Mới đây nhất là việc cấp hộ chiếu phổ thông (không gắn chip) qua Cổng dịch vụ công Chính phủ hoặc Cổng dịch vụ công Bộ Công an, thanh toán trực tuyến, nhận hộ chiếu qua bưu chính hoặc tại cơ quan QLXNC được thực hiện thí điểm vào ngày 15/5 tại Cục QLXNC, Công an TP Hà Nội và triển khai vào ngày 1/6. Để làm rõ hơn vấn đề trên, chúng tôi đã có cuộc trao đổi với Đại tá Nguyễn Bá Tuấn, Phó Cục trưởng Cục QLXNC.
PV: Thực hiện Đề án 06 của Chính phủ và Quyết định số 10695/QĐ-BCA ngày 25/12/2021 của Bộ trưởng Bộ Công an về việc phê duyệt danh mục dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, mức độ 4 cung cấp trên Cổng dịch vụ công trực tuyến của Bộ Công an năm 2022, Cục QLXNC đã phối hợp với các đơn vị chức năng của Bộ Công an, triển khai dịch vụ công trực tuyến cấp hộ chiếu phổ thông (không gắn chíp điện tử) cho công dân Việt Nam ở mức độ 4, đồng chí có thể cho biết rõ hơn về vấn đề này?
Đại tá Nguyễn Bá Tuấn: Thực hiện phương châm “Ba giảm” (giảm thời gian, giảm thủ tục, giảm chi phí) của Chính phủ trong công tác cải cách hành chính, Cục QLXNC đã tham mưu, đề xuất Bộ Công an đơn giản hóa nhiều thủ tục hành chính. Bộ trưởng Bộ Công an đã ký, ban hành Quyết định về công bố thủ tục hành chính mới ban hành, được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế trong lĩnh vực quản lý Nhà nước về xuất nhập cảnh (XNC) thuộc thẩm quyền giải quyết của Bộ Công an. Việc tiếp nhận giải quyết thủ tục hành chính được thực hiện theo cơ chế một cửa, nhanh gọn, thuận tiện cho các cá nhân, tổ chức.
Cấp hộ chiếu phổ thông cho công dân Việt Nam mức độ 4 (hộ chiếu không gắn chip điện tử) là dịch vụ công phục vụ công dân Việt Nam đăng nhập vào Cổng dịch vụ Công Chính phủ hoặc dịch vụ công của Bộ Công an, đăng ký hồ sơ, thanh toán lệ phí trực tuyến, nhận hộ chiếu qua bưu chính hoặc đến nhận trực tiếp tại cơ quan quản lý xuất nhập cảnh khi có kết quả. Đối tượng áp dụng là công dân Việt Nam ở trong nước có căn cước công dân gắn chip điện tử hoặc căn cước công dân 12 số còn giá trị, có tài khoản hợp lệ trên Cổng dịch vụ công Chính phủ, có khả năng thanh toán lệ phí trực tuyến qua hệ thống thanh toán điện tử Chính phủ.
Với quy trình thực hiện đơn giản, công dân sẽ truy cập Cổng dịch vụ công trực tuyến của Bộ Công an, đăng nhập, điền đầy đủ thông tin đề nghị cấp hộ chiếu theo mẫu X01, địa chỉ email, upload ảnh chân dung (để in trên hộ chiếu); lựa chọn hình thức nhận hộ chiếu (qua dịch vụ bưu chính hoặc đến cơ quan xuất nhập cảnh nhận trực tiếp), địa chỉ nhận hộ chiếu, thanh toán lệ phí trực tuyến khi được cán bộ tiếp nhận hồ sơ gửi yêu cầu. Trường hợp công dân không đủ điều kiện sử dụng dịch vụ công mức độ 4 hoặc có nhu cầu nộp hồ sơ trực tiếp thì áp dụng quy trình đăng ký, tiếp nhận, xử lý hồ sơ cấp hộ chiếu hiện hành.
Toàn bộ thao tác này đều được thực hiện trên môi trường Internet và có thể sử dụng các máy tính tiếp nhận hồ sơ hiện có của đơn vị. Với việc triển khai cấp hộ chiếu qua Cổng dịch vụ công cấp độ 4, công dân có thể chủ động khai tờ khai đề nghị cấp hộ chiếu qua mạng Internet vào bất cứ kỳ thời gian, địa điểm nào, bằng các phương tiện có kết nối Internet mà không phải đến trực tiếp cơ quan xuất nhập cảnh để xếp hàng nộp tờ khai, chụp ảnh.
PV: Chúng tôi được biết, việc triển khai dịch vụ công trực tuyến cấp hộ chiếu phổ thông cho công dân Việt Nam đã được triển khai thí điểm tại Cục QLXNC và Công an TP Hà Nội. Đồng chí có thể cho biết những kết quả ban đầu đã đạt được?
Đại tá Nguyễn Bá Tuấn: Theo Quyết định số 10695/QĐ-BCA ngày 25/12/2021 của Bộ trưởng Bộ Công an về việc phê duyệt danh mục dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, mức độ 4 cung cấp trên Cổng dịch vụ công Bộ Công an năm 2022, trong đó lĩnh vực quản lý nhập cảnh, xuất cảnh, cư trú của người nước ngoài có 19 thủ tục áp dụng dịch vụ công trực tuyến mức độ 4. Xác định đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng, Cục đã chỉ đạo đơn vị chức năng khẩn trương rà soát quy trình hiện tại để báo cáo, đề xuất xây dựng quy trình nội bộ, quy trình điện tử, đảm bảo theo đúng tiến độ đề ra. Việc rà soát xây dựng quy trình để triển khai theo hướng cơ quan, tổ chức, cá nhân không phải trực tiếp đến trụ sở Cục QLXNC hoặc Phòng QLXNC Công an tỉnh, thành phố để nộp hồ sơ và nhận kết quả trả lời.
Đến nay, việc xây dựng, triển khai thủ tục cấp Hộ chiếu phổ thông dịch vụ công trực tuyến mức độ 4 đã đảm bảo thời gian, lộ trình theo kế hoạch (Từ ngày 15/5/2022 chạy thử nghiệm tại Cơ quan Cục QLXNC và Phòng QLXNC, Công an TP Hà Nội). Ngày 1/6/2022 sẽ chính thức triển khai dịch vụ công trên toàn quốc. Sau 12 ngày triển khai thí điểm cấp hộ chiếu phổ thông qua Cổng dịch vụ công, tính đến ngày 27/5/2022, các đơn vị đã tiếp nhận 299 hồ sơ. Trong đó, Cục QLXNC đã tiếp nhận hơn 100 hồ sơ; Phòng QLXNC Công an TP Hà Nội đã tiếp nhận hơn 199 hồ sơ.
PV: Thời gian qua, Đảng ủy, lãnh đạo Cục QLXNC luôn quan tâm chỉ đạo công tác cải cách hành chính, coi đây là một nhiệm vụ trọng tâm nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về XNC, tạo niềm tin cho cho nhân dân và bạn bè quốc tế. Đồng chí cho biết rõ hơn khi triển khai dịch vụ công trực tuyến mức độ 4, cấp hộ chiếu phổ thông cho công dân Việt Nam, người dân được thụ hưởng các tiện ích như thế nào?
Đại tá Nguyễn Bá Tuấn: Với mô hình này, công dân có thể dễ dàng và chủ động thực hiện khai tờ khai đề nghị cấp hộ chiếu (kèm theo ảnh) qua mạng Internet vào bất cứ thời gian, địa điểm nào, bằng các phương tiện có kết nối Internet (máy tính xách tay, iPad, điện thoại Smartphone…); không phải xếp hàng lấy tờ khai, không phải đến để chụp ảnh, có thể nhận hộ chiếu tại cơ quan XNC hoặc qua đường bưu điện. Thủ tục này cơ bản đã đáp ứng được yêu cầu giảm thời gian chờ đợi nộp hồ sơ, giảm số lần đi lại của công dân đáp ứng yêu cầu cải cách thủ tục hành chính, đồng thời vẫn đảm bảo các yêu cầu pháp luật, nghiệp vụ. Bên cạnh đó, việc cấp hộ chiếu phổ thông qua dịch vụ công đã đáp ứng nhu cầu xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam tăng mạnh trở lại sau đại dịch COVID-19, đồng thời qua triển khai cho thấy hiệu quả, sự thuận tiện, dễ dàng của việc triển khai cấp hộ chiếu qua Cổng dịch vụ công cấp 4 cho công dân Việt Nam ở trong nước.
PV: Có thể nói, lực lượng QLXNC là một trong những đơn vị luôn chủ động, đi đầu trong ứng dụng khoa học kỹ thuật, công nghệ thông tin vào mọi mặt của công tác QLXNC. Đồng chí có thể làm rõ hơn quá trình chuẩn bị triển khai Đề án trên toàn quốc?
Đại tá Nguyễn Bá Tuấn: Để chuẩn bị cho việc triển khai thực hiện dịch vụ cấp hộ chiếu phổ thông (không gắn chip điện tử) mức độ 4 trên toàn quốc, ngày 26/5/2022, tại Hà Nội, Cục QLXNC đã tổ chức Hội nghị tập huấn triển khai dịch vụ công cấp hộ chiếu phổ thông (không gắn chip điện tử) mức độ 4 theo hình thức trực tuyến đến 63 tỉnh, thành phố. Trong thời gian tập huấn, Công an các địa phương và các đơn vị có liên quan được truyền đạt các nội dung cụ thể về công tác đăng ký, quản lý, sử dụng bút ký điện tử; việc tiếp nhận hồ sơ, phát hành biên lai điện tử; kỹ năng hướng dẫn công dân sử dụng chức năng đăng ký hồ sơ đề nghị cấp hộ chiếu, thanh toán lệ phí trực tuyến; việc xử lý hồ sơ trực tuyến trên hệ thống phần mềm nội bộ. Bên cạnh những thuận lợi, việc triển khai thí điểm dịch vụ công cấp hộ chiếu phổ thông không gắn chip điện tử còn gặp một số hạn chế, khó khăn.
Hiện nay Chính phủ chưa ban hành Nghị định về định danh và xác thực điện tử; Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội chưa kết nối và chia sẻ dữ liệu với Cổng dịch vụ công quốc gia, Cục QLXNC đã đề xuất và được lãnh đạo Bộ Công an đồng ý cho công dân sử dụng tài khoản cá nhân trên Cổng dịch vụ công quốc gia để làm thủ tục nộp hồ sơ trên Cổng dịch vụ công Bộ Công an. Để có tài khoản trên Cổng dịch vụ công quốc gia, công dân phải có sim chính chủ gắn với căn cước công dân thì mới có thể dùng tài khoản này để nôp hồ sơ trên. Tuy nhiên, số lượng công dân có sim chính chủ gắn với căn cước công dân không nhiều, chủ yếu là gắn với chứng minh nhân dân 9 số nên hạn chế số lượng nộp hồ sơ đề nghị cấp hộ chiếu trực tuyến.
Về việc này, Bộ Công an đã đề xuất Chính phủ chỉ đạo Bộ Thông tin và Truyền thông yêu cầu các doanh nghiệp cung cấp viễn thông di động kết nối cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư để làm sạch, chuẩn hóa dữ liệu thông tin người dùng (chuyển đổi cá nhân thông tin từ chứng minh nhân dân 9 số sang căn cước công dân 12 số). Trước mắt chưa kết nối đầy đủ nhà mạng, các đơn vị báo cáo Ban Giám đốc Công an tỉnh chủ động phối hợp doanh nghiệp cung cấp mạng di động trên địa bàn để hỗ trợ đăng ký các thông tin thuê bao di động chính chủ cho người dân bằng số căn cước công dân. Trường hợp, người dân đến trực tiếp bộ phận một cửa để giải quyết thủ tục hành chính, cán bộ tiếp nhận cần chủ động hướng dẫn người dân chuyển đổi từ chứng minh nhân dân 9 số sang sử dụng căn cước công dân 12 số để đăng ký với nhà mạng di động phục vụ đăng ký tài khoản trên Cổng dịch vụ công quốc gia và nộp hồ sơ giải quyết thủ tục hành chính trên Cổng dịch vụ công.
PV: Đồng chí có thể nói rõ hơn về công tác chỉ đạo của Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an và Đảng ủy lãnh đạo Cục QLXNC đối với việc thực hiện đề án?
Đại tá Nguyễn Bá Tuấn: Lĩnh vực XNC được xem như là một trong những kênh quan trọng đầu tiên giúp giao lưu, kết nối giữa Việt Nam với bạn bè quốc tế. Trong đó, chuyển đổi số liên quan đến XNC trong Đề án 06 luôn được Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an quan tâm, chỉ đạo sát sao, mà trực tiếp là đồng chí Đại tướng Tô Lâm, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ trưởng Bộ Công an, Tổ trưởng Tổ công tác triển khai Đề án 06 và đồng chí Trung tướng Nguyễn Duy Ngọc, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Đảng ủy, Thứ trưởng Bộ Công an, Tổ phó Thường trực Tổ công tác.
Với tinh thần trách nhiệm rất cao, nhằm triển khai mạnh mẽ Đề án 06 đi vào cuộc sống, lãnh đạo, chỉ huy, cán bộ, chiến sĩ Cục QLXNC Bộ Công an đã ban hành kế hoạch, phối hợp các đơn vị liên quan thuộc Bộ Công an và lực lượng QLXNC Công an các địa phương triển khai thực hiện các phần việc được phân công đã làm việc tăng ca, làm ngày, làm đêm, không kể ngày nghỉ, sáng tạo, nỗ lực, vượt khó, đưa ra nhiều giải pháp đột phá để từng bước hoàn thiện, nâng cấp dịch vụ. Tất cả nhằm đem đến sự tiện ích, hài lòng nhất cho người dân, doanh nghiệp, cũng như du khách trong nước và bạn bè quốc tế khi đến với Việt Nam. Mọi khó khăn, vướng mắc của các tổ chức, cá nhân đều được lực lượng Công an nói chung, lực lượng XNC nói riêng hướng dẫn giải đáp một cách nhanh chóng và hiệu quả.
PV: Xin trân trọng cảm ơn đồng chí!
Hiệu quả trong việc đổi mới tiếp nhận, quản lý tờ khai điện tử cấp hộ chiếu phổ thông 
Bắt đầu tiếp nhận tờ khai điện tử cấp hộ chiếu phổ thông 
