Sáng tạo và lòng tự trọng

"Viết một bài hát đêm trước, rõ ràng lúc ấy nghe hay, đầy cảm xúc. Giờ nghe lại vô duyên và dở gì đâu. Tự hỏi "sao tôi có thể viết một bài hát dở như thế?". Theo lệ, là vứt vào sọt rác". Đó chính là chia sẻ của nhạc sỹ Đức Trí, một nhạc sỹ tài hoa với nhiều ca khúc đã đi vào lòng người. 

Chia sẻ ấy có lẽ không chỉ riêng mình anh mà nó cũng là quan điểm hành nghề chung của không ít nhạc sỹ khác. Thứ mà họ viết ra, họ không cảm thấy hấp dẫn, họ không phát hành nó vì không muốn làm tổn hại uy tín mình gây dựng bao năm. Đó có thể tạm gọi là một dạng tự trọng nghề nghiệp.

Chia sẻ của Đức Trí được nêu ra ở đây là để mở ra một câu chuyện rất chung của nhiều nhạc sỹ trẻ hiện nay. Họ say mê, họ khát vọng nhưng dường như họ quá thiếu tự trọng thì phải.

Gần đây, Lê Thiện Hiếu cho ra mắt 1 ca khúc "Người ta và anh" và nó lập tức thu hút mối quan tâm của thính giả, những người đã từng rất thích Hiếu với ca khúc "Ông bà anh" ở chương trình "Sing my song". Nhưng rốt cuộc, "Người ta và anh" mang lại một nỗi thất vọng lớn. Không phải vì nó dở mà vì một lý do rất thiếu chuyên nghiệp.

Để sáng tác giai điệu và ca từ cho "Người ta và anh", Lê Thiện Hiếu đã sử dụng beat nhạc có sẵn được mua từ trang web Lionriddims.com. Việc mua beat nhạc có sẵn để sáng tác trên beat nhạc ấy vẫn là chuyện bình thường trong showbiz hiện nay nhưng sau khi hoàn thành sáng tác, những nghệ sỹ có tự trọng, và thận trọng, vẫn làm bản hòa âm mới, tạo beat mới để sáng tạo của mình là 100% nguyên bản. Tiếc rằng Lê Thiện Hiếu không làm như thế và có lẽ, Hiếu cho rằng việc ấy không nhất thiết phải làm sau khi đã chứng kiến những gì mà người đi trước, mà điển hình là Sơn Tùng M-TP, đã làm.

Trước trường hợp của Lê Thiện Hiếu một chút là Khắc Hưng, người từng được giải Cống hiến của Báo Thể thao - Văn hóa. Giải thưởng Cống hiến thường ghi nhận những người làm sáng tạo nghiêm túc và Khắc Hưng đã được đánh giá như thế, kèm theo đó là kỳ vọng và gửi gắm của nhiều đồng nghiệp đi trước rằng Hưng sẽ là một nhạc sỹ mới với những sáng tạo cấp tiến. Nhưng khi Hưng tung ra ca khúc "Như cái lò", với ca từ mà chúng ta có thể cảm nhận rõ tính dung tục thì anh đã trở thành một nỗi thất vọng mới. Và việc Hưng tùy tiện phát hành ca khúc ấy nhằm "lấy hit" cũng cho thấy, Hưng còn thiếu tự trọng và thận trọng với nghề.

Tháng 8 vừa rồi, trên Apple Music mới phát hành 1 ca khúc có tên "Break Free" được trình diễn bởi ca-nhạc sỹ Tyron Southern. Đó là một ca khúc hay, hấp dẫn và Tyron công bố rằng đây là một ca khúc được viết bởi trí tuệ nhân tạo (AI). Tyron chỉ phải chỉnh sửa lại một số điểm trong nhịp điệu và ca từ mà thôi. Giả sử, Tyron không nói rằng đó là một ca khúc do trí tuệ nhân tạo sáng tác, cũng chẳng ai biết được điều đó. Nhưng là một nghệ sỹ có tự trọng, Tyron không thể nhận thứ không thuộc về mình.

Rõ ràng, máy móc đang khiến sáng tạo trở nên dễ dàng hơn nhờ vào rất nhiều hỗ trợ từ nó. Song, ở điều kiện dễ dàng ấy, lòng tự trọng của nghệ sỹ càng phải được đề cao hơn. Dễ hiểu, bây giờ còn có thể tranh cãi về đạo nhạc khi người lấy cắp của người. Còn sau này, khi người nghiễm nhiên lấy của máy (trí tuệ nhân tạo), thì khó ai có thể nói thêm gì về chuyện đạo nhái nữa. Vì thế, đòi hỏi tự trọng đối với nghệ sỹ sẽ càng cấp thiết hơn bao giờ hết trong thời đại kỹ thuật số này.

Văn Đoàn

Các tin khác

Đọc “Hoàng hôn làng” của Bùi Quảng Bạ

Đọc “Hoàng hôn làng” của Bùi Quảng Bạ

Tập thơ 76 bài của tác giả Bùi Quảng Bạ, mở đầu là “Chiều cuối năm”. Tại sao là “Chiều cuối năm”? Bởi người viết xác định: Mình không còn trẻ nữa, đang ở tuổi xế chiều. Cái tuổi mà tâm trạng con người thường hướng về nỗi cô đơn, cảm giác bâng khuâng xa vắng, nỗi ám ảnh về sự héo tàn, mất mát và đầy tiếc nuối. Bài thơ cho phép liên tưởng đến sự gắn kết không thể tách rời với tên của tập thơ “Hoàng hôn làng” (cùng tên một bài thơ trong tập).

Vũ Hoàng Chương: Ôi ta đã làm chi đời ta!

Vũ Hoàng Chương: Ôi ta đã làm chi đời ta!

Gần đây, tôi gặp một nghệ nhân làm gốm và thấy trên bàn của chủ nhân có tờ giấy chép bài "Qua áng hương trà" của thi sĩ Vũ Hoàng Chương (1916-1976). Ông nói, định tìm một câu thơ để viết lên ấm trà trước khi cho vào lò nung. Đột nhiên ông ngâm: "Hồn sen thoảng ngát trà dâng đượm/ Ai biết mình sen rụng xác xơ". Tôi giật mình, vậy thi sĩ Vũ Hoàng Chương không chỉ có "Say đi em" như mọi người vẫn nhắc tới. Chiếc ấm nhỏ còn hương đất vẫn đợi người thảo bút "khói lên tơ".

Độc đáo Trần Đại Thắng

Độc đáo Trần Đại Thắng

Là một người viết, tôi đương nhiên thích sách, và sách đẹp thì gây xúc động như nhìn bức tranh, một công trình kiến trúc, một bản nhạc hay… Sách của Đông A Book là những cuốn sách như vậy, do Trần Đại Thắng chủ trương, Thắng tự làm hoặc tổ chức cho người khác làm, từ những bản thảo chọn lọc về nội dung, đến trình bày, loại giấy, minh họa và bìa sách, độ dày của sách…

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca đương đại Việt Nam vận hành như một hàm sóng lượng tử: tồn tại trong trạng thái chồng chập của vô số khả năng ý nghĩa trước khi "sụp đổ" thành trải nghiệm cụ thể trong tâm thức người đọc.

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Tiểu thuyết “Đỉnh Pu Sam Sảu” của Trần Nguyên Mỹ viết về tội phạm ma túy vùng cao nhưng không đi theo lối trinh thám, phóng sự thường tình, mà tập trung khắc họa những con người dám dấn thân vào vùng cái ác để bảo vệ bình yên cho cộng đồng.

Những ước mơ, khát vọng của dân tộc cần được hiện thực hóa bằng những quy hoạch tầm nhìn cho tương lai.

Hiện thực hóa các giá trị để nhân dân được thụ hưởng

Lịch sử phát triển của loài người cũng chính là hành trình hiện thực hóa các mục tiêu, mơ ước, khát vọng từ vật chất đến tinh thần. Để đạt được thành quả đó không chỉ cần đến sự nỗ lực, kiên trì mà còn cả tầm nhìn cho tương lai của quốc gia, dân tộc.

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Hơn 30 năm gắn bó với nghề báo, từng là Trưởng ban Văn học nghệ thuật (VOV 6) của Đài TNVN, nhà báo Trần Nhật Minh đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng độc giả và thính giả yêu văn học nghệ thuật, anh là tác giả của hai cuốn tản văn đầy cảm xúc: "Miền sau cánh cửa" (2020) và “Những cuộc trà trên căn gác cũ” (2024). Ở "ô cửa" nào, "cuộc trà" nào, nhà báo Trần Nhật Minh đều không giấu được những bận lòng với quá khứ, chữ nghĩa, thực tại và ân tình với bè bạn.

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

Với NSƯT Kiều Dư là sự hội tụ của một nhạc sĩ, một ca sĩ và một thi sĩ trong con người anh, vì vậy bằng hữu văn nghệ vẫn gọi anh là: Dư - ba trong một!

Dông bão đã đi qua

Dông bão đã đi qua

Có một cơn dông bất ngờ quét ngang qua cửa sổ một ngôi nhà mô phạm về đạo đức, được xây đắp bằng trí tuệ, tình yêu thương. Một ngôi trường ở miền núi có uy tín, thầy giỏi, trò vào học có điểm thi đầu vào khá cao, và chắc chắn đỗ đại học. Đó là ngôi trường ước mơ của bao thế hệ học trò.