Từ “giang hồ mạng” đến "doanh nhân online"

Chiều 6/8/2026, khi lực lượng thuộc Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an xuất hiện tại nơi ở của Bùi Xuân Huấn ở Hà Nội, khu vực bên ngoài nhanh chóng trở nên đông đúc. Hàng nghìn người tập trung theo dõi, điện thoại đồng loạt hướng về căn nhà, liên tục quay phim và phát trực tiếp lên mạng xã hội. Chỉ trong ít phút, những hình ảnh tại hiện trường đã lan truyền với tốc độ chóng mặt, kéo theo hàng loạt bình luận, suy đoán và khiến cái tên Huấn “Hoa Hồng” một lần nữa trở thành tâm điểm chú ý.

Chỉ trong thời gian ngắn, Huấn “Hoa Hồng” phủ kín các nền tảng, kéo theo tin đồn người này bị bắt. Cho đến ngày 10/8, cơ quan chức năng chưa công bố lý do có mặt tại nhà Bùi Xuân Huấn. Nhưng, phản ứng của đám đông cho thấy sức hút của Huấn vẫn chưa hạ nhiệt sau hơn 1 thập niên hoạt động trên mạng xã hội. Người yêu thích, người phản đối lẫn những người tò mò đều góp phần đẩy tên tuổi này lan xa. Trong thế giới của cư dân mạng, sự phản đối của những người không thích Huấn đôi khi cũng tạo hiệu ứng chẳng kém một chiến dịch quảng bá.

Huấn “Hoa Hồng” tên thật là Bùi Xuân Huấn, quê huyện Trấn Yên, tỉnh Yên Bái trước đây, nay thuộc tỉnh Lào Cai. Huấn nổi tiếng trên mạng xã hội từ khoảng năm 2015, bắt đầu từ màn tranh cãi với nhà xe tuyến Hà Nội - Quảng Ninh và được dân mạng khi đó ủng hộ khá nhiều, sau đó Huấn liên tiếp được nhớ tới bởi những màn khoe tiền, vàng, xe sang, bộ sưu tập xe toàn biển số "khủng", những bữa tiệc xa hoa, cách nói chuyện ngang tàng và các câu chuyện về “anh em xã hội”.

Trên các buổi phát trực tiếp, Huấn thường bàn về cách kiếm tiền, tình nghĩa anh em và cách đối nhân xử thế bằng ngôn ngữ bình dân, dễ lan truyền. Câu nói “không làm mà đòi có ăn...” từng trở thành trào lưu, xuất hiện trong hàng loạt video và hình ảnh chế, dù người nói không phải là một chuyên gia kinh tế.

Hình ảnh Huấn “Hoa Hồng” là sự pha trộn giữa dáng vẻ giang hồ và vai trò người “nói đạo lý”, vây quanh là tiền, xe sang và quan hệ “anh em”, kết hợp với những lời khuyên về quan điểm sống và trách nhiệm gia đình. Điều hấp dẫn nhiều người khi xem Huấn và suy tôn anh ta là idol, thậm chí gọi là "thầy Huấn", có lẽ vì họ thấy ngạc nhiên và thú vị về một thế giới mà họ chưa được biết đến. Một số khác thì lại coi như là nội dung giải trí hoặc tin vào những kinh nghiệm được chia sẻ, dù là người hâm mộ hay người không thích Huấn thì đều góp phần tạo nên tên tuổi Huấn “Hoa Hồng” và khi cả hai phía, người ghét, kẻ yêu đều tương tác đã mang đến cho Huấn tài sản lớn nhất khi chơi mạng, đó là: sự chú ý.

Nếu nghệ sĩ cần tác phẩm thì người nổi tiếng trên mạng cần tương tác. Huấn dường như quá "giỏi" khi lôi kéo được lượng lớn khán giả theo dõi kênh của mình. Kịch bản muôn thuở, càng tạo được nhiều thị phi, phát ngôn càng gây tranh luận, lượt xem càng cao; càng bị phản ứng, tên tuổi càng được nhắc đến. Trong nền kinh tế số, không cần biết đám đông đúng hay sai, khi một người được rất nhiều người theo dõi có nghĩa là anh ta đã mang một giá trị, dù giá trị ấy là tiêu cực.

Từ đó, Huấn xây dựng cộng đồng theo dõi lớn và chuyển sức ảnh hưởng thành hoạt động kinh doanh, bán nước hoa, mỹ phẩm và hàng tiêu dùng. Con đường kinh doanh được hoạch định khá rõ ràng: ban đầu là thu hút sự chú ý, biến sự chú ý thành niềm tin, rồi chuyển niềm tin thành đơn hàng và doanh thu.

Năm 2022, Bùi Xuân Huấn được ghi nhận là cổ đông sáng lập, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm người đại diện theo pháp luật của Công ty cổ phần Tập đoàn HL Group. Doanh nghiệp đăng ký vốn điều lệ gần 100 tỷ đồng, hoạt động chính trong lĩnh vực bán lẻ thuốc, dụng cụ y tế, mỹ phẩm và vật phẩm vệ sinh. Trong đó, Huấn đăng ký góp gần 55 tỷ đồng, tương đương 55%; vợ Huấn là bà Phạm Thị Ngọc Linh đăng ký góp 40% và cũng thuộc nhóm cổ đông sáng lập.

Huấn còn được ghi nhận góp vốn hoặc giữ vị trí quản lý tại một số doanh nghiệp như Công ty cổ phần Dịch vụ 168, Chi nhánh Công ty cổ phần Dịch vụ 168 - Nhà hàng Huấn Hoa Hồng và Công ty cổ phần Huấn Hoa Hồng. Từ một người nổi tiếng bằng phát trực tiếp trên mạng xã hội, Huấn có thêm danh xưng “chủ tịch”.

Tuy nhiên, dữ liệu của cơ quan thuế được báo chí dẫn lại cho thấy một số doanh nghiệp, chi nhánh liên quan hiện ở trạng thái “người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký”, trong đó có HL Group. Vì vậy, con số vốn điều lệ gần 100 tỷ đồng dù khá ấn tượng cũng không đương nhiên phản ánh số vốn thực góp, quy mô tài sản hay hiệu quả kinh doanh.

Trước khi ngồi ghế "chủ tịch", Huấn từng thử sức với vai trò người dạy làm giàu qua 2 ấn phẩm “Đệ nhất kiếm tiền” và “Bí kíp kinh doanh online”, được rao bán với giá 799.000 đồng. Cơ quan chức năng sau đó xác định 2 ấn phẩm này chưa có quyết định xuất bản, nội dung được tổng hợp, chỉnh sửa từ nhiều nguồn và mắc nhiều lỗi.

Tháng 4/2020, Huấn bị xử phạt 17,5 triệu đồng và buộc tiêu hủy số sách vi phạm. Cuộc thử sức với xuất bản, vì thế, khép lại bằng một quyết định xử phạt thay vì vị trí trên bảng xếp hạng sách.

Nổi tiếng bằng những thị phi

Sự nổi tiếng mở ra cho Huấn “Hoa Hồng” nhiều cơ hội kinh doanh, nhưng cũng khiến mọi phát ngôn, hành động của người này bị theo dõi sát sao. Trong khoảng 1 thập niên hoạt động trên mạng xã hội, Huấn liên tục vướng tranh cãi và nhiều lần bị cơ quan chức năng xử lý.

Năm 2019 và 2020, Bùi Xuân Huấn 2 lần bị phát hiện sử dụng trái phép chất ma túy tại TP Hồ Chí Minh và Lào Cai, cho thấy khoảng cách giữa những bài giảng “đạo lý” trên mạng với hành vi ngoài đời là cách xa nhau.

Cuối tháng 7/2026, Huấn “Hoa Hồng” trở lại tâm điểm chú ý sau tranh cãi về hoạt động thiện nguyện với Trần Đình Tiệp, tức “Vua Quạt”. Trước đó, Huấn tuyên bố sẽ đóng góp gấp 3 số tiền người khác ủng hộ. “Vua Quạt” sau đó công khai chứng từ chuyển 1,1 tỷ đồng tới Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Lai Châu và đề nghị Huấn thực hiện cam kết.

Huấn từ chối vì không muốn biến từ thiện thành cuộc thách đố. Từ đây, hoạt động hỗ trợ người dân nhanh chóng bị lấn át bởi những màn công kích, phát trực tiếp đáp trả và bình luận chia phe trên mạng xã hội. Sau đó, Huấn công bố sao kê tài khoản rồi cùng đoàn tới xã Mường Than trao tiền, hiện vật. Địa phương xác nhận tiếp nhận 24 bồn nước; tiền mặt được đoàn trao trực tiếp nên xã không nắm đầy đủ số tiền và danh sách người nhận.

Mâu thuẫn sau đó vượt khỏi màn hình điện thoại. Ngày 29/7, Nguyễn Văn Hợi, tức Khánh “Sky”, cùng Hồ Văn Khoa đến cơ sở của Trần Đình Tiệp tại xã Tam Giang, tỉnh Bắc Ninh, phát trực tiếp trên mạng xã hội những lời lẽ chửi bới, đe dọa và thách thức. Buổi phát trực tiếp kéo dài khoảng 15 phút, có thời điểm thu hút hơn 200.000 người theo dõi, gây ảnh hưởng đến an ninh, trật tự địa phương.

Trong sự việc này, Tiệp là bên có cơ sở kinh doanh bị nhóm Khánh “Sky” tìm đến gây rối. Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa mọi phát ngôn trước đó của “Vua Quạt” đều hợp pháp. Theo kết quả điều tra ban đầu, Tiệp và Nguyễn Văn Hợi nhiều lần phát trực tiếp trên mạng xã hội các màn tranh cãi, chửi bới, đăng tải nội dung xúc phạm; riêng Tiệp bị xác định đưa ra nhiều thông tin chưa được kiểm chứng, ảnh hưởng đến danh dự, uy tín của một số cá nhân.

Cơ quan điều tra cho rằng, những buổi phát trực tiếp này nhằm thu hút lượt xem, tăng tương tác và mở rộng ảnh hưởng. Vốn nổi tiếng qua việc phát trực tiếp để bán quạt và đồ gia dụng, “Vua Quạt” còn thường xuyên bình luận về chuyện gia đình, kinh doanh, lối sống bằng ngôn từ gay gắt. Những màn tranh cãi, “bóc phốt” vì thế vừa tạo ồn ào, vừa kéo lượt xem về tài khoản gắn với hoạt động bán hàng.

Ngày 7/8, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Bắc Ninh khởi tố Trần Đình Tiệp về tội “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”. Nguyễn Văn Hợi và Hồ Văn Khoa bị khởi tố về tội “Gây rối trật tự công cộng”; Hợi đồng thời bị khởi tố về tội danh tương tự Tiệp.

Hoạt động thiện nguyện cần được ghi nhận nhưng nó không phải là “giấy miễn trừ” cho hành vi sai phạm khác. Khoản 1,1 tỷ đồng doanh nghiệp gia đình Tiệp hỗ trợ người dân vùng thiên tai hay việc Huấn “Hoa Hồng” trực tiếp trao tiền, hiện vật đều cần được đánh giá tách biệt với những phát ngôn, hành vi có dấu hiệu vi phạm.

Đến nay, chưa có căn cứ khẳng định Bùi Xuân Huấn chỉ đạo nhóm Khánh “Sky” đến cơ sở của Tiệp. Việc Cơ quan điều tra Bộ Công an có mặt tại nơi ở của Huấn ngày 6/8 cũng đang được dân tình đặt ra nhiều phỏng đoán, trong lúc chờ đợi cơ quan chức năng có kết luận chính thức, người dân, đặc biệt là cư dân mạng không nên đồn đoán, bình luận và đưa ra những giả thuyết thiếu căn cứ.

Nhiều người tỏ ra tiếc nuối cho một "doanh nhân mạng" đi lên từ số không và đã có thời gian dài cố gắng tạo hình ảnh đẹp bằng hoạt động từ thiện. Nhưng, pháp luật là pháp luật, dù bạn là ai, làm công việc gì, nếu bạn không tuân thủ pháp luật, thì dù bạn có rất nổi tiếng, cũng chỉ giúp tên bạn “hot” nhất trên mặt báo mà thôi.

Bảo Phương