Bóc gỡ từng mắt xích mua bán hóa đơn khống
Giữa tháng 9/2026, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường (Phòng Cảnh sát kinh tế) Công an TP Hồ Chí Minh đã bắt và khởi tố đối tượng thứ 37 trong đường dây mua bán trái phép hóa đơn giá trị gia tăng do Lê Văn Hiền, sinh năm 1984, ngụ tại phường Tân Sơn Nhì cầm đầu. Tất cả các đối tượng đã liên kết với nhau lập và mua lại 326 công ty “ma”, để xuất bán trái phép 178.357 hóa đơn VAT cho 17.612 doanh nghiệp, đơn vị trên phạm vi cả nước, tổng giá trị ghi hóa đơn 19.913 tỷ đồng.
Trước đó, qua công tác rà soát nắm thông tin địa bàn, các trinh sát Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP Hồ Chí Minh phát hiện Công ty Thái Hưng có trụ sở đặt tại đường Tô Hiến Thành, phường Hòa Hưng có dấu hiệu kê khai thuế bất thường, che giấu doanh thu. Vào cuộc điều tra, cơ quan Công an nhanh chóng bóc trần hành vi gian dối, dù không kinh doanh bất cứ loại hàng hóa nào, nhưng Thái Hưng đã “in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước”.
Làm việc với người đứng đại diện pháp luật, cơ quan Công an phát hiện người này chưa học hết cấp hai, không hiểu biết về pháp luật trong kinh doanh. Qua khai thác, đối tượng khai nhận rằng mình chỉ là người làm thuê, còn ông chủ giấu mặt chỉ đạo phía sau là Lê Văn Hiền, sinh năm 1984, ngụ phường Tân Sơn Nhì, TP Hồ Chí Minh. Đến cuối tháng 4/2026, khi đã thu thập đầy đủ chứng cứ phạm tội, cơ quan Công an đã thực hiện lệnh bắt và khám xét nơi ở và nơi làm việc của đối tượng này, ngoài ra còn tống đạt các quyết định khởi tố bị can đối với 12 đối tượng điều hành 34 doanh nghiệp có liên quan đến hoạt động mua bán hóa đơn trái phép của Hiền.
Mặc dù Hiền chỉ khai nhận mở duy nhất một công ty này để hoạt động, nhưng bằng kinh nghiệm nhiều năm làm công tác đấu tranh với tội phạm về kinh tế, các điều tra viên đã lần ra manh mối về một hệ sinh thái doanh nghiệp “ma” được lập ra nhằm hợp thức hóa hoạt động mua bán hóa đơn. Mở rộng điều tra, cơ quan Công an phát hiện không chỉ một công ty, mà Hiền còn liên kết với nhiều đối tượng thành lập và mua lại hàng chục công ty khác để thực hiện hành vi xuất bán trái phép hóa đơn VAT. Một số công ty đã được Hiền chỉ đạo cho đàn em làm thủ tục giải thể chỉ sau thời gian ngắn hoạt động.
Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP Hồ Chí Minh giải mã những bí ẩn phía sau các đối tượng này, đã cử nhiều tổ công tác tập trung thu thập, soi xét thật kỹ từng mẩu tài liệu của các công ty đang hoạt động và giải thể từng có mối liên hệ với Hiền để từ đó làm sáng tỏ tài khoản của các công ty “ma”. Ngay sau khi xác định được các pháp nhân, các tổ công tác xác minh thực tế hoạt động của từng công ty có liên quan để làm rõ những giao dịch, mua bán của những công ty đã giải thể hoặc tạm dừng hoạt động. Các nhóm còn lại tập trung làm rõ toàn bộ hành vi, phương thức, thủ đoạn, vai trò của từng đối tượng và các tổ chức, cá nhân có liên quan để xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật.
Sau gần 5 tháng tập trung điều tra mở rộng, đến giữa tháng 9/2026, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP Hồ Chí Minh đã thu thập đầy đủ chứng cứ, tài liệu chứng minh Lê Văn Hiền cùng các tay chân và “đối tác” của mình đã lập và mua lại rất nhiều pháp nhân để thực hiện hành vi phát hành, mua bán trái phép hóa đơn giá trị gia tăng để thu lợi bất chính. Cụ thể đã xác định, từ tháng 12/2021 đến tháng 10/2025, Lê Văn Hiền cùng các tay chân thân tín đã thành lập và mua lại tổng cộng 326 pháp nhân công ty “ma”, phát hành trái phép 178.357 hóa đơn VAT cho 17.612 doanh nghiệp, đơn vị trên phạm vi cả nước. Tổng trị giá hàng hóa, dịch vụ chưa thuế ghi trên hóa đơn là 18.328 tỷ đồng; thuế VAT là 1.585 tỷ đồng; tổng doanh số ghi trên hóa đơn lên đến 19.913 tỷ đồng. Các con số trên cho thấy quy mô đặc biệt lớn của đường dây, với số lượng rất lớn pháp nhân được thành lập, mua lại và sử dụng làm công cụ để phát hành, mua bán trái phép hóa đơn trong thời gian dài, liên quan hàng chục nghìn doanh nghiệp, đơn vị trên cả nước.
Trên cơ sở tài liệu, chứng cứ thu thập được trong quá trình điều tra mở rộng, ngày 16/9/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hồ Chí Minh tiếp tục ra Quyết định khởi tố bổ sung vụ án hình sự về tội “Trốn thuế”, khởi tố bị can thêm 25 đối tượng về các tội “Mua bán trái phép hóa đơn” và “Trốn thuế”, nâng tổng số bị can lên 37 đối tượng.
Liên tục mua, thành lập, giải thể công ty để đối phó
Tại cơ quan Công an, lúc đầu Lê Văn Hiền cùng 36 đối tượng trong vụ án liên tục tìm cách quanh co chối tội, thậm chí có lúc còn cho rằng mình chỉ là người làm thuê cho những “ông trùm” giấu mặt khác đứng trong bóng tối. Chỉ đến khi những chứng cứ, tài liệu thu thập khẳng định hành vi vi phạm pháp luật được các điều tra viên đưa ra thì Hiền cùng các đối tượng mới khai nhận hành vi phạm tội của mình.
Theo lời khai của Lê Văn Hiền, trước đây khi còn làm ăn, buôn bán, mặc dù biết rõ hàng hóa, vật liệu trôi nổi không rõ nguồn gốc sẽ không có chứng từ chứng minh, nhưng theo yêu cầu của bên mua, hắn phải nhờ cậy bạn bè giới thiệu đến những công ty “ma” trả mức phí cao mua hóa đơn để phù phép cho những lô hàng. Nhận thấy việc mua bán hóa đơn mang lại lợi nhuận cao hơn nhiều lần so với mua bán hàng hóa trôi nổi, Hiền đã quyết định tìm hiểu, học lén các phương thức, thủ đoạn của những công ty mà mình mua hóa đơn cho đến khi đã nắm vững quy trình thì tự mình mở công ty gọi điện cho các mối quan hệ làm ăn từng quen biết trước đó để giới thiệu, đồng thời hứa hẹn sẽ giảm chi phí cho bên mua.
Trong quá trình hoạt động, Hiền cùng đám tay chân liên tục nghe ngóng tình hình, đồng thời nghiên cứu thật kỹ các vụ án mua bán trái phép hóa đơn đã bị cơ quan Công an triệt phá để tìm xem các công ty kia để lộ sơ hở gì khiến họ dễ bị phát hiện, qua đó tìm phương thức, thủ đoạn che giấu kỹ hoạt động của mình. Hiền cùng đám tay chân nhận ra rằng sử dụng 1-2 pháp nhân do mình đứng tên trong thời gian quá lâu sẽ dễ bị cơ quan thuế phát hiện, Công an sẽ vào cuộc điều tra nên đã chỉ đạo đàn em tìm thuê những người lao động phổ thông đứng tên mở công ty rồi trả lương hàng tháng cho họ. Những người này không cần điều hành hoạt động, mà chỉ cần đứng đại diện pháp luật, kí các văn bản, giấy tờ, chứng từ, hóa đơn đã được nhóm của Hiền điền sẵn nội dung.
Do không am tường luật pháp, không hiểu được những trò ma mãnh của những người đứng sau nên đã có nhiều người tình nguyện làm tay sai cho nhóm của Hiền. Ngoài việc thuê người đứng tên thành lập nhiều công ty “ma”, Hiền và đám tay chân còn bàn nhau tìm thuê hoặc mua lại những công ty do người khác mở ra để kinh doanh nhưng không thành công, trong khi lại vẫn muốn giữ tên, pháp danh để chờ có cơ hội làm lại, phục vụ cho hoạt động phạm pháp của mình.
Đặc biệt, rút kinh nghiệm từ những vụ việc đã bị cơ quan chức năng phanh phui, Hiền còn chỉ đạo cho đám tay chân, đối với công ty mà thuê người khác đứng ra thành lập, chỉ hoạt động trong thời gian nhất định, sau đó cho giải thể, hủy hoặc cất giấu thật kỹ toàn bộ sổ sách, chứng từ. Đối với các công ty thuê thì trả phí cao hơn mặt bằng chung một chút, nhưng cũng chỉ ký hợp đồng trong thời gian 1-2 năm chứ không ký dài hạn. Trường hợp mua lại, nếu thuê được giám đốc cũ đứng đại diện pháp luật thì tốt, còn không thuê người chạy xe ôm hoặc người lao động tự do đứng tên và hoạt động theo sự chỉ đạo từ xa của Hiền, khi cần lập tức giải thể, xóa dấu vết.
Qua vụ án này, Công an TP Hồ Chí Minh khuyến cáo các tổ chức, cá nhân phải chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật về hóa đơn, chứng từ, không thực hiện việc mua, bán, sử dụng hóa đơn không gắn với hoạt động sản xuất, kinh doanh mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ thực tế của đơn vị mình. Trong quá trình hoạt động, chủ động rà soát, kiểm tra kỹ đối tác kinh doanh, tính pháp lý của hóa đơn đầu vào, tránh việc vô tình hoặc cố ý sử dụng hóa đơn được phát hành từ các công ty “ma”, từ đó phát sinh nguy cơ bị xử lý về thuế hoặc bị xem xét trách nhiệm hình sự theo quy định.
Khi phát hiện cá nhân, tổ chức có dấu hiệu thành lập doanh nghiệp không nhằm mục đích hoạt động sản xuất, kinh doanh thực tế; mua bán pháp nhân, chào bán hoặc mua bán hóa đơn bất thường, người dân và cộng đồng doanh nghiệp cần kịp thời thông báo cho cơ quan Công an nơi gần nhất để xác minh, ngăn chặn và xử lý.
