Kỷ niệm 45 năm Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” (12-1972/12-2017)

Nơi lưu giữ chiến công đi vào lịch sử

45 năm đã qua, song với nhiều người, ký ức về 12 ngày đêm lịch sử cuối tháng 12-1972 ở Thủ đô Hà Nội vẫn còn đó.

Dấu ấn về một Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” đang được lưu giữ đầy đủ tại Bảo tàng Chiến thắng B-52 thông qua những kỷ vật, tài liệu trưng bày ở đây. Du khách đến đây sẽ được tìm về những ký ức, những chứng tích về một thời đau thương và hào hùng.

Nơi “pháo đài bay” B-52 nằm lại

Bảo tàng Chiến thắng B-52 nằm trên phố Đội Cấn, quận Ba Đình (Hà Nội). Chúng tôi đến đây vào thời điểm cả nước đang hướng về kỷ niệm 45 năm chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”.

Khu “Trưng bày ngoài trời” nằm trên khuôn viên rộng lớn với diện tích 4.000m2 trong Bảo tàng. Các vũ khí, khí tài lập công của quân dân Thủ đô trong cuộc chiến chống “chiến tranh phá hoại” và 12 ngày đêm lịch sử cuối tháng 12-1972 được trưng bày thành từng khu ở nơi đây.

Dẫn chúng tôi tham quan khu “Trưng bày ngoài trời”, Thiếu tá Phạm Thị Hoàng Vân, cán bộ Bảo tàng Chiến thắng B-52 cho biết, những kỷ vật hiện đang được trưng bày ở đây đã tái hiện sinh động về một thế trận phòng không nhân dân rộng khắp.

Một thế trận đã tạo ra sức mạnh tổng hợp với “Máy bay – tầm cao; tên lửa – tầm trung; súng máy phòng không, súng cao xạ - tầm thấp” để đánh bại chiến dịch sử dụng “pháo đài bay” B-52 bắn phá Hà Nội của đế quốc Mỹ. Xác “pháo đài bay B-52” với tỷ lệ 1:1, thân dài: 59,05m; sải cánh: 56,39m “nằm” dài trên mặt sân Bảo tàng khiến chúng tôi cũng như những du khách có mặt ở đây không khỏi kinh ngạc trước sức chịu đựng của vùng đất thiêng liêng “Thăng Long phi chiến địa” và tinh thần kiên cường của quân, dân ta.

Xác “pháo đài bay” B-52 cùng vô số vỏ bom được trưng bày ở đây là minh chứng hùng hồn cho sự mưu trí, quyết tâm đánh thắng các cuộc không kích, bắn phá bằng máy bay ném bom chiến lược B-52 do không lực Mỹ thực hiện. Để có được một xác “pháo đài bay” B-52 với nhiều chi tiết mô phỏng chân thực như vậy, các cán bộ, nhân viên của Bảo tàng đã phải mất khá nhiều thời gian thu gom các bộ phận, chi tiết những chiếc B-52 bị quân và dân ta bắn rơi ở các trận địa khác nhau.

Qua lời giới thiệu của Thiếu tá Vân, chúng tôi được biết “pháo đài bay B-52” là loại máy bay có tải trọng lớn và có sức công phá khủng khiếp nhất vào thời điểm bấy giờ. Trong 12 ngày đêm (từ 18-12 đến 29-12-1972), Mỹ đã sử dụng 193 chiếc B-52 (gần bằng 50% máy bay B-52 sẵn sàng chiến đấu ở Đông Nam Á), ném 10 vạn tấn bom (chủ yếu là bom laze và bom vô tuyến) xuống Thủ đô Hà Nội và một số tỉnh, thành phía Bắc. 

Khu “Trưng bày ngoài trời” được xem như là một biểu tượng, là nụ cười chiến thắng, thể hiện sức mạnh tổng hợp, và đó cũng là dấu tích của những đau thương mất mát vô bờ bến của quân và dân ta đã phải chịu đựng trong 12 ngày đêm lịch sử.

Du khách đến tham quan Bảo tàng Chiến thắng B-52.
Du khách đến tham quan Bảo tàng Chiến thắng B-52.

Nâng cao chất lượng phục vụ du khách

Bảo tàng Chiến thắng B-52 được khánh thành vào ngày 22-12-1997 nhân dịp kỷ niệm 25 năm chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên phủ trên không”. Bảo tàng được nâng cấp, cải tạo hoàn thành vào tháng 12-2012.

Thiếu tá Vân chia sẻ, chính cái tên Bảo tàng Chiến thắng B-52 đã phần nào cho thấy kỳ tích “có một không hai” của quân và dân ta khi làm thất bại chiến lược dùng “pháo đài bay” B-52 bắn phá Hà Nội cùng một số tỉnh phía Bắc.

Ngoài khu “Trưng bày ngoài trời”, Bảo tàng còn có khu “Trưng bày trong nhà”, trong đó, tầng 1 và 2 là khu truyền thống lực lượng vũ trang Thủ đô, khu trưng bày Hà Nội – ngàn năm văn hiến, lực lượng vũ trang Thủ đô qua các thời kỳ, khu sự kiện chuyên đề 12 ngày đêm; tầng 3 là khu trưng bày chuyên đề “Tội ác và sự trừng phạt”, phòng kỷ vật thế giới và Việt Nam, phòng sa bàn điện tử diễn biến chiến dịch 12 ngày đêm...

Theo các cán bộ của Bảo tàng Chiến thắng B-52, để nơi đây luôn hấp dẫn du khách cũng như không để những kỷ vật, tư liệu bị ảnh hưởng theo thời gian, công tác duy tu, bảo quản luôn được quan tâm chú trọng. Hằng tháng, bộ phận nhân viên kỹ thuật sẽ kiểm tra, bảo quản định kỳ. Thông qua đó, phát hiện và xử lý kịp thời những sự cố liên quan đến quá trình trưng bày, triển lãm. 

Đến Bảo tàng những ngày này, du khách sẽ được sống lại một thời hào hùng, một thời mà cả nước hướng về Thủ đô yêu dấu với trận chiến 12 ngày đêm “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” lịch sử. Đó là hình ảnh về trận địa pháo phòng không 100mm, về những hiện vật của Liên đội tự vệ Hoàn Kiếm – Đống Đa, về sự quyết tâm đánh thắng không lực Mỹ của lực lượng Phòng không Không quân cũng như hình ảnh đau thương mất mát do bom đạn bắn phá ở khu phố Khâm Thiên – Mai Hương...

Tất cả được tái hiện một cách đầy đủ qua các phòng trưng bày, sa bàn địa lý, sa bàn điện tử. Đứng trước những kỷ vật thô sơ nhưng rất đỗi ý nghĩa về một thời vượt gian khó của quân, dân Thủ đô, chúng tôi – những thế hệ hậu sinh cảm thấy thật xúc động và tự hào thay. Ngày ấy, để có được chiến thắng, có những người vợ mất chồng; người con mất cha; rồi có những gia đình, sau một đêm mọi người đều vĩnh viễn nằm lại trong đống đổ nát. Sự hy sinh cao cả ấy của các thế hệ đi trước vì một Hà Nội – thành phố vì Hòa Bình, chúng tôi không thể quên được.

Bác Nguyễn Hồng Trân, 80 tuổi, nguyên giảng viên Đại học Khoa học Huế trong dịp ra Hà Nội thăm thân lần này, đã lên kế hoạch đến với Bảo tàng. Bác Trân chăm chú quan sát, đọc từng lời chú thích đính kèm với các kỷ vật ở đây.

Bác Trân bảo: “Lần này ra đây, đúng vào dịp kỷ niệm 45 năm chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”, nên tôi đã tranh thủ tới bảo tàng. Thông qua các kỷ vật, tư liệu trưng bày ở đây, tôi thêm thấy chiến công của quân, dân ta. Một chiến công lẫy lừng và vang dội mãi với thời gian. Tôi còn tranh thủ chụp hình những kỷ vật đó, nhất là xác “pháo đài bay” B-52, để khi vào Huế, tôi sẽ cho con cháu mình xem…!”.

Đến với Bảo tàng Chiến thắng – B52, mọi người sẽ như được trở về quá khứ. Cũng bởi thế cho nên, Thiếu tá Phạm Thị Hoàng Vân đã chia sẻ: “Những ngày qua, bình quân mỗi ngày có gần 1.000 lượt du khách trong và ngoài nước đến tham quan, cảm nhận về các hiện vật đang được lưu giữ trong Bảo tàng”.

Nằm trong chuỗi các hoạt động kỷ niệm 45 năm chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”, từ ngày 19-11 đến ngày 16-12, Bảo tàng Chiến thắng B-52 đã tổ chức triển lãm lưu động tại một số quận, huyện ở Hà Nội với chủ đề “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” gồm 5 phần trưng bày: “Âm mưu của Đế quốc Mỹ; Hà Nội chiến đấu và chiến thắng; Tội ác của Đế quốc Mỹ và sự trừng phạt; Thế giới ủng hộ và ngợi ca chiến thắng “Điện Biên Phủ trên không; Hà Nội ngày nay”. Triển lãm đã thu hút đông đảo người dân quan tâm theo dõi.
Trần Huy

Các tin khác

Sinh kế dưới những tán rừng giữa đại ngàn Trường Sơn đang... mỏng dần

Sinh kế dưới những tán rừng giữa đại ngàn Trường Sơn đang... mỏng dần

Ở nơi đại ngàn Trường Sơn của xã Trường Sơn, tỉnh Quảng Trị vẫn phủ một màu xanh trải dài đến tận chân trời, rừng từ lâu đã trở thành kho sinh kế của đồng bào Bru - Vân Kiều. Từ những sợi mây rừng, giọt mật ong, búp măng đến những chiếc lá thuốc giữa tầng cây cổ thụ…, những sản vật dưới tán rừng đã âm thầm nuôi sống bao thế hệ người dân bản địa.

Bài cuối: Làm thế nào để mở khóa những cửa biển bị bồi lấp?

Bài cuối: Làm thế nào để mở khóa những cửa biển bị bồi lấp?

Những lần khơi thông cửa biển Cửa Việt, Lý Hòa cho thấy nạo vét chỉ có thể giải quyết phần ngọn nếu không đi cùng các giải pháp căn cơ. Khi dòng chảy tự nhiên bị thay đổi, lượng cát bồi lắng vẫn tiếp tục tìm đường trở lại, đẩy các cửa biển vào vòng luẩn quẩn “khơi thông – bồi lấp – khơi thông”.

Bài 1: Luồng biển cạn, con đường mưu sinh bị chặn lại

Bài 1: Luồng biển cạn, con đường mưu sinh bị chặn lại

Từ Cửa Việt đến Lý Hòa, những cửa sông, cửa biển từng là lối ra khơi, nơi kết nối hoạt động khai thác thủy sản, vận tải biển và đời sống cư dân ven biển, đang bị bồi lấp nghiêm trọng. Khi luồng lạch bị thu hẹp, phía sau những doi cát không chỉ là những con tàu mắc cạn, mà còn là sinh kế của hàng nghìn người dân bị ảnh hưởng.

Cồn Cỏ – nơi người sống cùng nhịp thở của biển

Cồn Cỏ – nơi người sống cùng nhịp thở của biển

Giữa vùng biển phía Đông tỉnh Quảng Trị, đảo Cồn Cỏ hiện lên như một chấm xanh giữa trùng khơi. Từ lâu, hòn đảo tiền tiêu này được biết đến như một pháo đài nơi đầu sóng, một địa danh ghi dấu những năm tháng chiến tranh ác liệt. Hôm nay, bên cạnh giá trị về quốc phòng, chủ quyền, Cồn Cỏ đang viết tiếp câu chuyện mới về gìn giữ những giá trị của biển, bảo vệ hệ sinh thái và phát triển hài hòa với thiên nhiên.

Tìm đồng đội, nối những cuộc đoàn viên từ đại ngàn Trường Sơn

Tìm đồng đội, nối những cuộc đoàn viên từ đại ngàn Trường Sơn

Hơn nửa thế kỷ sau ngày đất nước thống nhất, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính liệt sĩ vẫn được các lực lượng chức năng kiên trì thực hiện. Trên những địa bàn từng là chiến trường ác liệt ở phía tây Quảng Trị, cán bộ, chiến sĩ ngày đêm lần tìm từng dấu tích đồng đội. Cùng với đó, lực lượng Công an đẩy mạnh thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ, góp phần nối lại những cuộc đoàn viên còn dang dở sau chiến tranh.

Giữ hồn xưa bên dòng Ô Lâu

Giữ hồn xưa bên dòng Ô Lâu

Giữa miền quê ven sông Ô Lâu, xã Nam Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị, làng cổ Hội Kỳ vẫn còn lưu giữ nhiều ngôi nhà rường hàng trăm năm tuổi – những dấu tích hiếm hoi của một không gian văn hóa xưa cũ còn sót lại. Sau hơn 5 thế kỷ hiện diện, những mái ngói rêu phong, cột kèo gỗ mít sẫm màu thời gian vẫn lặng lẽ đứng đó như một phần ký ức làng quê.

Nỗi đau sau song sắt của người mẹ lầm lỡ

Nỗi đau sau song sắt của người mẹ lầm lỡ

Cơn mưa chuyển mùa bất chợt đổ xuống cao nguyên, những hạt mưa lách qua khung cửa sắt, rơi lộp độp xuống nền xi măng lạnh. Trong góc buồng giam ở Trại tạm giam số 1 Công an tỉnh Lâm Đồng, phạm nhân Huỳnh Thị Thanh Thảo (SN 1985, trú xã Đơn Dương, tỉnh Lâm Đồng) lặng lẽ ngồi nhìn ra khoảng trời xám đục ngoài ô cửa nhỏ.

Hành trình trưởng thành của nữ phạm nhân hưởng chính sách khoan hồng

Hành trình trưởng thành của nữ phạm nhân hưởng chính sách khoan hồng

Biết mình là một trong những phạm nhân đủ điều kiện được hưởng chính sách khoan hồng của Đảng và Nhà nước trong đợt này, nữ phạm nhân Trần Ngọc Minh Anh (SN 2006, trú tại phường Lâm Viên – Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng) đã không giấu được những giọt nước mắt vỡ òa sau quãng thời gian dài sống trong day dứt và ân hận.

Nỗi đau ở Sông Lô và lời cảnh tỉnh không thể chậm trễ

Nỗi đau ở Sông Lô và lời cảnh tỉnh không thể chậm trễ

Chưa bao giờ ở xã Sông Lô, tỉnh Phú Thọ lại có đến nhiều đám tang cùng một lúc như vậy. Có tới 5 gia đình cùng chung một nỗi đau vô tận khi đột ngột mất đi người con trai yêu quý trong buổi chiều định mệnh. Lá vàng tiễn mái đầu xanh, tiếng khóc gọi tên con nghe quá xót xa.

Mạch sống chảy mãi giữa đại ngàn Trường Sơn

Mạch sống chảy mãi giữa đại ngàn Trường Sơn

Tháng 5 về, nắng vàng như rót mật trên những sườn đồi phía Tây TP Đà Nẵng. Giữa màu xanh ngút ngàn của dãy Trường Sơn hùng vĩ, đồng bào các dân tộc lại rộn ràng chuẩn bị cho một ngày lễ đặc biệt trong trái tim mình: Kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026).

Đổi thay, phát triển ở vùng căn cứ cách mạng Vùng Bưng 6 xã

Đổi thay, phát triển ở vùng căn cứ cách mạng Vùng Bưng 6 xã

Vùng Bưng 6 xã vốn là căn cứ cách mạnh gắn liền với những trang sử đấu tranh kiên cường của quân dân ta qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ. Đây không chỉ là căn cứ lưu giữ giá trị lịch sử, truyền thống yêu nước, Vùng Bưng đầy lau sậy, cỏ cây xưa kia nay vươn mình mạnh mẽ với tốc độ phát triển kinh tế, văn hóa, đô thị và công nghiệp.

Linh thiêng nguồn nước giữa đại ngàn

Linh thiêng nguồn nước giữa đại ngàn

Sương sớm còn vương trên những tán rừng già, giăng thành lớp màn mỏng bảng lảng phủ xuống buôn làng. Từng mái nhà dài của người Mnông ở xã Đam Rông 4 (Lâm Đồng) lặng lẽ thức giấc trong tiếng gà rừng gọi sáng, trong mùi khói bếp len qua vách gỗ. Con đường đất đỏ dẫn xuống bến nước diễn ra lễ cúng hôm nay bỗng trở nên rộn ràng khác lạ!

Địa đạo Phú Thọ Hòa, biểu tượng của ý chí kiên cường và nghệ thuật chiến tranh nhân dân

Địa đạo Phú Thọ Hòa, biểu tượng của ý chí kiên cường và nghệ thuật chiến tranh nhân dân

Địa đạo Phú Thọ Hòa là một công trình quân sự trong lòng đất tại phường Phú Thọ Hòa, TP Hồ Chí Minh. Thời kỳ kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, địa đạo Phú Thọ Hòa là điểm trú ngụ của bộ đội chủ lực, được các đơn vị đặc công biệt động của cách mạng dùng làm bàn đạp tấn công vào nội thành Sài Gòn như: Trung đoàn Phạm Hồng Thái, Tiểu đoàn Ngô Gia Tự. Đồng thời, địa đạo cũng là cái nôi đảm bảo cho nhiều cán bộ quân dân chính đảng các cấp về dừng chân hoạt động tại đây.

Cồn Cỏ – mùa gió mới từ một hòn đảo tiền tiêu

Cồn Cỏ – mùa gió mới từ một hòn đảo tiền tiêu

Chỉ hơn một giờ lênh đênh, còn tàu rời biển Cửa Việt (Quảng Trị) đã cặp đảo Cồn Cỏ. Tháng Tư, hòn đảo nhỏ hiện trước mắt chúng tôi xanh thẫm bởi rừng, lấp lánh bởi nắng và mang một vẻ bình yên rất riêng của vùng biển tiền tiêu. Nhưng điều khiến người ta ngạc nhiên không chỉ là vẻ đẹp ấy, mà là cảm giác Cồn Cỏ đang chuyển mình.

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hàng trăm người từng rời quê hương Hà Tĩnh, Nghệ An và nhiều nơi khác với hai bàn tay trắng, bắt đầu từ những ngày làm thuê nhọc nhằn ở vùng đất LangBiang (Lâm Đồng). Hôm nay, chính những con người ấy đã trở thành ông chủ, dựng xây cơ nghiệp vững chắc, góp phần viết nên câu chuyện hồi sinh ấn tượng cho vùng đất này.

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Ở dải đất phía Bắc Quảng Trị, men theo dãy Trường Sơn, những bản làng từng in dấu chiến tranh nay đang dần trở thành điểm đến hấp dẫn. Không còn chỉ là vùng đất của ký ức và chứng tích, nơi đây đang hiện diện trên bản đồ du lịch bằng chính bản sắc riêng – mộc mạc, chân thực và giàu trải nghiệm.

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Sau cơn bão số 10, 11 cuối năm 2025 cuốn trôi mùa màng, nhà cửa, xã Cần Yên (Cao Bằng) đang từng bước hồi sinh. Trên mảnh đất biên cương còn nhiều gian khó, mầm sống đã trở lại, niềm tin được vun bồi từ sự đồng lòng của nhân dân và sự kề vai sát cánh của lực lượng Công an, Biên phòng.

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nằm giữa dòng sông Tiền thơ mộng, cù lao Thới Sơn (thuộc phường Thới Sơn, tỉnh Đồng Tháp) không chỉ được ví như “viên ngọc quý” của du lịch miệt vườn mà còn là nơi lưu giữ nhịp sống chậm rãi, tách biệt với sự hối hả của thời đại số.

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Con đường vào các xã miền núi A Lưới - nằm ở phía Tây thành phố Huế - những ngày cuối năm vẫn còn sương giăng bảng lảng. Núi Trường Sơn đứng trầm mặc, rừng già xanh thẳm, bản làng nép mình bên sườn núi như bao đời nay. Nhưng phía sau vẻ tĩnh lặng ấy là một sự chuyển mình âm thầm mà bền bỉ - bắt đầu từ những con người được bà con gọi bằng cái tên thân thương: Già làng.