Cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân âm thầm ở Trung Đông

Một cuộc chạy đua trang bị vũ khí hạt nhân diễn ra âm thầm trong khu vực Vùng Vịnh nhạy cảm nhất thế giới gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế, hơn nữa tình hình sẽ càng trở nên phức tạp hơn bởi mối đe dọa chất liệu phóng xạ rơi vào tay các nhóm khủng bố.

Cuộc đàm phán hạt nhân của nhóm P5+1 (bao gồm Đức và 5 quốc gia thành viên Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc) đang sắp kết thúc. Đối với một số quốc gia đối đầu với Iran trong khu vực, cuộc đàm phán cũng là thời hạn cuối cùng cho ý đồ phát triển vũ khí hạt nhân của chính họ. Arập Xêút là nơi tích cực kêu gọi điều tra chương trình hạt nhân của Iran.

Một cuộc chạy đua trang bị vũ khí hạt nhân diễn ra âm thầm trong khu vực Vùng Vịnh nhạy cảm nhất thế giới gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế, hơn nữa tình hình sẽ càng trở nên phức tạp hơn bởi mối đe dọa chất liệu phóng xạ rơi vào tay các nhóm khủng bố.

Tháng ăn chay Ramadan của Hồi giáo được coi là khoảng thời gian thiêng liêng và yên bình của những tín đồ tôn giáo này. Nhưng, bầu không khí của năm nay có hơi khác. Các quốc gia Vùng Vịnh đều biết rằng thời hạn cuối cùng cho những cuộc đàm phán hạt nhân giữa nhóm cường quốc phương Tây do Mỹ đứng đầu và cả chính quyền Iran đang sắp đến. Arập Xêút lẫn Israel đều theo dõi sát sao tiến trình đàm phán cam go này bởi vì họ đều tự coi mình là mục tiêu ưu tiên của bất cứ quả bom hạt nhân nào của Iran trong tương lai.

Sự sợ hãi của các quốc gia khác trong Vùng Vịnh cũng lớn không kém trước những tham vọng hạt nhân của chính quyền Tehran. Iran tự coi mình là người bảo vệ cho dòng Hồi giáo Shiite ở bất cứ nơi đâu có cộng đồng người này sinh sống và cũng tin rằng họ có quyền xuất khẩu cuộc cách mạng của họ đến những nơi này. Do đó, những đối thủ trong khu vực mà đứng đầu là Arập Xêút đều coi Iran là mối nguy hại đối với an ninh quốc gia.

Trong khi Arập Xêút từ lâu chủ trương phi hạt nhân hóa trong khu vực Trung Đông, giới lãnh đạo của nước này vẫn nghi ngờ về chương trình hạt nhân của Iran. Abdullah al-Askar, cựu Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Shoura của Arập Xêút, nhấn mạnh: "Chúng tôi luôn mong muốn khu vực không có vũ khí hạt nhân. Nhưng, nếu Iran tạo ra quả bom thì không có gì ngăn cản chúng tôi tạo ra một quả bom như thế. Bất chấp cộng đồng quốc tế có can thiệp".

Abdullah al-Askar, cựu Chủ tịch Hội đồng cố vấn Shoura của Arập Xêút.

Abdullah al-Askar, cựu Chủ tịch Hội đồng cố vấn Shoura của Arập Xêút.

Còn Ibrahim al-Marie, chuyên gia phân tích an ninh của Arập Xêút, mạnh dạn cho rằng: "Giới lãnh đạo của chúng tôi không cho phép Iran sở hữu vũ khí hạt nhân trong khi chúng tôi không có. Nếu Iran công bố sở hữu quả bom thì chúng tôi không thể chờ đến 30 năm để sở hữu được nó cho riêng mình. Mà, chúng tôi sẽ công bố vũ khí này của chúng tôi trong vòng 1 tuần".

Hiện nay, Arập Xêút và các đồng minh đang tăng cường chống lại Iran thông qua những cuộc xung đột ở khu vực, từ Syria, Iraq cho đến Yemen. Ngoài mối lo sợ một nước Iran có vũ khí hạt nhân sẽ thống trị Trung Đông liên minh Arập Xêút cũng không tin vào vai trò người bảo vệ an ninh khu vực của Mỹ. Hoàng thân Faisal bin Saud bin Abdulmohsen, học giả tại Trung tâm Nghiên cứu và Học thuật Hồi giáo King Faisal ở Ryadh, cho rằng "nếu Iran có khả năng sản xuất uranium làm giàu với cấp độ vũ khí và triển khai nó" thì Arập Xêút cũng sẽ có khả năng đó để đáp trả.

Từ lâu, chính quyền của Tổng thống Mỹ Barack Obama cho rằng thỏa thuận hạt nhân là không cần thiết đối với những quốc gia như Arập Xêút nhằm ngăn cản họ xây dựng chương trình hạt nhân cho riêng mình. Tuy nhiên, Washington vẫn thấy lo ngại về những hậu quả không thể lường trước ở Trung Đông nếu những biện pháp trừng phạt Tehran thất bại.

Chương tình hạt nhân Iran gây lo ngại về cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân âm thầm trong khu vực.
Chương tình hạt nhân Iran gây lo ngại về cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân âm thầm trong khu vực.

Thật ra, Arập Xêút đã triển khai chương trình hạt nhân dân sự và ký những thỏa thuận chia sẻ và hợp tác huấn luyện về công nghệ hạt nhân với Hàn Quốc và Pháp. Arập Xêút có kế hoạch xây dựng sản lượng điện hạt nhân 17,6 gigawatt vào năm 2032 - theo KACARE, chương trình năng lượng hạt nhân và tái tạo của nước này được thành lập năm 2010.

Trong khi Các Tiểu Vương quốc Arập Thống nhất (UAE) không muốn làm giàu uranium ngay trên lãnh thổ của mình, Arập Xêút lại lựa chọn điều đó bất chấp sức ép từ Mỹ. Ngoài Pakistan, người ta tin rằng quốc gia duy nhất trong khu vực sở hữu kho vũ khí hạt nhân là Israel mặc dù nước này từ chối khẳng định hay phủ nhận điều này. 

Olli Heinonen, cựu Phó tổng giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) và hiện là chuyên gia Trung tâm Khoa học và Các vấn đề quốc tế Belfer Đại học Havard, nhận định trong tương lai gần Arập Xêút sẽ không vi phạm những quy định của Hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT) mà nước này đã ký kết, song giới chức Riyadh vẫn có thể chọn giải pháp này nếu cảm thấy bị quả bom hạt nhân của Iran đe dọa.

Theo ông Heinonen thì Arập Xêút hoàn toàn có khả năng sở hữu quả bom hạt nhân trong thời gian ngắn bởi vì quốc gia láng giềng và đồng minh thân cận của họ là Jordan có trữ lượng uranium lớn nhất trong khu vực Trung Đông. Heinonen khẳng dịnh: "Jordan có quá nhiều uranium nhưng lại không có tiền để khai thác. Thế cho nên, tôi cho rằng Arập Xêút sẽ hợp tác với quốc gia đồng minh này".

Điều đó cho thấy nếu cuộc đàm phán hạt nhân với Iran thất bại, Arập Xêút cũng như các quốc gia trong khu vực sẽ không bao giờ từ bỏ ý định xây dựng chương trình vũ khí hạt nhân cho chính họ bất chấp "chiếc ô hạt nhân" của Mỹ! Và, thậm chí Riyadh cũng có thể mua vũ khí hạt nhân từ Pakistan.

Thục Miên (tổng hợp)

Các tin khác

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Một sĩ quan Lực lượng Biên phòng Anh cùng một quan chức thương mại Hồng Kông tại London đã bị tòa án kết tội liên quan hoạt động gián điệp và theo dõi những người bất đồng chính kiến dưới vỏ bọc “cảnh sát ngầm”.

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Trong nhiều năm, phụ nữ trong các tổ chức thánh chiến thường được nhìn nhận như “cô dâu thánh chiến”, họ vừa đảm nhiệm hậu cần hoặc thực hiện đánh bom liều chết. Tuy nhiên, hiện nay cách nhìn này không còn chính xác.

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Thượng úy Vasily Lovchikov bất ngờ nhận lệnh triệu tập tới sở chỉ huy quân đoàn ở Blagoveschensk. Tại đây, ông có cuộc gặp riêng với một đại tá hải quân, người được cho là phái viên của Tổng cục Tình báo Bộ Tổng tham mưu (GRU) từ Moscow đến để tuyển chọn nhân sự cho Học viện Ngoại giao Quân sự. Trước sự ngỡ ngàng của Vasily về cơ hội đào tạo và làm việc ở nước ngoài, vị đại tá trực tiếp đưa ra lời đề nghị mời ông tham gia kỳ thi tuyển sinh.

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Một cuộc tình, một vụ bắt giữ vì lái xe trong lúc say rượu và quyết định đào tẩu của một sĩ quan KGB đã dẫn tới một trong những vụ trục xuất nhân viên tình báo lớn nhất thời Chiến tranh Lạnh. Tháng 9/1971, Anh trục xuất 105 quan chức Liên Xô bị nghi hoạt động tình báo; Moscow đáp trả bằng việc trục xuất 18 nhân viên ngoại giao Anh. Nhưng đằng sau vụ bê bối tưởng như bắt đầu từ một cuộc say rượu ấy là cả một chiến dịch phản gián đã được MI5 chuẩn bị từ nhiều năm trước.

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Dư luận quốc tế vẫn còn xôn xao trước tin Ủy ban Châu Âu (EC) ngừng mọi hoạt động viện trợ Sierra Leone từ ngày 1-10-2026. Trước đó Liên minh Châu Âu (EU) có kế hoạch viện trợ quốc gia Tây Phi 18 triệu euro vào năm 2026 và 20,5 triệu euro vào năm 2027. Lý do được EC đưa ra là chính phủ Sierra Leone từ chối trục xuất ông trùm ma túy Jos Leijdekkers về Hà Lan.

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Sau khi đột nhập liên tiếp 3 tiệm vàng lấy trộm tài sản có trị giá hơn 5 tỷ đồng, Nguyễn Duy Nhật (sinh năm 1966, trú tại phường Thanh Thủy, TP Huế, thời điểm gây án là bác sĩ khoa Đột quỵ, Bệnh viện Trung ương Huế) mới sa lưới Công an. Nhìn lại hành trình đột nhập 3 tiệm vàng để lấy trộm tài sản, mới thấy được vị bác sĩ đã lên kế hoạch từng chi tiết và phương thức, thủ đoạn như những tên “siêu trộm” chuyên nghiệp…

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Trong Thế chiến thứ nhất, người Anh đã sử dụng các tàu bẫy để chống lại tàu ngầm Đức. Bước sang Thế chiến thứ hai, Bộ Hải quân Anh quyết định khôi phục chiến thuật này. Liệu đây có phải là một quyết định sáng suốt? Câu trả lời đã được thể hiện qua trận hải chiến diễn ra vào ngày 29/6/1940 giữa một tàu ngầm Đức và một tàu bẫy của Anh.

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Từ lâu, dư luận biết khá nhiều về mối quan hệ đặc biệt giữa Giáo hội Scientology với cộng đồng tình báo Mỹ. Sâu xa Scientology còn có mối quan hệ phức tạp, bí mật với giới quyền lực và bộ máy tình báo phương Tây. Chủ đề đặc biệt này vừa được tạp chí trực tuyến Nga Lưu trữ Lịch sử gián điệp (EAH) cập nhật.

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Điều gì đã khiến những liên lạc, thông tin về mục tiêu và các bước chuẩn bị bị cáo buộc trở thành đầu mối của một cuộc điều tra an ninh? Vụ truy tố Joshua Cammidge đang làm lộ những dấu vết dẫn tới một mắt xích trong nghi án tình báo tại Anh.

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Trung tâm Quan hệ Công chúng thuộc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) vừa công bố các tài liệu đã được giải mật của Cục An ninh Liên bang Nga tỉnh Kursk, liên quan đến hồ sơ vụ án hình sự đối với Leonid Shevchenko, sinh năm 1922, kẻ bị kết án về tội phản quốc trong những năm chiến tranh và tội hoạt động gián điệp sau chiến tranh.

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Vào mùa thu 1988, một máy bay do thám Mỹ phát hiện một hiện tượng độc lạ: “Vòm Sáng” sau khi tên lửa đạn đạo tầm trung SS-20 Saber của Liên Xô (cũ) được phóng đi. Quá trình trên tạo ra cực quang gây tranh cãi trong suốt thập kỷ, thậm chí còn bị nhầm là UFO.