Australia và Trung Quốc khẩu chiến vì nguồn gốc COVID-19

Quan hệ giữa Canberra và Bắc Kinh vốn căng thẳng trong suốt mấy năm gần đây giờ đang có chiều hướng ngày càng xấu thêm khi trong các tuyên bố mới đây, các quan chức cấp cao hai nước liên tiếp chỉ trích qua lại và không có dấu hiệu nhượng bộ liên quan đến vấn đề nguồn gốc của đại dịch COVID-19 và cách xử lí dịch của Trung Quốc.

Tờ The Guardian dẫn số liệu từ Trung Quốc cho biết, kể từ khi đại dịch COVID-19 bùng phát, Chủ tịch Tập Cận Bình đã có các cuộc nói chuyện, gửi điện thăm hỏi và lời chia buồn tới nhà lãnh đạo của gần 40 quốc gia và các tổ chức quốc tế bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh. 

Về phần mình, trong tuần trước, Thủ tướng Australia Scott Morrison cũng “khá bận rộn” khi đã có cuộc điện đàm với các nhà lãnh đạo Mỹ, Pháp, Đức và một số quốc gia khác để tìm kiếm sự ủng hộ về sáng kiến mở một cuộc điều tra quốc tế độc lập về nguồn gốc dịch COVID-19 và trách nhiệm của các bên liên quan khi để dịch bệnh lây lan trên phạm vi toàn cầu. 

Ngoại trưởng Australia Marise Payne. (Ảnh: Getty)
Ngoại trưởng Australia Marise Payne. (Ảnh: Getty)

Tuy nhiên, điều đáng chú ý ở đây là, hai nhà lãnh đạo Australia - Trung Quốc đã không có cuộc gọi nào dành cho nhau và các quan chức cấp cao hai nước liên tục “lời qua tiếng lại”, đây như một dấu hiệu cho thấy quan hệ Bắc Kinh – Canberra đang ngày càng xấu đi.

Lời kêu gọi mở cuộc điều tra quốc tế của Australia hôm 19-4 vừa qua diễn ra trong bối cảnh những chỉ trích ngày càng tăng trong những tuần gần đây từ Tổng thống Donald Trump, khi ông hôm 18-4 đã cảnh báo rằng Trung Quốc sẽ phải gánh hậu quả nếu “cố ý” gây ra COVID-19. 

Trả lời câu hỏi của phóng viên về vấn đề này tại cuộc họp báo thường ngày hôm 20-3, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Cảnh Sảng bày tỏ “sự quan ngại sâu sắc và kiên quyết phản đối việc này”. Phát biểu của phía Australia về việc nghi ngờ tính minh bạch của Trung Quốc là “hoàn toàn không có cơ sở thực tế và nó thể hiện sự thiếu tôn trọng đối với sự hy sinh của người dân Trung Quốc”, ông Cảnh Sảng nhấn mạnh.

Mới đây nhất, trong một cuộc trả lời phỏng vấn đăng tải ngày 27-4 trên Australia Financial Review (AFR), đại sứ Trung Quốc tại Australia Thành Cạnh Nghiệp nói rằng việc Thủ tướng Australia Scott Morrison thúc đẩy mở một cuộc điều tra quốc tế về COVID-19 là “nguy hiểm”, “mang động cơ chính trị” và sẽ làm giảm nỗ lực chống lại virus. 

Đại sứ Trung Quốc cũng lên tiếng cảnh báo chính phủ Morrison rằng việc theo đuổi một cuộc điều tra toàn cầu về COVID-19 có thể châm ngòi cho làn sóng “tẩy chay” của sinh viên và du khách Trung Quốc tới Australia, đồng thời ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu các nông sản như rượu vang, thịt bò của Australia sang nước này.

“Đó là hình thức xúi giục có chủ đích của một số thế lực ở Washington. Một số người đang cố đổ lỗi cho Trung Quốc vì những vấn đề của họ và làm chệch hướng chú ý. Bởi vậy, với những gì chính phủ Australia đã thực hiện, đề xuất này là hợp tác với các thế lực ở Washington và khởi động chiến dịch chính trị chống lại Trung Quốc”, ông Thành nói. 

Phản pháo ngay sau đó trước những lời đe doạ này, Ngoại trưởng Australia Marise Payne đã chỉ trích nhà ngoại giao Trung Quốc vì đã kết nối vấn đề kinh tế và cuộc điều tra về COVID-19. “Chính phủ Australia bác bỏ bất cứ gợi ý nào rằng đe dọa về kinh tế là cách phản ứng phù hợp đối với một kêu gọi điều tra như vậy, trong khi điều cần thiết là hợp tác toàn cầu”, bà Payne nói.

Đại dịch COVID-19 đã và đang bùng phát trên gần như mọi khu vực trên thế giới gây ra nhiều thiệt hại nghiêm trọng về sức khỏe và kinh tế. Với thực tại này, nhiều quốc gia đang hướng mũi dùi về phía Trung Quốc - nơi dịch bệnh xuất hiện lần đầu tiên để yêu cầu bồi thường tổn thất thời gian qua. 

Những sự tức giận này đáng lý ra sẽ phải được “kết tủa” thông qua sự ủng hộ rộng rãi và thực chất hơn dành cho sáng kiến của Australia, tuy nhiên điều đó chưa xảy ra.

Điện Elysee ngày 23-4 cho biết, sau cuộc điện đàm với Thủ tướng Australia Scott Morrison bàn về vấn đề COVID-19, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron điều quan trọng hiện nay là các nước phải đồng loạt hành động phòng chống dịch bệnh, trước khi tìm hiểu ai là người có lỗi. "Không có thời gian để nói về điều này. Song ông ấy (Tổng thống Macron) cũng tái khẳng định sự cần thiết của việc minh bạch cho tất cả các bên", quan chức điện Elysee cho biết. 

Về phần mình, Thủ tướng Đức Merkel cho biết cũng đã nói chuyện với người đồng cấp Australia về đại dịch COVID-19. "Vào một thời điểm thích hợp, sẽ cần có phân tích về mọi giai đoạn của dịch. Tất cả chúng ta cần phải biết về những gì đã xảy ra, hậu quả của chúng. Và tất nhiên chúng ta cần sự minh bạch", Phát ngôn viên của chính phủ Đức Steffen Seibert nói. 

Một phát ngôn viên của Thủ tướng Anh Boris Johnson nói rằng sẽ có lúc Anh nhìn lại những bài học rút ra từ cuộc khủng hoảng này, nhưng giờ các bộ trưởng phải tập trung chống dịch bệnh.

Có thể nói rằng, trong bối cảnh dịch COVID-19 vẫn đang diễn biến phức tạp trên toàn thế giới khi đã lây nhiễm tới hơn 3 triệu người và khiến hơn 207.000 người tử vong, động thái trên của Đức, Pháp, Anh cho thấy các nước đều muốn đặt ưu tiên phòng chống dịch lên hàng đầu và để lại những vấn đề thứ yếu lại tới khi dịch bệnh kết thúc.  

“Thật lấy làm lạ khi Australia đã công khai sáng kiến kêu gọi điều tra về nguồn gốc COVID-19 trước khi xây dựng ‘nền móng’ hỗ trợ cho ý tưởng này. Thay vì di chuyển theo từng bước với nhiều quốc gia có cùng chí hướng, Australia chỉ xoay quanh một vài người ủng hộ”, chuyên gia cấp cao Richard McGregor thuộc Viện nghiên cứu Lowy bình luận.

“Hiện tại, Bắc Kinh giống như người cho bạn mượn một cuốn sách mang tên COVID-19 và kêu gọi bạn bỏ qua các chương mở đầu kinh hoàng để lật thẳng đến trang cuối cùng, nơi cả thế giới đang theo dõi ‘người anh hùng’ này tỏa sáng trong cuộc chiến chống dịch bệnh. Nói cách khác, Bắc Kinh muốn nói về cách Trung Quốc đánh bại virus, chứ không phải cách virus thoát khỏi Vũ Hán vào tháng Một và lan rộng khắp thế giới ra sao”, ông McGregor nhận định, đồng thời cho rằng Bắc Kinh sẵn sàng “đối đầu” với những ai dám đặt câu hỏi về câu chuyện kể của mình.

Cao Trung (Tổng hợp)

Các tin khác

Bài toán bảo vệ bí mật công nghệ nhìn từ cuộc điều tra tại Nvidia

Bài toán bảo vệ bí mật công nghệ nhìn từ cuộc điều tra tại Nvidia

Hội đồng quản trị Tập đoàn công nghệ Nvidia mới đây cho biết đã mở cuộc điều tra độc lập sau khi xuất hiện thông tin Giám đốc điều hành Jensen Huang có thể là mục tiêu của tình báo nước ngoài. Vụ việc đặt ra câu hỏi về cách Mỹ bảo vệ công nghệ chiến lược khi những thông tin này nằm trong tay doanh nghiệp tư nhân.

Mỹ mở rộng phong tỏa Iran, nguy cơ xung đột quân sự leo thang

Mỹ mở rộng phong tỏa Iran, nguy cơ xung đột quân sự leo thang

Mỹ đang mở rộng chiến dịch phong tỏa Iran, từ các cảng biển sang các tuyến vận tải đường bộ và khu vực biển Caspi, nhằm siết chặt nguồn cung vũ khí, công nghệ và tài chính của Tehran. Động thái diễn ra trong bối cảnh căng thẳng tại eo biển Hormuz tiếp tục gia tăng, các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại và mục tiêu quân sự diễn ra liên tiếp, trong khi những nỗ lực ngoại giao vẫn chưa tạo được đột phá.

Châu Âu chao đảo trước làn sóng đe dọa đánh bom giả mạo

Châu Âu chao đảo trước làn sóng đe dọa đánh bom giả mạo

Mới đây, một số tòa soạn báo chí và đài truyền hình tại Ireland và Bulgaria đã nhận được những lời đe dọa đánh bom qua thư điện tử. Đến nay, dù chưa có bất kỳ thiết bị nổ nào được tìm thấy, sự việc đã làm dấy lên những lo ngại sâu sắc trong giới chức châu Âu về một chiến dịch "chiến tranh lai" tinh vi, được thiết kế nhằm gây bất ổn và gieo rắc nỗi sợ hãi trong lòng xã hội phương Tây.

Báo động toàn cầu vấn đề thiếu vận động ở thanh thiếu niên

Báo động toàn cầu vấn đề thiếu vận động ở thanh thiếu niên

Theo tiến sĩ Tedros Adhanom Ghebreyesus, Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO), trong 15 năm qua, thế giới hầu như không đạt được tiến bộ nào trong việc khuyến khích thanh thiếu niên vận động, trong đó các em gái là nhóm bị tụt lại xa nhất. Ông Ghebreyesus khẳng định, giải pháp không nằm ở việc yêu cầu thanh thiếu niên phải nỗ lực hơn.

Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Những tác động từ Trung Đông đến thương mại toàn cầu

Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Những tác động từ Trung Đông đến thương mại toàn cầu

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ ngày 3/11 đã giúp đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát cả Hạ viện và Thượng viện, chấm dứt thế đa số của đảng Cộng hòa tại Quốc hội. Kết quả này được dự báo sẽ tác động sâu rộng đến chính sách đối ngoại và kinh tế của chính quyền Tổng thống Donald Trump, từ chiến sự Mỹ - Iran, tình hình Ukraine đến thương mại toàn cầu và ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI).

Khi tiện ích công nghệ trở thành lỗ hổng an ninh tại châu Âu

Khi tiện ích công nghệ trở thành lỗ hổng an ninh tại châu Âu

Chỉ bằng cách điều khiển nhiệt độ các hệ thống làm lạnh từ xa, tin tặc đã gây thiệt hại lớn cho hàng loạt siêu thị châu Âu. Những cuộc tấn công này không chỉ phơi bày lỗ hổng công nghệ mà còn đặt ra câu hỏi về khả năng bảo vệ chuỗi cung ứng thực phẩm trước các mối đe dọa an ninh mạng ngày càng phức tạp.

Những lá phiếu giữa kỳ và dư địa chính sách Mỹ

Những lá phiếu giữa kỳ và dư địa chính sách Mỹ

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11 sẽ quyết định quyền kiểm soát Quốc hội Mỹ trong hai năm cuối nhiệm kỳ của Tổng thống Donald Trump. Khi chi phí sinh hoạt trở thành mối quan tâm hàng đầu của cử tri, cuộc đua cũng đặt ra câu hỏi về khả năng chuyển tăng trưởng kinh tế thành những cải thiện thiết thực trong đời sống.

Hé mở cơ hội ngoại giao giữa bóng đen xung đột Mỹ - Iran

Hé mở cơ hội ngoại giao giữa bóng đen xung đột Mỹ - Iran

Các nỗ lực tiếp xúc thông qua trung gian Qatar đang mở ra cơ hội ngoại giao mới giữa Mỹ và Iran, trong bối cảnh hai bên vẫn duy trì lập trường cứng rắn và chuẩn bị cho khả năng xung đột quân sự tái bùng phát. Bất đồng về các điều kiện đàm phán, chương trình hạt nhân và quyền kiểm soát eo biển Hormuz tiếp tục là những trở ngại lớn đối với triển vọng đạt được thỏa thuận.

Nga–châu Phi: Khi hợp tác kinh tế trở thành ưu tiên chiến lược

Nga–châu Phi: Khi hợp tác kinh tế trở thành ưu tiên chiến lược

Không chỉ củng cố những mối quan hệ chính trị và an ninh truyền thống, Nga đang tìm cách tạo dựng ảnh hưởng lâu dài tại châu Phi thông qua thương mại, năng lượng và công nghệ. Hội nghị thượng đỉnh tại Moskva cho thấy bước chuyển đáng chú ý trong định hướng hợp tác giữa hai bên.

Những ưu tiên cấp thiết nhìn từ Hội nghị Ngoại trưởng G20

Những ưu tiên cấp thiết nhìn từ Hội nghị Ngoại trưởng G20

Hội nghị Ngoại trưởng Nhóm các nền kinh tế lớn (G20) tại Atlanta, Mỹ, dự kiến khép lại ngày 31/10 (giờ địa phương) với tuyên bố của nước chủ trì thay cho thông cáo chung. Bất đồng về Ukraine, Trung Đông và chính sách thương mại tiếp tục cản trở đồng thuận, trong khi sức ép lên năng lượng, lương thực và chuỗi cung ứng đòi hỏi các bên tìm hướng phối hợp.

Chi phí chiến sự gia tăng sức ép đối với Tổng thống Donald Trump

Chi phí chiến sự gia tăng sức ép đối với Tổng thống Donald Trump

Chi phí cuộc chiến Mỹ - Israel nhằm vào Iran đã tăng lên ít nhất 47,1 tỷ USD, theo báo cáo mới nhất của Lầu Năm Góc gửi Quốc hội Mỹ. Con số này vượt xa các dự báo trước đó, làm dấy lên lo ngại về khả năng duy trì chiến dịch quân sự, gây thêm sức ép đối với ngân sách liên bang và trở thành bất lợi chính trị đối với Tổng thống Donald Trump trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.

Israel với những phép tính liên minh hậu bầu cử

Israel với những phép tính liên minh hậu bầu cử

Kết quả kiểm phiếu mới nhất của cuộc bầu cử Quốc hội Israel tiếp tục cho thấy chưa khối chính trị nào giành được đa số cần thiết để thành lập chính phủ. Trong khi các bên bắt đầu thăm dò khả năng hợp tác, Tổng thống Isaac Herzog kêu gọi lãnh đạo các chính đảng giữ tinh thần cởi mở nhằm tránh phải tổ chức một cuộc bầu cử khác.

Nỗ lực ngoại giao trước leo thang căng thẳng Mỹ-Iran

Nỗ lực ngoại giao trước leo thang căng thẳng Mỹ-Iran

Các bộ trưởng và quan chức an ninh cấp cao từ Pakistan, Arab Saudi và Thổ Nhĩ Kỳ – ba quốc gia thành viên của Hiệp ước Phòng thủ Chung Mecca – hiện đang có mặt tại thủ đô Tehran (Iran) để thảo luận về các vấn đề an ninh khu vực. Động thái ngoại giao khẩn trương này diễn ra trong bối cảnh xuất hiện nhiều mối đe dọa về các cuộc không kích mới của Mỹ nhằm vào Iran.

Tranh luận nóng Starlink và Starshield tại Ukraine

Tranh luận nóng Starlink và Starshield tại Ukraine

Việc hệ thống vệ tinh Starlink và phiên bản quân sự Starshield tại Ukraine bị hạn chế tốc độ trong hơn một tuần đã gây gián đoạn một số hoạt động quân sự của Kiev, đồng thời làm gia tăng căng thẳng giữa Ukraine, tỷ phú Elon Musk và chính quyền Mỹ.

Nhiều nước kêu gọi kiềm chế trước nguy cơ xung đột Mỹ - Iran leo thang

Nhiều nước kêu gọi kiềm chế trước nguy cơ xung đột Mỹ - Iran leo thang

Ngày 23/10, ngoại trưởng 8 quốc gia gồm Anh, Pháp, Đức, Thổ Nhĩ Kỳ, Arab Saudi, Pakistan, Ai Cập và Italy đã nhóm họp tại Istanbul để thảo luận về tình hình eo biển Hormuz và những diễn biến an ninh khu vực. Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh nguy cơ đối đầu quân sự giữa Mỹ và Iran tiếp tục gia tăng, làm dấy lên lo ngại về những hệ lụy đối với Trung Đông cũng như nền kinh tế thế giới.