Mỹ tiết lộ danh sách mục tiêu tấn công hạt nhân thời Chiến tranh lạnh

Lần đầu tiên, một loạt tài liệu mật thời Chiến tranh lạnh được “ém kỹ” trong Kho lưu trữ quốc gia vừa được Cục Lưu trữ Quốc gia (NARA) giải mật và công bố theo yêu cầu quyết liệt của Cơ quan Lưu trữ An ninh Quốc gia (NSA) của Mỹ. Trong các tài liệu mật này, đáng chú ý nhất là bản danh sách hàng trăm mục tiêu dự định sẽ ném bom hạt nhân mà Washington nhắm sẵn, nằm trong lãnh thổ Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa (XHCN).

Tập tài liệu vừa giải mật dày đến 800 trang giấy, được đóng dấu "Tối mật", trong đó là bản danh sách mục tiêu ném bom có tên gọi "Nghiên cứu các yêu cầu vũ khí hạt nhân cho năm 1959", được trình bày trên khổ giấy rộng, do Bộ Chỉ huy Không quân chiến lược soạn thảo vào năm 1956. Bản danh sách liệt kê ra hàng ngàn mục tiêu quan trọng nằm trong các thành phố lớn của Liên Xô và khối Đông Âu, bao gồm 179 mục tiêu ở Moscow, 145 mục  tiêu ở Leningrad (nay là St. Petersburg) và 91 mục tiêu ở Đông Berlin (thuộc CHDC Đức).

Các mục tiêu này được gọi chung bằng mật danh gồm 3 ký tự viết tắt là DGZ, tức "khu vực xóa sạch định sẵn", có nghĩa là các vị trí mục tiêu này sẽ phải bị hủy diệt toàn bộ và có hệ thống. Chúng được xác định một cách đại khái, được đánh mã số theo từng vị trí. Còn chi tiết về địa chỉ và tên gọi của từng vị trí đó thì hiện vẫn còn nằm trong hồ sơ mang tên "Bách khoa toàn thư ném bom" (Bombing Encyclopedia) chưa được giải mật.

Một sân bay quân sự thời chiến tranh lạnh ở Leningrad, nay đã trở thành di tích.
Một sân bay quân sự thời chiến tranh lạnh ở Leningrad, nay đã trở thành di tích.

Hầu hết các mục tiêu đưa vào danh sách là những cơ sở sản xuất công nghiệp, các tòa nhà chính phủ hay cơ sở quân sự. Nhưng rùng rợn hơn, bên cạnh các mục tiêu đó mỗi thành phố lớn còn có một vài mục tiêu dân sự được ký hiệu là "Dân cư", tức là các điểm tập trung đông dân cư. Thời cao điểm Chiến tranh lạnh, các mục tiêu căn cứ không quân, sân bay quân sự là những mục tiêu chiến lược quan trọng. Trong danh sách, Mỹ nhắm đến 1.100 mục tiêu sân bay quân sự của Liên Xô và khối XHCN Đông Âu nhằm hủy diệt các máy bay ném bom của khối này. Do nhiều căn cứ không quân và trung tâm chỉ huy nằm trong khu vực đông dân cư nên khi triển khai có khả năng gây ra nhiều thương vong cho dân thường.

Tên lửa hạt nhân B61 được Mỹ triển khai ở châu Âu nhằm "bao vây" Liên Xô.
Tên lửa hạt nhân B61 được Mỹ triển khai ở châu Âu nhằm "bao vây" Liên Xô.

Bản danh sách được lập ra vào thời điểm trước khi hai siêu cường Mỹ và Liên Xô chế tạo được tên lửa liên lục địa và tên lửa mang đầu đạn hạt nhân phóng từ tàu ngầm. Thời đó, máy bay ném bom vẫn còn là vũ khí chiến lược duy nhất mà mỗi bên đều có để sử dụng cho việc ném bom hạt nhân. Xét về hỏa lực hạt nhân thì thời đó Mỹ tỏ ra vượt trội hơn Liên Xô; vào thời điểm 1959, Mỹ có kho vũ khí hạt nhân khoảng 20.000 quả bom, lớn gấp 10 lần Liên Xô. Thời điểm đó, các nhà hoạch định quân sự Mỹ muốn "bao vây" Liên Xô bằng các căn cứ máy bay ném bom, để khi có chiến tranh, bộ sậu chiến tranh Mỹ sẽ áp dụng chiến lược "đi đến đâu, ném bom đến đó", nghĩa là, trên đường bay đến ném bom các thành phố lớn nhất của Liên Xô, các máy bay sẽ ném bom hàng loạt các mục tiêu trên đường đi.

Giới nghiên cứu lịch sử cũng như giới chuyên môn an ninh thế giới đặc biệt chú ý đến hàng trăm mục tiêu được đánh mật danh "Dân cư", bởi nó liên quan đến sinh mạng dân thường trong mọi cuộc chiến tranh. Họ bày tỏ sự bất bình khi nhìn thấy những mục tiêu này, vì nó thể hiện tính tàn ác, hủy diệt nhân loại của bộ máy chiến tranh Mỹ. Nguyên tắc tránh gây thương vong cho dân thường đã có từ trước Thế chiến I, và tiếp tục được giữ nghiêm ngặt trong Thế chiến II và cuộc chiến tranh sau này.

Tên lửa hạt nhân chiến lược Titan II.
Tên lửa hạt nhân chiến lược Titan II.

Trong cuộc chiến chống IS hiện nay, các liên quân do Mỹ, Nga và Arập Xêút đứng đầu đều quan tâm đến việc phải hết sức tránh gây thương vong cho dân thường, lấy đó làm tiêu chuẩn, làm "điểm dừng" cần thiết cho hoạt động không kích. Sở dĩ cho đến nay Mỹ vẫn chưa dám mạnh tay ném bom "kinh đô" của IS ở thành phố Raqqa, miền Bắc Syria, là vì nơi đây tập trung rất đông dân cư, sẽ khó tránh khỏi "tai nạn" làm chết nhiều dân thường.

Giới chuyên gia cho rằng, các mục tiêu "Dân cư" trong bản danh sách mục tiêu phản ánh một nguyên tắc sử dụng vũ khí hạt nhân, mang tính chất răn đe cao, đe dọa hủy diệt các thành phố lớn. Theo tính toán của các nhà hoạch định chiến tranh Mỹ, đòn tấn công nhắm vào dân thường được xem là cách đánh vào tâm lý của đối phương, làm cho nội bộ đối phương mất tinh thần, tạo ra sự nổi dậy hay đầu hàng, và có thể dẫn đến chấm dứt sớm cuộc chiến. Vì thế, việc ném bom dân thường trên diện rộng đôi khi được bảo vệ trên cơ sở nhân đạo, ngay cả sau các vụ ném bom xăng ở Tokyo (Nhật Bản) và Dresden (CHDC Đức), và 2 quả bom hạt nhân ở Hiroshima và Nagasaki. Khi hai siêu cường đối đầu nhau, với nguy cơ sử dụng vũ khí hạt nhân rất cao, trong đó có một bên thắng thế hơn bên kia, thì con số thương vong dân thường có thể lên đến hàng triệu người.

Để có được tập tài liệu giải mật nêu trên, ông William Burr - nhà phân tích cao cấp, chuyên gia về vũ khí hạt nhân tại NSA (trực thuộc Đại học George Washington) - đã phải đấu tranh kiên trì yêu cầu NARA giải mật, công bố nó từ năm 2006. Giới chuyên gia đánh giá, danh sách mục tiêu ném bom hạt nhân của Mỹ là một "sự thật kinh hoàng" về các tính toán kế hoạch chiến tranh của nước Mỹ thời Chiến tranh lạnh.

Tờ Sputnik News của Nga dẫn lời một quan chức Bộ Quốc phòng Mỹ nhận xét rằng, bộ máy hoạch định chính sách quốc phòng Mỹ thời Chiến tranh lạnh đã lừa dối Chính phủ và công chúng Mỹ trong việc vạch ra danh sách mục tiêu khủng khiếp này, và chính họ đã suýt "đẩy thế giới loài người vào chỗ diệt vong theo cách không thể ngu ngốc hơn". Và việc tiết lộ chúng vào thời điểm này có ý nghĩa rất quan trọng, nó nhắc mọi người nhớ và cảnh giác với nguy cơ đối đầu hạt nhân vẫn có thể xảy ra, khi các điểm nóng đối đầu Đông - Tây vẫn còn đang diễn ra.

Nguyên Khang (tổng hợp)

Các tin khác

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Một báo cáo mới từ Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) xác nhận con số gây sốc khi mỗi năm có hơn 6.000 tỷ USD tiền bẩn được “rửa” trên phạm vi toàn cầu. Đằng sau con số khổng lồ ấy, một vấn đề đáng lo ngại là hệ thống tài chính thế giới đang bị bào mòn bởi một thế hệ tội phạm mới được trang bị trí tuệ nhân tạo, sử dụng tiền mã hóa và những kẽ hở pháp lý xuyên biên giới.

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Một sĩ quan Lực lượng Biên phòng Anh cùng một quan chức thương mại Hồng Kông tại London đã bị tòa án kết tội liên quan hoạt động gián điệp và theo dõi những người bất đồng chính kiến dưới vỏ bọc “cảnh sát ngầm”.

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Trong nhiều năm, phụ nữ trong các tổ chức thánh chiến thường được nhìn nhận như “cô dâu thánh chiến”, họ vừa đảm nhiệm hậu cần hoặc thực hiện đánh bom liều chết. Tuy nhiên, hiện nay cách nhìn này không còn chính xác.

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Thượng úy Vasily Lovchikov bất ngờ nhận lệnh triệu tập tới sở chỉ huy quân đoàn ở Blagoveschensk. Tại đây, ông có cuộc gặp riêng với một đại tá hải quân, người được cho là phái viên của Tổng cục Tình báo Bộ Tổng tham mưu (GRU) từ Moscow đến để tuyển chọn nhân sự cho Học viện Ngoại giao Quân sự. Trước sự ngỡ ngàng của Vasily về cơ hội đào tạo và làm việc ở nước ngoài, vị đại tá trực tiếp đưa ra lời đề nghị mời ông tham gia kỳ thi tuyển sinh.

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Một cuộc tình, một vụ bắt giữ vì lái xe trong lúc say rượu và quyết định đào tẩu của một sĩ quan KGB đã dẫn tới một trong những vụ trục xuất nhân viên tình báo lớn nhất thời Chiến tranh Lạnh. Tháng 9/1971, Anh trục xuất 105 quan chức Liên Xô bị nghi hoạt động tình báo; Moscow đáp trả bằng việc trục xuất 18 nhân viên ngoại giao Anh. Nhưng đằng sau vụ bê bối tưởng như bắt đầu từ một cuộc say rượu ấy là cả một chiến dịch phản gián đã được MI5 chuẩn bị từ nhiều năm trước.

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Dư luận quốc tế vẫn còn xôn xao trước tin Ủy ban Châu Âu (EC) ngừng mọi hoạt động viện trợ Sierra Leone từ ngày 1-10-2026. Trước đó Liên minh Châu Âu (EU) có kế hoạch viện trợ quốc gia Tây Phi 18 triệu euro vào năm 2026 và 20,5 triệu euro vào năm 2027. Lý do được EC đưa ra là chính phủ Sierra Leone từ chối trục xuất ông trùm ma túy Jos Leijdekkers về Hà Lan.

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Sau khi đột nhập liên tiếp 3 tiệm vàng lấy trộm tài sản có trị giá hơn 5 tỷ đồng, Nguyễn Duy Nhật (sinh năm 1966, trú tại phường Thanh Thủy, TP Huế, thời điểm gây án là bác sĩ khoa Đột quỵ, Bệnh viện Trung ương Huế) mới sa lưới Công an. Nhìn lại hành trình đột nhập 3 tiệm vàng để lấy trộm tài sản, mới thấy được vị bác sĩ đã lên kế hoạch từng chi tiết và phương thức, thủ đoạn như những tên “siêu trộm” chuyên nghiệp…

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Trong Thế chiến thứ nhất, người Anh đã sử dụng các tàu bẫy để chống lại tàu ngầm Đức. Bước sang Thế chiến thứ hai, Bộ Hải quân Anh quyết định khôi phục chiến thuật này. Liệu đây có phải là một quyết định sáng suốt? Câu trả lời đã được thể hiện qua trận hải chiến diễn ra vào ngày 29/6/1940 giữa một tàu ngầm Đức và một tàu bẫy của Anh.

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Từ lâu, dư luận biết khá nhiều về mối quan hệ đặc biệt giữa Giáo hội Scientology với cộng đồng tình báo Mỹ. Sâu xa Scientology còn có mối quan hệ phức tạp, bí mật với giới quyền lực và bộ máy tình báo phương Tây. Chủ đề đặc biệt này vừa được tạp chí trực tuyến Nga Lưu trữ Lịch sử gián điệp (EAH) cập nhật.

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Điều gì đã khiến những liên lạc, thông tin về mục tiêu và các bước chuẩn bị bị cáo buộc trở thành đầu mối của một cuộc điều tra an ninh? Vụ truy tố Joshua Cammidge đang làm lộ những dấu vết dẫn tới một mắt xích trong nghi án tình báo tại Anh.

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Trung tâm Quan hệ Công chúng thuộc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) vừa công bố các tài liệu đã được giải mật của Cục An ninh Liên bang Nga tỉnh Kursk, liên quan đến hồ sơ vụ án hình sự đối với Leonid Shevchenko, sinh năm 1922, kẻ bị kết án về tội phản quốc trong những năm chiến tranh và tội hoạt động gián điệp sau chiến tranh.

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.