Bắc Ninh - Miền văn hóa tâm linh

Du lịch là ngành công nghiệp không khói, trong đó có du lịch văn hóa tâm linh được Nhà nước cũng như được Đảng bộ, Chính quyền tỉnh Bắc Ninh luôn quan tâm đề ra nghị quyết và cổ vũ, tạo điều kiện cho các tập thể và mọi người được tham gia.

Tôi tin rằng, khách trong và ngoài nước đến Bắc Ninh du lịch văn hóa tâm linh (DLVHTL) thì không thể nào quên được các điểm lý tưởng: Với tour DLVHTL khép kín bắt đầu từ Đền Đô, Đình Bảng (Từ Sơn) - nơi thờ Bát vị tiên vương và Lăng mộ nhà Lý, từng là danh lam cổ tự nổi tiếng trong sử sách và dân gian - Nhà Lý có công khai mở nền văn minh Đại Việt, mà Bắc Ninh là phên dậu phía Bắc của kinh thành Thăng Long từ khi vua Lý Công Uẩn có “Chiếu dời đô” - Rồng vàng Thăng Long (thủ đô Hà Nội ngày nay).

Đến Hội Lim - hội của giao duyên, hẹn hò, đến hẹn lại lên và liền anh, liền chị quan họ “trầu têm cánh phượng” xin mời “anh Hai khăn xếp áo the - chị Hai yếm đào” trong áo tứ thân giao duyên “người ơi người ở đừng về”.

Qua làng Hoài Thượng, xã Liên Bão (Tiên Du) có nhà thờ Lưỡng quốc Trạng nguyên Nguyễn Đăng Đạo đã đi vào sử sách dân tộc, làm rạng danh tinh thần “hiếu học thành tài” và tô thắm đất học - khoa bảng của Tiên Du - Bắc Ninh vùng đất xứ kinh Bắc. Một trong những danh hiệu cao quý vua Lê ban “Đẳng phúc thần” với “Tiến sĩ Thượng thư thiên hạ Hữu trang nguyên tể tướng thế gian vô” rồi “Tước thọ Lân tử, chức tả thị lang” tuy người làm chức quan to của triều đình nhưng sống thanh liêm trong sạch...

Đến chùa Phật tích - DLVHTL quốc gia đặc biệt, ngôi chùa thâm nghiêm có nhiều di sản văn hóa, kiệt tác tượng Phật Di Đà (bằng đá cao 3 mét tọa trên đài sen để lộ thiên) và các linh vật voi phục, nghê quỳ. Có nhiều ngôi tháp hướng lên đỉnh núi và Bàn đá - cờ tiên với chuyện tình dân gian mơ mộng, Từ Thức gặp tiên, nghệ thuật điêu khắc bằng đá của ông cha ta thật tài ba.

Chùa Phật tích, một trong những danh lam cổ tự thời Lý, ngay từ đầu đã có mối quan hệ chặt chẽ với Trung tâm Phật giáo “Sơn môn Dâu” do Khâu Đà La khởi lập. Qua đê tả Đuống xuống chùa Rền, nhất là chùa dựng trên khu văn hóa mới, ngày 22-7-2013 đã khởi công xây dựng DTVH chùa Giác (tên chữ là “Bao đồng tự” mà nhân dân làng Rền vẫn gọi là chùa Ngoài) trên nền đất cũ nhưng đã bị “nở” xuống sống Đuống, nay lại được bồi đắp lên. Đã được Đảng bộ, chính quyền các cấp tỉnh Bắc Ninh xác minh và cho phép nhân dân làng Rền tái hiện DTVH này và được Thượng tọa Thích Đức Thiện - Phó Tổng thư ký Hội Phật giáo Việt Nam - trụ trì chùa Phật tích trực tiếp đầu tư, vận động đầu tư và chỉ đạo kiến trúc chùa, đây là việc làm có ý nghĩa thiết thực.

Qua đò ngang sông Đuống sang làng vào chùa Bút Tháp (Đình Tổ, Thuận Thành) thắp hương và vãn cảnh chùa - công trình kiến trúc nghệ thuật đặc sắc của hai thời Lê - Nguyễn! Tháp chùa cao được làm bằng đá, trên đỉnh ngọn tháp là nghiên bút biểu tượng của tinh thần hiếu học và khoa bảng Bắc Ninh - Kinh Bắc và tượng Phật Bà Quan Âm Bồ tát (trăm tay, nghìn mắt) như “nhìn thấu nhân gian” và “vin tay" tới nhành quế của đạo Phật hướng thiện và Từ bi bác ái...

Đi tiếp xuống chùa Dâu (Thanh Khương, Thuận Thành) với tháp chùa Hòa Phong (thường được gọi là tháp chùa Dâu) cao vút. Chùa Dâu được dựng lập từ đầu công nguyên, chùa giữ vai trò là trung tâm của hệ thống chùa “Tứ pháp” (tức Cổ châu Phật bản hạnh) xây dựng xung quanh đô thành Luy Lâu và Phật giáo từ Ấn Độ vào Luy Lâu đã diễn ra quá trình thích ứng và hòa nhập với tín ngưỡng dân gian và văn hóa bản địa của Việt Nam, do vậy chùa Dâu là trung tâm Phật giáo đầu tiên của nước ta.

Đi chéo lên Đại Hà “Hữu Đuống” vào thắp hương Lăng tẩm Đền thờ An Dương Vương, sử tích Lạc Long Quân - Âu Cơ - thủy tổ các vua Hùng dựng nước, nơi ra đời Nhà nước Văn Lang đầu tiên (thuộc Á Lữu, Đại Đồng Thành, Thuận Thành) - Thủy tổ dân tộc có công khai mở đất nước, LSVH - đất Vũ Ninh địa bàn gốc của quốc gia Văn Lang. Đi tiếp (xuống phía dưới) theo đê Đại Hà vào thăm làng Lạc Thổ (gần thị trấn Hồ, Thuận Thành) thăm làng nghề truyền thống vẽ tranh dân gian Đông Hồ nổi tiếng.

“Tranh Đông Hồ, gà, lợn nét tươi trong” hoặc “Cá chép vờn nguyệt”, “Hái dừa”, “Đám cưới chuột” hoặc “Đánh ghen”... Rồi đi tiếp (qua cầu Hồ) sông Đuống theo quốc lộ đường 38 vào thắp hương vãng cảnh chùa Dạm (Đại Lãm tự) thuộc xã Nam Sơn, TP Bắc Ninh - danh lam cổ tự thời Lý, có bề dày LSVH được Đảng bộ, chính quyền, cơ quan chức năng - Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Bắc Ninh rất quan tâm. Đi tiếp lên TP Bắc Ninh vào thắp hương Đền thờ Bà Chúa Kho, xin cầu nguyện phúc, lộc, thọ, tài... - LSVH đền Bà Chúa Kho kết thúc tour DLVHTL (khép kín) là đi thẳng xuống (theo hướng phía Tây) vào thắp hương đền thờ Vua Bà (Hòa Long, Yên Phong), thờ Thủy tổ Quan họ, vinh danh người có công sáng tạo, dạy, truyền. Mà từ 2009, được Tổ chức UNESCO công nhận “dân gian quan họ Bắc Ninh là di sản văn hóa phi vật thể đại diện cho nhân loại". Đến nay có 49 làng Quan họ gốc và nhiều CLB văn hóa dân ca Quan họ Bắc Ninh trên miền quê Bắc Ninh...

Tỉnh Bắc Ninh có xấp xỉ 1.558 di tích (thuộc nhiều loại hình), trong số đó có 574 di tích được Nhà nước xếp hạng (376 di tích cấp tỉnh, 194 di tích cấp quốc gia và 4 di tích quốc gia đặc biệt là Đền Đô - Đình Bảng (Từ Sơn), chùa Phật tích (Tiên Du), chùa Bút tháp, chùa Dâu (Thuận Thành). Như vậy 4 di tích quốc gia đặc biệt đều nằm trong tour DLVHTL khép kín của tỉnh Bắc Ninh. 

Nguyễn Viết Xuân

Các tin khác

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Tại Việt Nam, chuyển đổi số trong ngành sách không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và thói quen của độc giả. Với một dân tộc có tỷ lệ đọc sách khá thấp như Việt Nam thì chuyển đổi số được kỳ vọng là một cơ hội giúp ngành sách phát triển văn hóa đọc, bởi số hóa đã giúp sách "vượt qua giới hạn của sách giấy, kiến tạo những trải nghiệm tri thức đa chiều".

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp điện ảnh đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức nghệ thuật.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, báo chí nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

“Cuộc thi dịch Văn học Việt - Trung, Trung - Việt” năm 2026 vừa chính thức khởi động tại TP Hồ Chí Minh. Bước qua mùa giải thứ hai, cuộc thi không chỉ là nơi giao lưu văn chương giữa hai nước mà còn được kỳ vọng trở thành mảnh đất màu mỡ để phát hiện và bồi dưỡng những “mầm xanh” dịch thuật.

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Khi đến thăm họa sĩ Tô Chiêm sau cơn đột quỵ cách đây 2 năm, tôi không hình dung có một ngày lại được trò chuyện và chia sẻ với anh trong sự kiện trưng bày nghệ thuật “Khói” với tâm thế của một người họa sĩ điềm tĩnh trở lại với hội họa sau tất cả.

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Những năm gần đây, với sự ra đời của show diễn thực cảnh được tổ chức tại các địa điểm du lịch đã đem đến cho khán giả là khách du lịch nhiều trải nghiệm mới mẻ. Việc tổ chức các show diễn thực cảnh tại các địa chỉ du lịch nổi tiếng đang được xem là hoạt động tích cực không chỉ để thu hút khách du lịch mà còn là dấu ấn của sự kết nối giữa du lịch với văn hóa và di sản.

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Những năm gần đây, giới xuất bản thế giới đã liên tục cảnh báo về mối đe dọa của trí tuệ nhân tạo (AI) đến quá trình sáng tạo, trong việc các “ông lớn công nghệ” sử dụng trái phép vô số tác phẩm để huấn luyện thuật toán cũng như thực trạng ngày càng khó phân biệt đâu là tác phẩm đến từ con người, đâu là sản phẩm đến từ máy móc…

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Giữa những ngày tháng tư lịch sử, một loạt sản phẩm âm nhạc mang tinh thần yêu nước ra mắt công chúng đã tạo nên điểm nhấn đặc biệt trong đời sống âm nhạc. Nỗ lực làm mới cảm hứng truyền thống bằng những sáng tạo độc đáo và hơi thở hiện đại góp phần lan tỏa tình yêu Tổ quốc một cách gần gũi và giàu cảm xúc.

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Việt Nam và New Zealand đã có hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Tuy nhiên vẫn có một khoảng trống lớn trong giao lưu văn chương giữa hai nước. Không chờ đợi sự thúc đẩy và đầu tư từ phía Chính phủ hai bên, các nhà thơ của hai nước sau hơn một năm kết nối, đã tổ chức được bước đi đầu tiên khởi động cho việc giới thiệu tác phẩm văn chương cho nhau, và xúc tiến các hoạt động chung nhằm thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết và thấu hiểu tâm hồn của nhau.

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Trong nhiều thập kỷ, bảo tàng và các không gian di sản chủ yếu tồn tại như những “kho lưu trữ sống” - nơi hiện vật được bảo quản cẩn trọng, nhưng lại mang tính tĩnh, đôi khi tạo cảm giác xa cách với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Hành trình gieo những yêu thương

Hành trình gieo những yêu thương

Dọc dãy hành lang dài của bệnh viện, nghệ sĩ Nguyệt Thu trong bộ quần áo bệnh nhân đã chơi bản nhạc chữa lành "Secret garden". Giữa lằn ranh sinh tử, âm nhạc, kỳ diệu thay, đã giúp trái tim chị khỏe lại. Khán giả của chị là những bệnh nhân, bác sĩ...

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Theo thông lệ hàng năm, tạp chí “TIME” nổi tiếng của Mỹ vừa công bố danh sách “TIME100” của năm 2026, qua đó ghi dấu 100 cá nhân có sức ảnh hưởng toàn cầu. Những gương mặt này trải rộng ở đa dạng lĩnh vực, từ chính trị, đứng sau những nỗ lực tiên phong đến các nghệ sĩ và những nhà đổi mới. Điều nổi bật trong danh sách năm nay là sự góp mặt đông đảo của thế hệ trẻ.

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giữa không gian rực rỡ và tiếng nhạc Latin cuồng nhiệt tại thủ đô Manila, Philippines vào những ngày tháng 4 năm 2026, quốc kỳ Việt Nam đã ba lần được kéo lên ở vị trí cao nhất.

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Điện ảnh Việt được ví như người khổng lồ đang vươn vai thức giấc. Thế nhưng “người khổng lồ” ấy vẫn chưa có một “đại bản doanh” đúng nghĩa để thỏa sức tung hoành. Đôi chân “người khổng lồ” vẫn chật vật trong những phim trường nhỏ lẻ hoặc bối cảnh tạm bợ, quay xong rồi dỡ bỏ.

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Những năm gần đây, tại Hà Nội, mô hình sân khấu học đường đang được quan tâm, xây dựng như một hướng tiếp cận mới trong giáo dục thẩm mỹ cho lứa tuổi học sinh. Việc đưa nghệ thuật sân khấu đến với học đường không chỉ là "gieo mầm" tình yêu nghệ thuật cho thế hệ tương lai mà còn mở ra cơ hội cho ngành sân khấu khi đưa nghệ thuật đến gần hơn với thế hệ trẻ.

"Phăng đỏ" - một thời đã qua của Trương Vân Ngọc

"Phăng đỏ" - một thời đã qua của Trương Vân Ngọc

"Phăng đỏ" là tiểu thuyết đầu tay của nhà văn Trương Vân Ngọc (sinh năm 1973, quê Hưng Yên, hiện công tác tại Hà Nội)  viết về đề tài hình tượng người chiến sĩ Công an nhân dân, sách đoạt giải C cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện ký đề tài "Vì An ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" do Bộ công an và Hội nhà văn Việt Nam tổ chức năm 2025, được Nhà xuất bản Công an Nhân dân tuyển chọn và ấn hành tháng 12 năm 2025.

Tiểu thuyết lịch sử: Dấu ấn trong đời sống đương đại

Tiểu thuyết lịch sử: Dấu ấn trong đời sống đương đại

Trong đời sống văn học, có một dòng chảy lặng lẽ nhưng lại đóng vai trò khá quan trọng trong đời sống, đó chính là tiểu thuyết lịch sử. Lấy chất liệu từ lịch sử, tái hiện lịch sử qua những trang văn chính là những đóng góp thầm lặng, tích cực của các nhà văn cho bề dày truyền thống văn hóa nước nhà...