Bài cuối: Khúc tráng ca bất tử

Hiệp định Giơnevơ năm 1954 đã quyết định lấy vĩ tuyến 17 tỉnh Quảng Trị làm ranh giới quân sự tạm thời chia cắt đất nước ta làm hai miền Nam – Bắc. 21 năm chia cắt là quãng thời gian biến nơi đây trở thành chiến trường khốc liệt với sự hy sinh anh dũng của bao người con đất Việt vì độc lập thống nhất dân tộc. 

Chiến tranh qua đi, Quảng Trị đã trở thành mảnh đất thiêng. Để rồi, vào dịp tháng 7 hằng năm, dòng người lại nườm nượp đổ về tri ân các anh hùng, liệt sỹ.

Thắp nén tâm nhang tưởng nhớ các anh hùng, liệt sỹ

Tháng 7, tháng của sự tri ân người có công với cách mạng, là quãng thời gian mà người dân cả nước thể hiện lòng biết ơn tới những người con đất Việt đã dâng hiến tuổi thanh xuân, không quản hiểm nguy, hy sinh vì sự nghiệp bảo vệ chủ quyền Tổ quốc. 

Những ngày qua, trên khắp các con đường đổ về Thành cổ Quảng Trị luôn tấp nập các đoàn khách. Mọi người đến đây để ôn lại truyền thống hào hùng của quân và dân ta trong 81 ngày đêm (năm 1972) kiên cường bám trụ, đánh đuổi kẻ thù. 

Mảnh đất chưa đầy 2km² này trong 81 ngày đêm “mùa hè đỏ lửa” năm đó đã phải hứng chịu hàng trăm ngàn tấn bom đạn. Bom đạn đã xóa sạch tất cả, khiến nơi đây trở thành nấm mồ chung của biết bao anh hùng, liệt sỹ.

Cơn gió Lào hầm hập đã đổi hướng. Tiết trời hôm nay, như chiều lòng du khách về với Quảng Trị. Không khí mát mẻ hơn so với những ngày cuối tháng 6. Thành cổ Quảng Trị trầm mặc nằm bên dòng sông Thạch Hãn hiền hòa. Đại diện các đoàn khách xếp hàng dài, chờ đến lượt đăng ký vào thăm, viếng Thành cổ. 

Khách đến thăm, viếng Thành cổ Quảng Trị nhân kỷ niệm 70 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ.
Khách đến thăm, viếng Thành cổ Quảng Trị nhân kỷ niệm 70 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ.

Anh Lê Ngọc Dũng, nhân viên Ban Quản lý Khu di tích lịch sử Thành cổ Quảng Trị tất bật với công việc hướng dẫn viên. Dừng chân tại “Đài tưởng niệm trung tâm” – biểu tượng ngôi mộ tập thể của các anh hùng, liệt sỹ, anh Lê Ngọc Dũng chậm rãi ôn lại ký ức hào hùng cũng như những đau thương mất mát một thời của quân và dân ta. 

Chúng tôi thấy trên đôi mắt của các bác, các anh, các chị trong đoàn công tác chợt ngấn lệ. Ai cũng cảm thấy xót xa xen lẫn sự cảm phục trước sự hy sinh anh dũng của các thế hệ ông, cha đi trước. 

“… Trong 81 ngày đêm năm đó, quân địch đã ném xuống nơi đây hàng vạn tấn bom, đạn. Không gì có thể tồn tại được. Nơi đây đã trở thành một nghĩa trang tập thể…”, nghe đến đây, anh Dũng cũng như các thành viên trong đoàn khách lặng người. 

Thành cổ Quảng Trị đã trở thành quê hương, là nơi nằm lại của cả những người có tên và những người chưa biết tên. Nhiều người đến giờ vẫn còn nằm sâu trong lòng đất. Mặt trời dần tròn trên đỉnh đầu, dòng người đến với Thành cổ Quảng Trị mỗi lúc một đông. Mọi người đến đây để thành kính dâng nén tâm nhang tưởng nhớ đồng đội, tưởng nhớ tấm gương, sự hy sinh của các anh hùng, liệt sỹ. 

Hòa lẫn trong dòng người đến Thành cổ hôm nay còn có đoàn cựu binh chiến trường Bình – Trị Thiên năm xưa đến từ huyện Nông Cống, Thanh Hóa. Năm nay đã ngoài 70 tuổi và nhiều lần trở về chiến trường xưa, song lần này cùng đồng đội về với Thành cổ Quảng Trị, bác Nguyễn Xuân Bùi (ở xã Trung Ý, huyện Nông Cống), thương binh ¾, nguyên chiến sĩ Sư đoàn 304, Quân đoàn 2, lại dội về những cảm xúc khó tả. 

Bác Mùi bảo, được sự tạo điều kiện của chính quyền địa phương, đoàn cựu binh của bác đã trở lại Quảng Trị vào những ngày tháng 7 này. Cũng như các thành viên trong đoàn, bác về đây để thắp nén nhang tưởng nhớ tới đồng đội khi xưa đã một thời sát cánh cùng mình đánh giặc.

Ở Thành cổ Quảng Trị có những ngày, có đến cả trăm đoàn với hàng vạn lượt khách đến thăm, viếng. Họ là những người thân, đồng đội, là các cơ quan, tổ chức đoàn thể, nhà trường… tất cả về đây để nghiêng mình, kính cẩn thắp nén tâm nhang để tưởng nhớ một thời hào hùng của quân và dân ta.

Còn mãi khúc ca hùng tráng

Có lẽ không nơi đâu trên dải đất chữ S nước ta có nhiều nghĩa trang và phần mộ liệt sỹ như mảnh đất anh hùng Quảng Trị. 72 nghĩa trang với hàng vạn mộ phần các anh hùng, liệt sỹ đã trở thành chứng tích lịch sử oai hùng, kiên cường chống giặc ngoại xâm không bao giờ phai. 

Nghĩa trang Liệt sỹ quốc gia Trường Sơn tọa lạc trên một khu đồi nằm gần trục đường Hồ Chí Minh, thuộc huyện Gio Linh. Con đường dẫn vào nghĩa trang trong những ngày này, đâu đâu cũng thấy các đoàn khách, người thân các anh hùng, liệt sỹ. 

Cả vạn mộ phần trong nghĩa trang được chia làm các khu riêng biệt. Các anh hùng, liệt sỹ đến từ Hà Nội một khu, đến từ Yên Bái, Tuyên Quang một khu v.v… Các anh – những anh hùng, liệt sỹ ở cùng quê hương được tụ về cùng nhau. Mùi trầm hương ngan ngát cả một vùng. 

Chúng tôi không khỏi bồi hồi trước hình ảnh các mộ phần tọa lạc khắp quả đồi nơi đây. Một số em nhỏ người địa phương tranh thủ mấy ngày nghỉ hè ra đây phụ giúp các đoàn khách châm hương, đốt vàng mã. Dẫu không nói ra, song trên những đôi mắt thơ ngây ấy ánh lên sự cảm phục, mong muốn làm điều gì đó trước tấm gương hy sinh của các thế hệ ông, cha đi trước.

Cả nước trong những ngày này đang hướng tất cả tấm lòng, nghĩa cử về mảnh đất Quảng Trị - nơi có bao người con đất Việt đang yên nghỉ ở đây khi mười tám, đôi mươi. Bình quân, mỗi ngày có từ 20-50 đoàn khách đến với các điểm di tích, nghĩa trang trên địa bàn. 

Mọi người đến với các điểm di tích, nghĩa trang - chứng tích sống một thời hoa lửa để thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, để hành hương về nguồn cội, về với ký ức. Để rồi những ngày này, trở thành ngày lễ thiêng liêng. 

Mang trong mình tâm trạng bồi hồi, bác Nguyễn Hồng Phúc, nguyên chiến sĩ Sư đoàn 304, Quân khu 4 cùng đi với đoàn cựu binh của huyện Nga Sơn, Thanh Hóa khi đến Nghĩa trang Liệt sỹ quốc gia Đường 9 xúc động cho biết: “Ngày ấy, mình tham gia chiến dịch Đường 9 - Nam Lào (năm 1971). Trong chiến dịch năm đó, đã có nhiều đồng đội của mình ngã xuống và được an táng ở đây. Để tỏ lòng tri ân, hôm nay mình cùng các cựu binh về đây thắp nén nhang, châm điếu thuốc cho đồng đội đã bị bom đạn vùi trong đất…”, bác Phúc ngước đôi mắt về phía xa rồi chia sẻ. 

Cũng theo bác Phúc, trong chuyến đi về với mảnh đất anh hùng Quảng Trị lần này, ngoài Nghĩa trang Liệt sỹ Đường 9, đoàn của bác còn đến thăm, viếng Nghĩa trang Liệt sỹ quốc gia Trường Sơn, Thành cổ Quảng Trị cùng một số điểm di tích lịch sử khác trên địa bàn. Toàn bộ chi phí, phương tiện đi lại trong chuyến đi này, các bác cựu binh được chính quyền địa phương hỗ trợ.

Vâng! Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những tàn tích, dư âm về cuộc chiến vẫn còn đó trên mảnh đất anh hùng Quảng Trị. Thành cổ Quảng Trị, Nghĩa trang Liệt sỹ quốc gia Trường Sơn, Nghĩa trang Liệt sỹ Đường 9, dòng sông Thạch Hãn… những địa danh, chứng tích ấy đã trở thành tượng đài lịch sử, là khúc tráng ca bất tử còn mãi với thời gian.

Trần Huy

Các tin khác

Nẻo thiện tìm về

Nẻo thiện tìm về

Giúp đỡ người dân đi qua đường khi gặp mưa lũ, không nhận tiền “bồi dưỡng” của đối tượng khai thác gỗ trái phép, không quản thời gian, không nề hà công việc, có lệnh triệu tập là lên đường, đó là bản tính của Nguyễn Quốc Duy - Tổ trưởng Tổ an ninh trật tự (ANTT) thôn Mỹ Thạnh, xã Hàm Thạnh, tỉnh Lâm Đồng.

Ngăn chặn vấn nạn săn bắt chim di cư

Ngăn chặn vấn nạn săn bắt chim di cư

Để ngăn ngừa hành vi đặt bẫy, giăng lưới săn bắt động vật hoang dã (chim trời) mùa di cư, lực lượng Công an cơ sở ở các xã ven biển tỉnh Hà Tĩnh đã đồng loạt triển khai nhiều biện pháp thu gom, phá huỷ các bẫy chim trái phép đến bắt giữ, xử lý những trường hợp săn bắt, tiêu thụ động vật hoang dã trái phép.

Nuôi cá lòng hồ thuỷ điện, hướng sinh kế mới ở miền núi xứ Thanh

Nuôi cá lòng hồ thuỷ điện, hướng sinh kế mới ở miền núi xứ Thanh

Giữa mênh mông lòng hồ thủy điện Trung Sơn, những lồng cá nổi theo từng cụm đang mở ra một hướng sinh kế mới cho người dân vùng núi cao Thanh Hóa. Từ những hộ tiên phong ban đầu, đến nay nghề nuôi cá lồng ở Trung Sơn đã và đang ngày càng phát triển với gần 60 hộ dân tham gia, nhờ nuôi cá lồng (cá chép, cá lăng đen, cá rô phi…), nhiều gia đình có nguồn thu nhập ổn định…

Giữ hồn đại ngàn qua những thanh âm Bru-Vân Kiều

Giữ hồn đại ngàn qua những thanh âm Bru-Vân Kiều

Đối với đồng bào Bru-Vân Kiều, văn hóa không chỉ hiện hữu trong những lễ hội được tổ chức theo mùa, những bộ trang phục thổ cẩm rực rỡ hay âm thanh của cồng chiêng giữa đại ngàn. Văn hóa còn nằm trong từng làn điệu dân ca, tiếng sáo, tiếng đàn, trong cách làm một nhạc cụ và những nghi thức được người già truyền lại cho người trẻ. Đó là mạch nguồn âm thầm nuôi dưỡng bản sắc cộng đồng qua bao thế hệ.

Lời tuyên thệ ở Bentiu

Lời tuyên thệ ở Bentiu

Ngày 19/8, đúng dịp kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công, tại Bentiu, Nam Sudan, hai nữ quân nhân cùng công tác tại Khoa Khám bệnh, Bệnh viện Dã chiến cấp 2 số 7 được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam.

Tiếng máy thuyền giữa đại ngàn

Tiếng máy thuyền giữa đại ngàn

Ở Hôi Rấy và Nước Đắng, hai bản người Bru-Vân Kiều nằm sâu dọc sông Long Đại, xã miền núi Trường Sơn, tỉnh Quảng Trị, tiếng máy thuyền vọng lại từ phía hạ nguồn đã trở thành âm thanh quen thuộc với bà con. Giữa nơi còn biệt lập với bên ngoài, âm thanh ấy báo hiệu một chuyến thuyền đang ngược dòng lên bản.

Dòng sông "vàng" và những phận đời lam lũ

Dòng sông "vàng" và những phận đời lam lũ

Mỗi mùa khô, khi dòng Đakrông (Quảng Trị) rút nước, những doi cát và bãi đá lộ ra cũng là lúc hàng chục người dân Pa Cô, Vân Kiều lặng lẽ mang theo chiếc mâm sắt xuống sông đào đãi vàng sa khoáng. Sau những hạt vàng nhỏ bé là cuộc mưu sinh đầy nhọc nhằn, những khoảng lòng sông bị đào xới và nỗi trăn trở về sinh kế của đồng bào vùng cao.

Kỳ cuối: Cạm bẫy “công nghệ hóa” ma túy và sự chuyển hóa nhận thức

Kỳ cuối: Cạm bẫy “công nghệ hóa” ma túy và sự chuyển hóa nhận thức

Ẩn mình dưới hình hài những thiết bị điện tử nhỏ gọn, thơm tho mùi kẹo ngọt hay trái cây nhiệt đới, pod chill chứa Etomidate đang có nguy cơ càn quét vào các không gian giải trí của giới trẻ. Từ chỗ chỉ thử “cho biết” theo lời rủ rê, nhiều thanh thiếu niên đã nhanh chóng trượt dài thành kẻ nghiện ngập, thậm chí trở thành mắt xích tiếp tay cho tội phạm ma túy.

Bài 2: Từ thuốc gây mê y khoa đến bẫy ma túy núp bóng pod chill

Bài 2: Từ thuốc gây mê y khoa đến bẫy ma túy núp bóng pod chill

Cầm trên tay chiếc “pod chill” nhỏ gọn, tỏa ra mùi hương trái cây ngọt ngào, nhiều bạn trẻ hồn nhiên nghĩ rằng mình chỉ đang dùng một sản phẩm giải trí thời thượng. Nhưng đằng sau làn khói thơm ấy lại là Etomidate - một hoạt chất gây mê y học bị giới tội phạm “biến tướng” thành ma túy nguy hiểm. Đáng lo ngại hơn, hàng loạt lời quảng cáo dối trá “hút không lên test”, “que thử âm tính” đang khiến không ít người sập bẫy pháp lý và đối mặt với hiểm họa khôn lường về sức khỏe.

Mối tình của anh thương binh và một cô gái mồ côi

Mối tình của anh thương binh và một cô gái mồ côi

Câu chuyện cuộc đời và tình yêu của người thương binh nặng Nguyễn Văn Dũng (ngụ phường Phước Hội, tỉnh Lâm Đồng) với cô gái mồ côi vượt qua những năm tháng khó khăn đã trở thành một biểu tượng đẹp và nghị lực phi thường, như chuyện cổ tích về lòng nhân ái, đức hy sinh của những người phụ nữ với các thương, bệnh binh làm xúc động lòng người.

Thư gửi con của anh hùng Lê Thị Riêng

Thư gửi con của anh hùng Lê Thị Riêng

Những lá thư gói trọn tình yêu, nỗi nhớ và khát khao mong chờ ngày đoàn tụ gia đình, gặp lại con thơ và người chồng yêu thương của Anh hùng LLVTND Lê Thị Riêng vẫn được người con trai của bà lưu giữ, bảo quản trang trọng trong trái tim và ký ức…

Bài cuối: Tiếp nối lời hứa với những người nằm lại

Bài cuối: Tiếp nối lời hứa với những người nằm lại

Ở nhiều vùng quê của Quảng Trị, những người đến lấy mẫu sinh phẩm ADN cho thân nhân liệt sĩ không chỉ mang theo các thiết bị chuyên dụng, hồ sơ nghiệp vụ hay biểu mẫu thu nhận thông tin. Họ còn mang theo một lời hứa. Đó là sẽ cố gắng làm tất cả những gì có thể để thêm một người lính nữa được gọi đúng tên.

Bài 2: Từ di vật chiến tranh đến tên người lính

Bài 2: Từ di vật chiến tranh đến tên người lính

Tháng Bảy trên miền đất thiêng Quảng Trị, nhiều cuộc tìm kiếm vẫn đang tiếp diễn. Có gia đình vừa đón được người thân trở về nhờ giám định ADN. Có những người vẫn băng rừng lần theo từng dấu tích chiến trường. Và cũng có những cuộc tìm kiếm đã khép lại từ một di vật tưởng chừng vô tri nằm dưới lòng đất hơn nửa thế kỷ.

Giữ bình yên phía sau cánh cổng thép

Giữ bình yên phía sau cánh cổng thép

Khám phá công việc của cán bộ quản giáo và chiến sĩ thi hành án tại Gia Lai, những chiến công thầm lặng bảo vệ an ninh, cảm hóa người lầm lỗi.

Bài 1: Những cuộc tìm kiếm chưa bao giờ dừng lại

Bài 1: Những cuộc tìm kiếm chưa bao giờ dừng lại

Tháng Bảy, khi hàng vạn người từ khắp mọi miền đất nước về Quảng Trị dâng hương tri ân các anh hùng liệt sĩ, trên mảnh đất từng là chiến trường ác liệt này vẫn có những cuộc tìm kiếm lặng lẽ diễn ra. Có gia đình sau hơn nửa thế kỷ mới xác định được nơi người thân yên nghỉ nhờ giám định ADN. Có những người vẫn mang theo tấm sơ đồ cũ băng rừng, vượt suối để tìm cha. Mỗi cuộc tìm kiếm là một hành trình đi qua thời gian, nối quá khứ với hiện tại bằng khát vọng đưa những người lính trở về với gia đình và quê hương.

Tháng Bảy tri ân ở “tọa độ lửa” Ngã ba Đồng Lộc

Tháng Bảy tri ân ở “tọa độ lửa” Ngã ba Đồng Lộc

Những ngày tháng Bảy, hàng vạn du khách từ khắp nơi trên mọi miền đất nước đã tìm về "địa chỉ đỏ" Khu di tích lịch sử cấp quốc gia đặc biệt Ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh) để tri ân, tưởng nhớ 10 liệt nữ TNXP và các anh hùng, liệt sĩ nhân dịp kỷ niệm 58 năm Chiến thắng Đồng Lộc (24/7/1968 - 24/7/2026) và 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sỹ (27/7/1947-27/7/2026).

Lời thề trước giờ ra trận và hành trình tìm đồng đội của bác sĩ già

Lời thề trước giờ ra trận và hành trình tìm đồng đội của bác sĩ già

Dưới cái nắng oi ả của những ngày trung tuần tháng 7, tại Công viên Lê Thị Riêng (TP Hồ Chí Minh), không khí làm việc của Đội Tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ thuộc Bộ Tư lệnh TP Hồ Chí Minh diễn ra khẩn trương nhưng cẩn trọng và khoa học. Bên những hố đất sâu, có bóng dáng một người đàn ông năm nay đã 82 tuổi với cặp kính dày, đôi tay tỉ mỉ gạt từng lớp bùn đất, phân loại từng mẩu xương, từng di vật nhỏ…

Hiệu quả chuyển đổi số trong ngành thuế

Hiệu quả chuyển đổi số trong ngành thuế

Chuyển đổi số đang trở thành xu hướng tất yếu trong quản lý Nhà nước, đặc biệt trong lĩnh vực tài chính - thuế, nơi yêu cầu cao về tính minh bạch, chính xác và kịp thời. Ngành thuế Việt Nam đang từng bước đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, số hóa quy trình quản lý nhằm xây dựng hệ thống thuế hiện đại, lấy người nộp thuế làm trung tâm phục vụ.