Khi trí tuệ nhân tạo rơi vào tay... khủng bố

Các báo cáo mới công bố của nhóm các chuyên gia nghiên cứu trí tuệ nhân tạo (AI) hàng đầu thế giới đã hé lộ một viễn cảnh không mấy tươi sáng cho công nghệ siêu việt này.

Theo đó, trong tương lai, các hoạt động tội phạm có thể lợi dụng trí tuệ nhân tạo để thao túng, điều khiển các thiết bị bay không người lái, phát tán các đoạn phim giả mạo, tấn công hệ thống an ninh trên diện rộng cũng như thực hiện nhiều hình thức khủng bố khác tới nhiều quốc gia.

Gia tăng nguy cơ khủng bố

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo dần vượt ra khỏi tầm kiểm soát, khiến công nghệ này có thể trở thành tay sai đắc lực cho những đối tượng, tổ chức có dã tâm bạo loạn. 

Các chuyên gia nhận định, trí tuệ nhân tạo sẽ thay đổi hình thức gây nguy hiểm cho công dân, tổ chức và nhà nước - ở đó tội phạm “huấn luyện” máy móc có kỹ năng giống người để tấn công mạng hoặc do thám, thu thập thông tin và nhận dạng mục tiêu nhằm phục vụ mục đích cá nhân hay thao túng chính trị.

Có rất nhiều nguy cơ đang hiển hiện liên quan đến AI, đặc biệt là âm mưu sử dụng các kỹ thuật mới, bao gồm thiết bị không người lái, các công cụ tấn công mạng tự động để can thiệp bầu cử, giả mạo giọng nói mục tiêu, sử dụng phần mềm nhận diện khuôn mặt, hay tạo ra các nội dung đánh lừa người xem với tốc độ lan truyền chóng mặt trên các mạng xã hội.

Trong vòng 5 năm tới, viễn cảnh những chiếc xe không người lái lao vào đám đông người đi bộ, hay các tòa nhà chính phủ bị tấn công bằng máy bay không người lái có thể sẽ sớm trở thành hiện thực.

Sự tiến hóa của trí tuệ nhân tạo cho phép robot được lập trình sẵn, từ đó có thể tạo ra đội quân “robot sát thủ” tự động.
Sự tiến hóa của trí tuệ nhân tạo cho phép robot được lập trình sẵn, từ đó có thể tạo ra đội quân “robot sát thủ” tự động.

Không những vậy, với việc trí tuệ nhân tạo đang “tiến hóa”, khả năng các cỗ máy có thể lựa chọn và khai hỏa một cách độc lập đang hiện hữu hơn bao giờ hết. Điều này được thấy ở các nghiên cứu và thử nghiệm công nghệ cho phép lập trình robot bắn chết người, hoặc xe tăng khai hỏa trúng mục tiêu mà không cần tới sự can thiệp của con người.

Liên Hiệp Quốc từng bày tỏ lo ngại về việc công nghệ trí tuệ nhân tạo cho phép robot được lập trình sẵn, có thể bắn hay tấn công vào mục tiêu mà không cần đến sự tham gia của con người. Đội quân “robot sát thủ” tự động này có thể tiến hành các cuộc tấn công trên diện rộng, gây thương vong rất lớn.

Chuyện gì sẽ xảy ra nếu những công nghệ kiểu này lọt vào tay khủng bố? Giới chuyên gia cảnh báo nguy cơ trí tuệ nhân tạo bị các đối tượng tấn công theo kiểu “con sói đơn độc” thao túng. 

Với chúng, AI chính là kẻ thay đổi cuộc chơi vì công nghệ này giúp các cuộc bạo động và khủng bố trở nên chính xác hơn, ít tốn thời gian. Bên cạnh đó, chi phí tiến hành các cuộc tấn công sử dụng trí tuệ nhân tạo thấp hơn các vụ sử dụng con người. 

Quan trọng hơn, tội phạm muốn thông qua AI nhằm ẩn giấu danh tính nhưng vẫn tạo ra khả năng sát thương nghiêm trọng nhất. Điều này có nghĩa, AI giúp những kẻ cực đoan cướp đoạt sinh mạng của mục tiêu trong khi chúng thậm chí không cần có mặt tại hiện trường.

Với sức mạnh tự tổng hợp các hình ảnh, văn bản và âm thanh để bắt chước và đóng giả người khác, AI đủ sức gây ảnh hưởng và điều khiển con người. Thông thường, sức mạnh quân sự không ngừng được tăng cường cùng với sự phát triển của khoa học công nghệ.

Vì vậy, Liên Hiệp Quốc cho rằng, nguy cơ quân khủng bố chạy đua vũ trang và biến trí tuệ nhân tạo thành vũ khí hủy diệt hàng loạt, hay những cỗ máy giết người trong tương lai, là không thể tránh khỏi. Về lâu dài, việc sử dụng AI với mục đích xấu đặt ra mối đe dọa không chỉ đối với không gian mạng, mà còn kéo theo các hậu quả nghiêm trọng khác liên quan đến đời sống - xã hội và chính trị.

AI chính là kẻ thay đổi cuộc chơi khủng bố của những kẻ cực đoan tấn công theo kiểu “con sói đơn độc”.
AI chính là kẻ thay đổi cuộc chơi khủng bố của những kẻ cực đoan tấn công theo kiểu “con sói đơn độc”.

Mối đe dọa hiện hữu

Công nghệ trí tuệ nhân tạo bao gồm việc sử dụng máy tính để thực hiện các nhiệm vụ thường đòi hỏi trí tuệ con người, như đưa ra các quyết định hay nhận diện văn bản, lời nói và hình ảnh. Mặc dù mang lại nhiều lợi ích song sự phát triển của AI cũng có những rủi ro tiềm tàng.

Tỷ phú Elon Musk, CEO của Tesla và SpaceX, từng cảnh báo, công nghệ này có thể sẽ đe dọa tới sự tồn vong của con người nếu chúng phát triển quá mạnh và vượt ngoài khuôn phép.

Trong khi đó, nhà vật lý Stephen Hawking cho rằng loài người đang sống trong một thế giới “mạo hiểm” trước sự lớn mạnh của AI và lạm dụng AI vào những mục đích sai trái như khủng bố. Ông kêu gọi các chính phủ, tổ chức và cá nhân trên toàn cầu phải chủ động giải quyết vấn đề AI bởi nguy cơ là có thật.

Ở chiều ngược lại, phe ủng hộ tất nhiên vẫn có lập luận riêng, khi họ cho rằng sử dụng AI tạo nên robot ngoài chiến trường sẽ giúp giảm thương vong không mong muốn vì chúng ít bị lỗi, mệt mỏi hay chịu tác động cảm xúc như con người. 

Tương tự, CEO Facebook Mark Zuckerberg khá lạc quan khi cho rằng, con người có thể làm bạn với trí tuệ nhân tạo và biến AI trở thành một công cụ hữu ích. Tuy nhiên, AI của Facebook đang cho thấy điều trái ngược.

Được phát triển nhằm mục đích chống “fake news”, với tuyên bố không thể bị đánh lừa, nhưng tới nay, trí tuệ nhân tạo của Facebook vẫn chưa thể phân biệt tin tức giả mạo dưới dạng văn bản. Ngoài ra, AI của Facebook dường như đang tiếp tay cho tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo (IS) khi hỗ trợ quảng cáo và lan truyền tin giả tuyên truyền trên mạng.

Không thể phủ nhận mối liên hệ giữa AI và khủng bố, nhất là trong bối cảnh điểm cuối của quỹ đạo phát triển công nghệ này chắc chắn sẽ là vũ khí sử dụng trí tuệ nhân tạo, phổ biến như súng Kalashnikovs từng thống trị “làng” vũ khí thế giới.

Con người cần tìm cách kiểm soát trí tuệ nhân tạo, không cho chúng cơ hội phát triển quá mạnh và vượt ngoài khuôn phép.
Con người cần tìm cách kiểm soát trí tuệ nhân tạo, không cho chúng cơ hội phát triển quá mạnh và vượt ngoài khuôn phép.

Trong một lá thư ngỏ gửi tới các chính trị gia, các chuyên gia AI hàng đầu thế giới lập luận rằng, nếu bất cứ thế lực quân sự lớn nào đẩy mạnh phát triển vũ khí tự động, sản xuất hàng loạt những “robot sát thủ” thì một cuộc chạy đua vũ trang toàn cầu sẽ là tất yếu. 

Khi đó, không khó để các phần tử khủng bố có thể thao túng công nghệ AI và tự xây dựng những đội quân máy sát thủ phục vụ dã tâm làm chủ thế giới, tạo nên kết cục cuối cùng là ngày tận thế của toàn nhân loại.

Thời gian gần đây, các chuyên gia đã có nhiều cuộc họp nhằm đưa ra yêu cầu tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về việc phát triển AI cũng như sử dụng robot chiến đấu hay thiết bị liên quan đến AI.

Bên cạnh đó, quy trình xây dựng khung pháp lý đã được khởi động nhằm kiểm soát AI và robot trên quy mô quốc tế, nhằm đảm bảo rằng chúng sẽ không bị lợi dụng trái phép như vũ khí diệt chủng trong chiến tranh. Tuy nhiên, những kẻ khủng bố “không có động lực” để tuân thủ các quy tắc, công ước hay khung pháp lý kiểu này. 

Chưa hết, hiện nay nhiều quốc gia tiên tiến đang nắm giữ công nghệ sản xuất robot. Nếu không có sự kiểm soát chặt chẽ và đảm bảo các nguyên tắc sẽ làm tăng thêm sự bất ổn trên toàn cầu.

Trong một động thái mới nhất, Đại học Montreal (Canada) vừa kết thúc dự án về quy tắc kiểm soát trí tuệ nhân tạo, tuyên bố AI cần tôn trọng quyền cá nhân con người và phải chịu sự kiểm soát của con người.

Bản tuyên bố Montreal kêu gọi các chính phủ cùng các chuyên gia kỹ thuật và các nhà hoạch định chính sách cần có cách tiếp cận toàn diện hơn, chẳng hạn thiết kế các phần mềm và phần cứng khó bị tin tặc tấn công, hay nghiên cứu đưa AI vào luật quốc gia và các quy chuẩn quốc tế. 

Tuyên bố cũng đặt câu hỏi liệu có nên giới hạn công bố những bước phát triển mới trong lĩnh vực AI khi vẫn chưa có những biện pháp ứng phó đối với các mối đe dọa tiềm tàng mà công nghệ này tạo ra.

Dù thế nào, thông điệp được đưa ra cũng rất rõ ràng: loài người cần học cách kết nối chủ động và thận trọng hơn trong việc phát triển AI, đặc biệt nên quan tâm tới những tác động khôn lường của AI nếu bị lạm dụng trái phép. 

Với công nghệ này, những kẻ khủng bố sẽ gây thêm bất ổn an ninh khu vực, thậm chí là toàn cầu. Con người khi ấy không thể tiếp tục kiểm soát được trí tuệ nhân tạo, mà đành giao quyền quyết định cuộc sống của mình cho máy móc.

Nam Hồng - Trần Quân

Các tin khác

Khi cỏ tự nhiên được "trồng bằng công nghệ"

Khi cỏ tự nhiên được "trồng bằng công nghệ"

Thay vì phụ thuộc vào ánh nắng mặt trời hay thổ nhưỡng tự nhiên tại chỗ, toàn bộ hệ thống thảm nhung phục vụ World Cup 2026 tại 11 sân bóng ở Mỹ đều được kiến tạo, vận chuyển, lắp đặt và duy trì bằng những giải pháp kỹ thuật sinh học và cơ khí tối tân nhất trong lịch sử thể thao thế giới. Những ghi nhận thực tế từ các kỹ sư tại hiện trường đã hé lộ nhiều bí mật kinh ngạc về quy trình chuẩn bị mặt sân khắt khe chưa từng có này.

Mật mã thiêng nơi đội tuyển Argentina đóng quân tại World Cup 2026

Mật mã thiêng nơi đội tuyển Argentina đóng quân tại World Cup 2026

Giữa cái nóng hầm hập vùng Trung Tây nước Mỹ, đội tuyển Argentina thiết lập đại bản doanh tại Kansas City chuẩn bị bảo vệ ngai vàng World Cup 2026. Bất chấp thời tiết khắc nghiệt và gợi ý đổi địa điểm từ FIFA, Lionel Messi cùng đồng đội vẫn kiên định bám trụ tại đây. Đây không đơn thuần là quyết định hậu cần kỹ thuật, mà là sự tính toán kỹ lưỡng nhằm tìm kiếm không gian bình yên, kết nối văn hóa quê hương và tiếp nhận báu vật tinh thần vô giá truyền lại từ lịch sử chính trị, thể thao vĩ đại dân tộc Nam Mỹ.

Cận cảnh bên trong máy tính lượng tử Hanyuan-2. Ảnh: Quantum Computing Report

Dấu mốc mới trong cuộc đua lượng tử toàn cầu

Khi công ty CAS Cold Atom Technology của Trung Quốc công bố Hanyuan-2, hệ thống máy tính lượng tử lõi kép đầu tiên, cuộc đua toàn cầu dường như đã bước sang một giai đoạn mới. Từ Washington tới Bắc Kinh, từ Paris tới London, các chính phủ và tập đoàn công nghệ đang đổ hàng tỷ USD vào lĩnh vực sẽ định hình thế hệ điện toán tiếp theo của thế giới.

Mục tiêu “netzero” và lực cản từ khủng hoảng năng lượng

Mục tiêu “netzero” và lực cản từ khủng hoảng năng lượng

Các cam kết phát thải ròng bằng 0 (Net Zero), chính sách “xanh” với những mục tiêu quyết đoán cùng các tuyên bố mạnh mẽ của chính giới, làn sóng đầu tư vào năng lượng tái tạo cùng áp lực cắt giảm khí thải carbon khiến than đá, loại nhiên liệu từng là động lực cho các cuộc cách mạng công nghiệp dường như đang dần bị đẩy ra bên lề.

Nhưng trước các cú sốc địa chính trị, khủng hoảng năng lượng khi nguồn cung gián đoạn, và đặc biệt là nhu cầu điện tăng vọt do tăng trưởng kinh tế cũng như sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI), than đá một lần nữa được nhắc đến như giải pháp an ninh năng lượng. Liệu thế giới có thể thực sự rời bỏ than đá? Quá trình chuyển đổi xanh trên thực tế dường như mong manh hơn nhiều so với những tuyên bố chính trị?

Máy bay diệt drone triển vọng đến đâu?

Máy bay diệt drone triển vọng đến đâu?

Một trong những bước thay đổi lớn của chiến tranh trong vòng mười năm trở lại đây là sự lên ngôi của máy bay không người lái (UAV). Những chiếc máy bay cho vào vali được mà có thể đảm nhận nhiệm vụ trinh thám, tiêu diệt mục tiêu, v.v… không kém gì các loại khí tài đắt tiền. Nhờ UAV mà các lực lượng phiến quân có thể tham gia cuộc chiến trên không chứ không còn phải chịu cảnh hoàn toàn lép vế trước quân đội chính quy. Tất nhiên là việc sử dụng drone hàng loạt cũng kéo theo hoạt động phát triển vũ khí diệt drone. Nhưng sử dụng máy bay - cả loại có và không có người lái - để tiêu diệt UAV có là giải pháp hữu hiệu?

Mỹ ngầm đổi “luật chơi” trong cuộc chiến chống ma tuý?

Mỹ ngầm đổi “luật chơi” trong cuộc chiến chống ma tuý?

Một cuộc chiến bí mật được cho là đang leo thang mạnh mẽ dọc theo biên giới Nam Mỹ. Theo CNN và hãng thông tấn Anadolu, ngày càng nhiều thông tin và nghi vấn cho rằng CIA đang tham gia sâu hơn vào các hoạt động nhằm vào mạng lưới băng đảng ma túy tại Mexico. Những thay đổi chiến lược trở nên rõ nét hơn khi chính quyền Mỹ nhìn nhận các tổ chức tội phạm xuyên quốc gia này như những mối đe dọa an ninh có tính khủng bố, qua đó mở đường cho các hoạt động tình báo và bán quân sự tinh vi hơn trên lãnh thổ nước láng giềng.

Lầu Năm Góc giải mật UFO: Bên trong kho hồ sơ mật bị phong kín 80 năm

Lầu Năm Góc giải mật UFO: Bên trong kho hồ sơ mật bị phong kín 80 năm

Sau gần 80 năm trong các kho lưu trữ mật của quân đội Mỹ, hàng trăm hồ sơ về UFO (vật thể bay không xác định) vừa lần đầu được Lầu Năm Góc công khai trước thế giới. Không có “xác người ngoài hành tinh” hay bằng chứng về những cuộc đổ bộ từ vũ trụ, nhưng các đoạn phim hồng ngoại, ghi âm và lời kể của phi công đang mở ra cuộc tranh luận lớn nhất nhiều thập niên qua về những vật thể bí ẩn mà ngay cả Washington cũng chưa thể giải thích.

“Đốm lửa” chiến tranh đã rơi gần những lò phản ứng

“Đốm lửa” chiến tranh đã rơi gần những lò phản ứng

Cuộc tấn công bằng drone vào nhà máy điện hạt nhân Barakah của UAE hôm 17/5 chỉ gây ra thiệt hại nhỏ. Nhưng dư chấn thì rất lớn, khi nó cho thấy ranh giới giữa một vụ tấn công “suýt trúng” với một thảm họa phóng xạ đang ngày càng mong manh, trong bối cảnh bất ổn địa chính trị bủa vây Trung Đông như hiện nay.

Thế giới đã sẵn sàng cho đại dịch tiếp theo?

Thế giới đã sẵn sàng cho đại dịch tiếp theo?

Khi con tàu du lịch MV Hondius rời cảng Ushuaia, Argentina vào ngày 1/4/2026, không ai trên tàu có thể ngờ rằng họ sắp trở thành tâm điểm của một cuộc khủng hoảng y tế toàn cầu. Sau bốn tuần, ba hành khách đã tử vong, nhiều người khác nguy kịch, cuộc truy vết phức tạp được tiến hành. Ổ dịch virus Hanta trên con tàu này không chỉ là một thảm kịch đơn lẻ, nó đã trở thành phép thử mới đối với khả năng chống chịu của hệ thống y tế toàn cầu trong bối cảnh chúng ta vẫn đang loay hoay tìm kiếm sự đồng thuận để đối phó với những đại dịch mới.

Sau hơn 30 năm lại nói về chuyện quốc phục

Sau hơn 30 năm lại nói về chuyện quốc phục

Nói về quốc phục hay cao hơn là bàn tới câu chuyện quốc phục ở nước ta có lẽ rất khó ấn định được thời điểm chính xác, bởi mỗi giai đoạn lại bùng lên rồi xẹp xuống, hòa tan trong vô vàn sự kiện, hoạt động... Những ngày gần đây, thông qua một hoạt động mang tính lễ nghi cấp Nhà nước, vấn đề cần có một bộ quốc phục, lễ phục mang tính thành quy lại xôn xao dư luận, khiến nhiều nhà nghiên cứu lịch sử, văn hóa trăn trở, đặt câu hỏi: “Tại sao, đến hôm nay, chúng ta vẫn còn băn khoăn đi tìm quốc phục?”.

Cây giáo trên tay vua

Cây giáo trên tay vua

Giáo là món vũ khí “kinh điển” của thời cổ đại, vì nó dễ chế tạo, dễ huấn luyện và được sử dụng rất linh hoạt. Ngoài binh lính, có những vị vua nước Việt cũng từng cầm giáo làm vũ khí, và có vị còn... ra đi vì mũi giáo.

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang âm thầm thúc đẩy sự mở rộng của nhiên liệu hóa thạch, giúp một số quốc gia gây ô nhiễm lớn nhất thế giới khoan và khai thác nhiều dầu khí hơn. Đã đến lúc cần xem xét lượng khí thải do AI tạo ra, vốn có thể vượt xa đáng kể so với tác động môi trường từ cơ sở hạ tầng của nó.

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

Thảm họa Chernobyl không chỉ khép lại bằng những con số thương vong, mà còn mở ra một bước ngoặt lớn trong tư duy về an toàn và chính sách năng lượng toàn cầu. Từ cú sốc 1986, khái niệm "văn hóa an toàn hạt nhân" được đặt lên hàng đầu, kéo theo những thay đổi sâu rộng trong thiết kế, vận hành và giám sát các nhà máy điện nguyên tử. Ngày nay, khi nhu cầu bảo đảm an ninh năng lượng gia tăng, điện hạt nhân đang trở lại và đáng tin cậy hơn nhiều so với cách đây 4 thập kỷ.

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

Ngày 28/4/2026, Hội nghị quốc tế lần thứ nhất về Chuyển dịch khỏi nhiên liệu hóa thạch đã diễn ra tại thành phố Santa Marta của Colombia, với sự tham dự của đại diện hơn 50 quốc gia. Bức tranh rối ren của thị trường năng lượng thế giới thời gian qua cho thấy một thực tế phũ phàng là sự lệ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch đang trói buộc các quốc gia vào những biến động địa chính trị phức tạp, vốn nằm ngoài tầm kiểm soát. Trong bối cảnh đó, hội nghị tại Santa Marta đã được nhiều ý kiến ca tụng là sự kiện đánh dấu “bước khai tử” nhiên liệu hóa thạch.

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Khi những người ủng hộ ông Trump trong cuộc đua trở lại Nhà Trắng hô vang khẩu hiệu “Đưa việc làm trở lại”, họ không chỉ nói về những bảng lương đã mất, mà còn về cả một bản sắc đang phai mờ. Thực tế, những nhà máy mới vẫn đang mọc lên trên đất Mỹ, chỉ có điều chúng không nằm ở những thị trấn công nghiệp xưa cũ mà chọn những vùng đất mới. Đây vừa là lựa chọn tất yếu, đồng thời là một nghịch lý của nền kinh tế - chính trị Mỹ hiện tại.

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

Trong nhiều thế kỷ, ưu thế trên không là đặc quyền của các cường quốc quân sự. Máy bay không người lái (UAV) đang thay đổi điều đó. Khi khả năng tiếp cận từ trên không không còn là đặc quyền của vài cường quốc nữa, nó đang khiến cho những cuộc xung đột trở nên “cân bằng” hơn nhưng cũng khó kiểm soát hơn.

Sắc cờ thời xưa

Sắc cờ thời xưa

Chúng ta thường nghe kể rằng thời Nguyễn ở nước ta, vua treo cờ vàng, nhưng ít người biết rằng vua còn có nhiều sắc cờ khác nữa.

Doanh nghiệp bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Doanh nghiệp bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Tòa án Pháp ra phán quyết phạt tù lãnh đạo một tập đoàn đa quốc gia vì hành vi tài trợ khủng bố trong bối cảnh xung đột tại Syria giai đoạn 2013 - 2014. Động thái này không chỉ phơi bày mức độ gắn kết giữa hoạt động kinh doanh và các mạng lưới cực đoan, mà còn phát đi cảnh báo rõ rệt về ranh giới pháp lý mà doanh nghiệp không thể vượt qua khi hiện diện tại các khu vực chiến sự.

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không đã và đang là một trong các nhân tố chủ đạo trong chiến tranh hiện đại. Sự xuất hiện dày đặc của nhiều mẫu máy bay không người lái (UAV) phục vụ công tác tình báo, theo dõi và do thám (ISR) trên chiến trường lại càng khẳng định vai trò của trinh thám trên không.