Từ sự thành công của “Aladdin”, nghĩ về phim cổ tích “made in Việt Nam”

“Aladdin” (đạo diễn Guy Ritchie), một bộ phim của hãng Walt Disney ra rạp hôm 24/5 nhận được nhiều phản hồi tích cực của khán giả. Với khoản kinh phí đầu tư 183 triệu USD và tính đến thời điểm này đã mang về cho nhà sản xuất doanh thu gần 650 triệu USD.

Thành công của bộ phim cho thấy, truyện cổ tích không bao giờ xưa cũ, luôn có sức hấp dẫn với các nhà làm phim và là mảnh đất đầy tiềm năng để khai thác.

Một phiên bản “Aladdin” mới lạ, sáng tạo, đầy màu sắc

Vào tháng 10/2016, hãng Walt Disney tuyên bố Guy Ritchie sẽ là đạo diễn của “Aladdin”, phiên bản người thật đóng của hãng. Tài tử Will Smith được công bố là thành viên đầu tiên tham gia phim vào tháng 7/2017, tiếp theo đó là hai vai chính được giao cho Mena Massound và Scott. Phim bắt đầu bấm máy vào tháng 9 tại Longcross Studios ở Surrey, Anh và cũng được quay ở sa mạc Wadi Rum ở Jodan, kéo dài đến tháng 1/2018. Sau hơn 1 năm sản xuất hậu kỳ, phim chính thức ra rạp trên toàn thế giới vào 24/5 vừa qua.

“Aladdin” vẫn là câu chuyện xoay quanh chàng trai mồ côi nghèo khó sinh sống bằng nghề móc túi và trộm vặt trên phố ở vương quốc sa mạc Agrabah. Những tình huống, câu chuyện xảy ra giữa chàng trai nghèo có trái tim ấm áp Aladdin (Mena Massoud), công chúa Jasmine xinh đẹp (Naomi Scott), chú khỉ Abu, Thần Đèn (Will Smith) và tên Quốc sư Jafar (Marwan Kenzari) độc ác. So với phim hoạt hình cùng tên của hãng Watt Disney sản xuất năm 1992, “Aladdin” vẫn giữ nguyên khoảng 80% nội dung.

Một cảnh trong “Aladdin” – bộ phim đang nhận được nhiều phản hồi tích cực của khán giả.
Một cảnh trong “Aladdin” – bộ phim đang nhận được nhiều phản hồi tích cực của khán giả.

Chính vì vậy, khán giả gần như đã biết hết nội dung, diễn biến phim. Ban đầu, khi những đoạn trailer về bộ phim được hé lộ, “Aladdin” bị khán giả chê vì quảng cáo tẻ nhạt, tạo hình nhân vật thiếu ấn tượng. Tuy nhiên, khi xem phim, khán giả lại đi từ bất ngờ này đến bất ngờ khác vì những sáng tạo mới mẻ, đầy màu sắc trong phim.

Khán giả đánh giá cao phần âm nhạc trong phim. Âm nhạc trong phim được đánh giá là đa màu sắc khi là bản nhạc da diết, tình cảm, khi là bản hip hop, jazz vui nhộn… bộ phim như một vở nhạc kịch mang đậm màu sắc văn hóa Mỹ. Ấn tượng nhất là màn “đại nhạc hội cầu hôn” khi Aladdin với sự “hậu thuẫn” của Thần Đèn hóa thân thành Hoàng tử Ali. Màn diễu hành sôi động, hoành tráng với voi, đà điểu và hàng trăm vũ công nhảy múa trông như một lễ hội đường phố ấn tượng và náo nhiệt. Màn khiêu vũ của Hoàng tử Ali và công chúa Jasmine cũng khiến khán giả phải nhún nhảy vì âm nhạc quá sôi động và vũ đạo đẹp mắt.

Thần đèn “siêu lầy” và hài hước cũng là một điểm nhấn đáng chú ý của “Aladdin” “phiên bản người thật”. Ngôi sao Will Smith đã hóa thân xuất sắc vào vai Thần Đèn trẻ trung, đầy hài hước, gây cười nhưng không lố mà cực kỳ duyên dáng. Nhiều khán giả còn nhận xét rằng, bộ phim “bừng sức sống” kể từ khi có sự xuất hiện của Thần Đèn. Những câu nói “chất”, thời thượng của Thần Đèn, cũng như diễn biến tình cảm của Thần Đèn với cô nàng hầu gái Dalia (Nadim Pedrad) “mê trai” là những sáng tạo thú vị mà “Aladdin” phiên bản hoạt hình chưa từng có.

Bước ra từ những câu chuyện cổ và phim hoạt hình, công chúa Jasmine hấp dẫn khán giả với gương mặt xinh đẹp, đài các và quyến rũ. Công chúa Jasmine trong “Aladdin” mạnh mẽ, quyết đoán chứ không phải kiểu công chúa “liễu yếu đào tơ” như trong tiềm thức của nhiều người. Một số khán giả cho rằng, mặc dù diễn khá tròn vai nhưng nam chính Aladdin có phẩn “lép vế” hơn nữ khi thần thái chưa lôi cuốn và không phải là gương mặt đẹp trai kiểu hoàng tử trong chuyện cổ tích.

Tuy nhiên, tôi cho rằng, Mena Massoud đã vào vai “rất ngọt”, lối diễn xuất tự nhiên và rất có duyên. Aladdin xuất hiện đúng hình ảnh một chàng trai lớn lên từ khu ổ chuột nghèo khó, đầy chất bụi bặm, đường phố nhưng chân thực, nhân hậu.

“Aladdin” có sự pha trộn giữa yếu tố cổ xưa và nhiều nét văn hóa hiện đại, mang lại nhiều cảm xúc mới lạ cho người xem. Sự hỗ trợ của kỹ xảo điện ảnh cùng nhiều cảnh quay đẹp đã đưa khán giả vào một thế giới lung linh, mang màu sắc cổ tích nhưng cũng rất gần gũi với nhịp sống hiện đại. Phim dành cho mọi lứa tuổi, đủ sức mê hoặc cả trẻ em và các bậc phụ huynh. Nhìn chung, “Aladdin” là bộ phim đáng xem, được đánh giá “xứng đáng là phim bom tấn mở đầu cho mùa phim hè năm nay”.

Gợi ý một hướng đi tiềm năng cho điện ảnh Việt?

Được biết, sau thành công của phim hoạt hình “Aladdin” vào năm 1992, hãng Walt Disney đã sản xuất phần tiếp theo với tên gọi “Sự trở lại của Jafar” năm 1994, “Aladdin và vua trộm” năm 1996. Tuy nhiên, đến tận bây giờ, hãng này mới quyết định cho ra mắt bộ phim phiên bản người đóng. Đây là phim thuộc dòng “live – action” (phim được làm lại từ những bộ phim hoạt hình của hãng Walt Disney, dựa trên cốt truyện cổ tích, thần tiên nhưng do người đóng thay vì hoạt hình).

“Tấm Cám: Chuyện chưa kể” là một trong những bộ phim hiếm hoi của điện ảnh Việt khai thác chất liệu từ truyện cổ tích.
“Tấm Cám: Chuyện chưa kể” là một trong những bộ phim hiếm hoi của điện ảnh Việt khai thác chất liệu từ truyện cổ tích.

Trước “Aladdin”, đã có một số phim thuộc dòng “live – action” của Walt Disney gây được tiếng vang với khán giả yêu điện ảnh trên khắp thế giới như “Cậu bé rừng xanh”, “Người đẹp và quái vật”, “Maleficent”, “Cinderella”. Danh sách này sẽ tiếp tục được nối dài khi Walt Disney công bố kế hoạch tiếp tục sản xuất một số bộ phim trong thời gian tới như “Nàng tiên cá”, “Vua sư tử”, “Hoa mộc lan”…

Lý giải về thành công của những bộ phim thuộc dòng “live – action”, nhiều chuyên gia cho rằng, truyện cổ tích luôn có sức hấp dẫn với mọi đối tượng khán giả. Trẻ em yêu thích truyện cổ tích là lẽ đương nhiên nhưng nhiều người lớn cũng có nhu cầu được sống lại những năm tháng tuổi thơ, được “phiêu lưu” với trí tưởng tượng bay bổng trong những câu chuyện thần tiên. Tuy nhiên, để có sức hấp dẫn, các nhà sản xuất luôn phải có sự sáng tạo, khai thác những góc nhìn mới lạ trên cơ sở bám sát tác phẩm gốc. Sự sáng tạo phù hợp sẽ được khán giả đón nhận.

Nhìn sang thị trường điện ảnh Việt, có thể nói rằng, Việt Nam có kho tàng truyện cổ tích, dân gian khá phong phú. Đây là nguồn chất liệu dồi dào để sáng tạo nghệ thuật, trong đó có điện ảnh. Tuy nhiên, điện ảnh Việt dường như vẫn đang bỏ trống “trận địa” này. Hai bộ phim khai thác chất liệu dân gian đạt được thành công nhất định, doanh thu cao, là “Tấm Cám: Chuyện chưa kể” (đạo diễn Ngô Thanh Vân, ra rạp tháng 8/ 2016, doanh thu gần 70 tỷ đồng) và “Trạng Quỳnh” (Đạo diễn Đức Thịnh, ra rạp tháng 2/2019, doanh thu gần 100 tỷ đồng). Mặc dù doanh thu cao nhưng “Trạng Quỳnh” không được đánh giá cao về kịch bản, trong khi đó, “Tấm Cám: Chuyện chưa kể” cũng bị “bắt” một số lỗi về kỹ xảo điện ảnh.

Câu hỏi đặt ra là, vì sao tỷ lệ phim ra rạp ngày càng tăng nhưng số lượng phim khai thác chất liệu từ truyện cổ tích, dân gian Việt Nam lại không nhiều? Nhiều nhà làm phim cho rằng, đây là câu chuyện “vừa dễ, vừa khó”.

Dễ là ở chỗ, có sẵn chất liệu từ kho tàng văn hóa dân gian Việt Nam nhưng cũng có rất nhiều cái khó. Không thể “bê nguyên” câu truyện cổ tích lên màn ảnh rộng mà luôn cần đến yếu tố mới lạ, sự sáng tạo theo hướng tiếp cận mới của nghệ sĩ. Sáng tạo là điều cần thiết nhưng sáng tạo thế nào để không bị “lệch pha” so với mạch chuyện, làm câu chuyện trở nên mới mẻ, nhưng vẫn logic có thể thuyết phục, lôi cuốn khán giả là điều không hề dễ dàng.

Làm phim từ chất liệu truyện cổ tích, văn hóa dân gian đòi hỏi nhà sản xuất phải có vốn kiến thức, am hiểu văn hóa dân gian Việt Nam. Sự sáng tạo phải trên “phông” kiến thức về xã hội, lịch sử. Điều này đòi hỏi quá trình tìm tòi, nghiên cứu kỹ lưỡng của nhà sản xuất, đạo diễn, diễn viên và có lẽ, không phải ai cũng có đủ thời gian và sự kiên trì để nghiên cứu “cho ra ngô, ra khoai”.

Đó là chưa kể đến việc phải đầu tư lớn cho bối cảnh, trang phục, đạo cụ cho phim. Bên cạnh đó, dòng phim “live – action” cần đến sự hỗ trợ mạnh mẽ của kỹ xảo điện ảnh để tạo ra sự lung linh, huyền ảo đúng kiểu cổ tích. Tuy nhiên, đây lại là một điểm yếu của điện ảnh Việt.

Tường Phạm

Các tin khác

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào đời sống thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

Tập trường ca “Những người lính của làng” của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều vừa được Nha xuất bản Hội Nhà văn ấn hành là một dấu ấn khá đặc biệt. Ở đó, hình tượng người lính không còn được khắc họa đơn tuyến như biểu tượng anh hùng thuần túy, mà trở thành một thực thể đa chiều - vừa bi tráng, vừa mong manh, vừa mang nỗi đau riêng tư, vừa hòa vào số phận dân tộc.

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Tuy là đồng nghiệp và đồng hương Quảng Bình, nhưng mãi đến năm 2018, tôi mới được gặp và quen biết Nguyễn Hương Duyên, cây bút nữ văn xuôi "7x đời chót" đang làm Trưởng ban Thư ký tòa soạn tạp chí Nhật Lệ của Hội VHNT ở quê nhà.

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

Trong những ngày đầu năm 2026, giới văn chương Việt Nam, đặc biệt là vùng đất "sen bùi nhãn ngọt" Hưng Yên, đón nhận tin vui: Đại tá Công an - nhà thơ Văn Diên (hội viên Hội Nhà văn Việt Nam) đã chính thức được vinh danh Giải thưởng Văn học Quốc tế 2025 với Huy chương Vàng Dickens cho tập thơ thiếu nhi "Green Wishes" (Ước vọng xanh).

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Một bữa nắng như chảo lửa nung cháy xứ Quảng, tôi ghé nhà bạn ở vùng trung du phía Tây Thăng Bình, nơi con sông Rù Rì chảy qua. Loáng thoáng trong câu chuyện quanh mâm giỗ, bà ngoại bạn thở than với mấy người già quê: “Trời ni mà có bát nước chè hai uống cái ực thì sướng phải biết!”.

Như thế nào là nghệ thuật?

Như thế nào là nghệ thuật?

Nghệ thuật (Tiếng Anh: Art), nếu chiết tự theo Hán Việt, đó là nuôi dưỡng, làm phát triển tài năng bên trong (tài nghệ) bằng các kỹ thuật, phương pháp. Sản phẩm nghệ thuật là hình thức hiện ra - kết quả của quá trình nuôi dưỡng tài năng cùng với các phương pháp biểu hiện tốt nhất có thể. Hiểu trên phương diện thực tế: nghệ thuật là sự biểu đạt thẩm mỹ thông qua các phương tiện/ chất liệu (ngôn ngữ, âm thanh, màu sắc, hình ảnh, hình khối, vũ đạo…).

Biết đủ để định vị bản thân

Biết đủ để định vị bản thân

Một sáng Chủ nhật thảnh thơi, tôi lại đem cuốn sách cũ ra đọc. Tiếng là những sách cũ, giấy đã sờn và rách gáy nhưng chữ nghĩa cổ nhân ngẫm ra thật thú vị. Trong "Đạo đức kinh", Lão Tử viết: "...Tri túc bất nhục, tri chỉ bất đài, khả dĩ trường cửu". Nghĩa là: Biết thế nào là đủ thì không nhục, biết lúc nào nên ngừng thì không nguy, may có thể sống lâu được".

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Gần nửa thế kỷ cầm bút, 11 đầu sách đã xuất bản, 9 Giải thưởng Báo chí quốc gia - đó là những con số biết nói về một hành trình sáng tạo bền bỉ của nhà báo Hồ Quang Lợi. Nhưng, có lẽ, điều khiến độc giả nhớ nhất ở ông không chỉ là nhà báo với những bài bình luận quốc tế sắc sảo, mà còn trong tư cách nhà văn qua những trang viết chân dung đầy nhân văn về những con người "làm nên thời đại".

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

“Nơi tôi sống, núi rừng trùng điệp, màu xanh cây cối đã thành quen mắt. Từ khi tôi còn là một đứa trẻ bé tí theo mẹ đi chợ, những hoa văn thổ cẩm đã theo vào mắt tôi, cùng tôi khôn lớn”, nhà văn trẻ Đặng Thùy Tiên giới thiệu về mình. Nơi “núi rừng trùng điệp” ấy chính là thị trấn Tam Đường, nay là xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu.

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

“Rộn ràng, rộn ràng hạnh phúc đang tràn dâng/ Nôn nao lâng lâng xao xuyến đến ngập lòng...” - nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung “chào sân” bằng bài hát vui vui. Không cần guitar đệm nhạc, chỉ có nhịp vỗ tay đã thấy rộn lên như trong một hội hôn. Hát xong, người nhạc sĩ đến từ miệt Sen hồng Đồng Tháp cúi đầu chào khán giả. Sau tràng pháo tay khích lệ, anh hát tiếp: “Nhớ không em! trò chơi đám cưới ngày xưa/ Tóc cô dâu thả suông kết bông mười giờ/ bên chú rể lưng trần, che lộng vàng lá chuối/ Xây tổ ấm uyên ương mơ ước ngày nên đôi...”.

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Trong dòng chảy văn xuôi Việt Nam viết về chiến tranh và hậu chiến, có những tác phẩm không chọn giọng điệu sử thi lớn lao, cũng không cố dựng lên những tượng đài bất khả xâm phạm, mà lặng lẽ đi vào ký ức cá nhân, từ đó chạm đến phần sâu nhất của lịch sử dân tộc. Tác phẩm bút ký - tản văn “Lính già mau nhớ lâu quên” của nhà văn Tô Hoàng vừa được NXB Hội Nhà văn ấn hành tháng 2/2026 là một tập sách như thế.

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

“Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng”của tiến sĩ Nguyễn Thành Nam không chỉ kể lại lịch sử Việt Nam hơn một thế kỷ qua, mà còn đặt lịch sử vào một vai trò khác, như tấm gương để soi chiếu hiện tại. Khi các sự kiện và nhân vật được nhìn lại bằng những câu hỏi mới, lịch sử không còn là những mốc thời gian khép kín, mà trở thành nguồn bài học sống động, đặc biệt với người trẻ, trong việc hiểu mình đang ở đâu và nên đi về đâu.

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Lần mới đây nhất tôi gặp lại nhà văn Nguyễn Thu Hằng chính là tại lễ tổng kết, trao giải Cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện và ký về đề tài "Vì an ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" lần thứ V, giai đoạn 2022-2025. Cuộc thi do Bộ Công an phối hợp với Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức. Ở cuộc thi này chị đã đoạt giải Nhất với tiểu thuyết “Chiều qua thị trấn”.

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trong thơ Việt Nam đương đại nửa sau thế kỷ XX, lớp nhà thơ trưởng thành từ chiến tranh đã tạo nên một diện mạo đặc biệt cho thi ca dân tộc. Họ mang đến cho thơ không chỉ cảm xúc mà còn là ký ức lịch sử, những trải nghiệm sống động của một thế hệ đã đi qua chiến tranh và bước vào công cuộc dựng xây đất nước.

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải là gương mặt quen thuộc trong làng văn, làng báo Việt Nam. Trải qua nhiều thăng trầm, bà khẳng định mình không chỉ là nhà báo tâm huyết mà còn là cây bút kiên trì với thể loại phi hư cấu, đặc biệt là những cuốn sách chân dung gây tiếng vang như tác phẩm về nhà tình báo huyền thoại Phạm Xuân Ẩn – cuốn sách được giới nghiên cứu quốc tế đánh giá cao, từng được dịch nhiều chương trên tạp chí The Consequence (Mỹ).

Tơ duyên trong chữ

Tơ duyên trong chữ

Tập tiểu luận phê bình "Duyên khởi đến cõi văn" (NXB Hội Nhà văn, 2025) của PGS.TS Hoàng Kim Ngọc là kết quả sau hơn 3 năm đọc, nghĩ và viết dưới ánh sáng của chữ duyên: “Hữu duyên, nhân duyên, thiện duyên và duyên khởi. Đó là sự gặp gỡ giữa nhà phê bình với nhà văn, giữa nhà văn với cõi văn linh diệu của họ” (Lời nói đầu).