Những "bông hồng thép" gìn giữ hòa bình

Lần đầu tiên, hơn 40 nữ sĩ quan Công an Việt Nam có mặt trong đội hình Đơn vị Cảnh sát gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc (GGHB LHQ). Họ đến từ nhiều đơn vị trong cả nước, thực hiện nhiệm vụ ở nhiều mảng, nhưng đều có chung nhiệt huyết, nỗ lực vượt qua khó khăn để luyện tập, sẵn sàng tham gia sứ mệnh GGHB trong môi trường khó khăn, khắc nghiệt, nguy hiểm ở nơi xa Tổ quốc.

Háo hức ngày lên đường

Khóa huấn luyện tập trung đầu tiên kéo dài gần 80 ngày với những nữ sĩ quan cảnh sát thuộc Đơn vị Cảnh sát GGHB LHQ số 1 (VNFPU 1) thực sự là khoảng thời gian đầy dấu ấn. Bởi, đây là lần đầu tiên họ được luyện tập các nội dung theo quy định khắt khe của LHQ để có thể tham gia GGHB ở môi trường hậu xung đột. Những gương mặt rắn rỏi, nụ cười tươi rói cùng giọt mồ hôi giữa nắng hè, thể lực mạnh mẽ và ý chí thép. Đó là ấn tượng của chúng tôi khi được gặp các nữ Cảnh sát GGHB LHQ nơi thao trường nắng lửa tại Trung tâm huấn luyện, bồi dưỡng nghiệp vụ 1, Bộ Tư lệnh Cảnh sát cơ động ở huyện Văn Giang, Hưng Yên.

Những
Các nữ sĩ quan của Đơn vị Cảnh sát gìn giữ hòa bình số 1 với chuyên gia của Liên hợp quốc.

Thượng tá Phạm Văn Đoàn - Chỉ huy trưởng VNFPU 1 cho chúng tôi biết, đơn vị thành lập từ tháng 1/2024, là mô hình đầu tiên của Bộ Công an triển khai đội hình đơn vị cảnh sát vũ trang. Đơn vị chia thành hai nhánh: hậu cần đảm bảo và tác chiến. Nhánh hậu cần phục vụ đơn vị hoạt động tác chiến độc lập trong những điều kiện khó khăn ở phái bộ, có thể đảm bảo cho đơn vị duy trì khoảng 3 tháng mà không có bất cứ sự trợ giúp nào từ bên ngoài. Nhánh tác chiến gồm 4 trung đội là 4 kíp chiến đấu theo các nhiệm vụ trọng tâm theo yêu cầu của LHQ. Đó là nhiệm vụ hộ tống bảo vệ yếu nhân và hàng đặc biệt; giải tán đám đông, phòng chống bạo loạn; tuần tra, kiểm soát; phòng chống khủng bố, giải cứu con tin. Điều đáng tự hào là các nữ sĩ quan giữ vai trò quan trọng ở tất cả các nhánh, các kíp chiến đấu, góp phần tạo nên dấu ấn của đơn vị rất trẻ của Bộ Công an.

VNFPU 1 có 205 sĩ quan, trong đó có 41 sĩ quan nữ. Tỷ lệ cảnh sát nữ đảm bảo theo yêu cầu của LHQ và tham gia tập luyện đầy đủ các nội dung như nam giới, không hề có sự ưu tiên nào. Từ tổ chức huấn luyện điều lệnh, võ thuật, bắn súng đến các kỹ chiến thuật bắt, khám xét đến sơ cứu người bị nạn, phòng cháy chữa cháy và kỹ năng sinh tồn... Để đáp ứng được chương trình huấn luyện cường độ cao, các cô gái phải cố gắng gấp ba, gấp bốn lần.

Thượng úy Nguyễn Thị Bích Phương, sinh năm 1995, công tác tại Công an quận Đống Đa, Hà Nội đã kịp góp mặt trong đội hình đặc biệt này. Cô cười rất tươi khi chia sẻ: “Trở thành nữ sĩ quan GGHB LHQ là mong ước của em từ lâu. Lúc đầu, khi đăng ký tham gia luyện tập trong mô hình đơn vị, em chưa dám nói với bố mẹ. Em tích cực làm công tác “dân vận”, hằng ngày nói chuyện về lĩnh vực GGHB, rồi bày tỏ nguyện vọng tham gia. Giờ thì bố mẹ em lại là người động viên em nỗ lực luyện tập để trở thành nữ Cảnh sát GGHB trong tương lai”.

Về đơn vị, chế độ luyện tập, sinh hoạt nghiêm ngặt theo lịch trình chung cuốn Phương đi, nhịp điệu sinh hoạt của cô gái trẻ thay đổi hoàn toàn. Thay vì có những khoảng thời gian nghe nhạc, xem phim lúc rảnh rỗi, giờ đây Phương lại hào hứng với những thế võ, đường quyền và đọc tài liệu. Cô rất ấn tượng với các buổi tọa đàm, giải đáp thắc mắc về bình đẳng giới - một vấn đề LHQ rất quan tâm ở các phái bộ. Giờ đây Phương cũng đã quen với các loại súng, thành thạo trong tháo lắp và sử dụng. Ngày nào cũng miệt mài ngoài thao trường và trong lớp học, không chỉ Phương mà các cô gái VNFPU 1 không còn thời gian trang điểm hay những phút giây điệu đà con gái. Nhưng, họ thấy mình đẹp hơn, rắn rỏi, mạnh mẽ và tự tin hơn khi được đứng trong đội hình những người lính GGHB.

Những buổi thuyết trình ở trung đội hay lúc tham gia dàn dựng những tiết mục văn nghệ cho đơn vị đều mang lại cho Phương trải nghiệm quý giá. Đặc biệt, trong đợt đón tiếp đoàn chuyên gia LHQ sang kiểm tra, đánh giá tại đơn vị vừa qua, Phương đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ dẫn chương trình song ngữ Việt - Anh. Biết trước những khó khăn, thử thách ở phái bộ, nhưng với những kiến thức và kĩ năng đã và đang được bồi đắp, tích lũy, cô gái trẻ háo hức và tự tin mong đến ngày được lên đường nhận nhiệm vụ GGHB.

Hành trình của 79 trang nhật ký

Thiếu tá Nguyễn Thị Tâm Anh - Trưởng Ban Phụ nữ của VNFPU 1 cho chúng tôi biết, ở môi trường VNFPU 1, lần đầu tiên các nữ sĩ quan từ nhiều địa phương trong cả nước hợp quân và tập luyện cùng nhau. Tinh thần đoàn kết, gắn bó, nỗ lực vì mục tiêu chung của một đơn vị Cảnh sát GGHB LHQ nhanh chóng được khơi lên và định hình rõ nét. Chính nhiệt huyết của những nữ sĩ quan đã góp phần tạo nên khí thế ở một đơn vị trẻ như VNFPU1. Nhiều nữ sĩ quan từ các địa bàn xa như Lâm Đồng, Bình Dương cũng sắp xếp việc gia đình để tham tập luyện.

Là một trong số những nữ sĩ quan Bắc tiến, Trung tá Chu Thị Hồng, Công an tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã có những trải nghiệm không thể nào quên. “Đáp chuyến tàu hỏa để đến đơn vị huấn luyện ở Hưng Yên, phải mất 3 ngày tôi mới tới nơi. Tối 26/5 là buổi điểm danh đầu tiên của tôi tại đơn vị. Ngay ngày hôm sau tôi bắt nhịp với guồng quay học tập và huấn luyện. Với 11 chế độ trong ngày, chưa bao giờ tôi cảm thấy mình làm được nhiều việc trong một ngày đến thế”, Trung tá Hồng sôi nổi chia sẻ.

Những
Trung tá Chu Thị Hồng trong đội hình Đơn vị Cảnh sát gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc.

Trước đây, chị chưa hiểu sâu về hoạt động GGHB. Giờ đây, khi đã được học tập một số chuyên đề chuyên biệt về LHQ, về đơn vị Cảnh sát GGHB có vũ trang, chị nhận thấy đây là nhiệm vụ đặc thù và phải đối mặt với nhiều khó khăn, thử thách. Bởi thế, chị càng quyết tâm để được đứng trong hàng ngũ của những người lính mũ nồi xanh. Ở VNFPU 1, chế độ trực ban, trực gác được thực hiện nghiêm. Đặc biệt, mọi hoạt động của đơn vị từng ngày được ghi chép đầy đủ trong cuốn sổ nhật ký công tác. Trung tá Hồng kiêm nhiệm nhiều nhiệm vụ của đơn vị, trong đó có việc viết nhật ký. “Lịch trình của đơn vị từ 5 giờ sáng đến lúc điểm danh cuối ngày đều được ghi chép đầy đủ trong nhật ký. Đó chính là hành trình rực rỡ dưới nắng hè của VNFPU 1. Trang nhật ký 79 đã khép lại đợt tập huấn. Tôi thấy nhớ những ngày học và luyện tập hết mình cùng đồng đội”.

Với Trung tá Hồng, những ngày xa nhà đi huấn luyện đã rèn cho chị khả năng thích nghi cao độ. “Cái nắng gắt của miền Bắc khiến tôi cảm nhận rõ gương mặt đen sạm đi. Những bài võ, bài quyền giúp cơ thể rắn lại. Lịch luyện tập dày đặc với cường độ cao trong thời tiết nắng nóng buộc những nữ sĩ quan chân yếu tay mềm như chúng tôi phải thích nghi và sinh hoạt khoa học để có thể lực tốt nhất. Ở Việt Nam là gần 40oC, nhưng khi sang địa bàn châu Phi, nhiệt độ sẽ cao hơn nhiều. Đây cũng là khoảng thời gian tập dượt cho cậu con trai 8 tuổi của tôi quen dần với việc mẹ sẽ đi công tác xa nhà. Lần đầu tiên mẹ con tôi xa nhau lâu đến thế. Con ở nhà với ông bà nội, lần nào gọi điện cho mẹ cũng hỏi bao giờ mẹ về. Tôi muốn đây là đợt trải nghiệm quý giá của cả hai mẹ con”.

Trong cơ cấu tổ chức của đơn vị, Bệnh viện dã chiến cấp 1 là bộ phận quan trọng, có nhiệm vụ khám, chữa bệnh, chăm lo sức khỏe cho toàn đơn vị khi sang phái bộ. Đại úy, bác sĩ Phạm Thị Nhung từ Bệnh viện Y học cổ truyền Bộ Công an đã có mặt trong đội hình tập huấn GGHB LHQ. Với chị và những đồng đội mặc áo blouse trắng, đây là lần đầu tiên họ làm nhiệm vụ ở môi trường thực chiến, đảm bảo việc khám chữa bệnh cho cán bộ, chiến sĩ trong đơn vị trong quá trình thực hiện nhiệm vụ ở phái bộ.

“Lần đầu tiên tôi được tiếp cận với các loại súng, xe thiết giáp, xe trung đội chở quân, xe phun nước giải tán đám đông. Đó là những trang thiết bị vũ khí, công cụ, phương tiện hiện đại được Bộ Công an trang cấp để đáp ứng yêu cầu làm việc trong môi trường quốc tế. Cũng ít dịp chúng tôi dành nhiều thời gian học ngoại ngữ như đợt này. Có đến 6 lớp tiếng Anh ở các trình độ được triển khai trên toàn đơn vị, đan xen với các nội dung tập luyện hằng ngày. Chúng tôi cùng ôn bài, cùng nói tiếng Anh để nhanh tiến bộ”.

Những giọt mồ hôi trên thao trường đã mang lại kết quả xứng đáng. Trong chuyến thăm, kiểm tra, đánh giá đơn vị VNFPU 1 tháng 7 vừa qua, Đoàn LHQ đánh giá đơn vị đã đáp ứng các tiêu chuẩn, sẽ sớm được nâng lên cấp độ 2 trong hệ thống sẵn sàng triển khai của LHQ. Những nữ sĩ quan đã góp phần không nhỏ vào thành công chung của đơn vị đặc biệt này.

Huyền Châm

Các tin khác

3 lần bước qua cửa tử của nữ anh hùng điệp báo

3 lần bước qua cửa tử của nữ anh hùng điệp báo

Cả gia đình với 6 người hy sinh cho cuộc vệ quốc từ chống Pháp đến chống Mỹ, khi mới 16 tuổi, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Đại tá Nguyễn Thị Thảo nối bước các anh mình, thoát ly đi theo tiếng gọi của con tim. Cuộc đời cách mạng cứ dẫn bước cô từ Bình Dương lên tận Sài Gòn, về Trung ương Cục miền Nam, rồi ngược xuôi về miền Tây để tạo dựng mạng lưới điệp báo. Câu chuyện của Cụm trưởng Cụm điệp báo số 6 là một hành trình kiên trung, bất khuất và đầy ám ảnh mà bất cứ người nào khi nghe qua cũng trào lên nỗi xúc động mạnh.

Đồng chí Lê Giản - Vị tư lệnh đầu tiên

Đồng chí Lê Giản - Vị tư lệnh đầu tiên

Bộ sách “Người đứng đầu lực lượng Công an nhân dân qua các thời kỳ” do NXB Công an nhân dân ấn hành với tập 2 “Đồng chí Lê Giản - Vị Tư lệnh đầu tiên của lực lượng Công an nhân dân” đã cung cấp cho độc giả những thông tin quý giá về một chiến sĩ cách mạng kiên trung của Đảng. Ông cũng là người đặt những viên gạch nền móng quan trọng cho lực lượng Công an nhân dân Việt Nam.

Những thông tin giải mật về khóa “Nữ trinh sát đặc biệt”

Những thông tin giải mật về khóa “Nữ trinh sát đặc biệt”

Từ nhiều năm nay, khóa “Nữ trinh sát đặc biệt”, mật danh “Trường Y”, đã được kể lại trên báo chí với một số câu chuyện về những chiến sĩ công an đặc biệt được đào tạo từ tuổi niên thiếu để phục vụ cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ, giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc. Nhưng, còn nhiều điều chưa được nói hết hoặc “giải mật” suốt 60 năm qua.

Trận đánh quyết định thắng lợi của Kế hoạch CM-12

Trận đánh quyết định thắng lợi của Kế hoạch CM-12

Trận đánh kết thúc Kế hoạch CM-12 diễn ra ngày 9/9/1984 tại Hòn Đá Bạc, Cà Mau. Sự kiện này có ý nghĩa quyết định thắng lợi to lớn của chiến dịch phản gián lớn nhất kể từ sau năm 1975 khi đất nước được thống nhất.

“Cộng đồng không ma túy''. Khi AI trở thành cầu nối giữa công an và nhân dân

“Cộng đồng không ma túy''. Khi AI trở thành cầu nối giữa công an và nhân dân

Bàn tiếp dân của Công an xã Liên Sơn, tỉnh Lào Cai, có một tấm bảng nhỏ in mã QR. Chỉ cần một chiếc điện thoại thông minh, người dân có thể quét mã, gõ câu hỏi về ma túy, pháp luật hay xây dựng địa bàn không ma túy, vài giây sau đã có câu trả lời. Đó là Chatbot AI "Cộng đồng không ma túy" - mô hình nhỏ nhưng là cách Công an xã Liên Sơn làm mới công tác dân vận, lấy người dân làm trung tâm.

Bộ sách "Người đứng đầu lực lượng Công an nhân dân qua các thời kỳ": Dấu ấn đặc biệt của Bộ trưởng Võ Nguyên Giáp

Bộ sách "Người đứng đầu lực lượng Công an nhân dân qua các thời kỳ": Dấu ấn đặc biệt của Bộ trưởng Võ Nguyên Giáp

Bộ sách “Người đứng đầu lực lượng Công an nhân dân qua các thời kỳ” với 9 tập, trong đó tập 1 “Đại tướng Võ Nguyên Giáp với sự nghiệp xây dựng lực lượng Công an nhân dân” sẽ cung cấp cho độc giả nhiều thông tin quan trọng về những dấu ấn có tính “mở đường” của Đại tướng Võ Nguyên Giáp đối với lực lượng Công an nhân dân (CAND).

Bản lĩnh được nuôi dưỡng từ cội nguồn văn hóa

Bản lĩnh được nuôi dưỡng từ cội nguồn văn hóa

Không trực tiếp cầm súng trên tuyến đầu đấu tranh với tội phạm nhưng nhiều năm qua Thượng tá Lê Thành Văn - Phó trưởng phòng Công tác chính trị, Công an tỉnh Bắc Ninh đã bền bỉ trên một mặt trận đặc biệt: lan tỏa hình ảnh đẹp của lực lượng Công an nhân dân, đưa việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh trở nên gần gũi, thiết thực trong mỗi cán bộ, chiến sĩ. Không chỉ vậy, anh còn là một người say mê thư pháp Hán Nôm, lặng lẽ gìn giữ mạch nguồn văn hóa dân tộc.

Thiếu tá Công an với clip gây “sốt”

Thiếu tá Công an với clip gây “sốt”

Tự lên ý tưởng quay chụp, cắt ghép, lồng nhạc... những clip tuyên truyền phòng, chống ma túy của Thiếu tá Nguyễn Văn Sáng, cán bộ Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Lào Cai đang gây “sốt” mạng xã hội.

 Công trình tri ân nhân văn, sâu sắc

Công trình tri ân nhân văn, sâu sắc

Ra mắt đúng dịp kỷ niệm 81 năm Ngày truyền thống Công an nhân dân Việt Nam (19/8/1945 - 19/8/2026), bộ sách "Người đứng đầu lực lượng Công an nhân dân qua các thời kỳ" là công trình đặc biệt nhằm tri ân những đóng góp to lớn của các đồng chí lãnh đạo lực lượng Công an nhân dân qua các thời kỳ.

 Ký ức về cha và những câu chuyện phía sau màu áo

Ký ức về cha và những câu chuyện phía sau màu áo

Trong ngôi nhà bình yên ở xa thành phố ồn ào, Đại tá Phan Gia Liên treo rất nhiều bức ảnh gia đình. Phía trước là tủ sách cùng những kỷ vật được bà gìn giữ, nâng niu. Bà kể cho tôi câu chuyện về từng bức ảnh đen trắng được phóng to treo trên tường. Nhiều trong số đó do chính cha bà, Thiếu tướng - Phó thủ tướng Phan Trọng Tuệ chụp.

Công an xã Hoàng Văn Thụ phối hợp với các “KOL” tuyên truyền pháp luật

Khi “KOL” đồng hành cùng Công an làm video

Trong thời đại mạng xã hội trở thành kênh tiếp nhận thông tin chủ yếu của người trẻ, cách tuyên truyền pháp luật cũng đang thay đổi. Những pano, khẩu hiệu hay bài tuyên truyền một chiều dần nhường chỗ cho các video ngắn, những câu chuyện đời thường, những lát cắt của cuộc sống được kể bằng ngôn ngữ gần gũi hơn. Và chính ở đó, hình ảnh người chiến sĩ Công an cũng hiện lên với một diện mạo mới: gần dân, cởi mở và sẵn sàng đổi mới để thông điệp pháp luật chạm đến người xem.

Thượng tá, nhà văn Trần Khánh Toàn: Viết để không ai bị lãng quên!

Thượng tá, nhà văn Trần Khánh Toàn: Viết để không ai bị lãng quên!

Không chỉ là một tiểu thuyết tư liệu lịch sử sống động về những ngày tháng “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”, tác phẩm “Ngày mai trời lại sáng" của nhà văn Trần Khánh Toàn còn là lời tri ân sâu sắc đối với những con người bình dị đã góp phần làm nên những trang sử hào hùng của dân tộc...

Công an tỉnh Hà Tĩnh phối hợp các lực lượng chức năng lấy mẫu ADN thân nhân liệt sĩ.

Hành trình trả lại tên cho các anh

Có những cuộc trở về phải mất hơn nửa thế kỷ mới bắt đầu. Không phải bằng bước chân của người lính, mà từ một mẩu xương còn vương màu đất đỏ, một di vật cũ hay một đoạn ADN vừa được giải mã. Chiến tranh đã lùi xa, nhưng hàng chục nghìn liệt sĩ vẫn chưa xác định được danh tính, trong khi nhân chứng ngày một ít đi và ký ức dần phai nhạt theo năm tháng. Chính vì vậy, "Chiến dịch 500 ngày đêm" không chỉ là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, mà còn là lời hứa của thế hệ hôm nay với những người đã ngã xuống: không để bất cứ người lính nào mãi nằm lại trong vô danh, không để sự hy sinh vì Tổ quốc bị lãng quên.

Vun đắp thế trận an ninh nhân dân từ cơ sở

Vun đắp thế trận an ninh nhân dân từ cơ sở

2 ngày tranh tài của 17 đội tuyển đến từ các tỉnh, thành phố khu vực phía Bắc tham gia Hội thi lực lượng bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở giỏi toàn quốc lần thứ nhất năm 2026 đã khép lại, nhưng những câu chuyện về bảo vệ an ninh, trật tự được kể trên sân khấu dường như vẫn còn lưu lại đậm nét trong tâm trí người xem. Không có khoảng cách giữa nghệ thuật và cuộc sống, bởi mỗi tiểu phẩm đều được chắt lọc từ chính những vụ việc mà lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở vẫn gặp hằng ngày, hằng giờ trên từng địa bàn khu dân cư nơi họ sinh sống.

Người cán bộ an ninh anh hùng có hồn thơ lãng mạn

Người cán bộ an ninh anh hùng có hồn thơ lãng mạn

Ông là Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân đầu tiên của lực lượng Kỹ thuật nghiệp vụ Công an. Ông được giao trọng trách Cục trưởng Cục An ninh mạng đầu tiên (năm 2010-2011) và sau đó là Cục trưởng Cục Kỹ thuật nghiệp vụ I, Tổng cục An ninh (2011-2014). Với những thành tích đặc biệt xuất sắc, những đóng góp quan trọng cho sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia và giữ gìn trật tự an toàn xã hội, tháng 8/2015, Đại tá Đào Văn Vinh được Nhà nước phong tặng danh hiệu cao quý: Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Nữ chiến sĩ Công an viết tiếp ước mơ trên giảng đường

Nữ chiến sĩ Công an viết tiếp ước mơ trên giảng đường

Giữa hàng trăm học viên tốt nghiệp Khóa D47 của Học viện Cảnh sát nhân dân (CSND) cái tên Ngô Linh Nga để lại nhiều ấn tượng đặc biệt. Với GPA 3.82/4.0, điểm khóa luận tuyệt đối 10/10 và bảng thành tích "khủng" trên nhiều lĩnh vực, Ngô Linh Nga là gương mặt tiêu biểu cho thế hệ học viên Công an nhân dân (CAND) năng động, hội nhập, giàu trách nhiệm và không ngừng vượt lên chính mình.

Chuỗi sự kiện "Tổ quốc bình yên": Hành trình 80 năm qua lăng kính nghệ thuật

Chuỗi sự kiện "Tổ quốc bình yên": Hành trình 80 năm qua lăng kính nghệ thuật

Chuỗi sự kiện "Tổ quốc bình yên" tại Thủ đô Hà Nội diễn ra từ ngày 9 đến 12/7/2026 do Bộ Công an phối hợp với UBND TP Hà Nội tổ chức nhân kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng An ninh nhân dân (12/7/1946 - 12/7/2026) đã thành công rực rỡ, để lại nhiều ấn tượng tốt đẹp trong lòng khán giả và du khách Thủ đô.

Mạch nguồn tri ân trong tâm thức người Việt

Mạch nguồn tri ân trong tâm thức người Việt

“Chiến dịch 500 ngày đêm” đưa các liệt sĩ trở về không chỉ là một đề án hành chính hay chỉ tiêu quy tập, mà đó là bản tuyên ngôn bằng hành động của một dân tộc chưa bao giờ quên giá trị của sự hy sinh. Đó là mạch nguồn tri ân bền bỉ, chảy từ quá khứ hào hùng qua hiện tại trách nhiệm và hướng tới tương lai nhân văn. Trong dòng chảy ấy, văn hóa tri ân không chỉ là đạo lý, mà đã trở thành sức mạnh nội sinh, định hình nên cốt cách và bản sắc độc bản của con người Việt Nam.