Nhìn từ các triển lãm và workshop quốc tế: Cần có thêm nhiều “bà đỡ”

Từ ngày 26 đến 31 tháng 3, tại Hà Nội sẽ diễn ra sự kiện mỹ thuật được chờ đợi  - đó là triển lãm và workshop quốc tế "Kết nối tháng Ba Hà Nội 2018" (Ha Noi March Connecting). Đây là lần thứ 3 hoạt động nghệ thuật ý nghĩa này được tổ chức tại Hà Nội với sự tham gia của gần 100 họa sĩ đến từ 19 quốc gia.

Theo chia sẻ của Ban tổ chức, để có được hoạt động có tính kết nối đặc biệt này là nhờ sự đóng góp quan trọng của các nhà tài trợ. Điều này đã đem đến niềm hi vọng cho nhiều sinh viên trẻ, bởi lẽ nếu càng ngày càng có nhiều Mạnh Thường Quân quan tâm, đồng hành cùng các hoạt động nghệ thuật thì chắc hẳn đời sống nghệ thuật Việt sẽ có màu sắc tươi sáng hơn.

Hướng đến nghệ sĩ trẻ

Được tổ chức lần đầu năm 2016, "Ha Noi March Connecting" có 2 phần chính: 1 triển lãm nghệ thuật với những tác phẩm đã hoàn thiện do các họa sĩ trong nước và thế giới mang tới và 1 workshop trong đó các họa sĩ sáng tác trực tiếp trong không gian của trường Đại học Mỹ thuật Công nghiệp trước sự quan sát của sinh viên và công chúng.

Các tác phẩm được sáng tác trong workshop sau đó cũng được trưng bày trong một triển lãm khác tiếp nối triển lãm ban đầu. Theo ghi nhận từ 2 lần tổ chức trước đây, đối tượng hưởng lời nhiều nhất mà "Ha Noi March Connecting" hướng đến là sinh viên trường Đại học Mỹ thuật Công nghiệp nói riêng và sinh viên các trường nghệ thuật ở Hà Nội nói chung.

Tại đây, sinh viên sẽ được thấy một cách trực tiếp công việc của các thầy cô, các nghệ sĩ, cách thức họ triển khai một tác phẩm ngay trong không gian mở. Ngoài việc giới thiệu tác phẩm của các giảng viên - sinh viên - họa sĩ, "Hanoi March Connecting" còn là hoạt động để người yêu nghệ thuật và giới chuyên môn có thể giao lưu, trao đổi trực tiếp nhằm hiểu thêm về tác phẩm cũng như chia sẻ về đời sống nghệ thuật của các nghệ sĩ trong nước cũng như quốc tế.

Các triển lãm và workshop quốc tế luôn thu hút sự quan tâm của đông đảo sinh viên trẻ.
Các triển lãm và workshop quốc tế luôn thu hút sự quan tâm của đông đảo sinh viên trẻ.

Thay vì phải đi nhiều nơi mới được xem các tác phẩm nghệ thuật, khán giả chỉ cần đến một điểm đã có thể chiêm ngưỡng, thưởng thức những tác phẩm nghệ thuật độc đáo đến từ nhiều nền văn hóa trên thế giới như Thái Lan, Nhật Bản, Hàn Quốc, Indonesia, Trung Quốc, Malaysia, Italia, Brasil...

So với 2 lần tổ chức trước, "Ha Noi March Connecting 2018" có sự đột phá về quy mô và số lượng nghệ sĩ tham dự. Ban tổ chức còn hy vọng, sự kiện "Hanoi March Connecting 2018" sẽ trở thành 1 trong "10 sự kiện văn hóa tiêu biểu" của năm 2018.

Theo chia sẻ của họa sĩ Trịnh Tuân - Chủ tịch nhóm nghệ sĩ quốc tế Asia Art Link - đơn vị đóng vai trò quan trọng mấu chốt trong việc tổ chức các chuỗi sự kiện triển lãm và workshop quốc tế "Ha Noi March Connecting 2018": "Từ việc tìm được sự ủng hộ của những người xung quanh, đi tìm nhà tài trợ cho tới việc vận hành những hoạt động gối nhau trong sự kiện hay việc điều phối đội ngũ sinh viên tình nguyện, lo chỗ ăn chỗ ở chỗ sáng tác cho nghệ sĩ các nước bạn… mọi đầu việc đều mang lại những kinh nghiệm quý báu. Chúng tôi hi vọng, với sự đồng hành, chia sẻ của các nhà tài trợ những kỳ "Hanoi March Connecting" sau sẽ không chỉ tốt về chất, mạnh về lượng mà còn có thêm những bản sắc mới từ những trí tuệ trẻ...".

Theo đó, họa sĩ Trịnh Tuân cũng đặc biệt nhấn mạnh vai trò của các nhà tài trợ như doanh nghiệp Đại Lải Flamingo, Dự án nghệ thuật "Art in the forest", thương hiệu bóng đèn Rạng Đông... Bởi vì, nếu không có sự đồng hành, chia sẻ, nâng đỡ ước mơ của những nhà tài trợ, rất khó khăn để những dự án có tính cộng đồng, hướng đến nghệ sĩ trẻ như "Hanoi March Connecting" có thể thực hiện được.

Đến nay, với sự nỗ lực của nhóm Asia Art Link và sự đồng hành của các nhà tài trợ, nhóm Asia Art Link đã trở thành một cộng đồng gồm nhiều nghệ sĩ đến từ nhiều nước ở Châu Á gồm có 12 nước Asean và Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc, Đài Loan, Mông Cổ…

Ngoài ra Asia Art Link cũng có sự góp mặt của một số nghệ sĩ Châu Âu, Châu Mỹ La Tinh trong một số hoạt động. Nhiều năm qua, Asia Art Link đã tổ chức nhiều triển lãm, workshop quốc tế ở nhiều nước khác nhau, trong đó có 7 sự kiện ở Việt Nam, 1 triển lãm ở Philippines 2010, liên kết tổ chức 2 Festival ở Sasaran (Malaysia), 1 triển lãm ở Indonesia 12-2012, Đài Loan 2009 và nhiều hoạt động giao lưu nghệ sĩ, nghệ thuật khác…

Cần có thêm nhiều "bà đỡ nghệ thuật"

Trong những năm gần đây, những cụm từ "nhà tài trợ nghệ thuật", "Mạnh Thường Quân nghệ thuật" hay "bà đỡ nghệ thuật"... đang được giới làm nghệ thuật và cả công chúng "săn đón". Bởi lẽ ngày nay, với sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế và sự lớn mạnh đáng nể của nhiều doanh nghiệp, thật vui mừng thấy một số cá nhân, tổ chức doanh nghiệp đã dành sự quan tâm đáng kể cho nghệ thuật, nhất là những dự án nghệ thuật có tính cộng đồng cao.

Một trong những dự án nghệ thuật bền bỉ có thể nhắc tới ở đây là chương trình "Hòa nhạc Toyota". Đã tròn 20 năm kể từ lần đầu tiên chương trình "Hòa nhạc Toyota" được tổ chức ở Việt Nam với sự tham gia của các đơn vị nghệ thuật hàng đầu Việt Nam như Nhà hát Nhạc Vũ Kịch Việt Nam, các nghệ sĩ nổi tiếng trong nước và thế giới đã chứng tỏ đây là một chương trình hết sức nghiêm túc, có chất lượng nghệ thuật đặc sắc.

Một tác phẩm điêu khắc được trưng bày thuộc dự án "Art in the forest".
Một tác phẩm điêu khắc được trưng bày thuộc dự án "Art in the forest".

Lúc đầu, người ta còn e dè khi luôn thấy thương hiệu Toyota chềnh ềnh khắp nơi, nhưng lâu dần với sự đầu tư bài bản, công phu, chương trình đã có được chỗ đứng của mình và khán giả cũng bỏ đi định kiến để đón nhận nó.

Cũng tương tự, suốt 5 năm qua Ngân hàng SHB đã đồng hành cùng Nhà hát Tuổi trẻ thực hiện các dự án "Chắp cánh niềm tin" với mỗi năm 100 đêm diễn miễn phí cho khán giả khắp mọi miền Tổ quốc với kinh phí mỗi năm 3-4 tỉ đồng. Nhờ có nguồn kinh phí này, khán giả cả nước không chỉ được xem những chương trình ca múa nhạc tạp kỹ, các chùm hài kịch có sự tham gia của nhiều ngôi sao, mà còn được thưởng thức những vở kịch nổi tiếng có chất lượng nghệ thuật cao đến từ Nhà hát Tuổi trẻ như "Ai là thủ phạm", "Lời nói dối cuối cùng"...

Sự tham gia đồng hành của Ngân hàng SHB vào hoạt động nghệ thuật đã khiến các hoạt động nghệ thuật của Nhà hát Tuổi trẻ trở nên sôi động, đầy hào hứng trong suốt 5 năm qua và thực sự trở thành một "gói tài trợ" khiến mọi nhà hát, mọi đơn vị hoạt động nghệ thuật công lập hay tư nhân phải ao ước. Không có được "gói tài trợ" khủng như Nhà hát Tuổi trẻ, nhưng Nhà hát Kịch Việt Nam đã có lần nhận được số tiền không nhỏ từ nhãn hàng Dr.Thanh để đưa vở kịch "Hamlet" đi lưu diễn ở Singapore và đi biểu diễn ở một số địa phương. Song có vẻ như, đây vẫn chỉ là một "món đầu tư" mang tính "thời vụ", "ngẫu hứng" của ông chủ Dr.Thanh chứ chưa thể đạt được những thỏa thuận về sự đồng hành, chia sẻ hay đầu tư lâu dài.

Gần đây, dự án  nghệ thuật "Art in the forest" với "bà đỡ" là Tập đoàn Flamingo đã thu hút sự quan tâm của giới mỹ thuật. Dự kiến dự án này sẽ kéo dài tới 10 năm và hiện đã tổ chức được 3 trại sáng tác, với sự góp mặt của một số gương mặt nghệ sĩ tiêu biểu của Việt Nam và thế giới. Năm nay là trại sáng tác mùa thu, kéo dài một tháng với sự tham gia của 7 nhà điêu khắc, 3 Việt Nam, 4 nước ngoài.

Với sự đầu tư khá công phu, bài bản, các họa sĩ được vẽ một mình trong xưởng riêng tại Đại Lải trong điều kiện tốt nhất, không ràng buộc về chủ đề, đề tài, chất liệu, kỷ luật sinh hoạt… cũng không có trao đổi học thuật, tọa đàm chuyên môn giao lưu nghệ sỹ như "thông lệ".

Theo chia sẻ của một số họa sĩ đã tham gia dự án, toàn bộ vật liệu, công nghệ, người trợ lý, công nhân thi công… đều được đáp ứng tối đa. Tác giả sẽ để lại một tác phẩm sau khi hoàn thành và nhận một khoản tiền tác quyền không nhỏ so với các trại sáng tác cùng loại trong khu vực. Vì thế, ước tính tiền chi cho mỗi tác giả rất lớn: lên đến hàng chục ngàn USD. Dự kiến, sắp tới những tác phẩm nghệ thuật đang được trưng bày ở Đại Lải Flamingo sẽ mở cửa thành "Museum in the Forest" - Bảo tàng trong rừng - để khán giả, khách du lịch có thể chiêm ngưỡng.

Quả thực, dự án  nghệ thuật "Art in the forest" đã vượt lên trên việc tô điểm một cảnh quan để kiến tạo một không gian thẩm mỹ. Và tham vọng của các nhà điều phối dự án là biến nơi đây thành một "Trung tâm nghệ thuật" là hoàn toàn có cơ sở.

Thực tế, mỗi năm các doanh nghiệp đã bỏ ra một số tiền không nhỏ để đồng hành cùng các chương trình nghệ thuật, nhưng lại chủ yếu tập trung vào các chương trình ca nhạc. Còn các bộ môn nghệ thuật hàn lâm như nhạc giao hưởng, múa ba-lê, kịch, mỹ thuật lại có rất ít Mạnh Thường Quân tham gia. Vì thế, những tín hiệu đáng mừng trên đây đã đem đến niềm hi vọng lớn lao cho các nghệ sĩ trẻ nói riêng và lĩnh vực mỹ thuật nói chung.

Nguyệt Hà

Các tin khác

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào đời sống thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

Tập trường ca “Những người lính của làng” của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều vừa được Nha xuất bản Hội Nhà văn ấn hành là một dấu ấn khá đặc biệt. Ở đó, hình tượng người lính không còn được khắc họa đơn tuyến như biểu tượng anh hùng thuần túy, mà trở thành một thực thể đa chiều - vừa bi tráng, vừa mong manh, vừa mang nỗi đau riêng tư, vừa hòa vào số phận dân tộc.

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Tuy là đồng nghiệp và đồng hương Quảng Bình, nhưng mãi đến năm 2018, tôi mới được gặp và quen biết Nguyễn Hương Duyên, cây bút nữ văn xuôi "7x đời chót" đang làm Trưởng ban Thư ký tòa soạn tạp chí Nhật Lệ của Hội VHNT ở quê nhà.

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

Trong những ngày đầu năm 2026, giới văn chương Việt Nam, đặc biệt là vùng đất "sen bùi nhãn ngọt" Hưng Yên, đón nhận tin vui: Đại tá Công an - nhà thơ Văn Diên (hội viên Hội Nhà văn Việt Nam) đã chính thức được vinh danh Giải thưởng Văn học Quốc tế 2025 với Huy chương Vàng Dickens cho tập thơ thiếu nhi "Green Wishes" (Ước vọng xanh).

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Một bữa nắng như chảo lửa nung cháy xứ Quảng, tôi ghé nhà bạn ở vùng trung du phía Tây Thăng Bình, nơi con sông Rù Rì chảy qua. Loáng thoáng trong câu chuyện quanh mâm giỗ, bà ngoại bạn thở than với mấy người già quê: “Trời ni mà có bát nước chè hai uống cái ực thì sướng phải biết!”.

Như thế nào là nghệ thuật?

Như thế nào là nghệ thuật?

Nghệ thuật (Tiếng Anh: Art), nếu chiết tự theo Hán Việt, đó là nuôi dưỡng, làm phát triển tài năng bên trong (tài nghệ) bằng các kỹ thuật, phương pháp. Sản phẩm nghệ thuật là hình thức hiện ra - kết quả của quá trình nuôi dưỡng tài năng cùng với các phương pháp biểu hiện tốt nhất có thể. Hiểu trên phương diện thực tế: nghệ thuật là sự biểu đạt thẩm mỹ thông qua các phương tiện/ chất liệu (ngôn ngữ, âm thanh, màu sắc, hình ảnh, hình khối, vũ đạo…).

Biết đủ để định vị bản thân

Biết đủ để định vị bản thân

Một sáng Chủ nhật thảnh thơi, tôi lại đem cuốn sách cũ ra đọc. Tiếng là những sách cũ, giấy đã sờn và rách gáy nhưng chữ nghĩa cổ nhân ngẫm ra thật thú vị. Trong "Đạo đức kinh", Lão Tử viết: "...Tri túc bất nhục, tri chỉ bất đài, khả dĩ trường cửu". Nghĩa là: Biết thế nào là đủ thì không nhục, biết lúc nào nên ngừng thì không nguy, may có thể sống lâu được".

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Gần nửa thế kỷ cầm bút, 11 đầu sách đã xuất bản, 9 Giải thưởng Báo chí quốc gia - đó là những con số biết nói về một hành trình sáng tạo bền bỉ của nhà báo Hồ Quang Lợi. Nhưng, có lẽ, điều khiến độc giả nhớ nhất ở ông không chỉ là nhà báo với những bài bình luận quốc tế sắc sảo, mà còn trong tư cách nhà văn qua những trang viết chân dung đầy nhân văn về những con người "làm nên thời đại".

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

“Nơi tôi sống, núi rừng trùng điệp, màu xanh cây cối đã thành quen mắt. Từ khi tôi còn là một đứa trẻ bé tí theo mẹ đi chợ, những hoa văn thổ cẩm đã theo vào mắt tôi, cùng tôi khôn lớn”, nhà văn trẻ Đặng Thùy Tiên giới thiệu về mình. Nơi “núi rừng trùng điệp” ấy chính là thị trấn Tam Đường, nay là xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu.

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

“Rộn ràng, rộn ràng hạnh phúc đang tràn dâng/ Nôn nao lâng lâng xao xuyến đến ngập lòng...” - nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung “chào sân” bằng bài hát vui vui. Không cần guitar đệm nhạc, chỉ có nhịp vỗ tay đã thấy rộn lên như trong một hội hôn. Hát xong, người nhạc sĩ đến từ miệt Sen hồng Đồng Tháp cúi đầu chào khán giả. Sau tràng pháo tay khích lệ, anh hát tiếp: “Nhớ không em! trò chơi đám cưới ngày xưa/ Tóc cô dâu thả suông kết bông mười giờ/ bên chú rể lưng trần, che lộng vàng lá chuối/ Xây tổ ấm uyên ương mơ ước ngày nên đôi...”.

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Trong dòng chảy văn xuôi Việt Nam viết về chiến tranh và hậu chiến, có những tác phẩm không chọn giọng điệu sử thi lớn lao, cũng không cố dựng lên những tượng đài bất khả xâm phạm, mà lặng lẽ đi vào ký ức cá nhân, từ đó chạm đến phần sâu nhất của lịch sử dân tộc. Tác phẩm bút ký - tản văn “Lính già mau nhớ lâu quên” của nhà văn Tô Hoàng vừa được NXB Hội Nhà văn ấn hành tháng 2/2026 là một tập sách như thế.

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

“Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng”của tiến sĩ Nguyễn Thành Nam không chỉ kể lại lịch sử Việt Nam hơn một thế kỷ qua, mà còn đặt lịch sử vào một vai trò khác, như tấm gương để soi chiếu hiện tại. Khi các sự kiện và nhân vật được nhìn lại bằng những câu hỏi mới, lịch sử không còn là những mốc thời gian khép kín, mà trở thành nguồn bài học sống động, đặc biệt với người trẻ, trong việc hiểu mình đang ở đâu và nên đi về đâu.

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Lần mới đây nhất tôi gặp lại nhà văn Nguyễn Thu Hằng chính là tại lễ tổng kết, trao giải Cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện và ký về đề tài "Vì an ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" lần thứ V, giai đoạn 2022-2025. Cuộc thi do Bộ Công an phối hợp với Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức. Ở cuộc thi này chị đã đoạt giải Nhất với tiểu thuyết “Chiều qua thị trấn”.

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trong thơ Việt Nam đương đại nửa sau thế kỷ XX, lớp nhà thơ trưởng thành từ chiến tranh đã tạo nên một diện mạo đặc biệt cho thi ca dân tộc. Họ mang đến cho thơ không chỉ cảm xúc mà còn là ký ức lịch sử, những trải nghiệm sống động của một thế hệ đã đi qua chiến tranh và bước vào công cuộc dựng xây đất nước.

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải là gương mặt quen thuộc trong làng văn, làng báo Việt Nam. Trải qua nhiều thăng trầm, bà khẳng định mình không chỉ là nhà báo tâm huyết mà còn là cây bút kiên trì với thể loại phi hư cấu, đặc biệt là những cuốn sách chân dung gây tiếng vang như tác phẩm về nhà tình báo huyền thoại Phạm Xuân Ẩn – cuốn sách được giới nghiên cứu quốc tế đánh giá cao, từng được dịch nhiều chương trên tạp chí The Consequence (Mỹ).

Tơ duyên trong chữ

Tơ duyên trong chữ

Tập tiểu luận phê bình "Duyên khởi đến cõi văn" (NXB Hội Nhà văn, 2025) của PGS.TS Hoàng Kim Ngọc là kết quả sau hơn 3 năm đọc, nghĩ và viết dưới ánh sáng của chữ duyên: “Hữu duyên, nhân duyên, thiện duyên và duyên khởi. Đó là sự gặp gỡ giữa nhà phê bình với nhà văn, giữa nhà văn với cõi văn linh diệu của họ” (Lời nói đầu).