Hoàn thiện pháp luật an ninh dữ liệu đáp ứng yêu cầu thực tiễn

Bộ Công an là cơ quan chủ trì xây dựng dự án Luật An ninh dữ liệu. Việc hoàn thiện pháp luật, quy định phát triển, ứng dụng dữ liệu, quản trị dữ liệu, bảo đảm an ninh dữ liệu vào công tác quản lý nhà nước và phát triển kinh tế - xã hội là yêu cầu rất cần thiết và cấp bách trong tình hình hiện nay.

Hiên nay, Bộ Công an đã hoàn thành Hồ sơ dự án Luật An ninh dữ liệu để lấy ý kiến góp ý của các cơ quan, tổ chức và cá nhân.

Đảm bảo an ninh dữ liệu là vấn đề sống còn

Tại dự thảo tờ trình dự án Luật An ninh dữ liệu, Bộ Công an cho biết, việc xây dựng và ban hành Luật An ninh dữ liệu là bước cụ thể hóa các chủ trương lớn của Đảng về chuyển đổi số và bảo vệ Tổ quốc trên không gian mạng.

Bên cạnh đó, Chính phủ cũng đã ban hành nhiều quyết định có tính định hướng quan trọng về phát triển dữ liệu, hoàn thiện cơ sở hạ tầng thông tin trong chuyển đổi số ở nước ta như: Chiến lược dữ liệu quốc gia quy định tại Quyết định số 142/QĐ-TTg ngày 02/02/2024 của Thủ tướng Chính phủ, Quy hoạch hạ tầng thông tin và truyền thông thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 quy định tại Quyết định số 36/QĐ-TTg ngày 11/01/2024 của Thủ tướng Chính phủ.

Hệ thống các văn bản nghị quyết, chỉ thị, quyết định của Đảng và Chính phủ đã xác lập một tư duy xuyên suốt: Dữ liệu là tài nguyên, đảm bảo an ninh dữ liệu là vấn đề sống còn. Do vậy, khi quy mô dữ liệu tăng lên, hệ thống dữ liệu càng lớn và mạnh thì việc bảo đảm an ninh dữ liệu không chỉ đơn thuần là cài phần mềm diệt virus hay bảo mật dữ liệu mà là đòi hỏi cấp bách và cần thiết về quy trình, công nghệ, nhân lực, biện pháp bảo đảm an ninh dữ liệu.

Đáp ứng yêu cầu đó, dự thảo Luật An ninh dữ liệu được xây dựng nhằm tạo ra 3 trụ cột chính. Thứ nhất là thống nhất quản lý nhà nước về an ninh dữ liệu như đối với hệ thống các tài nguyên, khoáng sản khác; phân loại dữ liệu để quản lý, bảo vệ chủ quyền số và áp dụng các chiến lược phát triển kinh tế số trên hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia; nâng cao năng lực tự chủ, tự cường đối với công nghiệp số: Công nghệ lõi, công nghệ bảo mật dữ liệu. Bên cạnh đó, bảo đảm an ninh dữ liệu còn nhằm “hình thành và duy trì niềm tin số” - đây là một trong những yếu tố quyết định để chuyển đổi số quốc gia thành công, xây dựng kinh tế số, Chính phủ số, xã hội số. Xây dựng Luật An ninh dữ liệu không chỉ là hoàn thiện hệ thống pháp luật mà còn là hành động cụ thể để bảo vệ nền tảng độc lập, tự chủ của quốc gia trong kỷ nguyên số, kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, đảm bảo Việt Nam không chỉ là quốc gia tiêu dùng công nghệ mà còn là quốc gia làm chủ an ninh số.

5-1763975513716.jpg
Một tọa đàm về an ninh dữ liệu do Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia tổ chức.

Do vậy, việc hoàn thiện pháp luật, quy định phát triển, ứng dụng dữ liệu, quản trị dữ liệu, bảo đảm an ninh dữ liệu vào công tác quản lý nhà nước và phát triển kinh tế - xã hội là yêu cầu rất cần thiết và cấp bách trong tình hình hiện nay.

Tạo hành lang pháp lý xây dựng xã hội số, kinh tế số, bảo vệ chủ quyền số quốc gia

Cũng theo Bộ Công an, thực tiễn hiện nay cho thấy công tác bảo đảm an ninh dữ liệu thời gian qua đang phải đối mặt với nhiều nguy cơ, thách thức mới, ngày càng đan xen, phức tạp, chi phối trực tiếp đến an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân, tác động tới chủ quyền quốc gia của Việt Nam trên không gian mạng. Cụ thể là sự bùng nổ của tài nguyên dữ liệu và rủi ro an ninh phi truyền thống; nguy cơ lệ thuộc vào công nghệ mật mã và hạ tầng nước ngoài; thách thức từ trí tuệ nhân tạo (AI) và máy tính lượng tử, những hạn chế của hệ thống pháp luật hiện hành.

Bên cạnh đó, kinh nghiệm quốc tế và yêu cầu thực tiễn từ công tác quản lý nhà nước và phát triển kinh tế - xã hội ở Việt Nam hiện nay cũng cho thấy cần thiết xây dựng và ban hành Luật An ninh dữ liệu. Trên thế giới, nhiều quốc gia, khu vực đã ban hành khung pháp luật về an ninh dữ liệu, tiêu biểu như: Trung Quốc với Luật An ninh dữ liệu; Singapore với Đạo luật An ninh mạng; Liên minh Châu Âu với Quy định chung về bảo vệ dữ liệu (GDPR) và Chỉ thị về an ninh mạng và hệ thống thông tin thế hệ thứ hai (NIS2 Directive); Vương quốc Anh điều chỉnh qua Đạo luật Bảo vệ dữ liệu (Data Protection Act) và Quy định về an ninh mạng và hệ thống thông tin (NIS Regulations); Hoa Kỳ hiện chưa có luật liên bang thống nhất về an ninh dữ liệu mà điều chỉnh qua Lệnh hành pháp số 14117 năm 2024 về bảo vệ dữ liệu nhạy cảm của công dân Mỹ và các đạo luật bảo vệ dữ liệu cấp bang, tiêu biểu là Đạo luật về quyền riêng tư của người tiêu dùng California (CCPA) ban hành năm 2018.

Các đạo luật này đều có xu hướng phân loại dữ liệu theo cấp độ, kiểm soát chặt chẽ dữ liệu quan trọng, cốt lõi xuyên biên giới, tăng cường trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong bảo vệ dữ liệu. Việc thiếu hệ thống quy định về bảo đảm an ninh dữ liệu đang gây ra các vấn đề khó khăn trong công tác phân công, phân cấp dữ liệu, cơ chế phối hợp giữa các cơ quan trong bảo vệ dữ liệu, mặt khác còn làm giảm niềm tin của người dân và doanh nghiệp khi tham gia môi trường số. Do vậy, cần thiết phải có các chính sách để giải quyết triệt để vấn đề này, tạo hành lang pháp lý xây dựng xã hội số, kinh tế số, bảo vệ chủ quyền số quốc gia.

Theo Bộ Công an, việc xây dựng và ban hành dự án Luật An ninh dữ liệu nhằm:

Xác lập chủ quyền số quốc gia: Khẳng định quyền tối cao, bất khả xâm phạm của Nhà nước đối với tài nguyên dữ liệu quốc gia, thiết lập “Biên giới số” và hệ thống mật mã tiên tiến, độc lập để bảo vệ lợi ích dân tộc trong kỷ nguyên số, kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo.

Hoàn thiện hành lang pháp lý an ninh phi truyền thống, lấp đầy các khoảng trống pháp lý về quản trị thuật toán, AI và lưu thông dữ liệu xuyên biên giới, thiết lập các tiêu chuẩn và quy định bảo đảm an ninh trong các khâu xây dựng, phát triển, sử dụng, lưu trữ dữ liệu, trong quá trình chuyển đổi số mà các luật hiện hành chưa điều chỉnh chuyên sâu.

Bảo vệ quyền và các lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân; tạo ra môi trường số tin cậy, bảo vệ dữ liệu cá nhân của công dân và bí mật kinh doanh của doanh nghiệp trước các nguy cơ tấn công mạng, tống tiền và lộ lọt thông tin.

Thúc đẩy kinh tế số tự chủ chiến lược, tự cường công nghệ, chuyển từ tư duy quản lý hành chính sang quản trị kỹ thuật số tạo điều kiện cho dòng chảy dữ liệu an toàn, thúc đẩy Việt Nam trở thành trung tâm dữ liệu của khu vực.

Nguyễn Hương

Các tin khác

Từ tiếng trống khai trường đến một nền giáo dục mới

Từ tiếng trống khai trường đến một nền giáo dục mới

Sáng 5/9, tiếng trống khai trường vang lên cùng lúc trên cả nước, trong khung giờ thống nhất từ 7 giờ 30 đến 8 giờ 30, kết nối trực tiếp ba điểm cầu lớn Lào Cai, Gia Lai, An Giang cùng hàng chục điểm cầu tương tác khác. Hàng triệu học sinh, từ đồng bằng đến biên giới, hải đảo, cùng bước vào năm học mới trong một nghi thức chưa từng đồng bộ đến vậy. Ngày khai giảng, vì thế, không còn là sự kiện riêng của từng nhà trường mà đã trở thành một ngày hội chung của nền giáo dục quốc gia.

Tham vấn tâm lý học đường góp phần hạn chế tình hình trẻ hóa tội phạm

Tham vấn tâm lý học đường góp phần hạn chế tình hình trẻ hóa tội phạm

Không phải đứa trẻ nào vi phạm pháp luật cũng bắt đầu bằng ý định trở thành người xấu. Có những đứa trẻ không hề biết hành vi của mình là phạm pháp, mà chỉ hiểu đơn giản là để vui đùa, để giải tỏa sự hiếu động, những áp lực kéo dài, một mâu thuẫn không được tháo gỡ, cảm giác bị bỏ rơi, nhu cầu được công nhận hoặc đơn giản là sự thiếu hụt kỹ năng để kiểm soát chính mình.

Đầu tư tương xứng cho an ninh mạng trong “cuộc chiến” lâu dài

Đầu tư tương xứng cho an ninh mạng trong “cuộc chiến” lâu dài

Tội phạm lừa đảo trực tuyến đã và đang trở thành một trong những thách thức an ninh phi truyền thống nguy hiểm nhất hiện nay với quy mô, tổn thất lớn và xu hướng ngày càng tinh vi nhờ sự hỗ trợ của công nghệ trí tuệ nhân tạo. Việc nhận diện đúng, đủ tội phạm lừa đảo trực tuyến là cơ sở quan trọng để xây dựng các giải pháp phòng chống hiệu quả tội phạm lừa đảo…

Nước non thắm sắc trời thu

Nước non thắm sắc trời thu

Mùa thu xanh cho mọi cảnh vật đẹp hơn, mùa thu xanh cho đất nước thanh bình, tình người đằm thắm lại. Mùa thu xanh mang theo ngọn gió mát lành, nuôi dưỡng tâm hồn mỗi người con đất Việt.

Uy tín - Đạo đức và năng lực kiến tạo phát triển

Uy tín - Đạo đức và năng lực kiến tạo phát triển

Năm 1991, Đảng Cộng sản Liên Xô tan rã khi vẫn còn gần hai mươi triệu đảng viên và toàn bộ bộ máy của một siêu cường. Không lực lượng đối lập hay thế lực ngoại bang nào đủ sức đánh bại đảng ấy từ bên ngoài. Điều đánh bại nó nằm ở bên trong: một đội ngũ cán bộ lãnh đạo dần xa rời nhân dân, đánh mất phẩm chất và niềm tin của xã hội. Thực trạng đó phản ánh một quy luật: đảng cầm quyền chỉ giữ được vị thế khi giữ được uy tín — và uy tín ấy do từng cán bộ, đảng viên quyết định.

Quản trị rủi ro chủ động: Phòng ngừa phải đi trước một bước

Quản trị rủi ro chủ động: Phòng ngừa phải đi trước một bước

Biến đổi khí hậu đang khiến thiên tai ngày càng cực đoan, bất thường, trong khi mức độ ảnh hưởng và thiệt hại tiếp tục gia tăng cùng quá trình đô thị hóa, phát triển hạ tầng và mật độ tập trung dân cư. Yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là ứng phó tốt khi thiên tai xảy ra, mà phải nhận diện rủi ro từ sớm, xác định đối tượng có nguy cơ chịu tác động và chủ động hành động trước khi thiên tai phát triển thành thảm họa. Liên quan đến vấn đề này, phóng viên Báo Công an nhân dân đã có cuộc trao đổi với GS. Trần Thục, Chủ tịch Hội Khí tượng Thủy văn (KTTV) Việt Nam.

Giảm hình phạt tử hình theo lộ trình, phù hợp với điều kiện thực tiễn

Giảm hình phạt tử hình theo lộ trình, phù hợp với điều kiện thực tiễn

Dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) do Bộ Công an chủ trì xây dựng hiện đã trình Quốc hội khóa XVI thảo luận, cho ý kiến tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất. Một trong những nội dung nhận được sự quan tâm của dư luận tại dự thảo bộ luật là đề xuất bỏ hình phạt tử hình tại 6 tội danh, chỉ giữ lại hình phạt tử hình tại 4 tội danh.

Công tác người Việt Nam ở nước ngoài luôn có vị trí quan trọng trong chiến lược đại đoàn kết toàn dân tộc

Công tác người Việt Nam ở nước ngoài luôn có vị trí quan trọng trong chiến lược đại đoàn kết toàn dân tộc

Trả lời phỏng vấn của phóng viên về Nghị quyết số 23-NQ/TW, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng cho rằng, việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 23-NQ/TW về công tác người Việt Nam ở nước ngoài sau hơn 20 năm thực hiện Nghị quyết số 36-NQ/TW thể hiện sự quan tâm sâu sắc, thường xuyên và nhất quán của Đảng và Nhà nước đối với cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.

Vì sao Hà Nội lựa chọn không gian mới cho Tượng đài 'Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh'?

Vì sao Hà Nội lựa chọn không gian mới cho Tượng đài 'Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh'?

Tượng đài “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh” là một biểu tượng giàu ý nghĩa về tinh thần chiến đấu anh dũng của quân và dân Hà Nội. Việc lựa chọn không gian mới cho tượng đài được thành phố nghiên cứu, tham vấn các cơ quan chuyên môn, chuyên gia, nhà khoa học với mục tiêu xuyên suốt: gìn giữ nguyên vẹn giá trị lịch sử, đồng thời, tạo điều kiện để biểu tượng đặc biệt này tiếp tục được tôn vinh và phát huy giá trị.

Kỳ 2: Sức mạnh mềm của Công an nhân dân bắt đầu từ niềm tin của nhân dân

Kỳ 2: Sức mạnh mềm của Công an nhân dân bắt đầu từ niềm tin của nhân dân

Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị mở ra một cách nhìn mới, mạnh mẽ hơn về văn hóa: văn hóa không chỉ là nền tảng tinh thần mà còn là nguồn lực nội sinh, sức mạnh mềm và động lực phát triển. Đặt trong lực lượng Công an nhân dân, sức mạnh mềm ấy trước hết không nằm ở những chiến dịch quảng bá hình ảnh, mà được tạo nên từ trải nghiệm và niềm tin của Nhân dân. Khi người dân tin vào sự chính trực, trách nhiệm, bản lĩnh và nhân văn của người chiến sĩ, văn hóa đã trở thành một nguồn sức mạnh đặc biệt để bảo vệ an ninh, trật tự và xây dựng thế trận lòng dân.

11.000 hiệu trưởng, hiệu phó làm giáo viên: Đừng coi đó là bước lùi nghề nghiệp!

11.000 hiệu trưởng, hiệu phó làm giáo viên: Đừng coi đó là bước lùi nghề nghiệp!

Trong quá trình tiếp tục sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục, dự kiến khoảng 11.000 hiệu trưởng, hiệu phó sẽ được bố trí trở lại làm giáo viên trực tiếp giảng dạy. Cần nhìn sự chuyển dịch này bằng tư duy quản trị và phát triển đội ngũ, không bằng tâm thế “thắng - thua” hay coi việc trở lại đứng lớp là một bước lùi nghề nghiệp.

Nhận diện đúng “xã hội dân sự” để đấu tranh hành vi lợi dụng chống phá Việt Nam

Nhận diện đúng “xã hội dân sự” để đấu tranh hành vi lợi dụng chống phá Việt Nam

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, chuyển đổi số và sự phát triển mạnh mẽ của không gian mạng, thuật ngữ “xã hội dân sự” (XHDS) được nhắc đến ngày càng nhiều. Tuy nhiên, cùng với những giá trị tích cực, một số tổ chức, cá nhân đã lợi dụng danh nghĩa XHDS để thực hiện các hoạt động vi phạm pháp luật, xâm phạm lợi ích quốc gia, dân tộc. Vì vậy, nhận diện đúng bản chất XHDS và các hành vi lợi dụng là yêu cầu cấp thiết, góp phần bảo vệ vững chắc an ninh quốc gia trong tình hình mới.

Gộp 4 chương trình mục tiêu quốc gia để đẩy nhanh tiến độ

Gộp 4 chương trình mục tiêu quốc gia để đẩy nhanh tiến độ

Bên cạnh việc đẩy nhanh hoàn thiện cơ chế, chính sách, phân bổ nguồn lực và thúc đẩy giải ngân, Bộ Tài chính chủ trì xây dựng phương án thống nhất 4 Chương trình mục tiêu quốc gia (CTMTQG) thành 1 CTMTQG tổng thể nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng nguồn lực và tăng cường phân cấp cho địa phương.