Hoa Osaka đỏ cao nguyên trắng

Bữa cơm tối ở thị trấn Bắc Hà (tỉnh Lào Cao) rất vui và vui thêm khi “anh giáo” Hoàng Ngọc Hồng, Hiệu phó Trường phổ thông dân tộc nội trú Bắc Hà tới tham gia. Người đàn ông sinh năm 1979 này là “dân Bắc Hà chính gốc”, ông Hồng giới thiệu: “Em là người dân tộc Phù Lá. Chào mừng các anh chị đã tới “cao nguyên trắng Bắc Hà” của chúng em”.

Quả là một lời chào chứa đựng lời quảng bá du lịch khéo vô cùng. Nghe “anh giáo” Hồng nói vậy, tôi bèn hỏi luôn: “Dịp này chúng tôi lên Bắc Hà đã qua mùa hoa mận trắng. Vậy Bắc Hà mình hiện có thứ hoa gì khác để ngắm không?”.

Ông Hồng vụt đứng dậy, khoát tay chỉ ra ngoài phố: “Sáng mai mời các anh chị đi ngắm hoa Osaka. Đây là loài hoa có nguồn gốc Nhật Bản được trồng ở Bắc Hà mới vài ba năm thôi. Hoa bắt đầu nở từ đầu tháng 5 và dài tới tận tháng 7 đấy. Nhưng đã và đang kỳ vọng về những đường phố Bắc Hà đỏ rực màu đỏ của hoa Osaka”.

Hoa Osaka đỏ cao nguyên trắng -0
Hoa Osaka nở vàng Bắc Hà.

Sáng sớm hôm sau, may mắn là trời tạnh mưa, bầu trời trở nên thoáng đãng mở ra hy vọng cho sự háo hức của chúng tôi. Theo chỉ dẫn của “anh giáo” Hồng, chúng tôi từ trung tâm thị trấn Bắc Hà xuôi dốc theo phố đi bộ, đường phố Vũ Văn Mật sáng nay cũng như bừng lên chào đón. Chưa vội vào thăm chợ văn hóa Bắc Hà, một chợ được đánh giá là “chợ đẹp nhất miền Tây Bắc” ở chân dốc phố Vũ Văn Mật, chúng tôi rảo chân tới đường hoa Osaka, đoạn phố Vũ Văn Mật kéo dài này nằm bên một dòng suối có tên là Nậm Sát, với bờ kè chắc chắn nhưng lại rất thơ mộng, nay được quy hoạch thành hồ Na Cồ. Trên vỉa hè đã hút mắt chúng tôi bởi một màu hoa đỏ rực. Những hàng cây hoa Osaka được trồng ngay ngắn. Cây cao chừng năm bảy mét, gốc cây chừng có đường kính hai mươi phân, cành lá xanh tươi tốt.

Nổi bật trên nền lá xanh là chi chít những chùm hoa Osaka đang rung rinh trước gió. Hoa Osaka như đang làm bừng lên khoảng không gian phố Bắc Hà sau cơn mưa rừng. Cô Mùa Thị Lan, người dân tộc Mông, chủ nhà hàng Sáng Tàu chuyên đặc sản Tây Bắc đon đả mời chúng tôi vào uống nước, cô Lan bảo: “Mới sáng ra nhà hàng chúng em chưa bán hàng. Mời bác vào hút thuốc lào và ngắm hoa Osaka ạ”.

Nói rồi cô Lan đứng dậy gói cho tôi nửa cân lạp xưởng Tây Bắc nhà tự làm theo lối truyền thống của người Mông, cô bảo: “Bác cứ tự nhiên hút thuốc lào. Cẩn thận hút điếu ục dễ say lắm đấy. À mà bác thấy hoa Osaka thế nào ạ?”. Còn thế nào nữa, tôi trả lời: “Thì nghe hoa Osaka đẹp nên sớm nay tôi mới tới đây. Tối qua chúng tôi cũng đã tới phố này, thấy hoa lạ đỏ lấp loáng bên ánh đèn điện. Thú thực với cô, dự là lên Bắc Hà ngắm hoa mận trắng nhưng đã qua mất vài tháng rồi. Nghe có hoa Osaka đã nở nên tôi phải tới để ngắm bù”.

Cô Lan cười tít mắt. Nụ cười ấy cho thấy cô rất tự hào về thứ hoa mới du nhập ở quê hương mình, thứ hoa đang tô điểm cho thị trấn du lịch trên miền “cao nguyên trắng” thêm tươi thêm sắc. Cô Lan cho hay thêm: “Hoa Osaka có hai màu hoa. Đó là hoa Osaka vàng và hoa Osaka đỏ. Hoa đỏ thì ở đường phố này rồi. Còn bác muốn ngắm hoa vàng thì tới đường 20/9, chỗ cạnh sân vận động huyện Bắc Hà ấy”.

Hoa Osaka hay chính xác là cây hoa Osaka với hai màu hoa được thị trấn Bắc Hà đưa giống từ Nhật Bản về trồng. Cái hay là việc trồng hoa Osaka ngay từ đầu đã được phân loại để trồng nhằm tạo nên những đường phố hoa Osaka riêng màu. Đường phố hoa Osaka vàng và đường phố hoa Osaka đỏ.

Nếu như ở đường phố hoa Osaka vàng hay gọi là muống hoàng yến cho cảm giác về những con phố rực rỡ màu vàng tươi trong nắng trưa hè. Cho cảm nhận về những con phố như đó là cả một góc trời sáng bừng bởi màu vàng chanh đầy quyến rũ. Nhớ tối hôm qua “anh giáo” Hồng đã bảo: “Mùa hoa nở ai cũng muốn được đứng dưới tán hoa Osaka để cùng nhau “tạo dáng” để ghi lại những khoảnh khắc đẹp bác ạ”.

Rồi nữa, “anh giáo” Hồng còn nói thêm: “Con đường càng trở nên thơ mộng hơn bởi những cánh hoa rụng xuống như tạo nên một tấm thảm màu vàng. Tản bộ cùng “tấm thảm” hoa vàng trong sắc nắng, dưới bầu trời cao xanh vời vợi, những làn gió mát lành thổi qua khiến cho cả không gian chợt bình yên đến lạ. Cảm xúc mỗi người cứ miên man trôi trong những cung bậc của riêng mình, ngân lên những nhịp đập xuyến xao”.

Hoa Osaka đỏ cao nguyên trắng -1
Cô Mùa Thị Lan đang gói lạp xưởng cho khách.

Ái chà, cứ tưởng “anh giáo” người Phù Lá này chỉ biết lo dạy chữ cho trẻ em vùng cao, vậy mà ăn nói cũng “hoa mỹ” ra phết. Tôi bèn hỏi thêm: “Thế ví như những đường phố hoa Osaka đỏ như đường phố nhà mình đây thì cảm xúc thế nào nhỉ?”. Lại “anh giáo” Hồng trả lời: “Bác đã phải đến tận nơi để ngắm hoa mới cảm nhận được và sẽ thấy thú vị hơn nghe em nói ạ”. Ái chà. Lại cũng “đáo để” ra phết. Trai Bắc Hà, dân “cao nguyên trắng” đúng là “không phải dạng vừa đâu”.

Cây hoa Osaka đỏ còn có tên gọi khác khá thú vị, cây hoa Hoàng hậu đỏ. Đó là giống hoa có tên khoa học là Erythrina fusca thuộc họ Đậu. Hoa còn có tên gọi khác nữa là cây hoa Vông hay cây hoa Móng Quỷ. Nhưng cho dù tên gọi nghe vẻ Nhật Bản là Osaka hay tên gọi đài các cao sang là Hoàng hậu đỏ hay tên gọi dân dã là Vôn, là Móng quỷ thì hoa Osaka đỏ từng được người đời ví là loài cây hoa phong thủy, nó đem lại may mắn, tài lộc. Với sức khỏe bền bỉ của cây, Osaka đỏ còn được xem là đại diện cho sức sống”.

Tôi bấy giờ mới ớ ra, người Bắc Hà “khôn” thật, đưa thứ hoa đem lại tài lộc về “nhà mình” trồng, thảo nào vùng núi cao biên viễn Tây Bắc này cứ ngày thêm hưng thêm thịnh, lại thêm bạn thêm bè, thêm người tới thăm tới ngắm và thêm yêu. Thảo nào người Bắc Hà cũng đã “mạnh dạn” tự gọi mình là “Bắc Hà yêu thương” níu gọi du khách.

Theo như “anh giáo” Hồng đã giới thiệu trong lúc “say sưa” cùng chén rượu ngô Bắc Hà bên nồi thắng cố thì, cây hoa Osaka đỏ là cây thân gỗ loại nhỏ không thẳng, có gai nhọn và ngắn. “Anh giáo” Hồng bảo: “Khi trưởng thành cây hoa Osaka có thể cao từ 10 đến 20m đấy bác ạ. Cây này cũng là một giống cây lá xanh che mát cho đường phố”. Được biết, cây hoa Osaka là giống cây thuộc loại vỏ non có màu xanh, cây có nhiều cành nhỏ, tán lá rộng, hoa của nó có màu đỏ mọc thành một chùm dài từ 20 đến 30cm. Hết mùa trổ hoa thì cây Osaka trổ quả. Từng chùm quả của Osaka đỏ có dạng hình đậu, nhẵn dài từ 15 đến 25cm.

Tôi hỏi thêm cô Lan khi đã ngồi uống nước chè shan tuyết cổ thụ Bắc Hà và hút thuốc lào bằng điếu ục của người Mông và “đã mắt” ngắm hoa Osaka: “Cây hoa Osaka lá xanh sum suê che mát phố phường, hoa đỏ rực rỡ tô thắm phố phường đã là quý rồi. Vậy cây hoa Osaka con có tác dụng gì nữa không cô?”.

Cô chủ quán đặc sản Tây Bắc lại cười tít mắt: “Có chứ bác. Có tác dụng thì mới trồng dọc phố chứ”. Thì ra các nhà khoa học và kinh nghiệm dân gian đã chứng minh: Hoa Osaka là một vị thuốc quý, hạt thì được sử dụng để chữa bệnh ung thư. Vỏ Osaka có tác dụng cầm máu vết thương và chữa được bệnh sốt rét, bệnh gan, thấp khớp và vài thứ bệnh thông thường khác. Cô Lan còn cho biết: “Người dân còn sử dụng lá non và chồi của cây Osaka làm một loại rau ăn hàng ngày rất tốt cho sức khỏe. Bác muốn ăn thử vài ba lá không để em bảo cháu hái giúp?. Tôi trả lời khéo: “Đã là rau ăn thì phải xào phải nấu chín chứ?”.

Ngắm hoa Osaka “đã mắt” rồi tôi còn được hay thêm: Cây Osaka đỏ còn có tác dụngthanh lọc không khí, hút bụi bẩn và cải thiện môi trường sống. Do vậy, đây là một loại cây cảnh rất đáng để trồng trong khu đô thị và trong khuôn viên sân nhà. Bởi loại cây Osaka đỏ có nhiều ưu điểm như: Ít rụng lá, dễ chăm sóc, chịu khô hạn tốt, tạo bóng mát và làm điểm nhấn cho cảnh quan công trình.

Nghe và ngắm hoa Osaka tưởng như chẳng biết khi nào mới hết. Đã tới giờ chuẩn bị ra xe để về Hà Nội. Chợt tôi ước, “Rồi tới đây trên đường phố Thủ đô ngoài những đường phố hoa phượng đỏ, đường phố hoa bằng lăng tím, đường phố hoa ban trắng, sẽ có những đường phố rực vàng hay thắm đỏ trong màu hoa Osaka”.

Nguyễn Trọng Văn

Các tin khác

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào đời sống thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

Tập trường ca “Những người lính của làng” của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều vừa được Nha xuất bản Hội Nhà văn ấn hành là một dấu ấn khá đặc biệt. Ở đó, hình tượng người lính không còn được khắc họa đơn tuyến như biểu tượng anh hùng thuần túy, mà trở thành một thực thể đa chiều - vừa bi tráng, vừa mong manh, vừa mang nỗi đau riêng tư, vừa hòa vào số phận dân tộc.

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Tuy là đồng nghiệp và đồng hương Quảng Bình, nhưng mãi đến năm 2018, tôi mới được gặp và quen biết Nguyễn Hương Duyên, cây bút nữ văn xuôi "7x đời chót" đang làm Trưởng ban Thư ký tòa soạn tạp chí Nhật Lệ của Hội VHNT ở quê nhà.

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

Trong những ngày đầu năm 2026, giới văn chương Việt Nam, đặc biệt là vùng đất "sen bùi nhãn ngọt" Hưng Yên, đón nhận tin vui: Đại tá Công an - nhà thơ Văn Diên (hội viên Hội Nhà văn Việt Nam) đã chính thức được vinh danh Giải thưởng Văn học Quốc tế 2025 với Huy chương Vàng Dickens cho tập thơ thiếu nhi "Green Wishes" (Ước vọng xanh).

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Một bữa nắng như chảo lửa nung cháy xứ Quảng, tôi ghé nhà bạn ở vùng trung du phía Tây Thăng Bình, nơi con sông Rù Rì chảy qua. Loáng thoáng trong câu chuyện quanh mâm giỗ, bà ngoại bạn thở than với mấy người già quê: “Trời ni mà có bát nước chè hai uống cái ực thì sướng phải biết!”.

Như thế nào là nghệ thuật?

Như thế nào là nghệ thuật?

Nghệ thuật (Tiếng Anh: Art), nếu chiết tự theo Hán Việt, đó là nuôi dưỡng, làm phát triển tài năng bên trong (tài nghệ) bằng các kỹ thuật, phương pháp. Sản phẩm nghệ thuật là hình thức hiện ra - kết quả của quá trình nuôi dưỡng tài năng cùng với các phương pháp biểu hiện tốt nhất có thể. Hiểu trên phương diện thực tế: nghệ thuật là sự biểu đạt thẩm mỹ thông qua các phương tiện/ chất liệu (ngôn ngữ, âm thanh, màu sắc, hình ảnh, hình khối, vũ đạo…).

Biết đủ để định vị bản thân

Biết đủ để định vị bản thân

Một sáng Chủ nhật thảnh thơi, tôi lại đem cuốn sách cũ ra đọc. Tiếng là những sách cũ, giấy đã sờn và rách gáy nhưng chữ nghĩa cổ nhân ngẫm ra thật thú vị. Trong "Đạo đức kinh", Lão Tử viết: "...Tri túc bất nhục, tri chỉ bất đài, khả dĩ trường cửu". Nghĩa là: Biết thế nào là đủ thì không nhục, biết lúc nào nên ngừng thì không nguy, may có thể sống lâu được".

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Gần nửa thế kỷ cầm bút, 11 đầu sách đã xuất bản, 9 Giải thưởng Báo chí quốc gia - đó là những con số biết nói về một hành trình sáng tạo bền bỉ của nhà báo Hồ Quang Lợi. Nhưng, có lẽ, điều khiến độc giả nhớ nhất ở ông không chỉ là nhà báo với những bài bình luận quốc tế sắc sảo, mà còn trong tư cách nhà văn qua những trang viết chân dung đầy nhân văn về những con người "làm nên thời đại".

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

“Nơi tôi sống, núi rừng trùng điệp, màu xanh cây cối đã thành quen mắt. Từ khi tôi còn là một đứa trẻ bé tí theo mẹ đi chợ, những hoa văn thổ cẩm đã theo vào mắt tôi, cùng tôi khôn lớn”, nhà văn trẻ Đặng Thùy Tiên giới thiệu về mình. Nơi “núi rừng trùng điệp” ấy chính là thị trấn Tam Đường, nay là xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu.

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

“Rộn ràng, rộn ràng hạnh phúc đang tràn dâng/ Nôn nao lâng lâng xao xuyến đến ngập lòng...” - nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung “chào sân” bằng bài hát vui vui. Không cần guitar đệm nhạc, chỉ có nhịp vỗ tay đã thấy rộn lên như trong một hội hôn. Hát xong, người nhạc sĩ đến từ miệt Sen hồng Đồng Tháp cúi đầu chào khán giả. Sau tràng pháo tay khích lệ, anh hát tiếp: “Nhớ không em! trò chơi đám cưới ngày xưa/ Tóc cô dâu thả suông kết bông mười giờ/ bên chú rể lưng trần, che lộng vàng lá chuối/ Xây tổ ấm uyên ương mơ ước ngày nên đôi...”.

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Trong dòng chảy văn xuôi Việt Nam viết về chiến tranh và hậu chiến, có những tác phẩm không chọn giọng điệu sử thi lớn lao, cũng không cố dựng lên những tượng đài bất khả xâm phạm, mà lặng lẽ đi vào ký ức cá nhân, từ đó chạm đến phần sâu nhất của lịch sử dân tộc. Tác phẩm bút ký - tản văn “Lính già mau nhớ lâu quên” của nhà văn Tô Hoàng vừa được NXB Hội Nhà văn ấn hành tháng 2/2026 là một tập sách như thế.

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

“Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng”của tiến sĩ Nguyễn Thành Nam không chỉ kể lại lịch sử Việt Nam hơn một thế kỷ qua, mà còn đặt lịch sử vào một vai trò khác, như tấm gương để soi chiếu hiện tại. Khi các sự kiện và nhân vật được nhìn lại bằng những câu hỏi mới, lịch sử không còn là những mốc thời gian khép kín, mà trở thành nguồn bài học sống động, đặc biệt với người trẻ, trong việc hiểu mình đang ở đâu và nên đi về đâu.

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Lần mới đây nhất tôi gặp lại nhà văn Nguyễn Thu Hằng chính là tại lễ tổng kết, trao giải Cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện và ký về đề tài "Vì an ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" lần thứ V, giai đoạn 2022-2025. Cuộc thi do Bộ Công an phối hợp với Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức. Ở cuộc thi này chị đã đoạt giải Nhất với tiểu thuyết “Chiều qua thị trấn”.

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trong thơ Việt Nam đương đại nửa sau thế kỷ XX, lớp nhà thơ trưởng thành từ chiến tranh đã tạo nên một diện mạo đặc biệt cho thi ca dân tộc. Họ mang đến cho thơ không chỉ cảm xúc mà còn là ký ức lịch sử, những trải nghiệm sống động của một thế hệ đã đi qua chiến tranh và bước vào công cuộc dựng xây đất nước.

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải là gương mặt quen thuộc trong làng văn, làng báo Việt Nam. Trải qua nhiều thăng trầm, bà khẳng định mình không chỉ là nhà báo tâm huyết mà còn là cây bút kiên trì với thể loại phi hư cấu, đặc biệt là những cuốn sách chân dung gây tiếng vang như tác phẩm về nhà tình báo huyền thoại Phạm Xuân Ẩn – cuốn sách được giới nghiên cứu quốc tế đánh giá cao, từng được dịch nhiều chương trên tạp chí The Consequence (Mỹ).

Tơ duyên trong chữ

Tơ duyên trong chữ

Tập tiểu luận phê bình "Duyên khởi đến cõi văn" (NXB Hội Nhà văn, 2025) của PGS.TS Hoàng Kim Ngọc là kết quả sau hơn 3 năm đọc, nghĩ và viết dưới ánh sáng của chữ duyên: “Hữu duyên, nhân duyên, thiện duyên và duyên khởi. Đó là sự gặp gỡ giữa nhà phê bình với nhà văn, giữa nhà văn với cõi văn linh diệu của họ” (Lời nói đầu).