Ký ức hào hùng của những chiến sĩ Điện Biên năm xưa

65 năm trôi qua, sau chiến thắng Điện Biên Phủ “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”, Điện Biên hôm nay đã chuyển mình, không ngừng xây dựng phát triển trở thành một thành phố du lịch đậm lịch sử tại khu vực phía Tây Bắc của Tổ quốc. 

Như bao người dân Điện Biên nói riêng, Việt Nam nói chung, những ngày này tất cả đều đắm chìm trong sự tự hào, hân hoan và kiêu hãnh, sự cảm phục trước tinh thần chiến đấu, hy sinh của những cựu chiến binh từng tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ năm xưa.

Trên chuyến xe 36 chỗ của Bộ Quốc phòng từ Hà Nội về nguồn, chúng tôi may mắn được đi cùng Đoàn đại biểu là những nhân chứng về tham quan, tìm hiểu khu di tích chiến trường Điện Biên Phủ. Quãng đường dài hơn 500km với những khúc cua tay áo ngoằn ngoèo, cũng chẳng làm những gương mặt tuổi đã cao trong đoàn mất đi sự tươi tỉnh, háo hức. 

Sau hơn 300km, Đoàn dừng chân nghỉ tại đèo Pha Đin - một trong “tứ đại đèo” vùng Tây Bắc. Đèo Pha Đin, hay là dốc Pha Đin, có độ dài 32km, điểm cao nhất của đèo là 1.648 mét so với mực nước biển, một bên là vách núi, một bên là vực sâu, thuộc quốc lộ số 6, là cửa ngõ vào tỉnh Điện Biên. 

Trong chiến dịch Điện Biên Phủ, cùng với Ngã ba Cò Nòi, đèo Pha Đin cũng là một trong những trọng điểm giao thông bị thực dân Pháp đánh phá vô cùng ác liệt. Bởi địch hiểu nếu cắt đứt được tuyến đường huyết mạch này thì quân đội ta sẽ gặp nhiều khó khăn khi không nhận được đầy đủ chi viện là lương thực, súng đạn từ hậu phương. 

65 năm đi qua, những tàn tích phá hoại của bom đạn trong chiến tranh đã phai mờ, thay vào đó là một cung đường đèo hùng vĩ trùng điệp, thơ mộng được trải rộng, thảm nhựa, giảm cua gấp, hạ độ cao đảm bảo cho các loại phương tiện tham gia giao thông thuận tiện đi qua.

Các cựu chiến binh và người dân tự hào tới tham quan quần thể di tích Chiến trường Ðiện Biên Phủ.
Các cựu chiến binh và người dân tự hào tới tham quan quần thể di tích Chiến trường Ðiện Biên Phủ.

Tại đây, chúng tôi gặp Tổ công tác do Thiếu tá Nguyễn Đức Lượng, Phó Trạm trưởng Trạm CSGT Tuần Giáo đang làm nhiệm vụ nhắc nhở một số trường hợp tài xế lái xe du lịch đi đúng phần làn đường, giữ cự ly để đảm bảo an toàn khi tham gia giao thông. 

Tranh thủ phút nghỉ ngơi, anh cho biết: “Các khu vực điểm đen của đèo Pha Đin bây giờ không còn hiểm trở như nhiều năm về trước, nhiều đoạn đã được hạ độ cao, đường không còn hẹp như xưa, dẫu vậy vẫn còn nguyên vẹn 8 cung đường lúc lên, lúc xuống ngoằn ngoèo và vô số khúc cua tay áo, cua chữ Z, chữ A tiềm ẩm nguy hiểm…”.

Cũng theo Thiếu tá Nguyễn Đức Lượng, để tránh tình trạng ùn tắc giao thông cục bộ và xảy ra tai nạn giao thông tại các điểm đen trên quốc lộ, nhất là điểm du lịch, Phòng đã tham mưu Công an tỉnh xây dựng kế hoạch và tăng cường lực lượng cùng các Công an các huyện, lực lượng Công an các xã tiến hành phân luồng, hướng dẫn giao thông tại các điểm du lịch. 

Trước đó, đơn vị cũng đã phối hợp với các phương tiện thông tin đại chúng xây dựng nhiều phóng sự tuyên truyền trên các chuyên mục và phát sóng thường xuyên để phản ánh cũng như cảnh báo về tình hình trật tự an toàn giao thông, tình hình tai nạn giao thông và công tác bảo đảm trật tự an toàn giao thông trên địa bàn...

Đặt chân đến thành phố Điện Biên Phủ, khắp các cung đường dẫn tới các điểm di tích, hình ảnh cờ hoa, biểu ngữ rợp phố. Bên cạnh đó, những ngày này từng đoàn khách trong nước, quốc tế tấp nập đến thưởng thức cảnh quan, tìm hiểu về mảnh đất “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu” rất đông, ước lượng mỗi ngày vài nghìn người. 

Theo lãnh đạo Công an tỉnh Điện Biên, để bảo đảm an ninh trật tự các sự kiện diễn ra trong dịp nghỉ lễ, hay kỷ niệm như 110 năm thành lập tỉnh, 70 năm thành lập Đảng bộ tỉnh và 65 năm chiến thắng Điện Biên Phủ, đơn vị đã chỉ đạo Công an các huyện, thị xã, thành phố tăng cường cơ sở bám, nắm tình hình, chủ động giải quyết các vấn đề không để phát sinh, các vấn đề phức tạp, nhất là các loại tội phạm ma túy, hình sự. 

Ngoài xây dựng, triển khai các phương án bảo đảm trật tự an toàn giao thông, dẫn đoàn, phân luồng, chống ùn tắc giao thông, phòng chống cháy nổ; phát động tốt phong trào Toàn dân bảo vệ ANTQ; các đơn vị còn tăng cường tuần tra, kiểm soát trên các tuyến, địa bàn trọng điểm, nhất là các điểm di tích, khu vui chơi công cộng, các địa điểm tổ chức các sự kiện…

Cựu chiến binh Phạm Bá Miều, nguyên Tiểu đội trưởng, Trung đoàn 174, Sư đoàn 316 - người trực tiếp có mặt trong những trận đánh giành giật từng tấc đất ở đồi A1 năm nay đã gần 90 tuổi. Tuy tuổi cao nhưng cụ vẫn còn rất minh mẫn khi kể lại trận chiến cách đây 65 năm khá chi tiết trong cảm xúc. 

Theo cụ Miều, trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, đơn vị cụ được giao nhiệm vụ đánh chiếm đồi A1, vừa chiến đấu vừa kiến thiết công sự, đào hào từ Tà Lèng xuống đồi A1, sau đó phối hợp đại đội công binh tiếp tục đào đường hầm ngầm từ chân lên đỉnh đồi để đặt khối bộc phá. 

“Để đưa được khối bộc phá nặng 960kg, chúng tôi phải hoàn thành đường hầm mất 13 ngày. Đất đồi thì cứng, trời mưa tầm tã, hàng trăm chiến sỹ thay nhau đào chỉ với cuốc chim và xẻng gấp thô sơ thôi. Đêm 6-5-1954, đơn vị tôi được lệnh kích nổ khối bộc phá, gần một đại đội của địch bị tiêu diệt, Trung đoàn 174 đánh chiếm toàn bộ cứ điểm A1 chỉ trong vài giờ, nhưng rất nhiều chiến sĩ đã hy sinh vì chết ngạt…”, cụ Phạm Bá Miều bồi hồi nhớ lại.

Giờ đây, đồi A1 ác liệt năm xưa, nay đã được bảo tồn thành một điểm di tích trong quần thể di tích đặc biệt quốc gia Điện Biên Phủ. Vết tích của quả bộc phá nặng gần 1 tấn vẫn hằn sâu trên đồi. 

Những hàng rào thép gai, hầm chỉ huy của địch, chiếc xe tăng “chiến lợi phẩm” của quân đội ta… - những dấu tích của một trận thắng vĩ đại đều đã được lưu giữ tại Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ gần đó.

Vừa đi cùng đoàn tham quan các khu di tích Điện Biên Phủ, cựu chiến binh Nguyễn Hữu Chấp, khẩu đội trưởng cối 82 ly, Đại đội 290, Tiểu đoàn 166, Trung đoàn 209, Đại đoàn 312 - đơn vị nhận mệnh lệnh khai hỏa mở màn chiến dịch Điện Biên Phủ chia sẻ: Sau ngày giải phóng Điện Biên năm 1954, hàng trăm chiến sỹ tham gia chiến dịch đã ở lại, cùng chung tay xây dựng đưa Điện Biên đi lên. 

“Hồi đó, làm đường thủ công chủ yếu bằng cuốc xẻng chứ không phải máy móc như bây giờ nên rất vất vả, khó khăn. Hơn 5.400 thanh niên xung phong ở khắp các tỉnh không quản ngại khó khăn, cùng nhau đào đất, phá đá, làm hàng trăm cây cầu, cống, mở thông hơn 100km tuyến đường từ huyện Tuần Giáo đi Tây Trang” – cựu chiến binh Nguyễn Hữu Chấp chia sẻ khó khăn những ngày đầu khi hàng nghìn chiến sỹ thanh niên xung phong tập trung mở rộng con đường từ huyện Tuần Giáo đi Cửa khẩu Tây Trang.

Đã 65 năm trôi qua, người lính khi đó tuổi đôi mươi nay đã 89 tuổi. Hơn ai hết, ông hiểu rõ sự đổi thay trên mảnh đất Điện Biên, mảnh đất Him Lam. 

Lấy chiếc mũ quệt ngang những giọt mồ hôi đang lăn trên chán, cựu chiến binh Nguyễn Hữu Chấp phấn khởi cho biết: Đời sống nhân dân các dân tộc từng bước ổn định và cải thiện, du khách trong nước và quốc tế đến Điện Biên ngày một đông, giờ đây, mọi người không chỉ biết đến một Điện Biên Phủ Anh hùng mà còn thấy ở đây một tinh thần thiện chí, một dân tộc yêu chuộng hòa bình…

X.T.

Các tin khác

Thư gửi con của anh hùng Lê Thị Riêng

Thư gửi con của anh hùng Lê Thị Riêng

Những lá thư gói trọn tình yêu, nỗi nhớ và khát khao mong chờ ngày đoàn tụ gia đình, gặp lại con thơ và người chồng yêu thương của Anh hùng LLVTND Lê Thị Riêng vẫn được người con trai của bà lưu giữ, bảo quản trang trọng trong trái tim và ký ức…

Bài cuối: Tiếp nối lời hứa với những người nằm lại

Bài cuối: Tiếp nối lời hứa với những người nằm lại

Ở nhiều vùng quê của Quảng Trị, những người đến lấy mẫu sinh phẩm ADN cho thân nhân liệt sĩ không chỉ mang theo các thiết bị chuyên dụng, hồ sơ nghiệp vụ hay biểu mẫu thu nhận thông tin. Họ còn mang theo một lời hứa. Đó là sẽ cố gắng làm tất cả những gì có thể để thêm một người lính nữa được gọi đúng tên.

Bài 2: Từ di vật chiến tranh đến tên người lính

Bài 2: Từ di vật chiến tranh đến tên người lính

Tháng Bảy trên miền đất thiêng Quảng Trị, nhiều cuộc tìm kiếm vẫn đang tiếp diễn. Có gia đình vừa đón được người thân trở về nhờ giám định ADN. Có những người vẫn băng rừng lần theo từng dấu tích chiến trường. Và cũng có những cuộc tìm kiếm đã khép lại từ một di vật tưởng chừng vô tri nằm dưới lòng đất hơn nửa thế kỷ.

Giữ bình yên phía sau cánh cổng thép

Giữ bình yên phía sau cánh cổng thép

Khám phá công việc của cán bộ quản giáo và chiến sĩ thi hành án tại Gia Lai, những chiến công thầm lặng bảo vệ an ninh, cảm hóa người lầm lỗi.

Bài 1: Những cuộc tìm kiếm chưa bao giờ dừng lại

Bài 1: Những cuộc tìm kiếm chưa bao giờ dừng lại

Tháng Bảy, khi hàng vạn người từ khắp mọi miền đất nước về Quảng Trị dâng hương tri ân các anh hùng liệt sĩ, trên mảnh đất từng là chiến trường ác liệt này vẫn có những cuộc tìm kiếm lặng lẽ diễn ra. Có gia đình sau hơn nửa thế kỷ mới xác định được nơi người thân yên nghỉ nhờ giám định ADN. Có những người vẫn mang theo tấm sơ đồ cũ băng rừng, vượt suối để tìm cha. Mỗi cuộc tìm kiếm là một hành trình đi qua thời gian, nối quá khứ với hiện tại bằng khát vọng đưa những người lính trở về với gia đình và quê hương.

Tháng Bảy tri ân ở “tọa độ lửa” Ngã ba Đồng Lộc

Tháng Bảy tri ân ở “tọa độ lửa” Ngã ba Đồng Lộc

Những ngày tháng Bảy, hàng vạn du khách từ khắp nơi trên mọi miền đất nước đã tìm về "địa chỉ đỏ" Khu di tích lịch sử cấp quốc gia đặc biệt Ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh) để tri ân, tưởng nhớ 10 liệt nữ TNXP và các anh hùng, liệt sĩ nhân dịp kỷ niệm 58 năm Chiến thắng Đồng Lộc (24/7/1968 - 24/7/2026) và 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sỹ (27/7/1947-27/7/2026).

Lời thề trước giờ ra trận và hành trình tìm đồng đội của bác sĩ già

Lời thề trước giờ ra trận và hành trình tìm đồng đội của bác sĩ già

Dưới cái nắng oi ả của những ngày trung tuần tháng 7, tại Công viên Lê Thị Riêng (TP Hồ Chí Minh), không khí làm việc của Đội Tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ thuộc Bộ Tư lệnh TP Hồ Chí Minh diễn ra khẩn trương nhưng cẩn trọng và khoa học. Bên những hố đất sâu, có bóng dáng một người đàn ông năm nay đã 82 tuổi với cặp kính dày, đôi tay tỉ mỉ gạt từng lớp bùn đất, phân loại từng mẩu xương, từng di vật nhỏ…

Hiệu quả chuyển đổi số trong ngành thuế

Hiệu quả chuyển đổi số trong ngành thuế

Chuyển đổi số đang trở thành xu hướng tất yếu trong quản lý Nhà nước, đặc biệt trong lĩnh vực tài chính - thuế, nơi yêu cầu cao về tính minh bạch, chính xác và kịp thời. Ngành thuế Việt Nam đang từng bước đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, số hóa quy trình quản lý nhằm xây dựng hệ thống thuế hiện đại, lấy người nộp thuế làm trung tâm phục vụ.

Chuyện tình bất tử của cô giao liên bên sông Vàm Cỏ Đông

Chuyện tình bất tử của cô giao liên bên sông Vàm Cỏ Đông

Chiến tranh "mượn" ông đi nhưng chưa trả lại cho bà. Một lời hứa, đợi chờ kéo dài tận 6 thập kỷ còn mãi trong tim. Thương một người hẹn mãi mãi không về, quý một người giữ mãi đợi chờ. Đó là chuyện tình bất tử của liệt sĩ Huỳnh Văn Quên và cô giao liên Nguyễn Thị Lệ.

Bài 2: Không ngại gian khó, hiện thực hóa khát vọng sớm đưa các liệt sĩ về với quê hương

Bài 2: Không ngại gian khó, hiện thực hóa khát vọng sớm đưa các liệt sĩ về với quê hương

Tháng Bảy - tháng Tri ân, tại nhiều nghĩa trang liệt sĩ và những địa bàn từng là chiến trường ác liệt năm xưa ở miền Trung, cuộc hành trình tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ vẫn được các lực lượng chức năng khẩn trương triển khai. Từ những phần mộ chưa biết tên đến các khu vực nghi còn hài cốt liệt sĩ trong rừng sâu, núi cao hay dưới lòng đất của các chiến trường cũ, tất cả đều đang được rà soát bằng nhiều giải pháp đồng bộ, với mục tiêu trả lại tên tuổi cho những người đã anh dũng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Bài 1: Ký ức dẫn đường nơi… “đất lửa”

Bài 1: Ký ức dẫn đường nơi… “đất lửa”

Triệu con tim của cả nước đang hướng về “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ". Những ngày này, việc thực hiện chiến dịch đang diễn ra rất khẩn trương tại tất cả các địa phương. Và lực lượng Công an đang bám sát nhiệm vụ mà Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ giao cho.

Gặp nữ chiến sĩ kiên trung của Ban An ninh Quảng Đà

Gặp nữ chiến sĩ kiên trung của Ban An ninh Quảng Đà

Từ cô gái 15 tuổi làm giao liên giữa vùng địch kiểm soát đến nữ Đội trưởng Đội trinh sát An ninh vũ trang huyện Duy Xuyên (Quảng Nam cũ) lập nhiều chiến công vang dội trên chiến trường Quảng Đà, Anh hùng LLVTND Nguyễn Thị Xoa đã dành trọn tuổi thanh xuân cho cách mạng. Hơn 50 năm sau ngày đất nước thống nhất, người nữ chiến sĩ năm xưa vẫn lặng lẽ tiếp tục hành trình cống hiến... 

Thầm lặng "gác bầu trời" để pháo hoa tỏa sáng đôi bờ sông Hàn

Thầm lặng "gác bầu trời" để pháo hoa tỏa sáng đôi bờ sông Hàn

Khi hàng vạn người dân và du khách ngước nhìn bầu trời sông Hàn (Đà Nẵng) chờ đón những màn pháo hoa rực rỡ của Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng 2026 (DIFF 2026), ở một "mặt trận" khác, những cán bộ, chiến sĩ Công an TP Đà Nẵng vẫn lặng lẽ canh giữ vùng trời lễ hội. 

Khi AI bước vào tòa soạn…

Khi AI bước vào tòa soạn…

Chiều muộn, tại một toà soạn ở Hà Nội, những phóng viên vẫn lạch cạch gõ chữ. Những bài báo dần lên khuôn hình. Thế nhưng, thay vì căng mắt dò lỗi bài viết, giờ đây phóng viên có thể nhấn một câu lệnh, chỉ trong tích tắc các lỗi chính tả sẽ được AI báo về. Điều đáng nói, “dò lỗi” chỉ là một công việc rất nhỏ trong muôn vàn công đoạn khác mà giờ đây AI có thể hỗ trợ các toà soạn báo.

Báo chí tìm hướng đi mới trong kỷ nguyên AI

Báo chí tìm hướng đi mới trong kỷ nguyên AI

Trong thời đại mà trí tuệ nhân tạo (AI) phát triển tới mức có thể viết các bài báo, tóm tắt sự kiện và đưa ra những phản hồi mang tính thời sự chỉ trong vài giây, “AI đang thay đổi báo chí đến mức nào” là một câu hỏi không thể né tránh.

“Những năm tháng khốc liệt” của nhà báo cựu tù Côn Đảo

“Những năm tháng khốc liệt” của nhà báo cựu tù Côn Đảo

Ký ức chiến tranh, niềm trăn trở và ám ảnh về năm tháng tù đày đã thôi thúc người cựu tù Côn Đảo cầm bút viết nên cuốn sách “Những năm tháng khốc liệt”. Với chất liệu sống thô ráp, chân thực, cùng khoảng thời gian chịu đựng mọi đòn roi tra tấn và khổ đau tận cùng của kiếp người đã tạo nguồn cảm xúc giúp tác giả Hoàng Phương kể lại câu chuyện của đời mình cùng những người bạn tù “nơi địa ngục trần gian” Côn Đảo.

Vùng cát trắng khô cằn Nam Cửa Việt đổi thay từng ngày

Vùng cát trắng khô cằn Nam Cửa Việt đổi thay từng ngày

Trên dải cát trắng khô cằn ven biển, thôn Phú Hội, xã Nam Cửa Việt, tỉnh Quảng Trị đang chứng kiến sự chuyển đổi rõ nét khi nhiều mô hình nuôi trồng thủy sản mới như ốc hương, cá kình, cá lăng đuôi đỏ… từng bước mở rộng. Những đối tượng nuôi đa dạng, ứng dụng kỹ thuật mới không chỉ mở ra hướng khai thác hiệu quả hơn vùng đất cát, mà còn tạo thêm nguồn thu hàng trăm triệu đồng mỗi năm cho nhiều hộ dân.

Sinh kế dưới những tán rừng giữa đại ngàn Trường Sơn đang... mỏng dần

Sinh kế dưới những tán rừng giữa đại ngàn Trường Sơn đang... mỏng dần

Ở nơi đại ngàn Trường Sơn của xã Trường Sơn, tỉnh Quảng Trị vẫn phủ một màu xanh trải dài đến tận chân trời, rừng từ lâu đã trở thành kho sinh kế của đồng bào Bru - Vân Kiều. Từ những sợi mây rừng, giọt mật ong, búp măng đến những chiếc lá thuốc giữa tầng cây cổ thụ…, những sản vật dưới tán rừng đã âm thầm nuôi sống bao thế hệ người dân bản địa.

Bài cuối: Làm thế nào để mở khóa những cửa biển bị bồi lấp?

Bài cuối: Làm thế nào để mở khóa những cửa biển bị bồi lấp?

Những lần khơi thông cửa biển Cửa Việt, Lý Hòa cho thấy nạo vét chỉ có thể giải quyết phần ngọn nếu không đi cùng các giải pháp căn cơ. Khi dòng chảy tự nhiên bị thay đổi, lượng cát bồi lắng vẫn tiếp tục tìm đường trở lại, đẩy các cửa biển vào vòng luẩn quẩn “khơi thông – bồi lấp – khơi thông”.