Cần thiết sửa đổi, bổ sung 10 luật
Tại dự thảo tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến ANTT, Bộ Công an cho biết, từ ngày 1/3/2025, cơ cấu tổ chức của Chính phủ nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV đã thay đổi từ 18 bộ, 4 cơ quan ngang bộ giảm xuống còn 14 bộ, 3 cơ quan ngang bộ. Bộ Công an hoạt động theo mô hình bộ máy mới, tiếp nhận các chức năng, nhiệm vụ mới.
Một số cơ quan, đoàn thể khác trong hệ thống chính trị có liên quan đến hoạt động của lực lượng CAND đã có sự thay đổi về tổ chức bộ máy. Từ ngày 1/7/2025, mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp chính thức hoạt động. Do đó, cần phải rà soát, sửa đổi, bổ sung các văn bản pháp luật liên quan đến chức năng, nhiệm vụ, hoạt động của lực lượng CAND chịu tác động bởi kết quả sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước.
Qua rà soát, Bộ Công an thấy rằng có 10 luật về quản lý hành chính liên quan đến hoạt động, chức năng, nhiệm vụ của lực lượng CAND cần sửa đổi, bổ sung để phù hợp với kết quả sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước, gồm: Luật Cảnh vệ; Luật Nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam; Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam; Luật Cư trú; Luật Căn cước; Luật Lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở; Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ; Luật Đường bộ; Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ; Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.
Bên cạnh những nội dung cần sửa đổi, bổ sung để phù hợp với kết quả sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước, quá trình thực hiện Luật Nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam, Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam, Luật Cư trú, Luật Căn cước, Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, Luật Đường bộ, Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ gặp một số khó khăn, vướng mắc cần xử lý, tháo gỡ kịp thời để đáp ứng yêu cầu cấp bách của thực tiễn và quy định của pháp luật.
Một số nội dung sửa đổi trọng tâm
Theo Bộ Công an, dự thảo luật tập trung sửa đổi, bổ sung các nội dung chịu ảnh hưởng bởi kết quả sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước, chính quyền địa phương 2 cấp quy định tại 10 luật. Đồng thời, dự thảo luật cũng đã sửa đổi, bổ sung các nội dung của các luật nêu trên bảo đảm phù hợp với yêu cầu cấp bách của thực tiễn, chủ trương phân cấp, phân quyền và thống nhất với hệ thống pháp luật. Một số nội dung sửa đổi trọng tâm tại dự thảo luật như sau:
Đối với Luật Nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam, dự thảo luật đã bổ sung đối tượng cấp thị thực ưu đãi tại Điều 8 đồng thời bổ sung các quy định về thời hạn thị thực, thời hạn thẻ tạm trú, điều kiện cấp thị thực đối với đối tượng này tại khoản 6 Điều 9, khoản 4 Điều 10, điểm b khoản 1 Điều 36, khoản 2 Điều 38.
Dự thảo luật cũng đã bổ sung trường hợp được miễn thị thực đối với người nước ngoài thuộc diện đối tượng đặc biệt cần ưu đãi phục vụ phát triển kinh tế - xã hội trên cơ sở bảo đảm quốc phòng, an ninh quốc gia và trật tự, an toàn xã hội được miễn thị thực có thời hạn theo quy định của Chính phủ tại Điều 12; bổ sung tại Điều 43 trách nhiệm của Bộ trưởng Bộ Công an quyết định trường hợp cấp, cấp đổi, cấp lại thẻ thường trú tại cơ quan quản lý xuất nhập cảnh vì lý do ngoại giao, quốc phòng, an ninh; bổ sung tại Điều 45 quyền được bảo lãnh, mời do ông, bà là công dân Việt Nam thường trú ở trong nước mời, bảo lãnh người nước ngoài là cháu nội, cháu ngoại vào Việt Nam thăm; bổ sung tại Điều 46 trách nhiệm của Chính phủ trong cấp, sử dụng định danh điện tử cho người nước ngoài.
Đối với Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam, dự thảo luật đã bỏ quy định về “số chứng minh nhân dân” tại khoản 3 Điều 6, điểm g khoản 1 Điều 4; bổ sung quy định về hộ chiếu phổ thông cấp theo thủ tục rút gọn chỉ có giá trị sử dụng 1 lần tại khoản 2 Điều 7; bổ sung trường hợp người đang ở nước ngoài vào trường hợp loại trừ khỏi trường hợp chưa cấp giấy tờ xuất nhập cảnh tại khoản 2 Điều 21.
Đồng thời, dự thảo luật đã bổ sung các trường hợp thu hồi, hủy giá trị sử dụng hộ chiếu, gồm: Hủy giá trị sử dụng của hộ chiếu phổ thông còn thời hạn đối với trường hợp đã được cấp hộ chiếu mới; thu hồi, hủy giá trị sử dụng của hộ chiếu của người đã được cấp nhưng bị sai thông tin chi tiết nhân thân; hủy giá trị sử dụng tại Điều 27 và bổ sung Điều 31a, 31b vào sau Điều 31 để quy định cụ thể quy trình thực hiện hủy giá trị sử dụng; bổ sung trách nhiệm của Bộ Ngoại giao trong chủ trì, phối hợp với Bộ Công an quy định việc cấp công hàm hỗ trợ xin thị thực do cơ quan lãnh sự Bộ Ngoại giao, cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài và cơ quan được Bộ Ngoại giao ủy quyền thực hiện tại khoản 2 Điều 46.
Đối với Luật Cư trú, dự thảo luật đã bỏ quy định yêu cầu phải có đồng ý của cha, mẹ hoặc người giám hộ, trừ trường hợp đã có ý kiến đồng ý bằng văn bản đối với khoản 2 Điều 21; bổ sung trường hợp hủy bỏ quyết định cho trở lại quốc tịch Việt Nam tại Điều 24, Điều 29; bổ sung đối tượng chủ sở hữu phương tiện hoặc người được giao quản lý phương tiện có trách nhiệm thông báo lưu trú tại Điều 30.
Đối với Luật Căn cước, dự thảo luật đã bổ sung trường hợp thu hồi, giữ thẻ căn cước đối với công dân bị huỷ bỏ quyết định cho trở lại quốc tịch Việt Nam tại Điều 29. Đồng thời, bổ sung thủ tục cấp đổi đối với người có thông tin trên thẻ căn cước thay đổi do sắp xếp đơn vị hành chính, người bị mất thẻ căn cước hoặc thẻ căn cước bị hư hỏng không sử dụng được thực hiện cấp đổi, cấp lại thẻ căn cước trực tuyến trên cổng dịch vụ công, ứng dụng định danh quốc gia hoặc trực tiếp tại nơi làm thủ tục cấp thẻ căn cước tại Điều 25.
Đối với Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, dự thảo luật đã bổ sung các quy định liên quan đến thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách tại các điều gồm Điều 9, Điều 35, Điều 67, Điều 71 và Điều 75; sửa đổi quy định về đèn tín hiệu của xe quân sự có đèn nhấp nháy màu xanh và đỏ tại Điều 27; sửa đổi quy định về phương tiện giao thông thông minh tại khoản 4 Điều 34; bổ sung nội dung giao Bộ trưởng Bộ Công an, Bộ trường Bộ Quốc phòng quy định về đào tạo lái xe, sát hạch lái xe, cấp, đổi, cấp lại và thu hồi giấy phép lái xe cho đối tượng thuộc lực lượng Quân đội, Công an làm nhiệm vụ quốc phòng, an ninh tại khoản 7 Điều 60; khoản 6 Điều 61; khoản 6 Điều 62; bổ sung quy định về trường hợp thu hồi giấy phép lái xe khi người được cấp có hành vi gian dối để được cấp, đổi, cấp lại giấy phép lái xe tại điểm b khoản 5 Điều 62; sửa đổi, bổ sung quy định về thời gian lái xe liên tục của người lái xe tại Điều 64 theo hướng thời gian lái xe liên tục của người lái xe không quá 4 giờ, thời gian làm việc của người lái xe trong một ngày, một tuần thực hiện theo quy định của Bộ luật Lao động...
Đối với Luật Đường bộ, dự thảo luật đã bỏ quy định về thẩm tra, thẩm định an toàn giao thông đường bộ đối với đường bộ có cấp kỹ thuật A, B, C, D theo quy định tại điểm d khoản 2 Điều 10, đường phố gom, đường nội bộ đô thị tại khoản 1 Điều 29; sửa đổi quy định tại khoản 4 Điều 8 theo hướng Bộ trưởng Bộ Xây dựng quyết định việc giao UBND cấp tỉnh quản lý các tuyến đường đường tỉnh, quốc lộ đi qua đô thị loại đặc biệt… sửa đổi quy định về trách nhiệm công bố tải trọng, khổ giới hạn của đường bộ theo hướng giao cơ quan quản lý đường bộ thuộc Bộ Xây dựng, cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp tỉnh, không quy định cụ thể tên cơ quan tại Điều 27.
Đối với Luật Cảnh vệ, Luật Lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở, Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, dự thảo luật đã sửa đổi, bổ sung một số quy định phù hợp với nội dung sắp xếp tổ chức bộ máy, chính quyền địa phương 2 cấp.
Về nội dung cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, dự thảo luật đã sửa đổi, bổ sung một số quy định trong đó chủ yếu bổ sung hình thức tiếp nhận hồ sơ giải quyết các thủ tục hành chính trên Ứng dụng định danh điện tử quốc gia để thực hiện cải cách hành chính, tạo điều kiện cho các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân.
Thẩm tra sơ bộ 10 luật liên quan đến an ninh, trật tự nhằm đáp ứng yêu cầu cấp bách của thực tiễn 
