“Mồi nhử” xem phim nhận hoa hồng
Là người “nghiện” thể loại phim ngắn, chị L.B.V (26 tuổi, ngụ phường Đông Hòa, TP Hồ Chí Minh) có thể ôm điện thoại xem phim cả ngày mà không biết chán. Mỗi tập phim có thời lượng vài phút, chiếu liên tục với nội dung kịch bản hấp dẫn, lôi cuốn nên một người “nghiện” sẽ không thể dứt ra được. “Dù biết là hư cấu, nhưng tôi bị cuốn vào những tập phim đầy kịch tính, hình ảnh sắc nét, nhân vật trong phim xây dựng bằng AI đẹp như thật, mắt thường khó lòng nhận ra”, chị V. chia sẻ sức hút của phim ngắn AI.
Bị cuốn vào những chuỗi phim ngắn, hết một phần mà chưa thấy xuất hiện phần sau là chị V. lại rối lên, tìm kiếm cho bằng được link của tập tiếp theo. Hệ thống gửi cho chị V. một số đường link để truy cập, thông báo do phần tiếp theo bị đánh bản quyền nên phải đăng ký để được xem tiếp. Chị V. làm theo hướng dẫn, từng bước điền đầy đủ thông tin của bản thân vào mục “thành viên” để được ưu tiên xem xuất chiếu mới nhất. Khi hoàn thành xong, chị V. được cấp quyền xem phim nhưng bắt buộc phải bấm vào mục quảng cáo trên giao diện để xem phim miễn phí. “Mỗi tập phim có 3 lần chạy quảng cáo và tôi phải bấm 3 lần vào link quảng cáo đó. Tôi cũng như nhiều người thấy rất phiền khi đang xem phim gay cấn mà xuất hiện quảng cáo nên đã đồng ý mua gói xem không quảng cáo với giá 300.000 đồng”, chị V. chia sẻ.
Tuy nhiên, không có quảng cáo thì lại xuất hiện các đường link chạy dọc chạy ngang khiến người xem rất khó chịu và phải bấm vào để xóa nó đi. Nhưng không ngờ, khi bấm link lạ, hệ thống liền bắt truy cập vào ứng dụng yêu cầu người xem điền thông tin cá nhân để hệ thống xác minh. Nếu không điền vào thì người xem sẽ không thể quay lại xem phim được nữa. “Vì mình đang nghiện nên điền vào cho xong, ai ngờ tài khoản của tôi bị treo ngay sau đó. Tôi không thể truy cập vào tài khoản thì mới giật mình lo sợ, có thể tôi đã bị chiếm quyền truy cập và bị lấy cắp dữ liệu cá nhân”, chị V. kể sự cố trong quá trình xem phim AI và cho biết, đến nay vẫn chưa thể vào được tài khoản để xóa các thông tin cá nhân đã từng đăng ký.
Cùng là “con nghiện” của phim ngắn AI, chị P.T.P (30 tuổi, ngụ phường Thủ Đức, TP Hồ Chí Minh) đang sống dở chết dở vì vừa mất tiền, mất tài khoản, lộ thông tin cá nhân. Trong quá trình xem phim AI, chị P. đã tham gia vào nhóm “xem phim kiếm tiền”. Để trở thành thành viên của nhóm, chị P. phải hoàn thành các thủ tục đăng ký thành viên, tải ứng dụng, điền thông tin cá nhân và số tài khoản ngân hàng. “Mỗi ngày, tôi xem được càng nhiều phim thì sẽ được thanh toán tiền công tương ứng. Mỗi tập phim dài khoảng 5 phút, tôi được trả 30.000 đồng, xem hết một bộ 10 - 20 tập được nhận từ 300.000 - 600.000 đồng, ai càng xem nhiều thì sẽ được nhận thêm hoa hồng và phần thưởng”, chị P. cho biết.
Là “mọt phim”, vừa thỏa mãn đam mê lại có thêm tiền khiến chị P. vô cùng hăng say, “cày” phim cả ngày không chán. “Thời gian đầu, tôi được trả đều đặn thù lao qua tài khoản, sau đó tôi được chủ nhóm đề nghị làm “nhà đầu tư”. Họ nói tôi là thành viên nên có suất đầu tư các dự án này, vì thị trường phim ngắn hiện nay đang rất thịnh hành. Thay vì tôi phải xem phim để tính công mỗi tập, khi trở thành nhà đầu tư, hệ thống sẽ chi trả cho tôi phí hoa hồng của toàn bộ mạng lưới phim ngắn toàn cầu. Nghĩa là, có bao nhiêu người xem phim, thì tôi sẽ được hưởng bấy nhiêu hoa hồng từ các lượt xem. Tính ra, mỗi ngày tôi có thể thu về hàng chục triệu đồng”, chị P. kể về “miếng mồi” nhà đầu tư dự án phim.
Ban đầu, chị P. nộp 10 triệu để trở thành nhà đầu tư và được cấp riêng một tài khoản trên hệ thống. Ngày hôm sau, chị được trả 5 triệu tiền hoa hồng vào tài khoản “đầu tư” của chị. Thấy dễ ăn, chị P. tiếp tục tăng thêm vốn đầu tư và cũng được trả phí rất hậu hĩnh. Mỗi ngày, các con số trong tài khoản đầu tư cứ “tinh tinh” đổ về. “Khi tôi muốn rút tiền trong tài khoản đầu tư thì hệ thống thông báo tôi phải nộp phí rút tiền và thuế thu nhập. Tôi nộp xong thì hệ thống lại báo có lỗi, chưa thể mở tài khoản cho “nhà đầu tư” được. Tôi cứ bị chèo kéo cho đến khi nhận ra, tài khoản đầu tư của tôi là ảo, không hề có thật. Mọi con đường đều dẫn đến một chiêu thức lừa đảo rất tinh vi”, chị P. chua chát cho biết bản thân đã bị lừa hết số tiền tiết kiệm hơn một trăm triệu, chưa kể mọi thông tin cá nhân đều bị lấy cắp trong quá trình đăng nhập vào hệ thống.
Ẩn họa trong phim ngắn AI
Hình thức lừa đảo này diễn ra nhiều trong thời gian gần đây. Phòng Cảnh sát hình sự, Công an TP Hồ Chí Minh cũng đã nhận nhiều phản ánh của người dân về việc sập bẫy các ứng dụng xem phim ngắn sử dụng trí tuệ nhân tạo.
Theo Công an TP Hồ Chí Minh, chiêu trò lừa đảo của các đối tượng được che đậy vô cùng tinh vi qua vỏ bọc công nghệ và phần thưởng hấp dẫn. Ban đầu, các ứng dụng này quảng cáo rầm rộ với thông điệp “vừa xem phim ngắn AI vừa kiếm tiền”. Để tạo lòng tin, hệ thống ban đầu sẽ hiển thị các khoản tiền thưởng được cộng liên tục vào tài khoản ảo của người dùng.
Tuy nhiên, khi người xem đã bị cuốn vào những tập phim gay cấn và muốn mở khóa các tình tiết cao trào hoặc muốn tăng số dư tài khoản, họ lập tức bị ép xem quảng cáo dày đặc, tải các ứng dụng của bên thứ ba hoặc thực hiện hàng loạt “nhiệm vụ” trực tuyến.
Đáng nói là khi người dùng tiến hành yêu cầu rút tiền thưởng, các đối tượng liên tục đưa ra hàng loạt lý do để trì hoãn và vòi vĩnh như chưa đạt ngưỡng rút tiền tối thiểu, yêu cầu nâng cấp tài khoản VIP, đóng phí giao dịch hoặc nạp tiền thật để xác minh danh tính. Ngay sau khi nạn nhân nhẹ dạ chuyển khoản, các đối tượng lập tức cắt đứt liên lạc, chiếm đoạt toàn bộ số tiền.
Chưa dừng lại ở đó, hình thức chia nhỏ phim thành hàng chục tập ngắn, kết thúc ở những tình tiết lấp lửng, cao trào cũng khiến người xem “móc hầu bao” cho các khoản thanh toán nhỏ lẻ. Cộng dồn lại, số tiền mua điểm hay mở khóa tập phim có thể lên tới hàng triệu đồng mỗi tháng.
Nghiêm trọng hơn, việc cài đặt các ứng dụng xem phim không rõ nguồn gốc còn đẩy người dùng vào nguy cơ nhiễm mã độc, dẫn đến mất quyền kiểm soát điện thoại, lộ thông tin thẻ ngân hàng và thất thoát dữ liệu cá nhân nghiêm trọng.
Trước những thủ đoạn ngày càng tinh vi trên môi trường số, Công an TP Hồ Chí Minh đưa ra khuyến cáo mạnh mẽ đến người dân cần kiểm tra kỹ lưỡng thông tin trước khi tải bất kỳ ứng dụng nào; tuyệt đối không cài đặt ứng dụng qua các đường link lạ hoặc file không rõ nguồn gốc.
Người dân không cấp các quyền truy cập bất thường như danh bạ, tin nhắn, bộ nhớ cho các ứng dụng xem phim trực tuyến. Tuyệt đối không cung cấp mật khẩu, mã OTP dưới mọi hình thức. Trong trường hợp đã lỡ nhập thông tin tài khoản ngân hàng hoặc phát hiện giao dịch bất thường, cần liên hệ ngay với ngân hàng để khóa khẩn cấp tài khoản, đồng thời trình báo cơ quan Công an gần nhất để được hỗ trợ, xử lý kịp thời.
Chuyên gia an ninh mạng Võ Đỗ Thắng, Giám đốc Trung tâm An ninh mạng Athena cho rằng, trong thời đại AI phát triển mạnh mẽ, một cá nhân hoặc một nhóm nhỏ có thể tạo ra hàng trăm, thậm chí hàng nghìn nội dung trong thời gian rất ngắn. Điều đó khiến lượng thông tin mà con người tiếp nhận mỗi ngày tăng lên rất nhanh, trong khi khả năng kiểm chứng lại có giới hạn.
Ông Thắng phân tích, nội dung độc hại không nhất thiết phải thể hiện trực tiếp mà có thể được lồng ghép vào những video tưởng như chỉ để giải trí, sau đó dẫn người xem tới đường link độc hại, yêu cầu tải ứng dụng, đăng nhập tài khoản hoặc cung cấp thông tin cá nhân. Khi đó, vấn đề không còn đơn thuần là xem một video giả, mà có thể trở thành một cuộc tấn công mạng. Người dùng có thể bị đánh cắp dữ liệu, mất tài khoản, cài phải mã độc. Vỏ bọc nội dung hấp dẫn, chân thực, lại được AI tạo ra với số lượng rất lớn có thể khiến thông tin giả lan truyền nhanh hơn rất nhiều so với khả năng kiểm chứng.
Đặc biệt, nếu một nội dung yêu cầu chúng ta bấm vào đường link, tải ứng dụng, đăng nhập tài khoản hay cung cấp dữ liệu cá nhân, thì đó phải là dấu hiệu cảnh báo. Để hạn chế những rủi ro trước các thể loại phim ngắn do AI tạo ra, mỗi người dùng mạng xã hội cần biết chọn lọc và kiểm chứng thông tin. Đặc biệt, người dùng không nên công khai quá nhiều hình ảnh và thông tin trên mạng xã hội, đồng thời cần bảo vệ tài khoản bằng mật khẩu mạnh và xác thực đa yếu tố.
