Siêu dự án giao thông thuỷ xuyên Á trên sông Hồng:

Đồng bằng Bắc Bộ có thể bị sụt lún nghiêm trọng

Dự án giao thông đường thuỷ xuyên Á kết hợp thuỷ điện trên sông Hồng của Tập đoàn Thái Group đang vấp phải sự phản ứng mạnh mẽ của các chuyên gia, nhà khoa học. Chưa bàn tới lợi ích kinh tế, dự án này được cho là sẽ làm thay đổi toàn bộ hệ thống sông ngòi phía Bắc đồng thời có nguy cơ làm đồng bằng sông Hồng sụt lún sâu khiến hàng triệu người dân mất đất sản xuất nông nghiệp.

Hàng triệu người dân mất đất sản xuất

GS.TS Vũ Trọng Hồng – nguyên Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn cho biết, sông Hồng là mạch sống của cả vùng đồng bằng Bắc Bộ. Con sông này không chỉ chảy từ Trung Quốc về mà còn kết nối với hàng loạt con sông khác như sông Lô, sông Đà, sông Chảy, sông Luộc...Do vậy, nếu dòng sông Hồng bị làm xáo trộn sẽ làm ảnh hưởng tới toàn bộ hệ thống sông ngòi của đồng bằng Bắc Bộ.

Sản xuất nông nghiệp ở đồng bằng Bắc Bộ bị ảnh hưởng nghiêm trọng nếu 6 đập thuỷ điện được xây dựng trên dọc sông Hồng.
Sản xuất nông nghiệp ở đồng bằng Bắc Bộ bị ảnh hưởng nghiêm trọng nếu 6 đập thuỷ điện được xây dựng trên dọc sông Hồng. 

"Trong lịch sử, đồng bằng Bắc Bộ được phát triển theo triền của sông Hồng. Đây là dòng sông cổ, có thể tới hàng nghìn năm tuổi. Nó chủ yếu là phù sa, cát mịn, khác với các dòng sông ở miền núi, rất dốc và đáy đều là đá. Chúng ta phải tuân theo quy luật phát triển của sông Hồng. Nếu đào bới, xây đập thì sao? Khi xây thuỷ điện Hoà Bình, Việt Nam đề nghị Liên Xô tính toán xem sông Hồng có bị biến đổi về độ dốc không. Liên Xô đã tính toán và kết luận độ dốc không thay đổi. Nhưng thực tế mới 30 năm thôi, cộng với tác động khai thác cát, lòng sông Hồng dưới hạ du đã xuống thấp 1 m, kéo theo mực nước hạ thấp" – GS Hồng phân tích.

Về nguy hiểm của việc hạ thấp mực nước, GS Hồng nói thêm: "Khi mực nước hạ thấp sâu, hệ thống thuỷ lợi 2 bên sông Hồng coi như không còn tác dụng, Nhà nước phải đầu tư lại hệ thống trạm bơm mới. Nhưng cái đó công nghệ có thể giải quyết được. Cái khó hơn là dòng sông khi mất đi bùn cát, theo quy luật, nó phải tìm lại bùn cát. Khi đó sẽ xảy ra tình trạng xói lở bờ sông.

Sau thuỷ điện Hoà Bình, người ta đã nghiên cứu, dòng chảy bị quặn rất nhiều, lấn sâu vào cả chục mét. Như vậy, nếu sông Hồng bị đào bới thì sẽ phá ra 2 bên bờ, Thủ đô Hà Nội sẽ bị ảnh hưởng trước tiên. Cái quan trọng nhất, khi các đập dâng nước, hạ du sẽ không còn nước.

Cửa sông sẽ bị xói mòn tiếp khiến độ dốc bằng 0, nước mặn xâm nhập sâu vào. Vì là vùng phù sa nên khi mực nước hạ thấp thì đất cũng lún, có nghĩa vùng đồng bằng Bắc Bộ bị tụt xuống.

Nếu bị tụt xuống 1 m, nước biển dâng lên thì coi như cả vùng sinh thái đồng bằng sông Hồng không còn nữa, đồng nghĩa hàng chục triệu dân các tỉnh Thái Bình, Nam Định, Hải Dương, Hưng Yên...không còn chỗ để sản xuất. Nếu sông Hồng mất đi thì vựa lúa Bắc Bộ cũng mất đi, vậy ai lo vấn đề an ninh lương thực? Mục tiêu của dự án này chỉ vì giao thông và thuỷ điện mà bỏ mất nông nghiệp. Trong khi Việt Nam hiện nay phải dựa vào nông nghiệp để đi lên".

Không chỉ lo ngại về tác động sinh thái, GS Hồng còn bày tỏ lo ngại khi dự án này do một công ty tư nhân thực hiện.

"Một công ty tư nhân mà lại được làm công trình trên dòng sông huyết mạch thì có đúng luật không? Những công trình này phải do Quốc hội quyết định. Chúng ta đã có kinh nghiệm đối với các thuỷ điện tư nhân ở miền Trung rồi, mỗi khi cần lấy nước mà họ không xả thì cũng bó tay. Không phải ngẫu nhiên mà các công trình lớn đều giao cho EVN thực hiện" – GS Hồng nhấn mạnh.

Phản đối "lửa xa" nhưng lại ủng hộ "lửa gần"

Đứng trên góc độ chuyên gia lâu năm về tài nguyên nước, TS Đào Trọng Tứ - nguyên Phó tổng thư kí Uỷ ban sông Mê Công Việt Nam khẳng định, không thể đánh đổi 228 MW điện với việc huỷ hoại sông Hồng, nguồn sinh kế của hàng triệu người dân.

Từng phản đối nhiều công trình thuỷ điện vì cho rằng "lợi ít, hại nhiều", TS Tứ chia sẻ: "Chúng ta đã từng mắc sai lầm khi băm nát các dòng sông, nay sai lầm ấy lại sắp xảy ra  đối với sông Hồng. Hạn mặn khốc liệt ở Nam Bộ khiến người dân phản ứng mạnh mẽ đối với các thuỷ điện của Trung Quốc ở thượng nguồn. Nhưng nay các Bộ ngành lại đồng ý chủ trương xây 6 đập trải dọc sông Hồng. Phản đối "lửa xa" nhưng lại ủng hộ "lửa gần". Tôi không thể hiểu nổi".

Vị chuyên gia này cũng nhấn mạnh, trên thượng nguồn sông Hồng, phía Trung Quốc đang khai thác mạnh mẽ nguồn nước để phát triển thuỷ điện. Theo thống kê, trên thượng nguồn sông Thao, sông Lô, sông Đà, phía Trung Quốc đã hoàn thành và có kế hoạch xây dựng hơn 50 thuỷ điện, trong đó có 25 đập ngăn nước trên sông Thao, 24 đập trên sông Đà, 5 đập trên sông Lô - Gâm, 2 đập trên sông Bằng Giang - Kỳ Cùng. Riêng 8 công trình trên sông Đà đã hoàn thành có dung tích các hồ chứa khoảng 2 tỉ m3, công suất khoảng 2000 MW.

Tại Việt Nam, sông Hồng có tiềm năng thuỷ điện lớn nhất trong các hệ thống sông, trong đó tập trung vào 2 chi lưu lớn là sông Đà và sông Lô - Gâm. Trên sông Đà đã có thuỷ điện Hoà Bình công suất lắp máy 1920 MW, thuỷ điện Sơn La 2400 MW, thuỷ điện Lai Châu 1200 MW, Bản Chát 220 MW, Huội Quảng 520 MW, Nậm Chiến 210 MW. Trên sông Lô - Gâm đã có thuỷ điện Tuyên Quang 342 MW...

Trong bối cảnh không thiếu điện, Việt Nam không cần thiết phải phát triển thêm thuỷ điện. 

Khánh Vy

Các tin khác

Giữ niềm tin vào đội ngũ thầy thuốc

Giữ niềm tin vào đội ngũ thầy thuốc

Những vụ án xảy ra trong lĩnh vực y tế thời gian qua đặt ra một câu hỏi khó, nhưng không thể né tránh: vì sao những lớp kiểm soát được thiết kế để ngăn ngừa sai phạm lại có thể bị xuyên qua?

Nhà cao tầng mọc theo tuyến Metro số 1 Bến Thành-Suối Tiên.

Kỳ 1: "Mở khóa" không gian bầu trời và lòng đất

Trong quá trình mở rộng không gian phát triển, TP Hồ Chí Minh đang chuyển từ tư duy khai thác quỹ đất theo chiều ngang sang tổ chức lại cả không gian trên mặt đất và dưới lòng đất. Với cơ chế TOD gắn phát triển đô thị với giao thông công cộng, cùng chính sách quản lý, khai thác không gian ngầm, thành phố đang từng bước mở thêm dư địa cho hạ tầng, giao thông và các hoạt động kinh tế.

Hãy xây dựng “lá chắn số” cho chính mình

Hãy xây dựng “lá chắn số” cho chính mình

Để tránh bị sập... "bẫy lừa", các chuyên gia khuyến cáo nên vận dụng nguyên tắc: “Dừng - Kiểm tra - Xác minh”. Cụ thể, "Dừng" là dừng lại trước những yêu cầu bất thường; "Kiểm tra" là kiểm tra thông tin, người liên hệ và đường link; "Xác minh" là xác minh qua kênh chính thức trước khi cung cấp dữ liệu hoặc chuyển tiền. Cùng với đó, phải thực hiện tốt nguyên tắc “Ba không - Ba có”,...

Trách nhiệm của lực lượng Công an nhân dân đối với công tác tư tưởng trong bối cảnh mới

Trách nhiệm của lực lượng Công an nhân dân đối với công tác tư tưởng trong bối cảnh mới

Triển khai đồng bộ, quyết liệt các định hướng chiến lược mới về công tác tư tưởng không chỉ là nhiệm vụ cấp bách trước mắt, mà còn là đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng nhằm củng cố vững chắc nền tảng chính trị - tư tưởng trong toàn Đảng, toàn dân, toàn quân và lực lượng Công an nhân dân.

Giải bài toán "nợ hạ tầng" mà mỗi mùa mưa đến lại canh cánh nỗi lo

Giải bài toán "nợ hạ tầng" mà mỗi mùa mưa đến lại canh cánh nỗi lo

Mưa là chuyện của trời. Ngập là chuyện của người. Đó là điều đầu tiên cần được nói thẳng khi Hà Nội và nhiều tỉnh phía Bắc, Bắc Trung Bộ vừa trải qua những ngày mưa lớn liên tiếp từ 14 đến 17/9: có điểm đo vượt 250 mm, nước sông Bùi tại Yên Duyệt vượt báo động ba, một số đoạn đê thấp bị tràn, hàng trăm cán bộ, chiến sĩ và người dân đắp đê trong đêm, hàng chục nghìn hộ dân ngoại thành bị ảnh hưởng, trường học phải nghỉ hoặc chuyển sang học trực tuyến. Trong nội đô, những tuyến phố quen tên lại ngập đúng vào giờ đi làm.

Kỳ 1: Pháp lý mở lối cho người dám nghĩ, dám làm

Kỳ 1: Pháp lý mở lối cho người dám nghĩ, dám làm

Sự ra đời của Nghị quyết số 37/2026/QH16 ngày 24/8/2026 của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số (Nghị quyết số 37/2026/QH16) được ví như một “luồng sinh khí mới” giải tỏa áp lực tâm lý nặng nề cho đội ngũ cán bộ, công chức và các doanh nghiệp công nghệ.

Hoàn thiện pháp luật hình sự về pháp nhân thương mại phù hợp yêu cầu thực tiễn

Hoàn thiện pháp luật hình sự về pháp nhân thương mại phù hợp yêu cầu thực tiễn

Việc ghi nhận trách nhiệm hình sự (TNHS) của pháp nhân thương mại (PNTM) trong Bộ luật Hình sự (BLHS) năm 2015 là bước phát triển quan trọng của pháp luật hình sự Việt Nam. Tuy nhiên, các quy định hiện hành chưa làm rõ bản chất lỗi của pháp nhân, cơ chế quy kết hành vi của cá nhân cho pháp nhân và mối quan hệ giữa trách nhiệm của hai chủ thể.

Đà Nẵng siết trekking tự phát, giữ Sơn Trà an toàn

Đà Nẵng siết trekking tự phát, giữ Sơn Trà an toàn

Bán đảo Sơn Trà càng hấp dẫn du khách bởi vẻ đẹp nguyên sơ, hệ sinh thái đặc biệt với núi rừng, biển cả và những đàn voọc chà vá chân nâu quý hiếm, thì yêu cầu bảo vệ nơi đây càng trở nên cấp thiết. Thời gian qua, các tour trekking, du lịch sinh thái, quan sát động vật hoang dã tự phát đã kéo theo nhiều vụ lạc đường, tai nạn, mất tích, đồng thời tiềm ẩn nguy cơ tác động đến rừng đặc dụng. Đà Nẵng đang siết chặt quản lý, nhưng phía sau câu chuyện “cấm” còn là bài toán lớn hơn: Bảo đảm an toàn cho du khách, bảo vệ hệ sinh thái và tổ chức thế nào để nhu cầu khám phá thiên nhiên được đáp ứng một cách có trách nhiệm.

Tháo gỡ điểm nghẽn, làm sạch mã số thuế

Tháo gỡ điểm nghẽn, làm sạch mã số thuế

Chiến dịch làm sạch mã số thuế giúp sàng lọc rủi ro, ngăn chặn việc lợi dụng doanh nghiệp (DN) “ảo”, DN “ma” để trốn thuế, làm sạch môi trường kinh doanh, chống thất thu ngân sách.

Từ quản lý thông tin đến dẫn dắt nhận thức xã hội

Từ quản lý thông tin đến dẫn dắt nhận thức xã hội

Dẫn dắt nhận thức không có nghĩa là áp đặt nhận thức. Muốn định hướng hiệu quả, trước hết phải hiểu xã hội đang quan tâm điều gì, băn khoăn điều gì và vì sao một thông tin lại có thể tạo ra những phản ứng mạnh...

Nghị quyết 26 NQ/TW đặt du lịch vào bệ phóng phát triển lên tầm cao mới

Nghị quyết 26-NQ/TW đặt du lịch vào bệ phóng phát triển lên tầm cao mới

Nghị quyết 26-NQ/TW về phát triển du lịch Việt Nam thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới của Bộ Chính trị cùng với những Nghị quyết trụ cột khác đã tạo ra những cơ hội, xung lực mới cho du lịch phát triển… Đây là khẳng định của Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Hà Văn Siêu trong cuộc phỏng vấn ngày 7/9 do Báo Công an nhân dân thực hiện.

Bảo vệ từ sớm, từ xa nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng

Bảo vệ từ sớm, từ xa nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng

Nghị quyết số 25-NQ/TW ra đời đã phản ánh sự thích ứng kịp thời, đổi mới tư duy trước những thay đổi của thời đại số, khi không gian mạng trở thành nguồn tài nguyên chiến lược, mang đến một không gian phát triển mới trong thời đại công nghệ số và AI đang làm thay đổi sâu sắc phương thức quản trị quốc gia.

Tăng “sức đề kháng số” trước chiêu trò thao túng thông tin

Tăng “sức đề kháng số” trước chiêu trò thao túng thông tin

Tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện một số nghị quyết, chỉ thị của Bộ Chính trị ngày 3/9/2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: “Phải coi không gian mạng là địa bàn trọng yếu của công tác tư tưởng và là kênh lắng nghe Nhân dân. Phải phân biệt băn khoăn, phản biện, thông tin chưa đầy đủ với tin giả, xuyên tạc, thao túng có tổ chức; không quy chụp ý kiến khác biệt; không để thông tin giả mạo, độc hại, lệch chuẩn dẫn dắt”.

Ngăn chặn tội phạm từ sớm ngay khi hậu quả chưa xảy ra

Ngăn chặn tội phạm từ sớm ngay khi hậu quả chưa xảy ra

Mục đích của đề xuất mở rộng phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của hành vi chuẩn bị phạm tội đối với 13 tội danh tại dự thảo Bộ luật Hình sự (BLHS) sửa đổi là nhằm ngăn chặn tội phạm từ sớm ngay từ khi hậu quả chưa xảy ra.

Từ tiếng trống khai trường đến một nền giáo dục mới

Từ tiếng trống khai trường đến một nền giáo dục mới

Sáng 5/9, tiếng trống khai trường vang lên cùng lúc trên cả nước, trong khung giờ thống nhất từ 7 giờ 30 đến 8 giờ 30, kết nối trực tiếp ba điểm cầu lớn Lào Cai, Gia Lai, An Giang cùng hàng chục điểm cầu tương tác khác. Hàng triệu học sinh, từ đồng bằng đến biên giới, hải đảo, cùng bước vào năm học mới trong một nghi thức chưa từng đồng bộ đến vậy. Ngày khai giảng, vì thế, không còn là sự kiện riêng của từng nhà trường mà đã trở thành một ngày hội chung của nền giáo dục quốc gia.