Về những leo thang trên bán đảo Triều Tiên

Vụ thử tên lửa đạn đạo liên lục địa (ICBM) ngày 31/10 vừa qua của CHDCND Triều Tiên đã gây sự chú ý của cộng đồng quốc tế. Theo truyền thông nhà nước dẫn lời nhà lãnh đạo Kim Jong-un, vụ thử tên lửa đã thành công và khẳng định vị thế của CHDCND Triều Tiên trong việc phát triển các phương tiện phóng là không thể đảo ngược.

Vụ thử tên lửa diễn ra trong bối cảnh căng thẳng leo thang giữa 2 miền Nam - Bắc Triều Tiên. Trước đó, CHDCND Triều Tiên đã cho nổ tung một phần của tuyến đường Gyeongui và Donghae kết nối nước này với Hàn Quốc ở phía Bắc đường phân định quân sự (MDL). Sau đó, quân đội Hàn Quốc nổ súng cảnh cáo ở phía Nam MDL. Đây đều là những động thái diễn ra sau sự việc thiết bị bay không người lái từ phía Hàn Quốc xâm nhập bầu trời Bình Nhưỡng và rải truyền đơn vào đầu tháng 10. Quan hệ hai bên từ đó không ngừng xấu đi. 

Ngày 9/10, khi đến thăm Singapore, Tổng thống Yoon Suk Yeol đã đề cập đến việc muốn thống nhất Bán đảo Triều Tiên. Quyết tâm này không chỉ được thể hiện bằng lời nói. Gần đây, Mỹ và Hàn Quốc tăng cường phô trương sức mạnh về quân sự, bao gồm cả việc Mỹ điều tàu ngầm tấn công chạy bằng năng lượng hạt nhân lớp Virginia USS Vermont hiện đại nhất đến căn cứ hải quân ở Busan của Hàn Quốc vào cuối tháng 9 vừa qua.

Trong cuộc tập trận chung Mỹ - Hàn ngày 1/10, quân đội Mỹ cũng cử 2 máy bay ném bom chiến lược B1-b tham gia. Xét từ góc độ này, Bình Nhưỡng cho rằng phía Hàn Quốc không chỉ thực hiện bằng lời nói mà còn đang có sự chuẩn bị thực tế tương ứng. Động thái này đã chạm đến điểm giới hạn của CHDCND Triều Tiên về bảo vệ chính quyền và an ninh quốc gia.

Về những leo thang trên bán đảo Triều Tiên -0
Tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân USS Vermont của Mỹ tại căn cứ quân sự Busan, Hàn Quốc, ngày 23/9.

Vì sao vụ xâm nhập bằng UAV này lại trở thành ngòi nổ khiến bầu không khí căng thẳng leo thang đến thế? Trên thực tế, hoạt động rải truyền đơn hay tác động âm thanh từ miền Nam ra miền Bắc không phải là chưa từng diễn ra. Tuy nhiên, trước đây, phương thức chủ yếu để phía Nam xâm nhập ra miền Bắc là sử dụng khinh khí cầu và phạm vi bay chỉ giới hạn ở khu vực biên giới hai nước. Tuy nhiên, lần này, UAV có động cơ mạnh hơn và bay qua cả trụ sở của Đảng Lao động Triều Tiên ở Bình Nhưỡng. Điều này cho thấy hệ thống định vị và dẫn đường của UAV khá hiện đại, là lý do khiến cho Bình Nhưỡng đặt vấn đề đứng đằng sau hoạt động của UAV này phải là những chủ thể có tiềm lực tầm cỡ hoặc nhận được sự hỗ trợ của chủ thể đó. Chính phủ Hàn Quốc thì phủ nhận liên quan đến vụ xâm nhập bằng UAV này.

Sau khi CHDCND Triều Tiên cho nổ tung một số tuyến đường liên quan vào ngày 15/10, quân đội Hàn Quốc cho biết đã nổ súng cảnh cáo ở phía Nam MDL. Nếu đây gọi là “phát súng đầu tiên” thì có vẻ không đúng với tình hình thực tế. Xét cho cùng, Hàn Quốc đang nổ súng trên lãnh thổ của họ, đây là hành động thuộc phạm vi chủ quyền của bất kỳ quốc gia nào. Đương nhiên, động thái này cũng cho thấy tâm thế không thỏa hiệp và nhượng bộ của Hàn Quốc. Họ bày tỏ thái độ khi CHDCND Triều Tiên cho nổ tuyến đường sắt và cầu.

Trên thực tế, một số tuyến đường bộ và đường sắt mà CHDCND Triều Tiên cho nổ lần này được xây dựng thông qua đàm phán chung giữa hai nước. Ngoài ra, CHDCND Triều Tiên đã vay tiền Hàn Quốc để xây dựng tuyến đường này trên cơ sở thỏa thuận đạt được giữa hai bên và số tiền này vẫn chưa được hoàn trả. Vì vậy, Hàn Quốc, mặc dù cho thấy họ không hề muốn đe dọa cụ thể, song rõ ràng là ngoài việc chỉ có thể đứng nhìn, họ thể hiện một chút thái độ không thỏa hiệp và tức giận.

Chỉ có điều, theo nhiều nhà phân tích, các bên sẽ không muốn bùng nổ xung đột quân sự từ những vụ việc này. Hậu quả của nó sẽ là điều mà CHDCND Triều Tiên và Hàn Quốc không thể chịu đựng được. Tuy nhiên, trong bối cảnh cả hai bên liên tục phô trương sức mạnh quân sự như hiện nay, không có nhiều không gian để dành cho thỏa hiệp. Thế nghĩa là, cuộc đối đầu căng thẳng này nhiều khả năng sẽ kéo dài.

Xét đến việc cắt đứt kênh liên lạc giữa hai miền Nam - Bắc, một khi xuất hiện tình trạng khẩn cấp, sẽ không ai có thể trả lời kịp thời cuộc gọi của đối phương. Cùng với việc tình hình căng thẳng tiếp tục leo thang, ngay cả khi không bên nào có ý định gây ra xung đột thì rủi ro xung đột leo thang do các vụ việc bất ngờ cũng sẽ tăng lên và càng khó đoán định.

Nga và Trung Quốc từng nhiều lần kêu gọi giải quyết mâu thuẫn giữa hai miền Nam - Bắc thông qua đối thoại chính trị. Tuy nhiên, trên thực tế, rất nhiều lần không đạt kết quả bởi có thể từ một hoặc cả hai phía tỏ thái độ không hợp tác. Trong khi đó, Mỹ lại nhân cơ hội này để tăng cường sự hiện diện an ninh quân sự trên Bán đảo Triều Tiên. Đây cũng là một nguyên nhân quan trọng khiến tình hình an ninh trên bán đảo ngày càng xấu đi. 

Hiện nay, yếu tố bất ngờ khó đoán định lớn nhất tác động đến chính sách của Hàn Quốc đối với CHDCND Triều Tiên và tình hình an ninh trên bán đảo có lẽ vẫn là kết quả từ cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ. Xét cho cùng, cho dù là ứng cử viên tổng thống của đảng Cộng hòa hay ứng cử viên của đảng Dân chủ đắc cử, thì việc họ sắp xếp ê-kíp hoạch định chính sách đối ngoại và an ninh như thế nào, xử lý các vấn đề quốc tế ra sao, sẽ có tác động lớn tới từng khu vực. Đây là điểm quan trọng để phân tích tình hình Bán đảo Triều Tiên sẽ đi về đâu trong tương lai.

Ngọc Lan

Các tin khác

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Những dấu hiệu mệt mỏi, mất kiên nhẫn đang len lỏi trong hàng ngũ Đảng Cộng hòa trước diễn biến ngày càng khó kiểm soát của cuộc chiến với Iran. Giữa áp lực kinh tế, sức ép cử tri và toan tính chính trị, liệu tín hiệu từ các nghị sĩ có thể thúc đẩy Nhà Trắng tiến nhanh hơn đến thỏa thuận chấm dứt chiến sự?

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Cùng với thỏa thuận ngừng bắn, cả Washington và Tehran đã đưa ra những tuyên bố chiến thắng trái ngược nhau. Kể từ ngày 28/2, ước tính Mỹ và Israel đã thực hiện hơn 13.000 cuộc tấn công vào các mục tiêu tại Iran, ban đầu chủ yếu nhắm vào các đơn vị quân sự, sau đó mở rộng thành 800 cuộc không kích nhằm vào các cơ sở hạ tầng công nghiệp quốc phòng trọng yếu, bao gồm đường sắt, đường bộ và cầu.

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

0 giờ ngày 17/4, lệnh ngừng bắn tạm thời 10 ngày giữa Israel và Lebanon có hiệu lực. Dù rất mong manh nhưng lệnh ngừng bắn được xem là một trong những nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt chiến tranh, mang lại hòa bình lâu dài cho khu vực Trung Đông.

“Cây cầu Islamabad” và triển vọng hòa bình cuộc xung đột Mỹ - Iran

“Cây cầu Islamabad” và triển vọng hòa bình cuộc xung đột Mỹ - Iran

Trong bối cảnh cuộc khủng hoảng Iran gây ra hiệu ứng khốc liệt với kinh tế thế giới, việc Washington và Tehran cùng chấp nhận thỏa thuận ngừng bắn tạm thời hôm 8/4 là “khoảng thở” quý giá cho toàn cầu. Đứng sau sự kiện này không phải những cường quốc phương Tây hay các nước Vùng Vịnh giàu có, mà là Pakistan - quốc gia đã khéo léo sử dụng vị thế đặc thù để kết nối hai đối thủ.