Tuy nhiên, từ góc nhìn, cách tiếp cận quản trị phát triển và thực tiễn thành công nổi bật tại "đầu tàu" Quảng Ninh, áp lực này hoàn toàn không phải từ gánh nặng thành tích mà chính là thước đo bản lĩnh, trí tuệ trong quản lý, điều hành của đội ngũ lãnh đạo, quản lý các cấp, cơ hội để đất nước chuyển mình, bứt tốc trong kỷ nguyên vươn mình.
1. Nhìn thẳng vào nguyên nhân áp lực: Không xuất phát từ giao chỉ tiêu quá sức
Các chỉ tiêu tăng trưởng Trung ương đề ra đều dựa trên tính toán khoa học và tiềm năng phát triển của từng địa phương. Áp lực hiện nay không xuất phát từ việc "giao chỉ tiêu quá sức" mà đến từ các "điểm nghẽn" nội tại cùng sự biến động phức tạp của bối cảnh tình hình kinh tế quốc tế, khu vực và trong nước, như:
Sự phân hóa rõ nét giữa các trụ cột kinh tế: Những địa phương duy trì tốc độ bứt phá ngoạn mục như Quảng Ninh (dẫn đầu cả nước với GRDP 9 tháng đạt 12,54%) đều nhờ sở hữu hạ tầng công nghiệp chế biến - chế tạo hoàn thiện và thu hút dòng vốn FDI chất lượng cao. Trái lại, đa số tỉnh, thành còn lại vẫn phụ thuộc lớn vào nông nghiệp, dịch vụ quy mô nhỏ, chịu tác động tiêu cực từ thời tiết, chi phí logistics và sức mua sụt giảm.
Điểm nghẽn về thể chế và tâm lý thi hành công vụ: Tình trạng e ngại, sợ sai, sợ trách nhiệm ở một bộ phận cán bộ vẫn là lực cản phi chính thức nhưng rất nguy hiểm. Tình trạng này làm chậm tiến độ giải ngân vốn đầu tư công, chậm tháo gỡ vướng mắc pháp lý cho các dự án bất động sản và sản xuất kinh doanh.
Dư địa tăng trưởng truyền thống dần chạm trần: Các động lực dựa vào khai thác tài nguyên thô, thâm dụng lao động giá rẻ hay mở rộng đầu tư công diện rộng không còn mang lại hiệu quả đột phá như trước.
2. Bài học khơi thông điểm nghẽn bằng hành động quyết liệt và cam kết trách nhiệm
Thực tiễn điều hành tại Quảng Ninh thời gian qua — địa phương đạt tăng trưởng quý III tới 15,04% và quyết tâm phấn đấu tăng trưởng trên 15% trong quý IV để đạt mục tiêu cả năm trên 13% — chính là minh chứng sinh động cho tư duy "kiến tạo nền tảng, tháo gỡ nghẽn mạch thực tế".
Tư duy Quản lý Truyền thống Tư duy Quản trị Phát triển (Kinh nghiệm Quảng Ninh)
┌────────────────────────────────┐ ┌──────────────────────────────────────────────────┐
│- Chạy theo mục tiêu ngắn hạn │ ────► │- Nhìn thẳng điểm nghẽn, tháo gỡ tận gốc │
│- Giải ngân lấy số lượng │ │- Dùng AI, dữ liệu số quản trị & hạ giá đầu vào │
│- Quản lý theo thủ tục, hồ sơ │ │- Dũng cảm nhận trách nhiệm: "Cắt chức nếu dưới" │
└────────────────────────────────┘ └──────────────────────────────────────────────────┘
A. Dũng cảm tháo gỡ các "vùng xám" thủ tục
Mới đây, phát biểu tại phiên thảo luận tổ của Quốc hội ngày 18/10/2026, Bí thư Thành ủy Quảng Ninh Quản Minh Cường đã thẳng thắn chỉ ra bài học tháo gỡ điểm nghẽn vật liệu xây dựng vốn kéo dài nhiều năm. Bằng việc rà soát kỹ quy định, kiên quyết bác bỏ các quy định hành chính không đúng thẩm quyền và linh hoạt vận dụng quy định chỉ định mỏ vật liệu phục vụ dự án công, Quảng Ninh đã đưa giá đất, đá, sỏi giảm một nửa, giải phóng hàng chục triệu tấn nguyên liệu, làm "hạ nhiệt" chi phí đầu tư cho toàn địa phương.
B. Cam kết, quyết tâm chính trị của người đứng đầu
Ấn tượng và thuyết phục chính là tuyên bố đầy bản lĩnh của Bí thư Thành ủy Quản Minh Cường trước Quốc hội: "Quảng Ninh dứt khoát không thể tăng trưởng dưới 10%, nếu dưới 10% thì cách chức cả Bí thư, Chủ tịch đi".
Đó không phải lời nói “bốc đồng”, mà là lời thề danh dự trước Đảng, cam kết với nhân dân về bản lĩnh, nghị lực vươn tầm của Đảng bộ, các cấp chính quyền, lực lượng vũ trang, cộng đồng doanh nghiệp và nhân dân các dân tộc đất Mỏ. Và một khi những người đứng đầu dám tự đặt mình vào thế "không có đường lùi" - Động lực thúc đẩy toàn bộ hệ thống chính trị sẽ chuyển động với tốc độ và hiệu năng cao nhất.
3. Khung giải pháp trí tuệ & hành động cho các địa phương
Từ lý luận quản trị và bài học thành công của Quảng Ninh, để giải tỏa áp lực tăng trưởng, theo chúng tôi bộ máy lãnh đạo các địa phương cần triển khai đồng bộ, quyết liệt khung giải pháp hành động sắc bén:
| Trụ cột điều hành | Giải pháp then chốt từ thực tiễn | Mục tiêu đầu ra |
|---|---|---|
| Thể chế & Cán bộ | Nâng cao hiệu lực bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm; cá thể hóa trách nhiệm người đứng đầu bằng những cam kết chính trị "đã nói là làm, đã làm là có kết quả" như Quảng Ninh. | Xóa bỏ tâm lý e ngại, trì trệ; kích hoạt tối đa tinh thần cống hiến của bộ máy công vụ. |
| Đồng hành cùng doanh nghiệp | Định kỳ đối thoại thực chất; ứng dụng công nghệ số và AI để đo lường sức chịu tải môi trường; chủ động tháo gỡ các nút thắt về môi trường đầu tư, vốn, giá nguyên vật liệu, PCCC và mặt bằng. | Giảm tối đa chi phí tuân thủ, củng cố niềm tin đầu tư, khôi phục năng lực sản xuất. |
| Cơ cấu lại động lực | Dùng đầu tư công làm "vốn mồi" dẫn dắt hạ tầng liên vùng; phát triển mạnh kinh tế số, công nghiệp chế biến - chế tạo, nông nghiệp công nghệ cao, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn. | Nâng cao năng suất lao động tổng hợp (TFP), mở rộng không gian phát triển mới. |
| Bứt phá Quý IV | Đẩy mạnh kích cầu du lịch, thương mại dịch vụ, tháo gỡ triệt để cho các dự án trọng điểm và dồn lực giải ngân 100% vốn đầu tư công. | "Kéo đỉnh" tăng trưởng những tháng cuối năm, bù đắp thiếu hụt đầu năm. |
Thực tế áp lực tăng trưởng GRDP hai con số, chính là một "phép thử" đối với bản lĩnh, trí tuệ và năng lực điều hành của chính quyền các địa phương.
Bài học từ Quảng Ninh khẳng định một sự thật: Tăng trưởng không đến từ những con số nằm trên giấy hay những quyết nghị suông, mà đến từ tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm của người đứng đầu cấp ủy Đảng và Chính quyền. Đặc biệt khi bộ máy lãnh đạo dám nhìn thẳng vào sự thật, dũng cảm tháo gỡ các điểm nghẽn thể chế, rào cản, luôn sát cánh cùng nhân dân, doanh nghiệp thì áp lực chỉ tiêu tăng trưởng hai con số sẽ biến thành động lực bứt phá mạnh mẽ, nền tảng để các địa phương tự tin thực hiện hóa mục tiêu đưa đất nước phát triển nhanh, giàu mạnh, hùng cường trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, dưới sự lãnh đạo của Đảng.
