Kỳ cuối: Phát huy sức mạnh cộng đồng mạng

Chuyên đề “Nhận thức, tư duy mới về an ninh trong Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng” mà Đại tướng Lương Tam Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ trưởng Bộ Công an trình bày tại “Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng” đã thể hiện nhận thức, tư duy mới về phương pháp bảo vệ an ninh quốc gia (ANQG). Đó là, “an ninh chủ động”, “an ninh bao trùm”, “an ninh kiến tạo”, “kỷ luật thực thi”.

Xét trong bối cảnh khoa học công nghệ trên thế giới đang phát triển như vũ bão; đất nước ta đang có những bước tiến trong chuyển đổi số, việc phát huy sức mạnh toàn dân trong kiến tạo và xây dựng đất nước trong kỷ nguyên số là vô cùng cần thiết.

Toàn dân bảo vệ An ninh Tổ quốc trên môi trường mạng

Phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc đã trở thành nền tảng quan trọng trong công tác giữ gìn ANTT. Ngày nay, cùng với sự phát triển của công nghệ số, phong trào ấy đang được mở rộng sang môi trường mạng.

Người dân không chỉ tham gia tố giác tội phạm ngoài đời thực mà còn chủ động phát hiện tài khoản giả mạo, cảnh báo các thủ đoạn lừa đảo trực tuyến, báo cáo các nội dung vi phạm pháp luật và hỗ trợ lực lượng chức năng trong bảo vệ an ninh mạng. Nhiều vụ lừa đảo công nghệ cao được phát hiện từ chính những thông tin người dân cung cấp. Nhiều thủ đoạn mới của tội phạm được nhận diện nhanh chóng nhờ sự tương tác giữa lực lượng Công an với cộng đồng mạng. Nhiều tin giả, tin xấu độc được người dân phát hiện, cảnh báo, report (xóa)…

Thực hiện Cao điểm 45 ngày đêm tổng rà soát, thống kê, phát hiện, đấu tranh làm sạch địa bàn, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm ma túy, Công an TP Hồ Chí Minh đã nhận được sự hưởng ứng tích cực của người dân cả nước.

Đại uý Phan Đình Linh, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm ma túy, Công an TP Hồ Chí Minh cho biết, thông qua fanpage, đơn vị đã nhận được tin báo tội phạm có giá trị. Và chắc chắn, đóng góp vào thành quả của chiến dịch Cao điểm 45 ngày đêm của Công an TP, không thể không kể đến vai trò quan trọng của quần chúng nhân dân.

Đại úy Phan Hoàng Sử, Công an phường Trấn Biên, TP Đồng Nai chia sẻ rằng, video cảnh báo thủ đoạn tội phạm sử dụng công nghệ cao đạt 20 triệu view trên tài khoản “Phan Hoàng Sử” trên Facebook, TikTok chính là từ nguồn tin người dân cung cấp. Không gì thuyết phục bằng “người thật, việc thật”. Đây là một ví dụ sinh động cho thấy, công tác phòng ngừa tội phạm đã làm rất tốt nhờ phát động phong trào Toàn dân bảo vệ Tổ quốc trên không gian mạng.

Và đây chính là sự phát triển mới của phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc trong thời đại số.

Xây dựng "miễn dịch cộng đồng" trước thông tin xấu độc

Trong thời đại số, tin giả, tin xấu độc nguy hiểm không kém các loại tội phạm truyền thống. Một thông tin thất thiệt có thể gây hoang mang xã hội, làm suy giảm niềm tin và ảnh hưởng đến ANTT, đến tư tưởng chính trị, đến đạo đức xã hội.

Thực tế đã chứng minh tác hại khôn lường của tin giả. Điển hình tin giả trong đại dịch COVID-19, trong bão lũ ở Nam Trung bộ cuối tháng 11/2025.

Không chỉ tin giả, tin xấu độc xuyên tạc các chủ trương, đường lối chính sách của Đảng, Nhà nước, bôi nhọ chế độ, hướng lái dư luận cũng luôn tồn tại trên không gian mạng. Những tin tức kiểu này thường bung nở khi đất nước diễn ra các sự kiện chính trị, văn hoá lớn. Các sự kiện như: A50, A80 năm 2025 hay kỳ Đại hội Đảng lần thứ XIV, bầu cử Quốc hội khoá XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 là điển hình.

Chỉ tính riêng giai đoạn trước thềm Đại hội Đảng XIV, trên không gian mạng tràn ngập các thông tin xấu độc kiểu như: Tạo trend nhân sự để bôi nhọ các đồng chí lãnh đạo cấp cao, hướng lái dư luận; phủ nhận vai trò của Đảng; phủ nhận cuộc cách mạng về tinh giản bộ máy, sáp nhập tỉnh, thành…Các đối tượng chống phá đã sử dụng công nghệ Deepfake, AI tạo sinh… để sản xuất, phát tán khiến cho thông tin xấu độc trên không gian mạng. Để ngăn chặn ảnh hưởng, bên cạnh các giải pháp kỹ thuật như kết hợp với các nhà mạng, các nền tảng công nghệ là nâng cao nhận thức và năng lực số cho người dân.

Khi mỗi người dân biết kiểm chứng thông tin trước khi chia sẻ; biết phân biệt nguồn tin chính thống với nguồn tin giả mạo; biết nhận diện các thủ đoạn thao túng thông tin, thì cộng đồng sẽ hình thành sức đề kháng tự nhiên trước các chiến dịch chống phá trên không gian mạng. Từ đó, hình thành khả năng “miễn dịch cộng đồng” trước các thông tin sai trái, xuyên tạc.

“Lấy cái đẹp, dẹp cái xấu”

Trong quá trình xây dựng môi trường an toàn trên không gian số, lực lượng Công an không chỉ thực hiện chức năng đấu tranh với tội phạm mà còn là lực lượng trực tiếp củng cố niềm tin xã hội.

Đề án 06/CP về Phát triển ứng dụng dữ liệu dân cư, định danh và xác thực điện tử, phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2022 - 2025, tầm nhìn đến năm 2030 do Bộ Công an chủ trì thực hiện đang đi vào cuộc sống khi: Giải quyết các thủ tục hành chính (bãi bỏ sổ hộ khẩu, sổ tạm trú, thay thế bằng dữ liệu điện tử, thẻ căn cước, tài khoản VNeID); phát triển kinh tế -xã hội (tích hợp các dịch vụ thiết yếu); phát triển công dân số; làm giàu dữ liệu dân cư; chỉ đạo, điều hành (hỗ trợ lãnh đạo các cấp phân tích dữ liệu và hoạch định chính sách)… đã đem lại những tiện ích hiện hữu trong cuộc sống; trong phát triển kinh tế, xã hội và đặc biệt là trong công cuộc chuyển đổi số quốc gia.

Mỗi dịch vụ công thuận tiện hơn, mỗi thủ tục được giải quyết nhanh hơn, mỗi phản ánh của người dân được tiếp nhận và xử lý kịp thời đều góp phần củng cố niềm tin xã hội.

Bên cạnh đó, việc xây dựng các kênh thông tin chính thống trên nền tảng số, chủ động cung cấp thông tin, cảnh báo tội phạm và tương tác với người dân đã góp phần thu hẹp khoảng cách giữa cơ quan công quyền với nhân dân. Việc các đơn vị Công an, từ xã/phường/đặc khu đến các đơn vị nghiệp vụ của Công an các tỉnh/thành và của cả cấp bộ đều có trang mạng xã hội/website cho thấy tính chủ động trong cung cấp thông tin và hiệu quả tương tác với người dân.

Đây cũng cách cụ thể hóa việc thực hiện Nghị quyết 12-NQ/TW về “đẩy mạnh xây dựng lực lượng CAND trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới” của Bộ Chính trị.

Không phải ngẫu nhiên mà fanpage của Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Cục Cảnh sát Điều tra tội phạm về ma tuý, Cục Cảnh sát Giao thông, ...đều có trên dưới 1 triệu người theo dõi.

“Lấy cái đẹp, dẹp cái xấu”, “lấy cái tích cực, đẩy lùi tiêu cực”... không chỉ lan toả điều tích cực, mà còn đẩy lùi cái xấu, phủ xanh không gian mạng. Qua đó, củng cố và tạo niềm tin trong quần chúng nhân dân, huy động được sức mạnh toàn dân trong bảo vệ nền quốc phòng, an ninh và xây dựng, phát triển đất nước.

Khi người dân không chỉ tiếp nhận mà còn chủ động phản bác cái sai, bảo vệ cái đúng, thì đó chính là biểu hiện cao nhất của thế trận lòng dân trong thời đại số. Và đó cũng là kết quả của việc thực hiện Nghị quyết 35-NQ/TW về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

​