Cồn Cỏ - cột mốc chủ quyền giữa trùng khơi

Để “đảo thép” thành “đảo ngọc”

Hy vọng rằng, những khó khăn và tồn tại sẽ được giải quyết, để Cồn Cỏ sớm trở thành “ Hòn đảo văn hóa du lịch” giữa trùng khơi.

Bài cuối: Để “đảo thép” thành “đảo ngọc”

Một thời hào hùng vang vọng mãi

Theo tài liệu lưu trữ tại Huyện đảo Cồn Cỏ, mùa thu năm 1959, trước âm mưu của địch muốn chiếm đảo, một Trung đội 127 ly của Trung đoàn 270 Quân đội nhân dân Việt Nam do Thiếu úy Dương Đức Thiện chỉ huy vượt sóng gió, ra đảo.

Đúng 11h ngày 8-8-1959, lá cờ đỏ sao vàng được cắm lên đảo, một lần nữa khẳng định chủ quyền bất khả xâm phạm của dân tộc ta.

Năm 1965, đế quốc Mỹ đánh phá miền Bắc. Cùng với Vĩnh Linh, Cồn Cỏ đã đi vào lịch sử, trở thành biểu tượng sáng ngời chủ nghĩa anh hùng cách mạng.

Trải qua 1.500 ngày đêm đối mặt với quân thù với khoảng 1.000 trận đánh lớn nhỏ, quân và dân Cồn Cỏ anh hùng đã bắn rơi 48 máy bay; bắn chìm, bắn cháy 17 tàu chiến và hải thuyền quân địch.

Với những thành tích trên, Cồn Cỏ đã vinh dự hai lần được Đảng, Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, cùng nhiều huân, huy chương cao quý khác. Nơi đây cũng đã vinh dự được Bác Hồ kính yêu gửi thư khen ngợi.

Bao năm tháng đã đi qua, nhưng những dấu tích, kỷ vật lịch sử về một thời hào hùng, bảo vệ vững chắc chủ quyền biển đảo của quân và dân đảo Cồn Cỏ vẫn còn đó.

Tại Phòng truyền thống trên tầng 2 – Nhà Văn hóa thanh niên huyện đảo Cồn Cỏ, có vô số bức ảnh, dấu tích thời kỳ kháng chiến cứu quốc của quân và dân trên đảo Cồn Cỏ.

Tấm hình Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Thái Văn A đứng trên đài quan sát bị bom xô nghiêng, hay tấm hình ghi lại khoảnh khắc các anh bộ đội đảo Cồn Cỏ tích cực tăng gia sản xuất, phục vụ chiến đấu, rồi khoảnh khắc về các chiến sĩ phòng không anh dũng chiến đấu bảo vệ đảo Cồn Cỏ v.v... và đặc biệt là những bức thư khen của Bác Hồ được trưng bày trang trọng.

Câu chuyện về anh hùng Thái Văn A – chiến sĩ đài quan sát khi bị thương đã tự mình rút mảnh đạn, tự băng bó quyết không chịu rời trận địa; về chiến sĩ Nguyễn  Hữu Quý giữa lúc bom đạn ngút trời đã bất chấp hiểm nguy, cởi mũ sắt che cho kính ngắm cao xạ 14 ly 5 cùng đồng đội bắn rơi 4 máy bay địch; về sự mưu trí của Đảo trưởng Vũ Kỷ đã chỉ huy pháo mặt đất 85 ly bắn hạ 1 thủy phi cơ và toàn bộ giặc lái của địch... được cô hướng dẫn viên Phan Thị Thùy Trang kể lại một cách truyền cảm. Chúng tôi như sống lại những năm tháng hào hùng một thời của quân, dân đảo Cồn Cỏ.

Để giữ vững Cồn Cỏ - hòn đảo thiêng liêng của Tổ quốc và đạt được những vinh dự cao quý ấy, đã có 30 cán bộ, chiến sĩ bảo vệ đảo và gần 200 chiến sĩ, dân quân trực chiến các xã ven biển thuộc đặc khu Vĩnh Linh (Vĩnh Quang, Vĩnh Thái, Vĩnh Giang và Vĩnh Thạch) vĩnh viễn nằm lại với biển khi tiếp tế cho đảo. Chiến công hiển hách ấy đã đi vào lịch sử như khúc tráng ca bất tử, như một tượng đài anh hùng bất diệt giữa trùng khơi.

Cần đầu tư một cách đồng bộ để Cồn Cỏ trở thành “Đảo Du lịch” hấp dẫn du khách.
Cần đầu tư một cách đồng bộ để Cồn Cỏ trở thành “Đảo Du lịch” hấp dẫn du khách.

Rất gần: “Hòn đảo văn hóa du lịch”!

So với trước đây, Cồn Cỏ giờ đã “thay da, đổi thịt” từng ngày. Từ một hòn đảo luôn “khát” nước ngọt giờ đã khác. Việc đưa vào khai thác và sử dụng có hiệu quả hệ thống bể chứa nước ngọt, thiết bị lọc nước biển, cuộc sống của quân và dân trên đảo đã đổi thay đáng kể.

Anh Nguyễn Văn Thành, Phó Bí thư Huyện ủy, Chủ tịch HĐND Huyện đảo Cồn Cỏ trực tiếp dẫn chúng tôi đi khảo sát hệ thống bể chứa nước ngọt (nước mưa) cùng hệ thống giếng khoan mạch nước ngầm trên đảo. Theo anh Thành, hiện trên đảo có 8 bể chứa nước ngọt cùng 10 giếng nước khoan.

Với số lượng bể chứa như vậy, nhìn chung vào thời điểm hiện tại, cơ bản đã đáp ứng được nhu cầu sử dụng nước ngọt để sinh hoạt của quân, dân trên đảo.

Theo anh Thành, được sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, từ cuối năm 2009, trên đảo đã có một trạm điện chạy dầu Diezel có tổng công suất 132 KVA-0,4 KV với 2 máy công suất 66 KVA.

Từ việc mỗi ngày chỉ phát điện được giờ, đến năm 2015 đã phát điện được 10-15 tiếng và 17 tiếng/ngày vào năm 2016.

Đặc biệt, hiện ngành điện lực đang cho chạy thử nghiệm hệ thống phát điện Diezel hiện đại cung cấp 24/24h. Nhờ đó, đã tạo điều kiện thuận lợi cho sinh hoạt và sản xuất kinh doanh trên địa bàn huyện.

Năm 2004, huyện đảo Cồn Cỏ chính thức được thành lập. 13 năm qua – quãng thời gian tuy chưa hẳn dài song cũng không thể nói là ngắn.

Trong quãng thời gian ấy, với sự quan tâm, tạo điều kiện hỗ trợ của các ngành, các cấp, nơi đây đã có những bước tiến xa về sự phát triển kinh tế - văn hóa – xã hội. Vậy nhưng khi nhìn vào thực tế, dường như những tiềm năng nơi đây vẫn chưa được khai thác hết.

Trong đó, phải kể đến lĩnh vực văn hóa – du lịch. Đánh giá của Huyện đảo Cồn Cỏ cho thấy, màu xanh là màu chủ đạo ở Cồn Cỏ, chiếm gần 80% diện tích trên đảo là rừng tự nhiên với đa dạng hệ sinh thái rừng nhiệt đới.

Thêm vào đó, khu vực biển đảo Cồn Cỏ cũng là nơi hội tụ nhiều loài hải sản, hệ sinh thái điển hình vùng biển nhiệt đới gồm: 224 loài cá biển khơi có giá trị kinh tế cao (tôm hùm, hải sâm, vẹm xanh, điệp), 113 loài san hô cứng, 56 loài rong biển…

Đặc biệt, nơi đây còn có sự xuất hiện của loài cua đá sống được cả dưới nước lẫn trên cạn. Những đặc điểm này đã và đang thực sự thu hút du khách trong và ngoài nước. Và thực tế, Cồn Cỏ cũng đã được quy hoạch trở thành “Đảo Du lịch”.

Chia sẻ với chúng tôi, anh Nguyễn Văn Thành tỏ ra băn khoăn tới những trở ngại khiến Cồn Cỏ chưa thành “đảo ngọc” được vì đến nay, vẫn chưa có tuyến du lịch nào tới Cồn Cỏ, hệ thống vận chuyển khách du lịch đến đảo còn chưa được đưa vào khai thác, sử dụng. Cơ sở hạ tầng còn thiếu, chưa đủ điều kiện phục vụ khách du lịch, đặc biệt là khách quốc tế.

Cũng theo đồng chí Phó Bí thư Huyện ủy, cách đây không lâu, chỉ chưa đầy 2 tuần chạy thử nghiệm tàu cao tốc (50 người/chuyến), số lượt du khách sử dụng chuyến tàu này ra đảo đã lên đến 700 người.

Hy vọng rằng, những băn khoăn trên trong thời gian không xa sẽ có câu trả lời, để Cồn Cỏ sớm trở thành “đảo ngọc” – một “ Hòn đảo văn hóa du lịch” giữa trùng khơi.

Trần Huy

Các tin khác

Sinh kế dưới những tán rừng giữa đại ngàn Trường Sơn đang... mỏng dần

Sinh kế dưới những tán rừng giữa đại ngàn Trường Sơn đang... mỏng dần

Ở nơi đại ngàn Trường Sơn của xã Trường Sơn, tỉnh Quảng Trị vẫn phủ một màu xanh trải dài đến tận chân trời, rừng từ lâu đã trở thành kho sinh kế của đồng bào Bru - Vân Kiều. Từ những sợi mây rừng, giọt mật ong, búp măng đến những chiếc lá thuốc giữa tầng cây cổ thụ…, những sản vật dưới tán rừng đã âm thầm nuôi sống bao thế hệ người dân bản địa.

Bài cuối: Làm thế nào để mở khóa những cửa biển bị bồi lấp?

Bài cuối: Làm thế nào để mở khóa những cửa biển bị bồi lấp?

Những lần khơi thông cửa biển Cửa Việt, Lý Hòa cho thấy nạo vét chỉ có thể giải quyết phần ngọn nếu không đi cùng các giải pháp căn cơ. Khi dòng chảy tự nhiên bị thay đổi, lượng cát bồi lắng vẫn tiếp tục tìm đường trở lại, đẩy các cửa biển vào vòng luẩn quẩn “khơi thông – bồi lấp – khơi thông”.

Bài 1: Luồng biển cạn, con đường mưu sinh bị chặn lại

Bài 1: Luồng biển cạn, con đường mưu sinh bị chặn lại

Từ Cửa Việt đến Lý Hòa, những cửa sông, cửa biển từng là lối ra khơi, nơi kết nối hoạt động khai thác thủy sản, vận tải biển và đời sống cư dân ven biển, đang bị bồi lấp nghiêm trọng. Khi luồng lạch bị thu hẹp, phía sau những doi cát không chỉ là những con tàu mắc cạn, mà còn là sinh kế của hàng nghìn người dân bị ảnh hưởng.

Cồn Cỏ – nơi người sống cùng nhịp thở của biển

Cồn Cỏ – nơi người sống cùng nhịp thở của biển

Giữa vùng biển phía Đông tỉnh Quảng Trị, đảo Cồn Cỏ hiện lên như một chấm xanh giữa trùng khơi. Từ lâu, hòn đảo tiền tiêu này được biết đến như một pháo đài nơi đầu sóng, một địa danh ghi dấu những năm tháng chiến tranh ác liệt. Hôm nay, bên cạnh giá trị về quốc phòng, chủ quyền, Cồn Cỏ đang viết tiếp câu chuyện mới về gìn giữ những giá trị của biển, bảo vệ hệ sinh thái và phát triển hài hòa với thiên nhiên.

Tìm đồng đội, nối những cuộc đoàn viên từ đại ngàn Trường Sơn

Tìm đồng đội, nối những cuộc đoàn viên từ đại ngàn Trường Sơn

Hơn nửa thế kỷ sau ngày đất nước thống nhất, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính liệt sĩ vẫn được các lực lượng chức năng kiên trì thực hiện. Trên những địa bàn từng là chiến trường ác liệt ở phía tây Quảng Trị, cán bộ, chiến sĩ ngày đêm lần tìm từng dấu tích đồng đội. Cùng với đó, lực lượng Công an đẩy mạnh thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ, góp phần nối lại những cuộc đoàn viên còn dang dở sau chiến tranh.

Giữ hồn xưa bên dòng Ô Lâu

Giữ hồn xưa bên dòng Ô Lâu

Giữa miền quê ven sông Ô Lâu, xã Nam Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị, làng cổ Hội Kỳ vẫn còn lưu giữ nhiều ngôi nhà rường hàng trăm năm tuổi – những dấu tích hiếm hoi của một không gian văn hóa xưa cũ còn sót lại. Sau hơn 5 thế kỷ hiện diện, những mái ngói rêu phong, cột kèo gỗ mít sẫm màu thời gian vẫn lặng lẽ đứng đó như một phần ký ức làng quê.

Nỗi đau sau song sắt của người mẹ lầm lỡ

Nỗi đau sau song sắt của người mẹ lầm lỡ

Cơn mưa chuyển mùa bất chợt đổ xuống cao nguyên, những hạt mưa lách qua khung cửa sắt, rơi lộp độp xuống nền xi măng lạnh. Trong góc buồng giam ở Trại tạm giam số 1 Công an tỉnh Lâm Đồng, phạm nhân Huỳnh Thị Thanh Thảo (SN 1985, trú xã Đơn Dương, tỉnh Lâm Đồng) lặng lẽ ngồi nhìn ra khoảng trời xám đục ngoài ô cửa nhỏ.

Hành trình trưởng thành của nữ phạm nhân hưởng chính sách khoan hồng

Hành trình trưởng thành của nữ phạm nhân hưởng chính sách khoan hồng

Biết mình là một trong những phạm nhân đủ điều kiện được hưởng chính sách khoan hồng của Đảng và Nhà nước trong đợt này, nữ phạm nhân Trần Ngọc Minh Anh (SN 2006, trú tại phường Lâm Viên – Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng) đã không giấu được những giọt nước mắt vỡ òa sau quãng thời gian dài sống trong day dứt và ân hận.

Nỗi đau ở Sông Lô và lời cảnh tỉnh không thể chậm trễ

Nỗi đau ở Sông Lô và lời cảnh tỉnh không thể chậm trễ

Chưa bao giờ ở xã Sông Lô, tỉnh Phú Thọ lại có đến nhiều đám tang cùng một lúc như vậy. Có tới 5 gia đình cùng chung một nỗi đau vô tận khi đột ngột mất đi người con trai yêu quý trong buổi chiều định mệnh. Lá vàng tiễn mái đầu xanh, tiếng khóc gọi tên con nghe quá xót xa.

Mạch sống chảy mãi giữa đại ngàn Trường Sơn

Mạch sống chảy mãi giữa đại ngàn Trường Sơn

Tháng 5 về, nắng vàng như rót mật trên những sườn đồi phía Tây TP Đà Nẵng. Giữa màu xanh ngút ngàn của dãy Trường Sơn hùng vĩ, đồng bào các dân tộc lại rộn ràng chuẩn bị cho một ngày lễ đặc biệt trong trái tim mình: Kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026).

Đổi thay, phát triển ở vùng căn cứ cách mạng Vùng Bưng 6 xã

Đổi thay, phát triển ở vùng căn cứ cách mạng Vùng Bưng 6 xã

Vùng Bưng 6 xã vốn là căn cứ cách mạnh gắn liền với những trang sử đấu tranh kiên cường của quân dân ta qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ. Đây không chỉ là căn cứ lưu giữ giá trị lịch sử, truyền thống yêu nước, Vùng Bưng đầy lau sậy, cỏ cây xưa kia nay vươn mình mạnh mẽ với tốc độ phát triển kinh tế, văn hóa, đô thị và công nghiệp.

Linh thiêng nguồn nước giữa đại ngàn

Linh thiêng nguồn nước giữa đại ngàn

Sương sớm còn vương trên những tán rừng già, giăng thành lớp màn mỏng bảng lảng phủ xuống buôn làng. Từng mái nhà dài của người Mnông ở xã Đam Rông 4 (Lâm Đồng) lặng lẽ thức giấc trong tiếng gà rừng gọi sáng, trong mùi khói bếp len qua vách gỗ. Con đường đất đỏ dẫn xuống bến nước diễn ra lễ cúng hôm nay bỗng trở nên rộn ràng khác lạ!

Địa đạo Phú Thọ Hòa, biểu tượng của ý chí kiên cường và nghệ thuật chiến tranh nhân dân

Địa đạo Phú Thọ Hòa, biểu tượng của ý chí kiên cường và nghệ thuật chiến tranh nhân dân

Địa đạo Phú Thọ Hòa là một công trình quân sự trong lòng đất tại phường Phú Thọ Hòa, TP Hồ Chí Minh. Thời kỳ kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, địa đạo Phú Thọ Hòa là điểm trú ngụ của bộ đội chủ lực, được các đơn vị đặc công biệt động của cách mạng dùng làm bàn đạp tấn công vào nội thành Sài Gòn như: Trung đoàn Phạm Hồng Thái, Tiểu đoàn Ngô Gia Tự. Đồng thời, địa đạo cũng là cái nôi đảm bảo cho nhiều cán bộ quân dân chính đảng các cấp về dừng chân hoạt động tại đây.

Cồn Cỏ – mùa gió mới từ một hòn đảo tiền tiêu

Cồn Cỏ – mùa gió mới từ một hòn đảo tiền tiêu

Chỉ hơn một giờ lênh đênh, còn tàu rời biển Cửa Việt (Quảng Trị) đã cặp đảo Cồn Cỏ. Tháng Tư, hòn đảo nhỏ hiện trước mắt chúng tôi xanh thẫm bởi rừng, lấp lánh bởi nắng và mang một vẻ bình yên rất riêng của vùng biển tiền tiêu. Nhưng điều khiến người ta ngạc nhiên không chỉ là vẻ đẹp ấy, mà là cảm giác Cồn Cỏ đang chuyển mình.

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hàng trăm người từng rời quê hương Hà Tĩnh, Nghệ An và nhiều nơi khác với hai bàn tay trắng, bắt đầu từ những ngày làm thuê nhọc nhằn ở vùng đất LangBiang (Lâm Đồng). Hôm nay, chính những con người ấy đã trở thành ông chủ, dựng xây cơ nghiệp vững chắc, góp phần viết nên câu chuyện hồi sinh ấn tượng cho vùng đất này.

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Ở dải đất phía Bắc Quảng Trị, men theo dãy Trường Sơn, những bản làng từng in dấu chiến tranh nay đang dần trở thành điểm đến hấp dẫn. Không còn chỉ là vùng đất của ký ức và chứng tích, nơi đây đang hiện diện trên bản đồ du lịch bằng chính bản sắc riêng – mộc mạc, chân thực và giàu trải nghiệm.

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Sau cơn bão số 10, 11 cuối năm 2025 cuốn trôi mùa màng, nhà cửa, xã Cần Yên (Cao Bằng) đang từng bước hồi sinh. Trên mảnh đất biên cương còn nhiều gian khó, mầm sống đã trở lại, niềm tin được vun bồi từ sự đồng lòng của nhân dân và sự kề vai sát cánh của lực lượng Công an, Biên phòng.

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nằm giữa dòng sông Tiền thơ mộng, cù lao Thới Sơn (thuộc phường Thới Sơn, tỉnh Đồng Tháp) không chỉ được ví như “viên ngọc quý” của du lịch miệt vườn mà còn là nơi lưu giữ nhịp sống chậm rãi, tách biệt với sự hối hả của thời đại số.

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Con đường vào các xã miền núi A Lưới - nằm ở phía Tây thành phố Huế - những ngày cuối năm vẫn còn sương giăng bảng lảng. Núi Trường Sơn đứng trầm mặc, rừng già xanh thẳm, bản làng nép mình bên sườn núi như bao đời nay. Nhưng phía sau vẻ tĩnh lặng ấy là một sự chuyển mình âm thầm mà bền bỉ - bắt đầu từ những con người được bà con gọi bằng cái tên thân thương: Già làng.