Vai trò, vị thế của Đảng Cộng sản Việt Nam do lịch sử và dân tộc giao phó

Cách mạng Tháng Tám, cuộc cách mạng đánh dấu sự biến đổi sâu sắc trong tiến trình lịch sử Việt Nam. Lần đầu tiên trong lịch sử nước nhà, vị thế của người dân đã thay đổi về chất, Việt Nam có chỗ đứng và tiếng nói trong thế giới hiện đại. 

Thực tiễn cho thấy, Cách mạng Tháng Tám thành công là thành quả của nhân dân ta dưới sự lãnh đạo đúng đắn, sáng suốt của Đảng Cộng sản Việt Nam và vai trò, vị thế ấy là do lịch sử dân tộc giao phó, hoàn toàn không phải sự “tranh quyền” như luận điệu của các thế lực thù địch, phản động.

Lịch sử đất nước 85 năm qua cho thấy, mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam không tách rời sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam. Thực tế lịch sử đất nước đã chứng minh, Đảng Cộng sản Việt Nam thực sự là lực lượng chính trị duy nhất đủ sức lãnh đạo cách mạng Việt Nam.          

Đảng Cộng sản Việt Nam trước khi giành chính quyền có một quá trình vừa chiến đấu, vừa tự hoàn thiện tổ chức và đường lối với biết bao hy sinh xương máu. Nhiều đảng viên ưu tú trung kiên đã hy sinh, nhiều quần chúng noi gương những chiến sĩ cách mạng, sẵn sàng hy sinh, không sợ tù đày để bảo vệ cách mạng. Uy tín của Đảng từng bước thấm sâu vào quần chúng nhân dân, được nhân dân che chở, ủng hộ, đi theo, hình thành nên một lực lượng to lớn. 

Nhận thức được nguyên lý nhân dân làm nên lịch sử, Đảng Cộng sản Việt Nam ngay sau khi ra đời, đã thấy được sự cần thiết phải tập hợp sức mạnh quần chúng nhân dân trong Mặt trận dân tộc thống nhất. Đảng đã lãnh đạo và hòa mình cùng quần chúng lao khổ trong cuộc tranh đấu giành độc lập dân tộc. “Đảng không phải là một tổ chức để làm quan phát tài. Nó phải làm tròn nhiệm vụ giải phóng dân tộc, làm cho Tổ quốc giàu mạnh, đồng bào sung sướng” (Hồ Chí Minh). Đó là sứ mệnh, là quyền lợi của Đảng, ngoài ra, Đảng Cộng sản Việt Nam không còn có lợi ích nào khác.

Trong đấu tranh giải phóng dân tộc, Đảng Cộng sản Việt Nam đã thực sự là tấm gương tiên phong hy sinh, phấn đấu vì độc lập dân tộc, vì tự do, hạnh phúc của nhân dân, được “dân tin, dân phục, dân yêu, dân theo” nên quan hệ Đảng - Dân là quan hệ máu thịt, sắt son. Như thế, quyền lãnh đạo không phải Đảng tự phong cho mình, mà do Đảng có sự trung thành nhất, hoạt động nhất và chân thực nhất trong đấu tranh cách mạng và trong công tác hằng ngày gắn bó mật thiết với nhân dân, chịu trách nhiệm với những hành động thực tế của Đảng đối với đất nước, với nhân dân.

Chính vì thế, mới ra đời được 15 năm, với 5.000 đảng viên, Đảng ta đã vững vàng bản lĩnh lãnh đạo Tổng khởi nghĩa Tháng Tám thành công và lập nên Nhà nước công - nông đầu tiên ở Đông Nam Á. Thành quả lớn lao nhất có ý nghĩa lịch sử và tầm vóc thời đại ở Việt Nam là sự biến đổi đầu tiên về vị thế người dân trong lịch sử nước nhà: Trở thành người làm chủ đất nước. 

Thành quả Cách mạng Tháng Tám đưa Đảng Cộng sản Việt Nam từ vai trò của một Đảng chính trị tuyên truyền, vận động và lãnh đạo phong trào đấu tranh giành độc lập dân tộc đã chuyển sang vị thế một Đảng cầm quyền. Đây cũng là một điểm mới, một biến đổi về chất trong lịch sử chính trị ở Việt Nam. Trong văn bản, trong ngôn ngữ hằng ngày thường nghe thuật ngữ Đảng lãnh đạo, Đảng cầm quyền. Lãnh đạo, cầm quyền được sử dụng trong một ngữ cảnh cụ thể. Chắc chắn, không cầm quyền thì không có cơ sở để lãnh đạo Nhà nước và xã hội. Song, phương thức cầm quyền cũng cần luôn được đổi mới theo sự đổi mới của đất nước.

Đảng cầm quyền có nghĩa là Đảng cóquyền lực trong thực tế, với cốt lõi là quyền lực định hướng sự vận động phát triển Nhà nước và xã hội Việt Nam, theo mục tiêu là dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh.

Để cầm quyền bền vững, Chủ tịch Hồ Chí Minh đòi hỏi Đảng ta phải thật trong sạch, phải xứng đáng là người lãnh đạo, là người đầy tớ thật trung thành của nhân dân, trong đó, yếu tố làm nên sự trong sạch, vững mạnh là cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư. Đây là những tố chất đạo đức vốn là cốt lõi nhân cách của mỗi đảng viên, nhất là đảng viên tham gia “cầm quyền”. Có thể nói, mức độ trong sạch, vững mạnh của bộ máy quản lý nhà nước và sự đồng thuận xã hội là tấm gương phản chiếu trình độ, năng lực cầm quyền của Đảng, cũng chính là năng lực của Đảng thực thi quyền lực định hướng phát triển Nhà nước và xã hội.

Vị thế cầm quyền của Đảng Cộng sản Việt Nam trong thời kỳ đổi mới đã thể hiện sinh động qua những thành tựu mang tầm vóc và ý nghĩa cách mạng to lớn; thế và lực đất nước được nâng cao trên trường quốc tế; đời sống nhân dân được cải thiện; an ninh - quốc phòng được giữ vững; kinh tế - xã hội phát triển. Tuy vậy, sự phát triển đất nước vẫn còn chậm và thiếu bền vững, quá trình đổi mới cũng đặt ra yêu cầu phải củng cố niềm tin trong quan hệ Đảng - Dân.

Không né tránh sự thật, Đảng ta thẳng thắn chỉ ra trong Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI“Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay”, những khuyết tật trầm kha, quan hệ đến sự tồn vong của chế độ. Một đảng cầm quyền lại có “một bộ phận không nhỏ” cán bộ, đảng viên suy thoái về cả tư tưởng, đạo đức, cả về phai nhạt lý tưởng, có lối làm việc tùy tiện, vô nguyên tắc thì chắc chắn làm xói mòn bản chất Đảng. Tình trạng suy thoái ấy nếu không được cấp bách đẩy lùi thì làm sao Đảng ta giữ được vị thế cầm quyền bền vững; làm sao xứng đáng là người lãnh đạo, là người đầy tớ thật trung thành của nhân dân; còn đâu “Đảng ta là đạo đức, là văn minh” như Bác Hồ đã từng tự hào; làm sao nêu gương, dẫn dắt được xã hội; làm sao có được lòng tin nơi dân để xây dựng “Quốc bảo dựng nước và giữ nước”. Đó là những câu hỏi lớn đang đặt ra cho Đảng ta trong quá trình tự đổi mới, tự chỉnh đốn hiện nay.

Xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh trước hết là bổn phận tự thân của Đảng, đồng thời cũng là trách nhiệm của toàn thể nhân dân lao động đối với Đảng. 

Một thực tế đáng ngẫm suy là, 70 năm trước chỉ có 5.000 đảng viên mà làm nên Cách mạng Tháng Tám, nay Đảng đã có gần 4 triệu đảng viên mà “cuộc chiến” đẩy lùi tham nhũng, biến chất lại khó khăn đến thế! Đảng cần tự chỉnh đốn để trong sạch, vững mạnh là đòi hỏi, là yêu cầu cấp thiết hơn bao giờ hết, vì Đảng có trong sạch, thì Đảng mới cầm quyền vững mạnh và ắt Nhà nước cũng sẽ trong sạch, vững mạnh. Đây cũng đang là nội dung và tầm nhìn của Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XII. 

Hơn ba năm thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI về xây dựng và chỉnh đốn Đảng, tuy đã có biến chuyển tích cực, nhưng nhìn tổng thể vẫn chưa thực sự đạt yêu cầu và sự mong đợi của toàn Đảng, toàn dân. Vấn đề đặt ra cho Đảng chính là, thực hiện “cuộc chiến đấu” ấy được ráo riết hơn, quyết liệt hơn mà vẫn ổn định để phát triển. Đó chính là thể hiện năng lực lãnh đạo, là “nghệ thuật” cầm quyền của Đảng…

PGS.TS Phạm Xuân Hằng

Các tin khác

Sức mạnh của nhân dân- từ Điện Biên Phủ đến khát vọng vươn mình của dân tộc

Sức mạnh của nhân dân- từ Điện Biên Phủ đến khát vọng vươn mình của dân tộc

72 năm sau chiến thắng Điện Biên Phủ, lịch sử không chỉ nhắc nhớ về một chiến công quân sự “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”, mà còn gợi mở một chân lý có giá trị xuyên thời đại: sức mạnh quyết định vận mệnh của dân tộc Việt Nam chưa bao giờ chỉ nằm ở vũ khí hay tiềm lực vật chất, mà nằm ở lòng dân, ở khối đại đoàn kết toàn dân tộc và ở ý chí độc lập, tự cường được hun đúc qua hàng nghìn năm lịch sử.

Việt Nam đang bước vào một giai đoạn phát triển mới, nhanh hơn, "xanh" hơn và bền vững hơn

Việt Nam đang bước vào một giai đoạn phát triển mới, nhanh hơn, "xanh" hơn và bền vững hơn

Kinh tế Việt Nam được đánh giá là điểm sáng hiếm hoi trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều biến động và tăng trưởng toàn cầu chậm lại. Kinh tế Việt Nam sau hơn nửa thế kỷ đất nước thống nhất đã đạt những thành tựu vượt bậc, mang lại nhiều lợi ích cho người dân thụ hưởng, cũng như khẳng định vị thế, tầm vóc đất nước trên trường quốc tế.

Bước chuyển mạnh của Quốc hội đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước

Bước chuyển mạnh của Quốc hội đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều thời cơ và thách thức đan xen, yêu cầu đổi mới tư duy lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng của quốc gia ngày càng trở nên cấp thiết. Một trong những điểm nhấn nổi bật thời gian qua là việc Quốc hội từng bước chuyển mạnh từ tư duy “quản lý” sang “kiến tạo phát triển”, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực cho nền kinh tế.

Giữ cho “trong ấm, ngoài êm”

Giữ cho “trong ấm, ngoài êm”

Thắng lợi của sự nghiệp kháng chiến chống xâm lược, thống nhất đất nước (1945-1975) là một trong những chiến công chói lọi nhất của dân tộc Việt Nam trong suốt chiều dài lịch sử ngàn năm dựng nước và giữ nước. Giành được những thành tựu, thắng lợi to lớn đó là sức mạnh của toàn dân tộc, trong đó lực lượng CAND có sự đóng góp xứng đáng.

Tiếp nối ngọn lửa ngày Đại thắng, vững bước tới tương lai rạng rỡ

Tiếp nối ngọn lửa ngày Đại thắng, vững bước tới tương lai rạng rỡ

Đại thắng ngày 30/4/1975 không chỉ khép lại cuộc chiến tranh trường kỳ, mà còn mở ra một kỷ nguyên mới – kỷ nguyên độc lập, thống nhất và đi lên CNXH của dân tộc Việt Nam. Đó là dấu mốc lịch sử không thể thay thế, là điểm tựa tinh thần để cả dân tộc bước vào hành trình kiến thiết, dựng xây đất nước trong hòa bình. Nhưng lịch sử chưa bao giờ dừng lại.

Nghị quyết của Quốc hội giải quyết hàng nghìn dự án đất đai khó khăn, vướng mắc tồn đọng, kéo dài

Nghị quyết của Quốc hội giải quyết hàng nghìn dự án đất đai khó khăn, vướng mắc tồn đọng, kéo dài

Hiện có 4.489 dự án, đất đai gặp khó khăn, vướng mắc với tổng quy mô diện tích sử dụng đất hơn 198.428,1 ha và tổng giá trị mức đầu tư là 3,3 triệu tỷ đồng đã được các bộ, ngành, địa phương trong cả nước thống kê tính đến ngày 30/3/2025, nếu sớm được vận hành thì đây sẽ là nguồn lực rất lớn của nền kinh tế.

Nhiều nước trên thế giới đã thống nhất về giới hạn của bí mật nghề nghiệp

Nhiều nước trên thế giới đã thống nhất về giới hạn của bí mật nghề nghiệp

Bí mật nghề nghiệp của luật sư là một nguyên tắc cốt lõi của tư pháp hiện đại, nhưng không phải là giới hạn tuyệt đối. Khi tội phạm ngày càng được chuẩn bị tinh vi và có tổ chức, nhiều quốc gia đã thiết lập ranh giới rõ ràng: bảo vệ quyền bào chữa, nhưng không để nguyên tắc này bị lợi dụng để che chắn cho hành vi phạm tội. Đề xuất sửa đổi Bộ luật Hình sự của Việt Nam vì thế không nằm ngoài xu hướng chung đó.

Tăng cường trách nhiệm người bào chữa nhằm phòng ngừa tội phạm

Tăng cường trách nhiệm người bào chữa nhằm phòng ngừa tội phạm

Cơ quan soạn thảo đã đề xuất sửa đổi, bổ sung quy định theo hướng thu hẹp phạm vi miễn trừ trách nhiệm hình sự đối với luật sư, người bào chữa nhằm cân bằng giữa đạo đức nghề nghiệp, nghĩa vụ bảo mật thông tin của luật sư với trách nhiệm bảo vệ an toàn xã hội và ngăn chặn tội phạm từ sớm, từ xa. 

Đảm nhiệm đồng thời hai chức danh – một bước đi tất yếu

Đảm nhiệm đồng thời hai chức danh – một bước đi tất yếu

Trong tiến trình hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, mọi điều chỉnh về tổ chức bộ máy đều nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả các cơ quan quyền lực nhà nước. Chỉ những thay đổi phản ánh đúng yêu cầu khách quan của việc tổ chức và vận hành quyền lực nhà nước mới có ý nghĩa bền vững.

Phát triển "kinh tế bạc" là mở ra một cách tiếp cận mới trong quản trị quốc gia

Phát triển "kinh tế bạc" là mở ra một cách tiếp cận mới trong quản trị quốc gia

Trong điều kiện Việt Nam hiện nay, phát triển "kinh tế bạc" càng trở nên cấp thiết. Việt Nam hiện nằm trong nhóm các quốc gia có tốc độ già hóa dân số nhanh ở châu Á. Theo dự báo, đến khoảng năm 2036, nước ta sẽ chính thức bước vào giai đoạn “xã hội già”, khi tỷ lệ người từ 60 tuổi trở lên chiếm trên 20% dân số.

Kiện toàn tổ chức bộ máy và kỳ vọng chương mới rực rỡ của đất nước

Kiện toàn tổ chức bộ máy và kỳ vọng chương mới rực rỡ của đất nước

Kiện toàn tổ chức bộ máy hôm nay mới là bước khởi đầu. Hành động quyết liệt, hiệu quả vì mục tiêu vừa kể mới là thước đo cuối cùng. Một khi lời nói đi đôi với việc làm, khi cam kết được hiện thực hóa bằng kết quả, thì niềm tin chắc chắn sẽ được củng cố, động lực chắc chắn sẽ được nhân lên; và con đường phía trước - dù còn nhiều thách thức, vẫn sẽ rộng mở để đất nước vững bước tiến lên, kiến tạo và viết tiếp những trang sử vẻ vang trong hành trình phát triển.

Thống nhất vị trí người đứng đầu Đảng và Nhà nước tạo sự thông suốt trong tư duy lãnh đạo

Thống nhất vị trí người đứng đầu Đảng và Nhà nước tạo sự thông suốt trong tư duy lãnh đạo

Chiều 7/4, bên hành lang Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, đại biểu Quốc hội đoàn TP Hà Nội Bùi Hoài Sơn đã trao đổi với Báo Tin tức và Dân tộc về việc Quốc hội bầu Tổng Bí thư Tô Lâm giữ chức Chủ tịch nước nhiệm kỳ 2026 - 2031 và những kỳ vọng đối với việc nâng cao hiệu lực lãnh đạo, điều hành trong giai đoạn mới.

Kiên định “bốn nguyên tắc” góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao, bền vững

Kiên định “bốn nguyên tắc” góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao, bền vững

Hội nghị Ban chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 2 khóa XIV diễn ra trong bối cảnh toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta đang ra sức thi đua thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV, hướng tới thực hiện thành công mục tiêu chiến lược gắn với hai cột mốc lịch sử 2030 và 2045. Tại phiên bế mạc hội nghị, Tổng Bí thư Tô Lâm đã có bài phát biểu quan trọng, mang tính định hướng chiến lược, nhấn mạnh thực hiện tăng trưởng hai con số để “không lỡ nhịp với thời đại”: “Chúng ta không chấp nhận tăng trưởng thấp. Phải kiên trì thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao, bền vững, thực chất”.

Phải truy xuất được nguồn gốc của miếng thịt là yêu cầu cấp bách

Phải truy xuất được nguồn gốc của miếng thịt là yêu cầu cấp bách

Vụ việc 300 tấn thịt lợn nhiễm dịch tả lợn châu Phi được tuồn ra thị trường, thậm chí vào các trường học đã gây bức xúc trong dư luận. Sự việc xảy ra cho thấy, đã có sự buông lỏng quản lý, “đứt gãy” trong cơ chế giám sát theo chuỗi, từ khâu kiểm dịch, kiểm soát giết mổ và giám sát lưu thông.

Kiên định “bốn nguyên tắc” – Chìa khóa hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế “hai con số”

Kiên định “bốn nguyên tắc” – Chìa khóa hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế “hai con số”

Khi “Bốn nguyên tắc” được triển khai đồng bộ trong giáo dục và đào tạo, các nhà trường sẽ góp phần hình thành nguồn nhân lực chất lượng cao cho lực lượng CAND, đáp ứng yêu cầu bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội và tạo môi trường ổn định cho phát triển kinh tế nhanh, bền vững, hướng tới mục tiêu tăng trưởng “hai con số” trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Kiểm soát quyền lực - “then chốt của then chốt” trong phòng, chống tham nhũng, tiêu cực

Kiểm soát quyền lực - “then chốt của then chốt” trong phòng, chống tham nhũng, tiêu cực

Lịch sử phát triển của mọi Nhà nước đều cho thấy: quyền lực nếu không được kiểm soát sẽ có xu hướng bị tha hóa, và một khi quyền lực đã bị tha hóa thì hậu quả không chỉ dừng lại ở tham nhũng, tiêu cực, mà còn làm xói mòn niềm tin của nhân dân, suy giảm hiệu lực, hiệu quả quản trị quốc gia.

Bài 2: Xăng sinh học - Đột phá chiến lược trong chuyển đổi xanh

Bài 2: Xăng sinh học - Đột phá chiến lược trong chuyển đổi xanh

Thay vì kế hoạch sẽ triển khai xăng sinh học E10 (pha trộn 10% ethanol) vào tháng 6/2026, Chính phủ đã quyết định đẩy nhanh lộ trình triển khai xăng E10 ngay từ tháng 4/2026. Theo các chuyên gia, đây không chỉ là giải pháp tình thế trước những biến động của thị trường năng lượng thế giới, mà còn là một bước đột phá chiến lược trong chuyển đổi xanh. 

Giữ nghiêm kỷ cương để bảo vệ niềm tin và mở đường phát triển

Giữ nghiêm kỷ cương để bảo vệ niềm tin và mở đường phát triển

Công tác kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực và đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực không chỉ là nhiệm vụ thường xuyên của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, mà còn là điều kiện nền tảng để giữ vững ổn định, củng cố niềm tin xã hội và tạo lập môi trường lành mạnh cho phát triển đất nước.