Bước tiến lớn của Ukraine trên chặng đường hội nhập châu Âu

Việc các nước thành viên Liên minh châu Âu (EU) đồng ý khởi động tiến trình đàm phán kết nạp Ukraine là bước tiến đáng kể của Kiev trong nỗ lực gia nhập EU. Tuy nhiên, đây được dự báo là một quá trình kéo dài và đòi hỏi Ukraine có nhiều cải cách lớn.

Chiến thắng ngoại giao của Kiev

Ukraine và Moldova vừa gặt hái chiến thắng ngoại giao mang tính biểu tượng sau khi toàn bộ 27 quốc gia thành viên EU ngày 12/6 đồng ý mở cụm đàm phán kết nạp lần đầu tiên với Kiev và Chisinau. Cuộc đàm phán sẽ bắt đầu vào ngày 15/6, thảo luận về các nguyên tắc cơ bản, trong đó có tiêu chí về pháp quyền, mà Ukraine và Moldova phải đáp ứng, Politico đưa tin.

shutterstock-1130040401-scaled-e1668788495761.jpg
Quá trình đàm phán kết nạp Ukraine vào EU sẽ khởi động tuần tới. Ảnh: ShutterStock

Thông báo được đưa ra sau khi chính phủ mới của Hungary chấm dứt sử dụng quyền phủ quyết đối với nỗ lực kết nạp Ukraine. Chính sách này được áp dụng dưới thời cựu Thủ tướng Viktor Orban. Tuy nhiên, người kế nhiệm ông Orban là Peter Magyar đã đảo ngược quyết định sau khi đạt thỏa thuận với Kiev về quyền của cộng đồng người Hungary thiểu số tại Ukraine.

Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa và Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen cùng ngày ra tuyên bố chung mô tả quyết định trên là "sự ghi nhận đối với sự quyết tâm, lòng dũng cảm và nỗ lực cải cách" của Ukraine và Moldova.

"Mở rộng liên minh là lựa chọn chiến lược. Trong thế giới đầy biến động, EU lớn mạnh hơn sẽ mang lại lợi ích chung cho tất cả chúng ta", hai lãnh đạo EU nhấn mạnh.

Từ Kiev, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hoan nghênh quyết định của EU, cho rằng đây là sự hỗ trợ quan trọng cả về chính trị lẫn tinh thần đối với đất nước và người dân Ukraine. "Chúng tôi đang tự bảo vệ chính mình và qua đó, bảo vệ toàn bộ châu Âu", ông Zelensky phát biểu.

Ông khẳng định Kiev "đang làm những gì cần thiết và điều quan trọng là EU cũng giữ lời hứa của mình".

Trong khi đó, Tổng thống Moldova Maia Sandu tuyên bố nước này "hoan nghênh quyết định mở vòng đàm phán gia nhập đầu tiên vào ngày 15/6. Moldova đã sẵn sàng mở tất cả các vòng đàm phán. Chúng tôi hoàn thành các yêu cầu và sẽ tiếp tục thực hiện các cải cách".

Ukraine và Moldova nộp đơn xin gia nhập EU không lâu sau khi xung đột Nga - Ukraine bùng phát cuối tháng 2/2022. Tháng 6/2022, EU cấp tư cách "ứng viên gia nhập" cho hai nước và đề ra những tiêu chuẩn cần đáp ứng. Tháng 12/2023, các nhà lãnh đạo EU đồng ý khởi động tiến trình đàm phán kết nạp Ukraine, Moldova, nhưng chưa ấn định được thời điểm.

c8e3f5b4-c04c-4edb-911b-1b528c57b6ca.jpg
Tổng thống Ukraine Zelensky cùng Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa và Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen. Ảnh: Europa.eu

Ukraine và Moldova đều đề cao mục tiêu gia nhập EU. Đối với Kiev, việc trở thành thành viên EU là một trong những đảm bảo an ninh lâu dài sau khi xung đột với Nga kết thúc. Khảo sát thực hiện năm 2023 cho thấy 90% số người Ukraine được hỏi ủng hộ Ukraine gia nhập EU.

Động thái của EU xuất hiện vài tuần sau khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz tháng trước đề xuất EU cấp cho Kiev quy chế "thành viên liên kết". Đây là một quy chế tạm thời, chưa được quy định trong điều lệ EU, nhưng tạo điều kiện để Ukraine tiếp cận một số chương trình do EU tài trợ cũng như quyền yêu cầu viện trợ từ các quốc gia thành viên trong trường hợp bị tấn công.

Tuy nhiên, Tổng thống Ukraine Zelensky khi đó đã gửi thư tới ông Costa và bà von der Leyen, trong đó kêu gọi EU kết nạp Ukraine "một cách đầy đủ và có ý nghĩa" thay vì các quy chế tạm thời.

Vẫn còn hành trình dài trước mặt

Ukraine mong muốn trở thành thành viên đầy đủ của EU trong năm 2027, nhưng các quan chức EU và nhiều nước thành viên coi đó là mục tiêu không khả thi. Dù Thủ tướng Hungary Peter Magyar không phản đối việc bắt đầu đàm phán với Ukraine, nhưng ông không ủng hộ đẩy nhanh quá trình kết nạp.

Ông Magyar cho biết, việc mở cụm đàm phán đầu tiên chỉ là bước khởi đầu và viện dẫn trường hợp của Montenegro, nước bắt đầu đàm phán từ 2012 nhưng đến nay vẫn chưa trở thành quốc gia thành viên EU.

2026-05-14t072845z-1268554989-rc2u8lag54qw-rtrmadp-3-ukraine-crisis-attack-kyiv.jpg
Việc thực hiện các cải cách của Ukraine có thể kéo dài do tác động của xung đột. Ảnh: Reuters

Theo Reuters, đàm phán gia nhập EU là quá trình phức tạp, thường kéo dài nhiều năm. Thổ Nhĩ Kỳ bắt đầu đàm phán gia nhập vào năm 2005, nhưng đến nay chưa hoàn tất. EU tháng 12/2023 cũng trao tư cách ứng viên cho Gruzia, chấp thuận đàm phán về tư cách thành viên của Bosnia và hiện đang trong tiến trình đối thoại về vấn đề này với Serbia, Montenegro, Albania, Bắc Macedonia.

Để trở thành thành viên EU, các ứng viên phải đáp ứng loạt tiêu chí trước khi tham gia chương trình đàm phán chi tiết, gồm nhiều vấn đề từ tiêu chuẩn kinh tế tới pháp quyền. Tổng cộng có 6 "cụm" nội dung, gồm hàng chục chương đàm phán và phải nhận được đồng ý từ tất cả 27 quốc gia thành viên EU. Moldova và Ukraine có thể mất 10 năm để hoàn tất quá trình đó.

Ngoài các yêu cầu cứng theo quy định, giới quan sát cho rằng còn một khía cạnh chính trị có thể làm phức tạp thêm quá trình gia nhập EU của Moldova và Ukraine. Cụ thể, Ukraine là nước sản xuất nông nghiệp hàng đầu. Sau khi gia nhập, nước này dự kiến tác động lớn đến chính sách nông nghiệp của EU.

Phân tích năm 2024 của viện kinh tế Bruegel có trụ sở tại Brussels chỉ rõ, nếu Ukraine gia nhập EU theo các cơ chế hiện hành, Kiev có thể nhận khoảng 85 tỷ euro từ Chính sách Nông nghiệp Chung (CAP) và thêm 32 tỷ euro từ các quỹ gắn kết trong chu kỳ ngân sách 7 năm. Điều này đồng nghĩa Ukraine có thể trở thành quốc gia nhận hỗ trợ ngân sách lớn nhất.

Kịch bản đó làm dấy lên lo ngại tại nhiều nước thành viên, bởi nguồn quỹ dành cho các quốc gia khác có thể bị thu hẹp, kéo theo áp lực điều chỉnh chính sách phân bổ ngân sách và tác động tới lợi ích kinh tế của các nước, trong bối cảnh tình hình kinh tế EU không mấy tích cực.

Thái Hà

Các tin khác

Lý giải chiến dịch gia tăng hỏa lực của Mỹ với Iran

Lý giải chiến dịch gia tăng hỏa lực của Mỹ với Iran

Những đợt không kích liên tiếp của Mỹ nhằm vào các mục tiêu quân sự tại miền Nam Iran trong hai ngày qua cho thấy Washington đang theo đuổi một chiến lược vượt ra ngoài khuôn khổ đáp trả đơn thuần. Theo nhiều nhà phân tích, bên cạnh mục tiêu gây sức ép buộc Tehran điều chỉnh lập trường, Mỹ còn muốn làm suy yếu khả năng sử dụng eo biển Hormuz như một công cụ răn đe chiến lược của Iran.

Các đại sứ quốc tế nhận định ra sao về Diễn đàn Tương lai ASEAN?

Các đại sứ quốc tế nhận định ra sao về Diễn đàn Tương lai ASEAN?

Diễn đàn tương lai ASEAN (AFF) lần thứ ba tại Hà Nội đã chính thức khép lại sau hai ngày làm việc hiệu quả. Chia sẻ với phóng viên Báo CAND, các đại biểu quốc tế đều gửi lời chúc mừng tới Việt Nam tổ chức thành công sự kiện, khẳng định vai trò cầu nối chiến lược của nước chủ nhà trong thúc đẩy đối thoại, dự báo các xu hướng mới và định hình những giải pháp chung vì tương lai khu vực.

Bước đệm lịch sử hướng tới kỷ nguyên trở lại Mặt Trăng

Bước đệm lịch sử hướng tới kỷ nguyên trở lại Mặt Trăng

Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Quốc gia Mỹ (NASA) mới đây chính thức công bố đội hình phi hành đoàn cho chuyến bay vũ trụ Artemis III, sứ mệnh mang tính chất chuẩn bị cốt lõi trong bối cảnh nước này đang ráo riết lên kế hoạch đưa con người trở lại khám phá và chinh phục Mặt Trăng.

Nhóm E3 và Ukraine hoạch định điều kiện cho "nền hòa bình công bằng và lâu dài"

Nhóm E3 và Ukraine hoạch định điều kiện cho "nền hòa bình công bằng và lâu dài"

Các nhà lãnh đạo Anh, Đức và Pháp mới đây đã lên tiếng ủng hộ đề xuất tổ chức các cuộc đàm phán trực tiếp giữa Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Tổng thống Nga Vladimir Putin nhằm tìm kiếm một lệnh ngừng bắn. Đồng thời, các nước này nhấn mạnh châu Âu sẽ đóng vai trò chủ chốt trong bất kỳ tiến trình hòa bình nào.

Thấy gì từ vụ các phi hành gia trú ẩn khẩn cấp trên trạm ISS?

Thấy gì từ vụ các phi hành gia trú ẩn khẩn cấp trên trạm ISS?

Dù không dẫn tới một cuộc sơ tán thực sự, nhưng việc Trạm Vũ trụ Quốc tế phải kích hoạt quy trình trú ẩn khẩn cấp với các phi hành gia, đã thu hút sự quan tâm của dư luận quốc tế. Không chỉ phản ánh những rủi ro thường trực của hoạt động không gian, sự việc còn đặt ra bài toán ngày càng lớn về tuổi thọ của ISS, công trình đã vận hành liên tục hơn 25 năm và vẫn đang gánh vác nhiều sứ mệnh khoa học quan trọng của nhân loại.

Lãnh đạo Nga Và Ukraine phát đi tín hiệu sẵn sàng đối thoại

Lãnh đạo Nga Và Ukraine phát đi tín hiệu sẵn sàng đối thoại

Trong một diễn biến mang tính bước ngoặt, lãnh đạo Nga và Ukraine mới đây đã đưa ra những thông điệp mạnh mẽ về khả năng tiến tới một giải pháp ngoại giao trong bối cảnh cuộc xung đột đang bước sang năm thứ 5, cho thấy một cánh cửa đối thoại trực tiếp đang dần được hé mở.

Các chuyên gia lý giải lý do Israel vượt sông Litani, tiến sâu vào Lebanon

Các chuyên gia lý giải lý do Israel vượt sông Litani, tiến sâu vào Lebanon

Việc quân đội Israel tiến vượt sông Litani ở miền Nam Lebanon đang được giới quan sát đánh giá là một trong những diễn biến quân sự đáng chú ý nhất kể từ cuộc chiến Israel - Hezbollah năm 2006. Động thái này không chỉ đánh dấu sự mở rộng đáng kể của chiến dịch quân sự Israel tại Lebanon mà còn làm dấy lên lo ngại về nguy cơ xung đột khu vực tiếp tục leo thang trong bối cảnh các nỗ lực ngừng bắn và đàm phán vẫn chưa đạt kết quả rõ ràng.

Thông điệp mạnh mẽ về “lời giải châu Á” trước khủng hoảng toàn cầu

Thông điệp mạnh mẽ về “lời giải châu Á” trước khủng hoảng toàn cầu

Tối 29/5, Đối thoại Shangri-La lần thứ 23 đã chính thức khai mạc tại Singapore, thu hút sự chú ý đặc biệt của giới chức an ninh, giới hoạch định chính sách và truyền thông toàn cầu. Tâm điểm vững chắc của phiên khai mạc năm nay chính là bài phát biểu dẫn đề quan trọng của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam Tô Lâm. Ngay sau khi kết thúc, bài phát biểu đã nhanh chóng trở thành tiêu điểm trên hàng loạt các trang báo lớn và kênh thông tấn uy tín quốc tế, nhận được sự đồng thuận và đánh giá rất cao từ dư luận chính trị thế giới.

Shangri-La: Từ sáng kiến thúc đẩy đối thoại đến diễn đàn an ninh hàng đầu

Shangri-La: Từ sáng kiến thúc đẩy đối thoại đến diễn đàn an ninh hàng đầu

Khởi nguồn từ một ý tưởng sơ khởi nhằm thiết lập kênh thảo luận quốc phòng đa phương tại châu Á - Thái Bình Dương sau thời kỳ Chiến tranh Lạnh, Đối thoại Shangri-La đã trải qua chặng đường hơn hai thập kỷ để khẳng định vị thế là một trong những diễn đàn an ninh hàng đầu. Bước sang năm 2026, đối mặt với một môi trường chiến lược toàn cầu đầy biến động, diễn đàn tiếp tục thu hút sự chú ý đặc biệt của dư luận quốc tế.

“Lời cảnh báo khắc nghiệt” về khủng hoảng khí hậu toàn cầu

“Lời cảnh báo khắc nghiệt” về khủng hoảng khí hậu toàn cầu

Nhiều nhà khoa học cho rằng thế giới đang bước vào giai đoạn mà những hiện tượng thời tiết từng bị xem là bất thường đang dần trở thành “trạng thái bình thường mới” của khí hậu toàn cầu. Các đợt nắng nóng cực đoan không chỉ gây sức ép lên y tế, năng lượng và giao thông, mà còn đe dọa an ninh lương thực, tăng trưởng kinh tế và khả năng thích ứng của nhiều quốc gia.

Israel bắn phá phía Nam Lebanon, lệnh ngừng bắn trước nguy cơ sụp đổ

Israel bắn phá phía Nam Lebanon, lệnh ngừng bắn trước nguy cơ sụp đổ

Israel tiến hành các cuộc tập kích dữ dội trên khắp miền Nam Lebanon, trong khi lực lượng Hezbollah cũng xác nhận tấn công lực lượng của Tel Aviv, khiến lệnh ngừng bắn do Mỹ bảo trợ có nguy cơ sụp đổ, đồng thời ảnh hưởng đến triển vọng đạt thỏa thuận giữa Washington - Tehran.

Trung Quốc tăng tốc trên đường đua tới Mặt Trăng

Trung Quốc tăng tốc trên đường đua tới Mặt Trăng

Trung Quốc mới đây đã phóng thành công tàu vũ trụ có người lái Thần Châu-23 đưa ba phi hành gia lên trạm không gian Thiên Cung, đánh dấu bước tiến mới trong chương trình chinh phục không gian đầy tham vọng của Bắc Kinh. Đáng chú ý, một trong ba phi hành gia dự kiến sẽ lưu trú trên quỹ đạo suốt một năm – thời gian dài nhất từ trước đến nay đối với một sứ mệnh không gian có người lái của Trung Quốc.

Đường vào EU của Ukraine: Tưởng gần nhưng còn xa

Đường vào EU của Ukraine: Tưởng gần nhưng còn xa

Ukraine cho rằng nước này xứng đáng trở thành thành viên đầy đủ của Liên minh châu Âu (EU). Tuy nhiên, các thành viên EU chủ chốt muốn quá trình gia nhập của Ukraine diễn ra đúng trình tự và chỉ sẵn sàng cấp cho Kiev tư cách "thành viên liên kết".