Kỳ lạ về bộ não con người

Không có bộ phận nào phức tạp hơn bộ não của con người. Nó hoạt động nhanh hơn bất cứ một chiếc máy tính nào, nó chịu trách nhiệm về hành vi có ý thức và vô thức của chúng ta.

Thế nhưng, sau chấn thương hoặc ca phẫu thuật thì có thể xảy ra những điều kỳ lạ nào đó trong bộ não. Kết quả của sự can thiệp phẫu thuật hoặc của bệnh tật, não người có thể bắt đầu làm những điều kỳ lạ, trong một số trường hợp là kinh ngạc…

Các nhà khoa học mới chỉ bắt đầu hiểu được những khả năng đáng kinh ngạc của bộ não con người và họ có những khám phá thực sự ấn tượng. Bộ não có thể làm chậm lại thời gian trong trường hợp con người gặp nguy hiểm đến tính mạng, tạo ra cơ hội để họ đưa ra quyết định đúng đắn.

Nó điều khiển cơ thể trong những tình huống nguy kịch cứu con người khỏi cái chết. Khi cơ thể thiếu thức ăn và thiếu ngủ, ở nhiệt độ cao hoặc thấp quá hoặc những điều kiện và hoàn cảnh nguy kịch khác, não sẽ tự động khởi động các quá trình giúp con người được sống sót. Vậy bộ não con người ẩn chứa những khả năng bí ẩn nào?

Trải nghiệm "cuộc sống sau cái chết"

Pam Reynold là một nữ ca sỹ nhạc blues đến từ Atlanta, bang Georgia của nước Mỹ, từng là một người bình thường cho đến khi cô phải phẫu thuật để loại bỏ chứng phình động mạch não.

Trong quá trình phẫu thuật, các bác sỹ đã bơm hết máu ở não của cô để não không hoạt động trong 45 phút. Tất cả các quá trình đều ngưng lại kể từ việc nhận các tín hiệu về cảm giác đói từ dạ dày cho đến việc ngừng truyền thông tin hình ảnh và âm thanh.    

Mặc dù vậy, sau khi tỉnh lại, nữ ca sỹ đã có thể tả lại tất cả những chi tiết nhỏ nhất mà các bác sỹ đã làm cho cô. Trường hợp của cô được coi là một thí dụ nổi bật nhất về trải nghiệm chết lâm sàng. Và điều làm cho Pam ấn tượng hơn cả là việc các bác sỹ giàu kinh nghiệm đã  tiến hành "ngắt tạm thời" sự kết nối bộ não của cô.

Bộ não con người như một chiếc máy tính.
Bộ não con người như một chiếc máy tính.

Tuy nhiên, cô vẫn cảm nhận được tất cả mọi chi tiết của cuộc phẫu thuật, kể từ việc mô tả các dụng cụ được bác sỹ sử dụng cho đến những cuộc nói chuyện của họ trong quá trình phẫu thuật.

Tuy vậy, trải nghiệm của Pam không hề là hiếm. Tại một bệnh viện ở Nigerland, một nghiên cứu về những bệnh nhân tim đã được tiến hành. Và kết quả nghiên cứu đã cho thấy trong số 344 bệnh nhân đã trải qua cái chết lâm sàng, có 18%  số người đã kể về trải nghiệm "cuộc sống sau cái chết" của họ.

Mất khả năng tạo lập ký ức mới

Henry Molison là một bệnh nhân có một không hai về tình trạng của mình. Bởi ông chỉ có thể sống sót được sau ca phẫu thuật để loại bỏ thùy thái dương trung gian của não. Điều này được làm để tránh khỏi những cơn mệt mỏi. Khi bác sỹ tiến hành liệu pháp này và nhận thấy điều đã xảy ra với trí nhớ của Henry, ông liền kiên quyết từ chối làm tiếp những ca phẫu thuật như vậy và phản đối việc thực hiện liệu pháp tương tự.

Việc cắt bỏ thùy thái dương trung gian nằm phía trên tai khiến cho Henry bắt đầu mắc chứng rối loạn rất hiếm gặp được biết đến như chứng mất trí nhớ những sự việc sau đó. Với chứng rối loạn này, não của bệnh nhân không thể hình thành những ký ức mới, tuy rằng họ nhớ được tất cả những gì đã xảy ra với mình trong quá khứ.

Có nghĩa là Henry nhớ được mọi điều xảy ra với mình trong 27 năm cuộc đời trước khi phẫu thuật. May mắn là ông còn khả năng hình thành hồi ức liệu pháp, nói đơn giản là những thói quen. Nhưng bộ não của ông đã ở tình trạng không tạo ra được những ký ức mới. Ông đã không thể nhớ ra được người bạn trước đó vừa ăn trưa với mình, không thể nhớ được tên tổng thống đương nhiệm...

Henry Molaison đã sống trong tình trạng này suốt 55 năm cuối và qua đời vào năm 2008 ở tuổi 82. Vì là trường hợp hiếm, Henry là đối tượng của nhiều nghiên cứu và trong giới thần kinh học, ông là bệnh nhân được biết đến với cái tên tắt "HM".

Tự dưng biết ngôn ngữ lạ

Robin Jenks Vanderlip chưa bao giờ đến nước Nga. Cô là cư dân của thành phố McLean, bang Virginia và sống cả đời ở bờ biển phía Đông nước Mỹ. Thế nhưng hai ngày sau khi bị ngã đập đầu xuống cầu thang, cô tỉnh lại và phát hiện ra là mình không thể nói chuyện được. Suốt thời gian hồi phục khả năng nói, Robin nhận thấy là mình đang nói tiếng Anh theo kiểu phát âm tiếng Nga.

Robin là một trong số 60 bệnh nhân trên thế giới được bác sỹ chẩn đoán bị "hội chứng nói tiếng nước ngoài". Đây là bệnh rất hiếm gặp liên quan đến sự tổn thương não bộ, hoặc là kết quả của những chấn thương thực thể, hoặc do đột quỵ. Điều này khiến họ nói tiếng nước ngoài, tuy rằng người bệnh không luyện nó mà chỉ do trung tâm lời nói của họ thay đổi cách thức hình thành từ ngữ. Và điều kỳ lạ nhất của hội chứng này là từ ngữ được hình thành theo kiểu phỏng đoán và giống với một số ngôn ngữ lạ nào đó mà trước kia bệnh nhân chưa bao giờ biết đến.

Có thể nói nhưng quên cách đọc

Vào năm 2001, nhà văn Canada Howard Engel bị đột quỵ, ông đã nghĩ sẽ không thể tiếp tục việc viết lách. Và thực tế đúng như vậy, bởi sau một thời gian ông hiểu rằng một trong số những hậu quả của đột quỵ là không còn khả năng hiểu được văn bản đã in. 

Thay vào đó, Howard cảm thấy văn bản mà ông nhìn thấy như được viết bằng tiếng nước ngoài xa lạ với mình. Ông không thể đọc được từng từ riêng lẻ, thậm chí không thể phát âm được tên một chữ cái nào cả.

Điều lạ lùng ở đây là không lâu sau Engel đã tiếp tục viết, ông làm điều đó mặc dù không hiểu ý nghĩa của các từ. Khả năng viết từ trí nhớ trực quan chuyển sang bộ nhớ di động. Engel đã xác định các từ bằng cách đặc biệt, ông nhiều lần suy luận những chữ cái, chỉ sử dụng bộ nhớ di động để viết. Và ông thấy mình có thể đọc trong khi viết văn bản.

Bởi khả năng viết không bị mất, nhà văn bắt đầu nỗ lực để có một cuộc sống bình thường. Cuối cùng ông đã có thể đạt được những kết quả quan trọng trong cuộc chiến với bệnh tật của mình nhưng vẫn không thể khôi phục được hoàn toàn khả năng đọc.

Trí nhớ đáng kinh ngạc

Orlando Serrel là một người tài năng đến khó tin. Nhưng tài năng của anh không đến một cách tự nhiên mà chỉ sau khi bị một cây gậy bóng chày đánh phải. Vào năm 10 tuổi, cậu bé đã bị một cú đánh trong trò chơi, sau đó đầu cậu bị đau nhức trong vài ngày. Sau một thời gian Orlando phát hiện ra rằng mình có thể nhớ những gì đang xảy ra vào bất cứ ngày nào, bắt đầu từ ngày 17/8/1979 (chính là ngày anh bị đánh vào đầu).

Trong hầu hết các trường hợp anh thậm chí còn nhớ được thời tiết của một ngày cụ thể và những chi tiết nhỏ khác trong cuộc sống của mình. Anh nói rằng khả năng tuyệt vời này là do trong "tâm trí" của mình, anh như nhìn thấy một tờ lịch chứ không thực hiện bất kỳ một bài tập đặc biệt nào để rèn luyện trí nhớ.

Hải Yến (Theo Interesnosti)

Các tin khác

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.

Một quyết định tháo gỡ

Một quyết định tháo gỡ

Chiều 5/12/2025, với 439/443 đại biểu biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua thông Luật Giám định tư pháp sửa đổi, sẽ có hiệu lực từ ngày 1/5/2026. Luật này đã khôi phục “quyền” giám định pháp y thương tích trên người sống của các bác sĩ pháp y CAND…

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Giữa thế kỷ XVI, tại một ngôi làng nhỏ miền Nam nước Pháp, một người đàn ông trở về sau nhiều năm mất tích và được cả cộng đồng thừa nhận là Martin Guerre. Ông được vợ chấp nhận, được gia đình đón nhận, thậm chí tham gia các tranh chấp tài sản như một chủ hộ thực sự. Chỉ có một sự thật mà không ai nhận ra trong nhiều năm: ông không phải Martin Guerre. Vụ án sau đó không chỉ là câu chuyện về một kẻ mạo danh, mà còn trở thành một trong những hồ sơ đầu tiên đặt nền móng cho tư duy pháp lý về danh tính con người - một vấn đề mà hơn 4 thế kỷ sau vẫn còn nguyên tính thời sự.

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Iran mới đây nhắm vào trung tâm dữ liệu của các hãng công nghệ lớn tại Trung Đông bất ngờ gióng lên hồi chuông cảnh báo đối với thế giới: cơ sở hạ tầng dữ liệu đã chuyển từ tài sản thương mại thành mục tiêu chiến lược.

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Các cường quốc hàng đầu hiện đang bắt đầu hiểu được những thay đổi mang tính cách mạng do tiềm năng sử dụng rộng rãi các loại vũ khí chính xác tầm xa mang lại. Ở quy mô mà tên lửa chiến thuật có thể được sản xuất và triển khai hàng nghìn chiếc, tên lửa hành trình hàng chục nghìn chiếc và máy bay không người lái cảm tử tầm xa hàng triệu chiếc mỗi năm, tác động của chúng sẽ tương đương với vũ khí hạt nhân, ít nhất là ở cấp độ chiến thuật. Tất nhiên, giải pháp tối ưu sẽ luôn là sự kết hợp của cả hai, nhưng hoàn toàn có thể trong vòng 5 đến 10 năm tới, chính các loại vũ khí tầm xa, độ chính xác cao sẽ có khả năng giải quyết nhiệm vụ chính là đánh bại kẻ thù từ xa mà không cần sử dụng máy bay có người lái.

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Cuộc chiến với Iran đang trở thành nơi thử nghiệm cho các loại vũ khí mới nhất của Mỹ. Quân đội Hoa Kỳ đã sử dụng một số loại vũ khí mới để thực hiện các cuộc tấn công chống lại Tehran. Chúng bao gồm tên lửa đạn đạo tầm ngắn và máy bay không người lái (UAV) tấn công giá rẻ. Loại này được Mỹ cải biên từ công nghệ UAV của Iran. Các nhà quan sát cũng phát hiện ra một biến thể mới của tên lửa hành trình phóng từ tàu chiến.

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Bỗng một ngày nào đó, người ta bàng hoàng khi phát hiện hình ảnh của mình bị rao bán trên mạng với cảnh nhạy cảm, bị cắt ghép, chắp vá thành những món hàng “nóng” và bị trao đổi, mua bán như mớ rau, cân cá trên “chợ đen”. Đây là thực trạng đáng báo động, ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự và nhân phẩm con người, gây ra nhiều hệ lụy xấu cho cộng đồng và xã hội...

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA của một người vô gia cư Mỹ được tìm thấy dưới móng tay một nạn nhân bị giết, nhưng anh chưa từng gặp người đó trong đời, và từ nghịch lý này, một sự thật lộ ra: thứ được coi là bằng chứng chắc chắn nhất lại có thể đẩy một người vô tội đến sát bờ vực bị kết án.

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Khi công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) và các công cụ kỹ thuật số ngày càng được sử dụng nhiều trong hoạt động quân sự, chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran cho thấy cách thức tiến hành chiến tranh đang thay đổi nhanh chóng. Khi dữ liệu trở thành mục tiêu và AI trở thành công cụ ra quyết định, ranh giới giữa chiến tranh truyền thống và chiến tranh công nghệ cao gần như bị xóa nhòa.

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

Mới đây, một công ty công nghệ quốc phòng Trung Quốc tuyên bố hệ thống AI của họ đã phát hiện tín hiệu từ máy bay ném bom tàng hình B-2 của Mỹ và dấu hiệu huy động quân sự nhiều tuần trước khi cuộc xung đột với Iran leo thang.

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Việc Israel sử dụng tên lửa Blue Sparrow đã thu hút sự chú ý toàn cầu vì quỹ đạo bay bất thường, tốc độ cao và khả năng tấn công các vị trí được phòng thủ kiên cố mà không cần nhiều cảnh báo.

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Hơn 16 tỷ mật khẩu và thông tin đăng nhập bị phơi bày trên không gian mạng đã tạo ra cú sốc lớn đối với giới an ninh toàn cầu. Vượt ra ngoài con số kỷ lục, vụ rò rỉ đã phơi lộ một thực tế đáng lo ngại: các lỗ hổng an ninh đang âm thầm kết nối, và chuyển hóa thành mối đe dọa có tính hệ thống.

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Việc kiểm soát các tuyến cáp quang ngầm dưới biển, huyết mạch của mạng Internet toàn cầu, đã trở thành chiến tuyến mới trong cuộc chiến giành quyền lực kỹ thuật số. Trong các vùng biển tranh chấp, sức mạnh thường được coi là một màn trình diễn.

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

Một phụ nữ 21 tuổi ở Hàn Quốc vừa bị cáo buộc đã sử dụng phần mềm ChatGPT để giúp trả lời các câu hỏi khi cô ta lên kế hoạch cho một loạt vụ giết người khiến hai người đàn ông thiệt mạng và một người khác bất tỉnh trong giây lát.