Từ chất liệu là chiến công xuất sắc - đỉnh cao của nghệ thuật phản gián
"Kế hoạch CM12" có nội dung dựa theo một chuyên án có thật vào đầu những năm 80 của thế kỷ trước. Đối tượng đấu tranh trong chuyên án CM12 là tốp gián điệp, biệt kích, các tổ chức phản động lưu vong, nhất là tổ chức phản động "Mặt trận thống nhất các lực lượng yêu nước giải phóng Việt Nam" do Lê Quốc Túy và Mai Văn Hạnh cầm đầu.
Kế hoạch CM12 được thực hiện trong vòng 3 năm (từ tháng 9/1981 đến tháng 9/1984). Trung tâm của kế hoạch được đặt tại Hòn Đá Bạc xã Bình Tây, huyện Trần Văn Thời (nay là xã Đá Bạc, tỉnh Cà Mau) do đồng chí Phạm Hùng, bấy giờ là Bộ trưởng Bộ Nội vụ (nay là Bộ Công an) chỉ đạo, đặt tên.
Chỉ huy kế hoạch là Thượng tướng Cao Đăng Chiếm - nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ cùng lãnh đạo các đơn vị nghiệp vụ và Công an các tỉnh miền Tây Nam Bộ. Bằng chiến thuật cài người vào lòng địch, cùng các kỹ thuật nghiệp vụ tinh tế, các biện pháp "câu nhử" khéo léo, lực lượng CAND đã kéo được các đối tượng phản động từ nước ngoài về Việt Nam lần lượt từng chuyến theo sự sắp xếp của ta. Đồng thời, bắt gần hết nhân sự của chúng cũng như toàn bộ vũ khí, khí tài, làm thất bại hoàn toàn âm mưu lập chiến khu kháng chiến của chúng tại cực Nam đất nước, hòng lật đổ chính quyền cách mạng.
Đặc biệt, phim còn khắc họa sâu sắc hình ảnh quả cảm, anh hùng và tính nhân văn của lực lượng Công an. Những người đã đối diện với nhóm biệt kích không bằng hận thù mà bằng cái nhìn cảm thông, coi họ là những đồng bào lầm đường lạc lối và cho họ cơ hội quay về. Ngược lại, đối với những kẻ từng mang ảo vọng ngông cuồng "giải phóng" bằng vũ khí và bạo lực, bộ phim là hồi chuông cảnh tỉnh: sự hoang tưởng, ngông cuồng chỉ có thể dẫn tới thất bại và sự đào thải không tránh khỏi.
Ngoài việc dựa vào nội dung chuyên án và các nhân vật có thật, phim truyền hình "Kế hoạch CM12" còn được lấy cảm hứng từ cuốn truyện ký "CM12 - Phía sau kế hoạch phản gián" của Thiếu tướng Nguyễn Khắc Đức, nguyên Cục trưởng Cục Kỹ thuật nghiệp vụ 1, Tổng cục An ninh (cũ), Bộ Công an. Sách xuất bản lần đầu năm 2020, được NXB CAND tái bản tháng 2/2026 và đang được đông đảo bạn đọc đón nhận.
"Kế hoạch CM12" là dự án phim được chuẩn bị kỹ lưỡng, đầu tư quy mô với sự chỉ đạo nội dung của Trung tướng Đỗ Triệu Phong - Cục trưởng Cục Truyền thông CAND, cùng sự đồng hành của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam. Các biên kịch, đạo diễn dày dạn kinh nghiệm trong dòng phim hình sự - chính luận được "chọn mặt gửi vàng" là Trần Duy Linh, Phạm Trung Hiếu. Trung tá Trần Nam Chung, Giám đốc Điện ảnh CAND, Giám đốc sản xuất phim cho biết: Phim tập trung khai thác những tình tiết chưa từng công bố và những màn đấu trí "không tiếng súng" nhưng đầy kịch tính của lực lượng An ninh Việt Nam với các tổ chức phản động lưu vong. Bối cảnh phim trải rộng không chỉ địa bàn tỉnh Cà Mau mà còn nhiều tỉnh, thành trong nước và nước ngoài.
Sau hơn 40 năm, lần đầu tiên một bộ phim truyền hình dài tập tái hiện chuyên án phản gián điển hình, có ý nghĩa to lớn, mang tầm chiến lược không chỉ về mặt nghiệp vụ mà còn về giá trị lịch sử của lực lượng CAND Việt Nam.
Theo ê-kíp sản xuất, phim đang được thực hiện với quyết tâm cao nhất để mang đến một bộ phim truyền hình cuốn hút. Sau khâu thử vai (casting) thực hiện trong tháng 3/2026, ê-kíp làm phim đã nhanh chóng triển khai thực hiện các công đoạn theo kế hoạch. Dự kiến, phim dài 16 tập (mỗi tập 30 phút) sẽ hoàn thành vào quý IV và phát sóng trên Kênh truyền hình ANTV, các đài truyền hình địa phương 34 tỉnh, thành phố và các nền tảng OTT.
Lời tri ân với thế hệ trước
Có thể nói, chuyên án CM12 là một chiến công vang dội của lực lượng CAND Việt Nam vào những năm đầu thập niên 80 của thế kỷ trước. Kết quả chuyên án: chúng ta đã chủ động đón bắt gần 20 toán thâm nhập lãnh thổ Việt Nam, thu nhiều tấn vũ khí, tiền giả... của các tổ chức phản động do Lê Quốc Túy và Mai Văn Hạnh cầm đầu.
Những câu chuyện về bản lĩnh, trí tuệ của lực lượng CAND trong chuyên án CM12 đã trở thành nguồn cảm hứng cho nhiều tác phẩm văn học, nghệ thuật. Chuyên án này từng được phản ánh trong tiểu thuyết "Đêm yên tĩnh" của nhà văn Hữu Mai và hồi ký "Kế hoạch CM12" của tác giả Phước Tân. Cách đây vừa tròn 20 năm, bộ phim truyền hình "Trò chơi sinh tử" (Biên kịch: Nguyễn Anh Dũng, đạo diễn: NSƯT Bùi Cường) cũng lấy cảm hứng từ chuyên án đặc biệt này.
Việc Điện ảnh CAND bắt tay vào thực hiện dự án phim "Kế hoạch CM12" cho thấy sự trân trọng quá khứ cùng quyết tâm khai thác "mỏ quặng" quý giá là những chiến công lẫy lừng của lực lượng CAND. Không chỉ góp phần tái hiện câu chuyện lịch sử thông qua ngôn ngữ điện ảnh, bộ phim còn là lời tri ân với sự hi sinh thầm lặng của các thế hệ cha anh, đồng thời nhắc nhở thế hệ trẻ về giá trị của hòa bình, an ninh quốc gia.
Trung tá Trần Nam Chung chia sẻ thêm, càng đi sâu tìm hiểu chuyên án càng thấy chiến công lớn lao, sự mưu trí và chất nhân văn tuyệt vời của lực lượng Công an. Nhưng, làm thế nào để thể hiện bằng ngôn ngữ điện ảnh là điều cả ê-kíp làm phim cùng trăn trở. CM12 là một chiến công lẫy lừng của lực lượng CAND với bộn bề sự kiện và nhân vật. Đó là thuận lợi nhưng cũng là thách thức với các nhà làm phim trong việc phản ánh chiến công của lực lượng Công an trên nhiều trận tuyến, nhiều địa bàn.
Sau chuyên án, đã có 3 cá nhân và 2 đơn vị trong lực lượng CAND được trao tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Để tôn vinh thành tích ấy nhưng không sa vào tuyên truyền khô cứng là yêu cầu đặt ra với ê-kíp sản xuất phim. Các nhà biên kịch đã phải nghiên cứu nhiều nguồn tư liệu từ chuyên án cho tới tài liệu trên báo chí và trong các tác phẩm văn học, hồi ký... để ra được kịch bản hoàn chỉnh. Cùng với việc chọn những nhân vật điển hình, những chi tiết hay, đặc sắc với những cuộc đấu trí, đấu lực đầy gay cấn, hấp dẫn làm nổi bật thông điệp tác phẩm.
Theo Điều hành sản xuất phim Nhân Sơn thì việc chọn diễn viên, bối cảnh được ê-kíp làm phim tiến hành kỹ lưỡng, cẩn thận. Bối cảnh trải dài từ Cà Mau tới nhiều địa phương trong và ngoài nước. Để chọn được những địa điểm phù hợp với mật cứ khi xưa là một vấn đề khó khăn vì hơn 40 năm trôi qua, cảnh sắc thay đổi quá nhiều.
Công cuộc hiện đại hóa như vũ bão khiến cho bộ mặt đời sống hôm nay quá khác biệt so với những năm 80 của thế kỷ trước. Nhiều nhân vật trong phim có nguyên mẫu ngoài đời cũng là lý do để việc chọn diễn viên phải tiến hành kỹ lưỡng. Theo hé lộ của ê-kíp sản xuất thì phim sẽ mang màu sắc Nam Bộ khá đậm nét. Đảm nhận các nhân vật trong phim là dàn diễn viên giàu kinh nghiệm cùng những gương mặt mới như Kiến An, Sỹ Toàn, Minh Đăng, Quốc Tân, Cao Hoàng...
Kế hoạch CM12 không chỉ là niềm tự hào của lực lượng Công an Việt Nam mà còn được xem như một "giáo trình" điển hình về nghiệp vụ phản gián, góp phần đào tạo, truyền cảm hứng cho thế kế thừa của lực lượng CAND, hun đúc tinh thần đấu tranh kiên đinh, nhạy bén và nhân văn trong thời đại mới.
Với nội dung tôn vinh sự mưu lược, lòng dũng cảm và tinh thần hiệp đồng tác chiến chặt chẽ giữa lực lượng CAND và nhân dân, cùng những tình tiết gay cấn, hấp dẫn nhất từ diễn biến có thật của kế hoạch, chắc chắn "Kế hoạch CM12" sẽ ghi thêm một dấu ấn mới trong hành trình chinh phục công chúng của điện ảnh CAND.
