Lỡ hẹn một mùa sen

Tháng 6 đang về - vòng vèo qua con ngõ nhỏ, thả chân trên giàn mướp hoa vàng chi chít. Rồi đậu xuống mảnh sân gạch vô vàn những đốm nắng tinh khôi. Ngó nắng, thoảng nghe trong gió mùi hương dịu dàng mà ngan ngát. Bỗng giật mình, hình như mùa sen đã trở lại rồi.

Nhưng mùa sen này thật khác. Mùa sen phong tỏa, cách ly. Chỉ còn nắng, gió, mây trời bầu bạn trên những ao đầm ngập tràn sắc hồng, sắc trắng, sắc xanh. Không gian dành trọn cho cỏ cây, hoa lá. Con người đang phải tự thu khép mình lại trong khoảng không gian giới hạn để chống lại loài virus nhỏ bé mà tàn ác. Ngồi trong nhà, nhớ màu trời, vị cỏ, mùi đất sớm mai và những mùa hoa cũ. 

Là mùa sen ấu thơ xa lắc trên ao nhà bác cả. Ao thả cá nhưng bác ghép thêm mấy bè sen. Chỉ mấy bè sen thôi mà những trưa hè trong trẻo lạ. Khi trèo lên cây ổi cao lùng quả chín, vẫn ngơ ngác không hiểu đang bị dẫn dụ bởi hương quả ngọt ngào trên cành hay mùi hương hoa thơm ngát dưới mặt nước xanh? Sen vào mùa nở hoa- những nụ chúm chím như những búp tay hồng rồi dần dần mở ra như những cái bát con. Đến một ngày cánh tàn rơi lả tả, lộ ra những cái đài vàng với vô vàn hạt ngọc mà lũ trẻ con hay gọi cái đèn pin. Chiếc đèn pin lớn dần và đổi sắc, thành những bát sen đầy đặn thẫm xanh. 

Toàn bộ quá trình ấy, lũ trẻ háo hức và thèm thuồng nhìn từ phía bờ ra tận giữa ao. Trong mắt chúng tôi ngày ấy, những bông sen như là “báu vật”. Chỉ có thể ngắm từ xa mà không sờ, chạm tới. Lung linh và xa vời để mà ao ước. Dẫu ngày nào quanh quẩn cũng hít căng đầy mùi hương thơm mát. Sen cứ xa mà gần như thế suốt ấu thơ. Kể cả khi những cái bát đã già, mấy đứa được chia nhau vài hạt bùi bùi, ngòn ngọt. Tách cái tâm sen như mầm cây bé xíu thả xuống đất, lòng lại phấp phỏng mùa sen năm tới.

Rồi cũng đến ngày được đặt chân đến một đầm sen. Là cái đầm ven đê của nhà ai đó trong làng. Ngơ ngẩn trước mênh mông, ngờm ngợp là sen. Nhưng cũng chỉ để ngắm thôi. Không thể lội vì đầm sâu, bùn lút. Thân cây cao ngút cắm xuống bùn, gai chi chít. Hóa ra bấy lâu chỉ thấy vẻ hiền hòa, mĩ miều của lá và hoa có hay đâu bao quanh và bảo vệ nó lại là những sắc cạnh, tối tăm. 

Bác chủ đầm có một cái lều canh ven bờ và chiếc thuyền nhỏ nhỏ để luồn lách khắp nơi, tìm hoa, vặt bát. Nhưng người đi làm đồng hay các anh chị thỉnh thoảng vẫn trộm sen- là những buổi tạt qua mà vắng vẻ; lúc sáng sớm chưa tỏ mặt người hay nhá nhem tối. Chiến lợi phẩm đôi khi là những bông sen bé xíu, thân gầy guộc đọng cả dây tơ dài vương khắp. Thế mà đón lấy, bọn trẻ con vẫn sung sướng lạ kì. Những bông hoa chưa kịp dậy mùi hương nhưng được ấp iu bởi thỏa niềm mong chờ thơ bé. 

Sau này, tôi có những mùa hè quê ngoại ngập tràn cả sắc và hương sen. Không hiểu sao, mỗi lần nhớ quê ngoại tôi luôn nhớ mùa hè- nhớ những mùi hương ngọt ngào và thân thuộc!

Là hương hoa thiên lý, móng rồng, mùi  mít chín, nhãn nồng nàn... Tôi vẫn gọi “mùi quê ngoại”. Nhưng tha thiết, ăm ắp nhất vẫn là hương sen. Đủ đầy cả hương hoa ngào ngạt của những bông mãn khai dâng tận cánh mũi, nét thư thái, mát lành của những chiếc lá thanh sạch như quà của mùa, mùi hạt tươi ngai ngái, vị béo bùi lịm tim của những bát chè dì nấu hay cả hơi bùn vương trên những chiếc ngó sen trắng ngần, những củ sen bầu bầu vị sữa. Đất đồng quê ngoại chiêm trũng cho tôi những mùa sen thỏa thuê, cả những thâm tình ấm áp mà mặc bao mưa nắng, tháng năm vẫn đọng mãi không tan, vương níu như chùm tơ trong ruột ngó sen già.  

Sau này, tôi có dịp đến rất nhiều đầm sen, biết thêm bao nhiêu là giống sen. Những đầm sen mênh mông bất tận; những màu sen đủ sắc giống vị đời. Cũng đã được ngồi trên nhịp cầu tre khỏa nước hay chòng chành trên con thuyền giữa bát ngát hương sen... Dẫu vậy, chưa bao giờ thôi bâng khuâng khi đón một mùa sen mới. Nhưng chắc chẳng có mùa sen nào đặc biệt giống mùa sen đang tới. 

Tháng 6 chín thật rồi. Đành lỡ hẹn một mùa sen!

Nhất Mạt Hương

Các tin khác

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào đời sống thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

Tập trường ca “Những người lính của làng” của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều vừa được Nha xuất bản Hội Nhà văn ấn hành là một dấu ấn khá đặc biệt. Ở đó, hình tượng người lính không còn được khắc họa đơn tuyến như biểu tượng anh hùng thuần túy, mà trở thành một thực thể đa chiều - vừa bi tráng, vừa mong manh, vừa mang nỗi đau riêng tư, vừa hòa vào số phận dân tộc.

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Tuy là đồng nghiệp và đồng hương Quảng Bình, nhưng mãi đến năm 2018, tôi mới được gặp và quen biết Nguyễn Hương Duyên, cây bút nữ văn xuôi "7x đời chót" đang làm Trưởng ban Thư ký tòa soạn tạp chí Nhật Lệ của Hội VHNT ở quê nhà.

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

Trong những ngày đầu năm 2026, giới văn chương Việt Nam, đặc biệt là vùng đất "sen bùi nhãn ngọt" Hưng Yên, đón nhận tin vui: Đại tá Công an - nhà thơ Văn Diên (hội viên Hội Nhà văn Việt Nam) đã chính thức được vinh danh Giải thưởng Văn học Quốc tế 2025 với Huy chương Vàng Dickens cho tập thơ thiếu nhi "Green Wishes" (Ước vọng xanh).

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Một bữa nắng như chảo lửa nung cháy xứ Quảng, tôi ghé nhà bạn ở vùng trung du phía Tây Thăng Bình, nơi con sông Rù Rì chảy qua. Loáng thoáng trong câu chuyện quanh mâm giỗ, bà ngoại bạn thở than với mấy người già quê: “Trời ni mà có bát nước chè hai uống cái ực thì sướng phải biết!”.

Như thế nào là nghệ thuật?

Như thế nào là nghệ thuật?

Nghệ thuật (Tiếng Anh: Art), nếu chiết tự theo Hán Việt, đó là nuôi dưỡng, làm phát triển tài năng bên trong (tài nghệ) bằng các kỹ thuật, phương pháp. Sản phẩm nghệ thuật là hình thức hiện ra - kết quả của quá trình nuôi dưỡng tài năng cùng với các phương pháp biểu hiện tốt nhất có thể. Hiểu trên phương diện thực tế: nghệ thuật là sự biểu đạt thẩm mỹ thông qua các phương tiện/ chất liệu (ngôn ngữ, âm thanh, màu sắc, hình ảnh, hình khối, vũ đạo…).

Biết đủ để định vị bản thân

Biết đủ để định vị bản thân

Một sáng Chủ nhật thảnh thơi, tôi lại đem cuốn sách cũ ra đọc. Tiếng là những sách cũ, giấy đã sờn và rách gáy nhưng chữ nghĩa cổ nhân ngẫm ra thật thú vị. Trong "Đạo đức kinh", Lão Tử viết: "...Tri túc bất nhục, tri chỉ bất đài, khả dĩ trường cửu". Nghĩa là: Biết thế nào là đủ thì không nhục, biết lúc nào nên ngừng thì không nguy, may có thể sống lâu được".

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Gần nửa thế kỷ cầm bút, 11 đầu sách đã xuất bản, 9 Giải thưởng Báo chí quốc gia - đó là những con số biết nói về một hành trình sáng tạo bền bỉ của nhà báo Hồ Quang Lợi. Nhưng, có lẽ, điều khiến độc giả nhớ nhất ở ông không chỉ là nhà báo với những bài bình luận quốc tế sắc sảo, mà còn trong tư cách nhà văn qua những trang viết chân dung đầy nhân văn về những con người "làm nên thời đại".

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

“Nơi tôi sống, núi rừng trùng điệp, màu xanh cây cối đã thành quen mắt. Từ khi tôi còn là một đứa trẻ bé tí theo mẹ đi chợ, những hoa văn thổ cẩm đã theo vào mắt tôi, cùng tôi khôn lớn”, nhà văn trẻ Đặng Thùy Tiên giới thiệu về mình. Nơi “núi rừng trùng điệp” ấy chính là thị trấn Tam Đường, nay là xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu.

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

“Rộn ràng, rộn ràng hạnh phúc đang tràn dâng/ Nôn nao lâng lâng xao xuyến đến ngập lòng...” - nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung “chào sân” bằng bài hát vui vui. Không cần guitar đệm nhạc, chỉ có nhịp vỗ tay đã thấy rộn lên như trong một hội hôn. Hát xong, người nhạc sĩ đến từ miệt Sen hồng Đồng Tháp cúi đầu chào khán giả. Sau tràng pháo tay khích lệ, anh hát tiếp: “Nhớ không em! trò chơi đám cưới ngày xưa/ Tóc cô dâu thả suông kết bông mười giờ/ bên chú rể lưng trần, che lộng vàng lá chuối/ Xây tổ ấm uyên ương mơ ước ngày nên đôi...”.

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Trong dòng chảy văn xuôi Việt Nam viết về chiến tranh và hậu chiến, có những tác phẩm không chọn giọng điệu sử thi lớn lao, cũng không cố dựng lên những tượng đài bất khả xâm phạm, mà lặng lẽ đi vào ký ức cá nhân, từ đó chạm đến phần sâu nhất của lịch sử dân tộc. Tác phẩm bút ký - tản văn “Lính già mau nhớ lâu quên” của nhà văn Tô Hoàng vừa được NXB Hội Nhà văn ấn hành tháng 2/2026 là một tập sách như thế.

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

“Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng”của tiến sĩ Nguyễn Thành Nam không chỉ kể lại lịch sử Việt Nam hơn một thế kỷ qua, mà còn đặt lịch sử vào một vai trò khác, như tấm gương để soi chiếu hiện tại. Khi các sự kiện và nhân vật được nhìn lại bằng những câu hỏi mới, lịch sử không còn là những mốc thời gian khép kín, mà trở thành nguồn bài học sống động, đặc biệt với người trẻ, trong việc hiểu mình đang ở đâu và nên đi về đâu.

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Lần mới đây nhất tôi gặp lại nhà văn Nguyễn Thu Hằng chính là tại lễ tổng kết, trao giải Cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện và ký về đề tài "Vì an ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" lần thứ V, giai đoạn 2022-2025. Cuộc thi do Bộ Công an phối hợp với Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức. Ở cuộc thi này chị đã đoạt giải Nhất với tiểu thuyết “Chiều qua thị trấn”.

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trong thơ Việt Nam đương đại nửa sau thế kỷ XX, lớp nhà thơ trưởng thành từ chiến tranh đã tạo nên một diện mạo đặc biệt cho thi ca dân tộc. Họ mang đến cho thơ không chỉ cảm xúc mà còn là ký ức lịch sử, những trải nghiệm sống động của một thế hệ đã đi qua chiến tranh và bước vào công cuộc dựng xây đất nước.

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải là gương mặt quen thuộc trong làng văn, làng báo Việt Nam. Trải qua nhiều thăng trầm, bà khẳng định mình không chỉ là nhà báo tâm huyết mà còn là cây bút kiên trì với thể loại phi hư cấu, đặc biệt là những cuốn sách chân dung gây tiếng vang như tác phẩm về nhà tình báo huyền thoại Phạm Xuân Ẩn – cuốn sách được giới nghiên cứu quốc tế đánh giá cao, từng được dịch nhiều chương trên tạp chí The Consequence (Mỹ).

Tơ duyên trong chữ

Tơ duyên trong chữ

Tập tiểu luận phê bình "Duyên khởi đến cõi văn" (NXB Hội Nhà văn, 2025) của PGS.TS Hoàng Kim Ngọc là kết quả sau hơn 3 năm đọc, nghĩ và viết dưới ánh sáng của chữ duyên: “Hữu duyên, nhân duyên, thiện duyên và duyên khởi. Đó là sự gặp gỡ giữa nhà phê bình với nhà văn, giữa nhà văn với cõi văn linh diệu của họ” (Lời nói đầu).