Bệnh "ngáo" quyền lực trên mạng và những hệ lụy

Họ đều là những trí thức, nhà báo và luật sư, thậm chí vừa là nhà báo vừa là luật sư hoặc những người có uy tín trên cộng đồng mạng. Mỗi status hay mỗi lần livestream của họ có hàng trăm nghìn người theo dõi, bình luận, tung hô. Có lẽ vì thế mà họ sớm bị ảo tưởng về một thứ quyền lực trên mạng, rằng mỗi khi mình lên tiếng về một vấn đề nào đó, là đương nhiên sẽ có nhiều người ủng hộ, không cần biết đúng hay sai.

Tồn tại quá lâu trong một thế giới ảo đầy rẫy những lời ca tụng, họ càng ngày càng "ngáo quyền lực". Lên mạng có hàng nghìn người ủng hộ, thế nhưng khi đối diện với cơ quan điều tra, họ chỉ có một mình.

329039478_717850753174515_7022697048602013318_n.jpg -0
Luật sư Đặng Anh Quân nghe đọc lệnh bắt giữ.

1.Lúc đó họ mới nhận ra, hóa ra cái mà họ tưởng là quyền lực lâu nay chỉ là thứ ảo giác đánh lừa. Để rồi khi bị bắt vì tội "Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân" thì mọi thứ đã quá muộn màng. Mấy hôm nay, khi thông tin nhà báo, luật sư Hàn Ni (Đặng Thị Hàn Ni, 46 tuổi, ngụ quận 7), Tiến sĩ, luật sư Đặng Anh Quân (45 tuổi, ngụ huyện Nhà Bè, giảng viên Trường Đại học Luật TP Hồ Chí Minh) và luật sư Trần Văn Sỹ (66 tuổi, ngụ quận Bình Thạnh) bị bắt vì tội "Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân", nhiều người không hề bất ngờ, bởi đó là kết quả được dự đoán từ trước.

Trước khi bị khởi tố, bắt tạm giam, bà Phương Hằng và nhà báo Hàn Ni từng livestream và cả hai đều có đơn tố cáo đối phương bịa đặt, xúc phạm danh dự, uy tín của mình. Vụ việc lùm xùm giữa hai cá nhân này xuất phát từ các buổi livestream của bà Hằng trong năm 2021.

Cùng thời gian này, bà Hàn Ni cho rằng việc bà Nguyễn Phương Hằng tổ chức livestream có dấu hiệu vi phạm pháp luật, xâm phạm đời tư cá nhân. Đáp lại, bà Nguyễn Phương Hằng liên tục livestream, mổ xẻ đời tư cá nhân của bà Hàn Ni và thậm chí còn tổ chức livestream, lôi kéo nhiều người đến cơ quan và nơi ở của bà này, gây ồn ào suốt một thời gian.

Nhưng song song với việc gửi đơn tố cáo hành vi của bà Nguyễn Phương Hằng, bà Hàn Ni lại sử dụng mạng xã hội, Youtube để đăng tải một số nội dung thông tin, video liên quan đến cá nhân bà Hằng cùng quỹ từ thiện Hằng Hữu. Nói một cách khác, bà Hàn Ni lại dùng một cái sai khác để đấu tranh với cái sai của bà Phương Hằng. 

Trong khi đó, ông Trần Văn Sỹ, nguyên là Chủ nhiệm Đoàn Luật sư tỉnh Vĩnh Long đã dùng kênh Youtube là "LS Trần Văn Sỹ" với hơn 124.000 người theo dõi để tham gia vào vụ việc.

Trên kênh Youtube cá nhân của mình, ông Sỹ thường xuyên chia sẻ nhiều thông tin vụ việc liên quan đến bà Nguyễn Phương Hằng, ông Huỳnh Uy Dũng cùng ông Nguyễn Quang Tuấn (con trai bà Hằng) và Công ty CP Đại Nam.

333090686_738815661239978_7860059839824197827_n.jpg -0
Luật sư - nhà báo Đặng Thị Hàn Ni nghe đọc lệnh bắt giữ.

Trước thời điểm bị khởi tố, bắt tạm giam chỉ 1 ngày, vào ngày 23/2/2023, ông Sỹ còn đăng tải lên kênh Youtube của mình một video có thời lượng hơn 38 phút, chia sẻ ý kiến cá nhân về việc giám định tâm thần đối với bà Nguyễn Phương Hằng và suy diễn về những tình tiết xung đột có liên quan.

Còn Tiến sĩ luật - giảng viên Đặng Anh Quân được biết đến là khách mời xuất hiện nhiều nhất trong các livestream của bà Nguyễn Phương Hằng và là ''cố vấn pháp lý'' cho bà Hằng. Ông Đặng Anh Quân đã có những phát ngôn, bình luận, cùng tương tác với bà Nguyễn Phương Hằng về những nội dung xúc phạm nghiêm trọng danh dự, uy tín, nhân phẩm của nhiều cá nhân. Hành vi của ông Đặng Anh Quân là giúp sức tích cực cho bà Nguyễn Phương Hằng thực hiện hành vi phạm tội liên tục, nhiều lần trong thời gian dài, gây bức xúc trong dư luận xã hội, làm phức tạp tình hình trên không gian mạng, gây ảnh hưởng xấu đến tình hình trật tự an toàn xã hội.

2.Cách đây không lâu, Đặng Như Quỳnh, một Kols được coi là người có ảnh hưởng trên mạng xã hội đã bị tuyên án 2 năm tù vì tội "Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân". Theo cáo trạng, đầu tháng 4/2022, nghe ngóng thông tin một số lãnh đạo doanh nghiệp trong lĩnh vực tài chính, bất động sản bị xử lý, Đặng Như Quỳnh không có thông tin chính xác song vẫn suy diễn, đăng lên Facebook việc ông Đỗ Anh Dũng (Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty Tân Hoàng Minh) bị xử lý hình sự. Bài đăng được hàng nghìn người chia sẻ, tương tác. Ngày 5/4/2022, khi các cơ quan tố tụng công bố thông tin chính thức, Đặng Như Quỳnh chỉnh sửa bài viết để định hướng người đọc tin là bản thân biết trước thông tin.

Khi biết thông tin do mình đăng được nhiều người tiếp cận, Đặng Như Quỳnh tiếp tục tự suy diễn về việc cơ quan chức năng sẽ điều tra ông Nguyễn Văn Tuấn là Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc CTCP Tập đoàn Gelex (mã chứng khoán GEX) kiêm Chủ tịch HĐQT Tổng công ty Viglacera - Công ty Cổ phần (mã chứng khoán VGC). Theo đó, Đặng Như Quỳnh đăng 2 bài viết có nội dung sai sự thật, kèm hình ảnh ông Nguyễn Văn Tuấn, về việc cơ quan tố tụng sẽ khởi tố, điều tra, bắt tạm giam ông Tuấn. Việc này khiến nhiều nhà đầu tư hoang mang, liên tục bán tháo khiến các mã chứng khoán nói trên liên tục giảm sàn. Vốn hóa của các mã chứng khoán này cũng giảm hàng nghìn tỷ đồng.

Các bên liên quan và một số nhà đầu tư chứng khoán gửi đơn tố giác Đặng Như Quỳnh. Các nguyên đơn cho rằng việc làm của Đặng Như Quỳnh ảnh hưởng xấu đến thương hiệu, hình ảnh và hoạt động của doanh nghiệp, cũng như giá của các cổ phiếu, làm thiệt hại tài sản của nhà đầu tư.

Ngày 13/4/2022, Đặng Như Quỳnh bị Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an bắt khẩn cấp về hành vi “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”.

Đều là những người hiểu biết, thậm chí là những tiến sĩ Luật học, nhưng không hiểu sao những người như ông Quân, bà Hàn Ni, ông Sỹ, ông Quỳnh… lại có thể "ấu trĩ" dựng chuyện, bịa đặt, thông tin, vu khống người khác công khai trên mạng xã hội như vậy. Điều này chỉ có thể giải thích bằng sự "ảo tưởng quyền lực". Nhiều facebooker hay youtuber có lượng người theo dõi đông đảo, họ nghiễm nhiên cho mình là người có quyền lực trên mạng xã hội dẫn đến ảo tưởng sức mạnh bản thân, có người livestream sẵn sàng mạt sát, công kích cá nhân kể cả trẻ em, đồng nghiệp, nhãn hàng, tổ chức, cơ quan Nhà nước nếu như không được đối xử hay cung cấp dịch vụ vừa ý. Nhiều người đăng bài quy chụp, vu khống, khi phát hiện thông tin sai thì âm thầm xóa bài, không một lời xin lỗi, giải thích.

Xu thế chửi bới, bôi nhọ, "bóc phốt", tấn công cá nhân trên không gian mạng là những biểu hiện "lệch chuẩn", đang thu hút một lượng lớn người theo dõi, lấn át các thông tin quan trọng của đất nước, của đời sống xã hội.

Đây là sự thách thức tiềm ẩn đối với thể chế, khi một số lượng lớn những người theo dõi trở thành "fan cuồng" có thể quay ra "tấn công" các cơ quan Nhà nước bằng nhiều hình thức.

Mạng xã hội là ảo nhưng hậu quả, hệ lụy mà nó mang lại là thật với những người lợi dụng mục đích tốt để thực hiện hành vi xấu. Không thể phủ nhận sức hút của mạng xã hội với những lời khen "có cánh" từ hàng trăm, hàng nghìn người xa lạ thì ai cũng có thể trở thành "người nổi tiếng", thế nhưng hãy tỉnh táo khi sử dụng chúng, đừng vì "mờ mắt, ù tai" mà tự cho mình là "người hùng trên mạng" và đứng ngoài pháp luật.

Pháp luật cho phép tự do ngôn luận, tự do bày tỏ quan điểm, thái độ, ý kiến của công dân. Tuy nhiên, quyền tự do đó phải trong khuôn khổ pháp luật. Muốn làm người nổi tiếng trên mạng xã hội không có gì là sai, nhưng phải theo quy định của pháp luật và chịu trách nhiệm trước những phát ngôn, hành vi của mình, nếu không, cái giá phải trả là rất đắt!

Hiền Trâm

Các tin khác

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào đời sống thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

Tập trường ca “Những người lính của làng” của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều vừa được Nha xuất bản Hội Nhà văn ấn hành là một dấu ấn khá đặc biệt. Ở đó, hình tượng người lính không còn được khắc họa đơn tuyến như biểu tượng anh hùng thuần túy, mà trở thành một thực thể đa chiều - vừa bi tráng, vừa mong manh, vừa mang nỗi đau riêng tư, vừa hòa vào số phận dân tộc.

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Tuy là đồng nghiệp và đồng hương Quảng Bình, nhưng mãi đến năm 2018, tôi mới được gặp và quen biết Nguyễn Hương Duyên, cây bút nữ văn xuôi "7x đời chót" đang làm Trưởng ban Thư ký tòa soạn tạp chí Nhật Lệ của Hội VHNT ở quê nhà.

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

Trong những ngày đầu năm 2026, giới văn chương Việt Nam, đặc biệt là vùng đất "sen bùi nhãn ngọt" Hưng Yên, đón nhận tin vui: Đại tá Công an - nhà thơ Văn Diên (hội viên Hội Nhà văn Việt Nam) đã chính thức được vinh danh Giải thưởng Văn học Quốc tế 2025 với Huy chương Vàng Dickens cho tập thơ thiếu nhi "Green Wishes" (Ước vọng xanh).

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Một bữa nắng như chảo lửa nung cháy xứ Quảng, tôi ghé nhà bạn ở vùng trung du phía Tây Thăng Bình, nơi con sông Rù Rì chảy qua. Loáng thoáng trong câu chuyện quanh mâm giỗ, bà ngoại bạn thở than với mấy người già quê: “Trời ni mà có bát nước chè hai uống cái ực thì sướng phải biết!”.

Như thế nào là nghệ thuật?

Như thế nào là nghệ thuật?

Nghệ thuật (Tiếng Anh: Art), nếu chiết tự theo Hán Việt, đó là nuôi dưỡng, làm phát triển tài năng bên trong (tài nghệ) bằng các kỹ thuật, phương pháp. Sản phẩm nghệ thuật là hình thức hiện ra - kết quả của quá trình nuôi dưỡng tài năng cùng với các phương pháp biểu hiện tốt nhất có thể. Hiểu trên phương diện thực tế: nghệ thuật là sự biểu đạt thẩm mỹ thông qua các phương tiện/ chất liệu (ngôn ngữ, âm thanh, màu sắc, hình ảnh, hình khối, vũ đạo…).

Biết đủ để định vị bản thân

Biết đủ để định vị bản thân

Một sáng Chủ nhật thảnh thơi, tôi lại đem cuốn sách cũ ra đọc. Tiếng là những sách cũ, giấy đã sờn và rách gáy nhưng chữ nghĩa cổ nhân ngẫm ra thật thú vị. Trong "Đạo đức kinh", Lão Tử viết: "...Tri túc bất nhục, tri chỉ bất đài, khả dĩ trường cửu". Nghĩa là: Biết thế nào là đủ thì không nhục, biết lúc nào nên ngừng thì không nguy, may có thể sống lâu được".

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Gần nửa thế kỷ cầm bút, 11 đầu sách đã xuất bản, 9 Giải thưởng Báo chí quốc gia - đó là những con số biết nói về một hành trình sáng tạo bền bỉ của nhà báo Hồ Quang Lợi. Nhưng, có lẽ, điều khiến độc giả nhớ nhất ở ông không chỉ là nhà báo với những bài bình luận quốc tế sắc sảo, mà còn trong tư cách nhà văn qua những trang viết chân dung đầy nhân văn về những con người "làm nên thời đại".

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

“Nơi tôi sống, núi rừng trùng điệp, màu xanh cây cối đã thành quen mắt. Từ khi tôi còn là một đứa trẻ bé tí theo mẹ đi chợ, những hoa văn thổ cẩm đã theo vào mắt tôi, cùng tôi khôn lớn”, nhà văn trẻ Đặng Thùy Tiên giới thiệu về mình. Nơi “núi rừng trùng điệp” ấy chính là thị trấn Tam Đường, nay là xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu.

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

“Rộn ràng, rộn ràng hạnh phúc đang tràn dâng/ Nôn nao lâng lâng xao xuyến đến ngập lòng...” - nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung “chào sân” bằng bài hát vui vui. Không cần guitar đệm nhạc, chỉ có nhịp vỗ tay đã thấy rộn lên như trong một hội hôn. Hát xong, người nhạc sĩ đến từ miệt Sen hồng Đồng Tháp cúi đầu chào khán giả. Sau tràng pháo tay khích lệ, anh hát tiếp: “Nhớ không em! trò chơi đám cưới ngày xưa/ Tóc cô dâu thả suông kết bông mười giờ/ bên chú rể lưng trần, che lộng vàng lá chuối/ Xây tổ ấm uyên ương mơ ước ngày nên đôi...”.

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Trong dòng chảy văn xuôi Việt Nam viết về chiến tranh và hậu chiến, có những tác phẩm không chọn giọng điệu sử thi lớn lao, cũng không cố dựng lên những tượng đài bất khả xâm phạm, mà lặng lẽ đi vào ký ức cá nhân, từ đó chạm đến phần sâu nhất của lịch sử dân tộc. Tác phẩm bút ký - tản văn “Lính già mau nhớ lâu quên” của nhà văn Tô Hoàng vừa được NXB Hội Nhà văn ấn hành tháng 2/2026 là một tập sách như thế.

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

“Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng”của tiến sĩ Nguyễn Thành Nam không chỉ kể lại lịch sử Việt Nam hơn một thế kỷ qua, mà còn đặt lịch sử vào một vai trò khác, như tấm gương để soi chiếu hiện tại. Khi các sự kiện và nhân vật được nhìn lại bằng những câu hỏi mới, lịch sử không còn là những mốc thời gian khép kín, mà trở thành nguồn bài học sống động, đặc biệt với người trẻ, trong việc hiểu mình đang ở đâu và nên đi về đâu.

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Lần mới đây nhất tôi gặp lại nhà văn Nguyễn Thu Hằng chính là tại lễ tổng kết, trao giải Cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện và ký về đề tài "Vì an ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" lần thứ V, giai đoạn 2022-2025. Cuộc thi do Bộ Công an phối hợp với Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức. Ở cuộc thi này chị đã đoạt giải Nhất với tiểu thuyết “Chiều qua thị trấn”.

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trong thơ Việt Nam đương đại nửa sau thế kỷ XX, lớp nhà thơ trưởng thành từ chiến tranh đã tạo nên một diện mạo đặc biệt cho thi ca dân tộc. Họ mang đến cho thơ không chỉ cảm xúc mà còn là ký ức lịch sử, những trải nghiệm sống động của một thế hệ đã đi qua chiến tranh và bước vào công cuộc dựng xây đất nước.

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải là gương mặt quen thuộc trong làng văn, làng báo Việt Nam. Trải qua nhiều thăng trầm, bà khẳng định mình không chỉ là nhà báo tâm huyết mà còn là cây bút kiên trì với thể loại phi hư cấu, đặc biệt là những cuốn sách chân dung gây tiếng vang như tác phẩm về nhà tình báo huyền thoại Phạm Xuân Ẩn – cuốn sách được giới nghiên cứu quốc tế đánh giá cao, từng được dịch nhiều chương trên tạp chí The Consequence (Mỹ).

Tơ duyên trong chữ

Tơ duyên trong chữ

Tập tiểu luận phê bình "Duyên khởi đến cõi văn" (NXB Hội Nhà văn, 2025) của PGS.TS Hoàng Kim Ngọc là kết quả sau hơn 3 năm đọc, nghĩ và viết dưới ánh sáng của chữ duyên: “Hữu duyên, nhân duyên, thiện duyên và duyên khởi. Đó là sự gặp gỡ giữa nhà phê bình với nhà văn, giữa nhà văn với cõi văn linh diệu của họ” (Lời nói đầu).