất sắc nhất". Đồng thời bộ phim "Nomadland" về đề tài du mục của cô cũng giành thêm hai tượng vàng là "Phim hay nhất" và "Nữ chính xuất sắc nhất".

Bức tranh nghệ thuật thế giới năm 2021: Sức bật văn hóa mang tên châu Á -0

Chloé Zhao sinh ra và lớn lên ở Bắc Kinh, Trung Quốc trước khi đi du học nước ngoài vào năm 14 tuổi. Cô theo học làm phim ở New York và từng gây chú ý với một số dự án phim độc lập như "Songs My Brothers Taught Me" và "The Rider".  Chiến thắng của đạo diễn Chloé Zhao đã làm nên lịch sử khi trở thành nữ đạo diễn Châu Á đầu tiên giành tượng vàng Oscar. Đồng thời, cô cũng là nữ đạo diễn thứ hai giành giải Oscar trong lịch sử 93 năm lễ trao giải được tổ chức. Cũng trong lễ trao giải Oscar năm nay, một người phụ nữ Châu Á khác là nữ diễn viên Hàn Quốc Youn Yuh Jung, 73 tuổi được vinh danh ở hạng mục "Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất" với vai người bà trong phim "Minari" (đạo diễn Lee Isaac Chung). Bà Youn Yuh Jung trở thành nữ diễn viên Hàn Quốc đầu tiên được đề cử và giành được tượng Oscar.

Tại Liên hoan phim Cannes (tổ chức tháng 7/2021), những đại diện của điện ảnh Châu Á gây chú ý với khán giả và giới phê bình nghệ thuật. Đó là "Drive my car" của đạo diễn Ryusuke Hamaguchi (Nhật Bản) - người đã giành giải thưởng lớn tại Liên hoan phim Berlin với tác phẩm "Wheel of fortune and fantasy"; "Memoria" của đạo diễn Thái Lan Apichatpong Weerasetthakul, người từng giành giải "Cành cọ Vàng" tại liên hoan phim Cannes năm 2010 với tác phẩm phim tâm linh mang tên "Uncle Boomee who can recall his past lives"; phim đầu tay "Gaey Wa'r" của đạo diễn Na Jiazo (Trung Quốc), "In front of your face" của đạo diễn kỳ cựu người Hàn Quốc Hong Sang Soo; tác phẩm về đề tài thảm họa "Emergency declaration" của đạo diễn Han Jae Rim (Hàn Quốc); "Ripples of life" của đạo diễn Wei Shujun, "I'm so sorry" của đạo diễn Zhao Liang (Trung Quốc)…

2021 là năm thứ hai liên tiếp, Trung Quốc vượt Mỹ để trở thành thị trường điện ảnh lớn nhất thế giới. Đây cũng là thị trường sở hữu tác phẩm điện ảnh có doanh thu cao nhất thế giới. Dự án "Hồ Trường Tân" đã vượt mặt "No Time To Die" của Mỹ với gần 900 triệu USD để dẫn đầu thị trường điện ảnh thế giới. Điều đáng quan tâm là doanh thu của các bộ phim Trung Quốc gần như đến hoàn toàn từ thị trường nội địa, trong khi phim của kinh đô điện ảnh Hollywood thường đạt doanh thu lớn ở các phòng vé quốc tế.

2. Phim truyền hình Châu Á lên ngôi

Đáng chú ý nhất chính là hiện tượng phim "Squid Games - Trò chơi con mực" của đạo diễn Hwang Dong Hyuk (Hàn Quốc) được phát hành trên Netflix, tạo nên "cơn sốt" trên khắp thị trường Châu Á, Châu Âu và Châu Mỹ. Với 9 tập phim, kinh phí sản xuất hơn 20 triệu USD, "Squid Games" mang về khoản doanh thu khổng lồ lên tới gần 900 triệu USD. Kết quả thống kê cho thấy, hơn 142 triệu hộ gia đình trên toàn thế giới đã xem "Squid Games", lập kỷ lục phim có nhiều người xem nhất trong lịch sử Netflix.

Bức tranh nghệ thuật thế giới năm 2021: Sức bật văn hóa mang tên châu Á -0

"Squid Games" được cho là đã mở ra kỷ nguyên mới cho phim trực tuyến cũng như điện ảnh Hàn Quốc trên thị trường quốc tế. Điều đó làm thay đổi cách nhìn nhận về phim bản địa (phim nói tiếng địa phương, không nói tiếng Anh), phá bỏ rào cản, định kiến về phim không nói tiếng Anh.

Sau gần ba tháng phát hành, "Squid Games" vẫn giữ được thứ hạng cao tại bảng xếp hạng của các quốc gia. "Squid Games" vừa có chính thức ba đề cử ở giải thưởng "Quả cầu Vàng" năm 2022. Đặc biệt, đây là phim truyền hình Châu Á duy nhất góp mặt trong danh sách phim truyền hình xuất sắc, cũng là phim không nói tiếng Anh đầu tiên góp mặt ở hạng mục quan trong này.

Trong năm 2021, những bộ phim truyền hình Châu Á tiếp tục khẳng định sức hút trong khu vực và thế giới. Các nền tảng trực tuyến đã hỗ trợ cho phim truyền hình Châu Á tiếp cận hiệu quả hơn với các thị trường mới. Phim truyền hình Hàn Quốc rất được ưa chuộng ở thị trường Mỹ. Một số bộ phim Hàn sẽ được Mỹ "remake" trong thời gian tới. Giới chuyên môn cho rằng, phim truyền hình Hàn Quốc có sức hút về nội dung, cốt truyện chặt chẽ, sáng tạo, nhân vật đa dạng, nhiều nút thắt kịch tính khiến người xem có cảm giác "như đi tàu lượn cảm xúc". Tương tự như vậỵ, phim truyền hình Trung Quốc ngày càng mở rộng ra ngoài thị trường Châu Á. Các nhà làm phim Trung Quốc ngày càng đa dạng hóa nội dung để có thể tiếp cận thị trường phương Tây.

3. Ban nhạc Châu Á quyền lực nhất thế giới

Sự ảnh hưởng của âm nhạc Châu Á với thế giới trong những năm qua không thể không nhắc tới làn sóng âm nhạc Hàn Quốc, trong đó BTS là một điển hình. Năm 2021 tiếp tục là một năm đại thắng của ban nhạc nam đình đám này khi "càn quét" nhiều bảng xếp hạng âm nhạc danh giá. Tờ Korea Herald của Hàn Quốc cho hay, BTS được đánh giá là nhóm nhạc nam thành công nhất thế giới.

Bức tranh nghệ thuật thế giới năm 2021: Sức bật văn hóa mang tên châu Á -0

Năm 2020, BTS trở thành nghệ sĩ Hàn Quốc đầu tiên đứng đầu bảng xếp hạng âm nhạc Billboard Hot 100. Thành tích này tiếp tục được duy trì với hai ca khúc phát hành sau đó là "Butter" và "Permission To Dance". Với phần lớn khán giả, BTS là thần tượng âm nhạc thành công nhất từ trước đến nay. BTS cũng là nghệ sĩ đầu tiên và duy nhất đứng đầu bảng xếp hạng Billboard Social 50 trong 200 tuần.

Tại Lễ trao giải thưởng âm nhạc Billboard 2021 (Billboard Music Awards 2021) tổ chức tại Los Angeles, Mỹ cuối tháng 5/2021, BTS giành trọn bốn giải thưởng lớn gồm: "Ca khúc ăn khách nhất" (cho ca khúc "Dynamite"), "Cặp song ca/Nhóm nhạc hàng đầu", "Nghệ sĩ có doanh số bán đĩa cao nhất" và "Nghệ sĩ hàng đầu trên mạng xã hội" (Hạng mục do người hâm mộ bình chọn). Đây là năm thứ 5 liên tiếp, BTS được vinh danh là "Nghệ sĩ hàng đầu trên mạng xã hội". BTS được đánh giá là "nhóm nhạc nam quyền lực nhất thế giới".

4. Sắc đẹp Châu Á tiếp tục tỏa sáng

Trong năm 2021, có hai người đẹp Châu Á đăng quang tại hai cuộc thi nhan sắc lớn nhất hành tinh. "Hoa hậu Hoàn vũ - Miss Universe" 2021 là cuộc thi sắc đẹp có lịch sử và quy mô lớn nhất hiện nay. Người đẹp đến từ thành phố Chandigarh, Ấn Độ Harnaaz Sandhu đã giành giải cao nhất của cuộc thi năm nay. Chandigarh được đánh giá cao nhờ thần thái, vẻ đẹp Ấn Độ rạng rỡ cùng vóc dáng cân đối, sự thông minh, năng động trong ứng xử và giao thiệp.

Bức tranh nghệ thuật thế giới năm 2021: Sức bật văn hóa mang tên châu Á -0

Vượt qua 69 người đẹp đại diện các nước và vùng lãnh thổ trên thế giới tham gia đêm chung kết diễn ra tại Băngkok, Thái Lan, Nguyễn Thúc Thùy Tiên, người đẹp đến từ Việt Nam đã giành ngôi vị cao nhất của cuộc thi "Hoa hậu Hòa bình thế giới - Miss Grand International" 2021. Người đẹp khu vực Châu Á như Indonesia, Campuchia cũng lọt top 10 chung cuộc, đại diện Malaysia lọt top 3 trang phục dân tộc đẹp nhất. Đại diện Campuchia cũng đồng thời nhận giải thưởng được khán giả yêu thích nhất.

Tại cuộc thi Hoa hậu Trái đất (Miss Earth) 2021, người đẹp Thái Lan Baitong Jareerat Petsom giành Á hậu 3 (Miss Earth Fire). Ngoài ra, trong một số cuộc thi sắc đẹp khác, các đại diện Châu Á cũng đạt được thành tích rất ấn tượng.

Tường Phạm (Tổng hợp)

Các tin khác

Phim "Mưa đỏ" ghi dấu ấn của điện ảnh Việt ở đề tài chiến tranh cách mạng.

Khát vọng trở thành ngành công nghiệp văn hóa

40 năm đổi mới - một chặng đường đánh dấu nhiều cột mốc của điện ảnh Việt Nam từ một nền điện ảnh bao cấp sang cơ chế thị trường. Tại hội thảo "Diện mạo điện ảnh Việt Nam 40 năm đổi mới", tổ chức trong khuôn khổ Liên hoan phim Châu Á - Đà Nẵng (DANAFF) Tiến sĩ Ngô Phương Lan - Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam - Giám đốc DANAFF nhận định: "40 năm trước, Đổi mới không chỉ mở ra một giai đoạn phát triển mới về kinh tế - xã hội, mà còn mở ra những không gian sáng tạo mới cho văn học, nghệ thuật. Tinh thần nhìn thẳng vào sự thật, phản ánh đúng sự thật đã trở thành động lực quan trọng để văn nghệ sĩ khám phá sâu hơn đời sống con người, những chuyển động của xã hội và những khát vọng của dân tộc trong thời kỳ mới".

Những dấu ấn khác biệt của “Tận hiến”

Những dấu ấn khác biệt của “Tận hiến”

Bộ phim truyền hình "Tận hiến" (Điện ảnh CAND sản xuất) vừa khép lại hành trình phát sóng nhưng dư âm mà bộ phim mang lại vẫn tiếp tục lắng đọng trong lòng khán giả. Giữa dòng chảy của điện ảnh chính luận, "Tận hiến" tạo dấu ấn không chỉ bởi câu chuyện về những chiến sĩ tình báo CAND hoạt động và sẵn sàng hy sinh trong thầm lặng mà còn ở cách làm phim giàu tâm huyết và khát vọng.

Hình tượng nghệ thuật trong thơ trẻ đương đại

Hình tượng nghệ thuật trong thơ trẻ đương đại

Có một số bạn yêu thơ hỏi tôi về việc: "Các nhà thơ trẻ hiện nay quan tâm đến hình tượng thơ trong sáng tác như thế nào?". Theo tôi, việc xây dựng hình tượng thơ có vai trò đặc biệt quan trọng trong sáng tác thơ ca của những người viết, bởi hình tượng thơ chính là nơi nhà thơ gửi gắm tư tưởng, cảm xúc, cách nhìn về con người và cuộc đời.

Hội sách thiếu nhi ở “siêu đô thị”

Hội sách thiếu nhi ở “siêu đô thị”

Nằm trong các hoạt động kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026), Hội sách Thiếu nhi Thành phố Hồ Chí Minh lần 6 - năm 2026 với chủ đề: “Em vui đọc sách, học bao điều hay” vừa được khai mạc với nhiều hoạt động phong phú, sáng tạo dành cho thiếu nhi, phụ huynh, giáo viên và cộng đồng.

Để truyện tranh tham gia vào công nghiệp văn hóa

Để truyện tranh tham gia vào công nghiệp văn hóa

Truyện tranh là một thị trường đang bị bỏ ngỏ ở Việt Nam. Điều chúng ta thiếu không phải là những tác giả tài năng mà là một hệ sinh thái đủ mạnh để nuôi dưỡng, bảo vệ và phát triển các giá trị sáng tạo. Những vấn đề này được đặt ra trong tọa đàm "Kiến tạo hệ sinh thái sáng tạo truyện tranh cho người Việt" diễn ra mới đây tại Hà Nội.

“Màu dân tộc” trong dòng chảy đương đại

“Màu dân tộc” trong dòng chảy đương đại

Gần đây, nhiều hoạt động lan tỏa và tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống, di sản mang đậm sắc màu dân tộc như vẻ đẹp của tranh Đông Hồ đã thu hút sự quan tâm của giới trẻ...

Phá án ma túy bằng sự tỉnh táo và nhân văn

Phá án ma túy bằng sự tỉnh táo và nhân văn

Vừa lên sóng những tập đầu tiên, bộ phim truyền hình “Lửa trắng” đã thu hút sự quan tâm của đông đảo khán giả. Từ việc khai thác cuộc đấu tranh chống tội phạm ma túy trong thời đại số, bộ phim khắc họa chân dung người chiến sĩ CAND với sự dũng cảm, bản lĩnh và trí tuệ cùng những thông điệp nhân văn sâu sắc.

Hoạt hình Việt ra thế giới

Hoạt hình Việt ra thế giới

Lần đầu tiên, một bộ phim hoạt hình dài của Việt Nam "Trạng Quỳnh nhí: Truyền thuyết Kim Ngưu" được mời tham dự Annecy International Animation Film Festival - liên hoan phim hoạt hình lớn nhất hành tinh. Theo đạo diễn Trịnh Lâm Tùng, đây là cơ hội để những người làm hoạt hình Việt Nam được cất lên tiếng nói của mình, được giới thiệu những giá trị văn hóa mà chúng ta đã gìn giữ qua biết bao thế hệ.

Bước tiến của Điện ảnh Việt tại DANAFF

Bước tiến của Điện ảnh Việt tại DANAFF

Đà Nẵng sẽ trở thành tâm điểm của điện ảnh khu vực khi đăng cai "Liên hoan phim châu Á - Đà Nẵng" (DANAFF) lần thứ IV (diễn ra từ ngày 28/6 đến ngày 4/7). Với chủ đề “Nhịp cầu từ châu Á ra thế giới”, DANAFF năm nay được tổ chức quy mô hơn, nhiều hoạt động chuyên sâu hơn và định hướng rõ nét trong việc thúc đẩy công nghiệp điện ảnh Việt Nam hội nhập quốc tế.

Một số tác phẩm của hoạ sĩ Bùi Xuân Phái đã được sử dụng trong nhiều sản phẩm âm nhạc.

Bản quyền tác phẩm hội họa trong sáng tạo đương đại

Mới đây, việc ê-kíp sản xuất MV của ca sĩ Sơn Tùng M-TP sử dụng hình ảnh tác phẩm “Tàn Chỉ” của họa sĩ Lệ Giang không xin phép, cũng như nhiều sản phẩm nghệ thuật, quảng cáo, điện ảnh từng khai thác tranh của các họa sĩ đã đặt ra câu hỏi: Sử dụng tác phẩm hội họa trong sáng tạo nghệ thuật như thế nào, đâu là ranh giới giữa cảm hứng sáng tạo và hành vi xâm phạm bản quyền?

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Từ hơn một thế kỷ trước, cụ Nguyễn Đình Khánh một người con của làng Lai Xá (Hà Nội) đã sớm tiếp cận nghề nhiếp ảnh, mở hiệu ảnh Khánh Ký nổi tiếng trên phố Hàng Da. Cụ đã truyền nghề cho nhiều người cùng làng, tạo nên một cộng đồng thợ ảnh đông đảo, đưa Lai Xá trở thành cái nôi của nghề nhiếp ảnh Việt Nam.

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

"Sân nhà" đã không còn là lợi thế khi một loạt phim Việt phải sớm rút khỏi phòng vé vì doanh thu thấp. Tự "nâng chuẩn" chất lượng có lẽ là con đường duy nhất nếu phim Việt muốn giữ chân khán giả trong cuộc đua khốc liệt này.

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Cuộc thi viết về “Trang sách & Mái trường” không chỉ là hoạt động chào mừng dấu mốc 70 năm của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam mà còn là lời tri ân dành cho các thế hệ thầy cô giáo, học sinh, người làm sách và những người đã góp phần vun đắp tri thức cho đất nước.

Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Trong một thế giới mà trẻ em đang bị các thiết bị điện tử chi phối mạnh mẽ như hiện nay, việc làm thế nào để trẻ em có thói quen đọc sách, có cơ hội lớn lên cùng trang sách trong những mùa hè không chỉ là nỗ lực của phụ huynh mà còn cần sự chung tay của cả cộng đồng...

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh tự bạch: "Suốt một Đời Thơ xin tự nguyện làm một phu trầm để bóc dần vỏ bọc thời gian/ giữa đời ngậm ngải tìm trầm... Nghĩa Nhân". Đây có thể xem là tuyên ngôn tinh thần cho toàn bộ hành trình thơ của Vân Anh.