Những thách thức đón chờ tân Chủ tịch Fed

Sự kiện ông Kevin Warsh chính thức bước vào Nhà Trắng, thực hiện nghi thức tuyên thệ nhậm chức Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đánh dấu một bước ngoặt lớn, khép lại kỷ nguyên đầy biến động của người tiền nhiệm Jerome Powell và mở ra một chương mới mang tính lịch sử cho nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Tuy nhiên, chiếc ghế quyền lực tại đường Constitution, Washington D.C không hề trải hoa hồng. Ngược lại, ông Warsh đang phải đối mặt với đầy rẫy các chướng ngại vật về cả kinh tế lẫn chính trị, nơi mỗi quyết định sai lầm đều có thể trả giá bằng sự bất ổn của hệ thống tài chính toàn cầu.

Joe Brusuelas, chuyên gia kinh tế trưởng tại RSM, nhận định: “Ông Kevin Warsh bắt đầu nhiệm kỳ của mình với thứ mà nhiều người tin là ‘mệnh lệnh’ từ Tổng thống nhằm cắt giảm lãi suất. Nhưng sự gia tăng gần đây của tỷ lệ lạm phát kỳ vọng trên thị trường hàm ý mạnh mẽ rằng ông Warsh và Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) sẽ phải chuẩn bị cho kịch bản lạm phát tiếp tục leo thang, buộc Fed phải đảo chiều chính sách”.

download-1-6180.png
Nhiều thách thức chờ đón ông Kevin Warsh với tư cách Chủ tịch Fed. Ảnh minh họa Getty Images.

Áp lực từ Tổng thống Donald Trump

Bóng đen lớn nhất bao trùm lên mọi động thái chính sách tương lai của Fed chính là sự kỳ vọng áp đặt từ phía nhánh hành pháp. Tổng thống Donald Trump chưa bao giờ giấu diếm quan điểm rằng lãi suất của Mỹ cần phải được hạ xuống mức cực thấp. Việc Fed dưới thời ông Jerome Powell từ chối đưa lãi suất về mức 0% trong phần lớn nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump từng là ngòi nổ cho những rạn nứt sâu sắc giữa Nhà Trắng và Ngân hàng Trung ương Mỹ.

Dù trước khi nhậm chức, ông Warsh khẳng định Tổng thống không yêu cầu ông phải cam kết cắt giảm lãi suất và hứa sẽ đưa ra quyết định hoàn toàn dựa trên sức khỏe của nền kinh tế, nhưng các tuyên bố công khai của ông Trump lại cho thấy điều ngược lại. Hồi tháng 4/2026, ông Trump thẳng thắn chia sẻ trên CNBC rằng ông sẽ “thất vọng” nếu Fed không hạ lãi suất ngay lập tức khi có lãnh đạo mới: “Chúng ta nên có mức lãi suất thấp nhất thế giới.”

Dẫu cho Tổng thống vừa xoa dịu dư luận bằng phát biểu ông Warsh có thể “làm bất cứ điều gì mình muốn”, lịch sử cho thấy áp lực từ Nhà Trắng sẽ nhanh chóng gia tăng nếu thị trường chứng khoán sụt giảm hoặc tăng trưởng kinh tế chậm lại. Bài toán giữ vững sự độc lập của Fed trước áp lực chính trị chính là bài kiểm tra tư cách đầu tiên của vị tân Chủ tịch.

Cú sốc lạm phát mới từ cuộc chiến Iran

Mong muốn cắt giảm lãi suất của chính quyền ông Trump đang vấp phải một bức tường đá lớn: Bóng ma lạm phát đang quay trở lại do cuộc chiến với Iran.

Báo cáo từ Bộ Lao động Mỹ cho thấy chỉ số lạm phát tăng vọt lên mức 3,8%, mức cao nhất trong vòng ba năm qua. Chỉ số giá nhà sản xuất (PPI) cũng tăng tốc tương tự, làm dấy lên mối lo ngại sâu sắc về sự đảo chiều của xu hướng giảm lạm phát trước đó.

Mặc dù ông Warsh từng đưa ra quan điểm lạc quan rằng phần lớn đà tăng giá do yếu tố Iran chỉ mang tính tạm thời (đến từ chi phí nhiên liệu và thực phẩm biến động) và sẽ hạ nhiệt khi eo biển Hormuz được khai thông, nhưng thực tế chiến sự kéo dài đang buộc các thị trường phải thay đổi kỳ vọng.

Christian Floro, chiến lược gia thị trường tại Principal Asset Management, cảnh báo: “Các báo cáo lạm phát nóng hơn dự kiến khiến tân Chủ tịch phải đối mặt với những câu hỏi gay gắt về sự ổn định giá cả. Rủi ro đang tăng cao, thậm chí có cảnh báo rằng phải đến năm 2027, nhà đầu tư mới được thấy bất kỳ đợt nới lỏng chính sách nào từ Fed.”

Lực lượng lao động co hẹp và chính sách thuế quan khốc liệt

Ngay cả trước khi chiến sự nổ ra tại Trung Đông, nền kinh tế Mỹ đã phải gồng mình thích nghi với cấu trúc mới: Một thị trường thiếu hụt nhân lực và chịu chi phí cao từ thuế nhập khẩu.

Chính sách thắt chặt nhập cư và trục xuất mạnh tay của chính quyền đã rút hơn 600.000 lao động ra khỏi thị trường Mỹ trong năm qua. Tốc độ tạo việc làm mới sụt giảm rõ rệt kể từ đầu năm 2025. Sự sụt giảm đồng thời của cả nguồn cung lao động lẫn số lượng việc đã giữ cho tỷ lệ thất nghiệp tạm thời ổn định (chỉ tăng 0,3% điểm), nhưng nó lại làm trầm trọng thêm áp lực chi phí.

Austan Goolsbee, Chủ tịch Fed khu vực Chicago, nhấn mạnh rằng lạm phát đang có dấu hiệu bám rễ sâu vào những khu vực không liên quan đến dầu mỏ hay thuế quan: “Lạm phát trong ngành dịch vụ đang ở mức cao và tiếp tục tăng. Có rất nhiều thứ đang nằm trên màn hình radar, và chúng tôi thực sự cần sự dẫn dắt mang tính định hướng rõ ràng từ phía Chủ tịch”.

Sự chia rẽ sâu sắc trong nội bộ FOMC

Thách thức của ông Warsh không chỉ đến từ bên ngoài, nó nằm ngay tại chiếc bàn nghị sự của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC). Ông đang tiếp quản một hội đồng chính sách có mức độ phân hóa và phân cực cao nhất trong hơn ba thập kỷ qua.

Dù là người đứng đầu và có ảnh hưởng lớn đến việc định hình các cuộc thảo luận, Chủ tịch Fed cũng chỉ sở hữu 1 trong tổng số 12 phiếu bầu để quyết định lãi suất. Việc thuyết phục các thành viên khác đạt được sự đồng thuận đang trở nên khó khăn hơn bao giờ hết. Trong cuộc họp tháng 5 gần nhất, FOMC đã bỏ phiếu giữ nguyên lãi suất với tỷ lệ 8-4. Đây là lần đầu tiên kể từ năm 1992 có tới 4 quan chức cùng bỏ phiếu chống lại một quyết định chính sách.

Hai chiến lược gia Steve Englander và John Davies từ Ngân hàng Standard Chartered nhận định: “Chúng tôi hoài nghi về khả năng Chủ tịch Warsh có thể thực hiện các đợt cắt giảm lãi suất theo mong muốn của Tổng thống Trump nếu dữ liệu kinh tế không ủng hộ. Ông ấy có thể hạn chế hoặc trì hoãn việc tăng lãi suất của FOMC, nhưng không thể làm điều đó vô thời hạn nếu lạm phát cứ tiếp tục đi lên.”

Các mặt trận pháp lý bủa vây và quyền độc lập của Fed

Rào cản cuối cùng nhưng không kém phần phức tạp là những cuộc chiến pháp lý vô tiền khoáng hậu đang diễn ra giữa chính quyền ông Trump và định chế tài chính này. Ông Warsh nhậm chức đúng vào thời điểm các cuộc điều tra hình sự nhắm vào cựu Chủ tịch Powell từ phía chính quyền đang có dấu hiệu hạ nhiệt, nhưng một cuộc khủng hoảng pháp lý khác lại đang chờ đón tại Tòa án Tối cao.

Hệ thống tài chính Mỹ đang nín thở chờ đợi phán quyết của Tòa án Tối cao về việc liệu Nhà Trắng có quyền sa thải thành viên hội đồng thống đốc Fed là bà Lisa Cook hay không. Kết quả của vụ kiện này mang tính định đoạt tối cao đối với tương lai của Ngân hàng Trung ương. Nếu Tòa án đứng về phía Nhà Trắng, tính độc lập mang tính sống còn của Fed - vốn được luật pháp bảo vệ nhằm tách biệt chính sách tiền tệ khỏi các chu kỳ bầu cử ngắn hạn - sẽ bị phá vỡ hoàn toàn.

Ông Kevin Warsh bước vào nhiệm kỳ với tư cách là một trong những Chủ tịch Fed trẻ tuổi và giàu kinh nghiệm thị trường bậc nhất, nhưng ông cũng là người có tỷ lệ phiếu bầu phê chuẩn sít sao nhất trong lịch sử Thượng viện. Để chèo lái con thuyền kinh tế Mỹ vượt qua cơn bão lạm phát giữa bối cảnh chiến sự Iran, những rạn nứt cấu trúc lao động trong nước và áp lực nghẹt thở từ nhánh hành pháp, ông sẽ cần nhiều hơn là những lý thuyết kinh tế học thuần túy. Khả năng ngoại giao, sự kiên định về mặt chính trị và nghệ thuật tạo đồng thuận trong nội bộ sẽ là những yếu tố quyết định sự thành bại trong nhiệm kỳ được đánh giá là sẽ không ít giông bão của ông.

Duy Tiến (Theo The Hill, WSJ)

Các tin khác

Chuyên gia lý giải về trạng thái "hoà bình lạnh" giữa Mỹ và Trung Quốc

Chuyên gia lý giải về trạng thái "hoà bình lạnh" giữa Mỹ và Trung Quốc

Tổng thống Mỹ Donald Trump chiều tối 15/5 đã kết thúc chuyến thăm ba ngày tới Trung Quốc. Giới học giả nhận định, chuyến thăm của nhà lãnh đạo Mỹ đã góp phần tạo thêm “không gian thở” cho quan hệ Mỹ - Trung, đồng thời mở ra một gian đoạn hoà bình lạnh. Có thể, đây không phải kết quả lý tưởng nhất sau cuộc gặp thượng đỉnh, song trong bối cảnh hiện nay, hoà bình lạnh được đánh giá là lựa chọn thực tế nhất.

Khi doanh nghiệp trở thành giao điểm trong đàm phán Mỹ - Trung

Khi doanh nghiệp trở thành giao điểm trong đàm phán Mỹ - Trung

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump vào trung tuần tháng 5 được xem là một trong những sự kiện ngoại giao quan trọng nhất giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới trong thời gian qua. Theo các chuyên gia, khác với các cuộc gặp thượng đỉnh trước đây vốn tập trung nhiều vào cạnh tranh chiến lược, lần này yếu tố kinh tế và lợi ích doanh nghiệp đang nổi lên như ưu tiên hàng đầu của Washington.

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều chuyên gia nhận định ổ dịch virus Hanta trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương nguy hiểm, nhưng không lây lan như virus SARS-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19. Hiện các nước đang khẩn trương truy vết tiếp xúc để hạn chế tối đa số ca mắc mới.

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy khu vực châu Á – nơi tiêu thụ dầu mỏ lớn nhất thế giới – vào một phép thử về năng lực ứng phó khủng hoảng năng lượng. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều chính phủ trong khu vực đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm tìm kiếm nguồn thay thế, ổn định thị trường và giảm thiểu tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế.

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Liên minh giữa Mỹ và châu Âu, với nòng cốt là NATO, nhiều thập niên được xem là trụ cột bảo đảm an ninh phương Tây. Tuy nhiên, những bất đồng ngày càng sâu sắc liên quan tới tình hình Trung Đông đang khiến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương rạn nứt.

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Trong bối cảnh chảo lửa Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt, hồ sơ hạt nhân Iran một lần nữa trở thành tâm điểm của các nỗ lực ngoại giao quốc tế. Mới đây, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết đang tiến hành đàm phán với Nga và một số quốc gia về khả năng đưa uranium làm giàu ra khỏi lãnh thổ Iran. Động thái này diễn ra khi Washington liên tục đặt điều kiện Tehran phải từ bỏ kho dự trữ và đình chỉ việc làm giàu uranium như một chìa khóa then chốt cho bất kỳ giải pháp hòa bình nào.

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và cơ chế OPEC+ sau 60 năm là thành viên, nhấn mạnh ưu tiên lợi ích quốc gia. Động thái này được giới phân tích đánh giá có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trong nội bộ liên minh dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng những toan tính địa chính trị và mang lại ưu thế cho Mỹ.

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Pakistan và Afghanistan vừa có bước leo thang nguy hiểm mới khi hai bên liên tiếp cáo buộc nhau tiến hành các cuộc tấn công xuyên biên giới, đe dọa phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn mong manh được thiết lập hồi tháng 3 vừa qua.

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Người Palestine tại khu vực Deir al-Balah thuộc dải Gaza lần đầu tiên tham gia một cuộc bầu cử địa phương sau hai thập kỷ gián đoạn, động thái được mô tả là bước tiến trong nỗ lực khôi phục đời sống chính trị và các thiết chế dân sự tại vùng lãnh thổ bị xung đột tàn phá.

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Gần hai tháng kể từ ngày xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra tại Trung Đông, Tehran được cho là vẫn đang vận dụng chiến thuật bất đối xứng, tận dụng lợi thế địa lý và khả năng gây gián đoạn để bù đắp chênh lệch sức mạnh. Tuy nhiên, gần đây, khi Washington tuyên bố phong tỏa các cảng biển Iran và triển khai đồng thời ba nhóm tàu sân bay cùng hàng chục nghìn binh sĩ tới khu vực – đặt ra một câu hỏi lớn rằng liệu Tehran có thể cầm cự được bao lâu trong vòng siết ngày càng khép chặt tại eo biển Hormuz?

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời Tổng thống Lee Jae Myung ví von dòng sông Hàn và sông Hồng như đang hòa nhịp, biểu trưng cho sự gắn kết giữa hai dân tộc. Trong khi đó, dư luận nước này cũng đặc biệt chú ý tới chia sẻ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi so sánh tương đậu nành Doenjang với tương Bần Việt Nam – càng ủ lâu càng đậm đà, như một ẩn dụ cho tình hữu nghị Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng bền chặt theo thời gian.