Một nhà báo đau đáu với những cảnh đời khốn khó

Là một cựu chiến binh, rồi làm báo với hàng chục năm lăn lộn ở địa bàn Quảng Nam, nhà báo Vũ Công Điền luôn day dứt khi chứng kiến nhiều cảnh đời éo le, bất hạnh. Mỗi chuyến đi thực tế ở cơ sở, anh đều tìm gặp những gia đình khó khăn để chia sẻ, vận động sự đóng góp, hỗ trợ của bạn bè và cộng đồng.

Sau khi nghỉ hưu, anh vẫn dành hết thời gian, tâm sức cho công tác từ thiện xã hội. Anh tâm sự: “Khi nào còn sức khỏe, còn làm được gì cho bà con thì mình sẽ cố làm”…

Nhà báo Vũ Công Điền kể rằng, anh sinh ra ở làng Phú An, xã Đại Thắng, huyện Đại Lộc, Quảng Nam, một miền quê giàu truyền thống cách mạng. Cha mẹ anh tham gia cách mạng và hy sinh khi anh còn nhỏ. Hai anh ruột và chị dâu của anh cũng là liệt sỹ trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước. 

Năm 1968, anh tham gia lực lượng huyện đội Đại Lộc, cùng đồng đội đánh giặc. Một năm sau, trong một trận đánh ở xã Đại Thạnh, anh bị đạn của giặc từ trực thăng bắn vỡ cả 2 khớp gối. Sau khi được cứu chữa, bình phục, anh được điều sang đội phẫu thuật tiền phương, tham gia cấp cứu, chăm sóc bộ đội bị thương.

Đất nước hòa bình, thống nhất, anh về làm công tác y tế ở địa phương, sau đó làm phóng viên ảnh thời sự của Thông tấn xã Việt Nam. Với gần 25 năm công tác, anh chuyển qua làm Báo Ảnh Việt Nam và về hưu năm 2011. “Trong chiến tranh, mình được nhân dân che chở, đùm bọc. Hòa bình rồi, thấy nhiều vùng quê quá nghèo khó, đặc biệt là những vùng căn cứ cách mạng, mình càng mong muốn góp sức, chia sẻ, trả nghĩa ân tình”, anh tâm sự. 

Cũng vì thế, trong những chuyến công tác, anh thường quan tâm, tìm hiểu về những hoàn cảnh đáng thương. Trong hàng trăm trường hợp từng tiếp xúc, giúp đỡ, có nhiều trường hợp khiến anh đau xót như trường hợp bà Năm Nghê (bà Lê Thị Nghê), ở thôn Trà Linh, xã Hiệp Hòa, huyện Hiệp Đức.

Trong chiến tranh, khi chạy vào hàng núi tránh giặc càn quét, bà Năm Nghê buộc phải hy sinh đứa con nhỏ đang bồng trên tay để bảo vệ hàng trăm dân làng và du kích đang ẩn náu tại đây. Chiến tranh đã nguội tắt, người mẹ bất hạnh ấy vẫn sống trong căn chòi tạm bợ ven sông với tâm trí khi tỉnh, khi mê vì nỗi đau mất con, về những đau thương, tàn khốc của cuộc chiến tranh ác liệt. 

Những bài viết của anh về bà Năm Nghê đăng trên một số tờ báo đã gây xúc động mạnh đối với bạn đọc. Nhiều cá nhân, cơ quan, doanh nghiệp đóng góp, xây dựng cho bà Nghê một căn nhà nhỏ để có chỗ ở ổn định, chính quyền địa phương cũng thường xuyên giúp đỡ, hỗ trợ gia đình bà Nghê và cô con gái. Hay trường hợp bà Nguyễn Thị Hoan (trú xã Bình Đào, huyện Thăng Bình, Quảng Nam). 

Sau trận lũ lịch sử năm 1999, nhiều vùng quê trên dải đất miền Trung xơ xác, tiêu điều, nhiều gia đình bị lũ cuốn trôi hết gia sản, lâm cảnh màn trời chiếu đất. Khi cùng một cơ quan báo chí về xã Bình Đào để cứu trợ người dân, thấy một bà lão mắt mù, dáng vẻ rúm ró, khắc khổ, ôm phần quà cứu trợ vào lòng như giữ một tài sản lớn. 

Anh hỏi ra mới biết, bà Hoan có hoàn cảnh rất éo le, không có người thân thích. Bà ở trong một căn lều tạm trong mảnh vườn của người cháu họ, hàng ngày ra bãi biển cào lá dương liễu bán kiếm tiền đong gạo. Dân làng hồi đó nghèo lắm, nên không giúp được nhiều. Có đêm giao thừa, bà Hoan mãi cào lá dương rồi không biết đường về, giữa khuya cả làng gọi nhau đốt đuốt đi tìm...

Qua bài viết về bà Hoan của anh, ông Lâm Duy Lợi, chủ doanh nghiệp Võng xếp Duy Lợi, quyết định hỗ trợ bà Hoan 20 triệu đồng. Nhưng khi về đến Thăng Bình, tận mắt chứng kiến cảnh đời của bà Hoan, ông Lợi đã quyết định hỗ trợ xây nhà, mua sắm đầy đủ các vật dụng và tặng thêm cho bà một sổ tiết kiệm, giúp bà Hoan vơi đi cơ khổ trong cuộc sống.

Nhà báo Vũ Công Điền và các nhà tài trợ tặng bò cho người nghèo.
Nhà báo Vũ Công Điền và các nhà tài trợ tặng bò cho người nghèo.
Nhà báo Vũ Công Điền thăm các gia đình có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn ở vùng sâu, vùng xa.
Nhà báo Vũ Công Điền thăm các gia đình có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn ở vùng sâu, vùng xa.

Có trường hợp, chỉ là tình cờ gặp giữa đường. Nhưng với tấm lòng nhân ái, nhà báo Vũ Công Điền đã chia sẻ, sau đó dành hết tâm sức để vận động mọi người giúp đỡ, lo lắng còn hơn lo lắng cho người thân. Như cách đây 2 năm, trong một buổi trưa nắng gắt đang phóng xe máy trên đường, thấy một ông già bán vé số cụt chân, ngồi xe lăn, quệt cánh tay trên khuôn mặt sạm đen lau nước mắt. Anh dừng xe hỏi chuyện, ông già trả lời rằng, ông có đứa con gái bị điên, bỏ nhà đi. Ông vừa gặp con gái lang thang, nhưng gọi mãi mà con không nhận ra ông và bỏ đi nên ông tủi thân khóc. 

Anh mời ông già vào quán nước tránh nắng, hỏi rõ nguồn cơn mới hay, người đàn ông bất hạnh này tên là Nguyễn Hai, trú xã Đại Lãnh, huyện Đại Lộc. Trong chiến tranh, ông Hai bị cụt một chân do giặc nã pháo. Ông Hai có vợ và một cô con gái, khi còn khỏe cùng làm nghề chài lưới trên sông Vu Gia. Vợ chồng ông nhiều lần cứu người đuối nước, coi như tạo phúc đức. Nhưng không hiểu sao con gái ông có chồng, có con, đang bình thường thì trở nên điên dại, bỏ nhà đi lang thang. Sau này, khi không còn sức chài lưới, ông ngồi xe lăn, bán vé số để nuôi sống bản thân mình. Anh theo ông Hai về tận nơi trú ngụ, thấy đó là một túp lều nằm ở mé sông… 

Khi anh đăng tải về trường hợp đáng thương của ông Hai lên facebook cá nhân, đông đảo bạn bè, người quen chia sẻ, mong muốn chung tay góp sức giúp đỡ. Nhóm thiện nguyện mà anh là thành viên chỉ trong vài ngày đã quyên góp được hơn 130 triệu đồng. Số tiền này, mọi người quyết định tìm mua cho gia đình ông Hai một căn nhà để tá túc.

Qua nhiều cầu nối, anh tìm được một ngôi nhà cấp 4 nhỏ đang bỏ không tại thôn Mỹ An, xã Đại Quang, nằm trong khuôn viên đất rộng 250m². Thấu tâm ý của nhóm thiện nguyện, chủ nhà đã bán rẻ với giá 80 triệu đồng, chưa bằng một nửa giá trị thực. Quá vui mừng, anh và các thân hữu nhanh chóng bắt tay vào sửa chữa nhà để giúp ông Hai có một ngôi nhà khang trang. 

Những người dân ở thôn Mỹ An nghe chuyện tình nguyện đến góp công sức, chỉ nhận tiền công tượng trưng. Một đại lý sơn thì tài trợ sơn để sơn lại toàn bộ nhà. Anh trực tiếp mang câu chuyện của ông Hai đến các cửa hàng bán vật tư xây dựng nên họ chỉ bán lại xi măng, cát sạn giá vốn, không lấy lời. 

Ngày khánh thành bàn giao nhà cho ông Hai, làng Mỹ An đông vui như hội. Hàng chục anh em thiện nguyện từ Đà Nẵng vào Đại Lộc, mang theo nồi cơm điện, bếp ga, quạt máy và nhiều vật dụng khác tặng ông Hai. Trông ngôi nhà khang trang, có mảnh vườn nhỏ trồng rau, nuôi vài con gà, những người dân quê vừa mừng cho ông Hai, vừa xúc động, cảm kích trước những tấm lòng nhân ái đã giúp ông Hai thay đổi cuộc đời... 

Cũng qua sự vận động của nhà báo Vũ Công Điền, nhóm thiện nguyện Vì Cộng đồng và nhiều nhà hảo tâm, nhiều nhà báo cũng đã giúp đỡ ông Nguyễn Phẩm, bị cụt 1 tay, 1 chân ở xã Quế Ninh, huyện Quế Sơn. Bản thân mất sức lao động, ông Phẩm sống nhờ vào đồng tiền trợ cấp tật nguyền. Cùng với anh Điền và nhóm Vì Cộng đồng, đã chia sẻ những đồng lương hưu của mình để giúp ông Phẩm vượt qua những khó khăn trong cuộc sống. 

Tấm lòng nhân ái, sự tận tâm của nhà báo Vũ Công Điền và nhóm Vì Cộng đồng trong hoạt động thiện nguyện ngày càng lan tỏa, được nhiều người tin tưởng, ủng hộ, chung tay góp sức. Trong đó, có rất nhiều người tuy không có nhiều tiền nhưng rất giàu lòng nhân ái, nhiều nhà báo, phóng viên trẻ...

Những năm qua, nhà báo Vũ Công Điền và nhóm Vì Cộng đồng đã giúp xây dựng một số trường học, tặng hàng chục con bò, sửa chữa nhà cửa... giúp đỡ hàng trăm địa chỉ khó khăn trên địa bàn các tỉnh Quảng Nam, Quảng Ngãi. Ngoài việc giúp đỡ trực tiếp bằng vật chất, nhóm còn định hướng và giúp người dân một số xã vùng cao bò giống, cây giống để phát triển kinh tế, cải thiện đời sống. Anh bộc bạch: “Mình làm không phải để lấy thành tích hay lấy tiếng, chỉ mong giúp những người bất hạnh có cuộc sống tốt đẹp hơn”.

Thân Lai

Các tin khác

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hàng trăm người từng rời quê hương Hà Tĩnh, Nghệ An và nhiều nơi khác với hai bàn tay trắng, bắt đầu từ những ngày làm thuê nhọc nhằn ở vùng đất LangBiang (Lâm Đồng). Hôm nay, chính những con người ấy đã trở thành ông chủ, dựng xây cơ nghiệp vững chắc, góp phần viết nên câu chuyện hồi sinh ấn tượng cho vùng đất này.

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Ở dải đất phía Bắc Quảng Trị, men theo dãy Trường Sơn, những bản làng từng in dấu chiến tranh nay đang dần trở thành điểm đến hấp dẫn. Không còn chỉ là vùng đất của ký ức và chứng tích, nơi đây đang hiện diện trên bản đồ du lịch bằng chính bản sắc riêng – mộc mạc, chân thực và giàu trải nghiệm.

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Sau cơn bão số 10, 11 cuối năm 2025 cuốn trôi mùa màng, nhà cửa, xã Cần Yên (Cao Bằng) đang từng bước hồi sinh. Trên mảnh đất biên cương còn nhiều gian khó, mầm sống đã trở lại, niềm tin được vun bồi từ sự đồng lòng của nhân dân và sự kề vai sát cánh của lực lượng Công an, Biên phòng.

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nằm giữa dòng sông Tiền thơ mộng, cù lao Thới Sơn (thuộc phường Thới Sơn, tỉnh Đồng Tháp) không chỉ được ví như “viên ngọc quý” của du lịch miệt vườn mà còn là nơi lưu giữ nhịp sống chậm rãi, tách biệt với sự hối hả của thời đại số.

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Con đường vào các xã miền núi A Lưới - nằm ở phía Tây thành phố Huế - những ngày cuối năm vẫn còn sương giăng bảng lảng. Núi Trường Sơn đứng trầm mặc, rừng già xanh thẳm, bản làng nép mình bên sườn núi như bao đời nay. Nhưng phía sau vẻ tĩnh lặng ấy là một sự chuyển mình âm thầm mà bền bỉ - bắt đầu từ những con người được bà con gọi bằng cái tên thân thương: Già làng.

Cuộc gặp gỡ nghĩa tình ở Pác Bó sau 20 năm xa cách (bài 2)

Cuộc gặp gỡ nghĩa tình ở Pác Bó sau 20 năm xa cách (bài 2)

Năm 1961, Bác Hồ trở lại Pác Bó. Cuộc gặp gỡ sau hai mươi năm xa cách diễn ra trong niềm xúc động nghẹn ngào của đồng bào các dân tộc nơi địa đầu Tổ quốc. Trong vòng tay ấm áp của nhân dân Pác Bó, Bác gửi gắm niềm tin và kỳ vọng: Cao Bằng tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng, trở thành một trong những tỉnh gương mẫu trong công cuộc xây dựng đất nước.

Bom Bo mùa xuân về

Bom Bo mùa xuân về

Chớm xuân, khi đất trời phương Nam bắt đầu chuyển mình sau những cơn gió lạnh cuối mùa, chúng tôi tìm về xã Bom Bo (tỉnh Đồng Nai) - mảnh đất đi vào lịch sử như một biểu tượng của lòng yêu nước, tinh thần "giã gạo nuôi quân" bất khuất của đồng bào dân tộc S'tiêng trong những năm tháng kháng chiến.

Trắng đêm ở xưởng in báo Công an nhân dân

Trắng đêm ở xưởng in báo Công an nhân dân

Đêm muộn, chúng tôi có mặt tại Xí nghiệp in 1, Công ty In Ba Đình - nơi in báo Công an nhân dân (CAND) và các ấn phẩm chuyên đề nhiều năm qua. Xưởng nằm trong Khu Công nghiệp an ninh tại xã Sơn Đồng, ngoại thành Hà Nội. Đêm ở Sơn Đồng yên lặng như tờ, nhưng khi bước chân vào xưởng sẽ cảm nhận rõ ở đây có một nhịp điệu khác. Khi ánh điện thay ánh mặt trời, khi máy in ầm ào thay thanh âm nhịp sống thì xưởng in rộn rã vào ca.

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: “30 năm cầm bút, tôi vẫn trong bóng đổ của các bậc thầy chữ nghĩa ở An ninh Thế giới”

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: “30 năm cầm bút, tôi vẫn trong bóng đổ của các bậc thầy chữ nghĩa ở An ninh Thế giới”

Từ một cây bút văn hóa quen viết về nghệ sĩ, nhà nghiên cứu, Đỗ Doãn Hoàng đã rẽ sang con đường gai góc nhất của nghề báo: phóng sự xã hội, phóng sự điều tra. Những năm tháng lăn lộn cùng Báo An ninh Thế giới (nay là Chuyên đề An ninh Thế giới của báo CAND), anh để lại dấu ấn với những chuyến đi khắc nghiệt, những bài viết nhân văn nhưng cũng đầy hiểm nguy.

Vướng mắc ở 2 cảng cá sử dụng kinh phí bồi thường của Formosa

Vướng mắc ở 2 cảng cá sử dụng kinh phí bồi thường của Formosa

Mặc dù đã hoàn thiện, phê duyệt quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành đưa vào sử dụng nhưng cả hai cảng cá Cửa Nhượng và Thạch Kim (Hà Tĩnh) đến nay vẫn chưa được cấp Giấy phép môi trường (GPMT) theo quy định. Nguyên nhân là do qua rà soát, các dự án này chưa có hồ sơ thủ tục pháp lý về đất đai, giao khu vực mặt nước sông, giao khu vực biển theo quy định của pháp luật.

“Thần y mạng” chữa bệnh bằng độc dược

“Thần y mạng” chữa bệnh bằng độc dược

Ngộ độc cá nóc, thịt cóc đã không còn xa lạ với người dân miền biển và miền núi, những nơi mà mỗi năm ngành y tế cấp cứu hàng chục trường hợp bị ngộ độc, thậm chí có những cái chết không đáng có vẫn xảy ra. Cá nóc, thịt cóc ngoài được sử dụng trong bữa ăn thì chúng còn được các “thần y” cõi mạng rao bán và quảng cáo như một loại thần dược giúp tăng cường sức khỏe, chống lão hóa và chữa một số bệnh nan y...

Vượt ngàn cây số đi theo tiếng gọi của rừng già

Vượt ngàn cây số đi theo tiếng gọi của rừng già

Khu bảo tồn nhiên nhiên - văn hóa Đồng Nai vừa tiếp nhận đội ngũ tri thức trẻ từ vùng núi Tây Bắc xa xôi xin về đầu quân. Họ là những thanh niên cần mẫn, yêu rừng, con em đồng bào dân tộc thiểu số phía Bắc được đào tạo chính quy về góp sức bảo vệ những cánh rừng già - lá phổi xanh của vùng Đông Nam Bộ.

Kỳ cuối: Thiêng liêng và bao dung tình yêu của người lính

Kỳ cuối: Thiêng liêng và bao dung tình yêu của người lính

Nếu câu chuyện trong bài trước khép lại ở ký ức chiến tranh – nơi tình yêu, sự mất mát của bà Phan Thị Biển Khơi với liệt sĩ Lê Binh Chủng trở thành một điển hình mối tình thời chiến, thì bài viết này mở ra một chương mới.

Kỳ I: Từ Thành cổ Quảng Trị đến mái ấm yêu thương

Kỳ I: Từ Thành cổ Quảng Trị đến mái ấm yêu thương

Chiến tranh đưa họ đến gần nhau bằng một tình yêu trong trẻo như hạt sương đầu ngày đọng trên lá cỏ non. Nhưng cũng chính cuộc chiến ấy đã làm dang dở hạnh phúc của họ, một người nằm lại giữa Thành cổ Quảng Trị khốc liệt, một người bươn bả nuôi con trong những tháng ngày gian khó.

Tình yêu rừng của người cựu chiến binh ở miền Đông Nam bộ

Tình yêu rừng của người cựu chiến binh ở miền Đông Nam bộ

Nếu không nặng lòng khi nhìn cảnh rừng bị tàn phá, cựu chiến binh (CCB) Nguyễn Quang Dương (bí danh Năm Dương, 78 tuổi đời, 43 tuổi Đảng; ngụ ấp 1, xã Minh Đức, tỉnh Đồng Nai) đã ung dung hưởng thành quả từ diện tích 6ha tiêu cho năng suất 25 tấn/năm.

Vĩnh Hoàng - vùng biển trăm nghề

Vĩnh Hoàng - vùng biển trăm nghề

Không có lợi thế cửa lạch để neo đậu tàu thuyền lớn, ngư dân vùng biển bãi ngang xã Vĩnh Hoàng (Quảng Trị) từ lâu đã chọn cho mình cách riêng để mưu sinh. Họ bám trụ ở những rạn biển gần bờ, nơi được ví như “rừng nhiệt đới dưới lòng đại dương” và từ đó dựng nên cuộc sống khá giả bằng đủ loại nghề đánh bắt theo mùa.

Bàu Chùa đến Câu Nhi - Những mảnh đất giữ hồn người lính

Bàu Chùa đến Câu Nhi - Những mảnh đất giữ hồn người lính

Từ Bàu Chùa mênh mang bóng tre làng đến Câu Nhi lộng gió ven sông, đất Quảng Trị đã khắc ghi hai bản anh hùng ca bằng máu đỏ tuổi hai mươi. 66 người lính Trung đoàn 6 ngã xuống trong 9 ngày đêm ở Bàu Chùa mùa xuân 1966; tiếp đó, 93 chiến sĩ Trung đoàn 88 vĩnh viễn nằm lại dưới chân cầu Câu Nhi mùa hè đỏ lửa 1972.

“Chơi dao có ngày đứt tay” hay chiêu trò tạo content bẩn

“Chơi dao có ngày đứt tay” hay chiêu trò tạo content bẩn

Trong thời đại mạng xã hội bùng nổ, nơi mỗi cú nhấp chuột đều có thể biến thành tiền, không ít người đã bất chấp chuẩn mực đạo đức để sản xuất những đoạn clip dung tục, phản cảm, nhằm câu view và kéo khách hàng. Những “chiêu trò” này không chỉ làm ô nhiễm không gian mạng mà còn tiềm ẩn nhiều hệ lụy nguy hiểm cho xã hội.

Bình yên dưới chân núi Pu Phen

Bình yên dưới chân núi Pu Phen

Nhờ những chính sách của Đảng, Nhà nước cùng sự vào cuộc của chính quyền địa phương, xã Yên Na (tỉnh Nghệ An) từng được coi là “điểm nóng” của ma túy giờ đã thay da đổi thịt, an ninh trật tự được đảm bảo. Người dân ở đây đã tham gia cùng chính quyền xây dựng đời sống mới, cuộc sống bình yên nép mình dưới chân núi Pu Phen.

Từ con đường độc lập đến khát vọng vươn mình

Từ con đường độc lập đến khát vọng vươn mình

“Việt Nam thành công không chỉ vì đạt được thành tựu đáng chú ý, mà còn vì đã tìm ra con đường xã hội chủ nghĩa phù hợp với thực tiễn quốc gia”, Đại sứ Trung Quốc Hà Vĩ chia sẻ. Còn với Đại sứ Liên minh châu Âu Julien Guerrier, trong 30 năm qua, mỗi lần ông đến Việt Nam đều cảm nhận sự đổi thay và tiến bộ rõ rệt...