Đất học An Truyền

Nhận định về truyền thống nghề của làng Chuồn, ông Nguyễn Văn Mễ, nguyên Chủ tịch UBND tỉnh Thừa Thiên - Huế, nay là Chủ tịch Hội Khuyến học của tỉnh này, nhấn mạnh ý nghĩa của việc “giữ lửa” làng nghề. Đó là ngoài việc xây dựng thương hiệu nghề để trang trải cho cuộc sống, người làng Chuồn còn biết lấy nghề để “nuôi” chữ.

Làng quê An Truyền nằm bên chân sóng phá Tam Giang, thuộc xã Phú An, huyện Phú Vang, Thừa Thiên - Huế; chỉ cách TP Huế chừng 10 cây số. Người ta hay gọi cái tên thân thuộc về ngôi làng này với cái tên gọn hơn là làng Chuồn. “Vì răng tên gọi làng Chuồn/ Bởi vì nơi nớ cá chuồn tuyệt ngon/ Cá kho xơ mít trộn thơm/ Ăn no cành bụng chết cơm mấy nồi…”.

Có người nói, tên làng Chuồn là cách nói tiếng Nôm của làng An Truyền, một ngôi làng cổ có lịch sử hơn 500 năm. Làng Chuồn nổi tiếng với nghề nấu bánh chưng, bánh tét; nấu rượu gạo và món ăn đặc sản bánh xèo cá kình…

Rượu gạo làng Chuồn nổi tiếng đến mức Nhạc sĩ Văn Cao trong một lần rong chơi trên phá Tam Giang và nhâm nhi rượu làng Chuồn ông có nhận xét rằng: “Được!… được!”. 

Người dân làng Chuồn rất tự hào khi lan truyền câu chuyện “danh trấn giang hồ” thẩm định rượu Văn Cao đã chấm được cái mùi vị của rượu làng Chuồn. Cho nên khi nhắc đến làng An Truyền là người ta nghĩ đến rượu làng Chuồn, bánh tét làng Chuồn, bánh xèo cá kình làng Chuồn…

Nhận định về truyền thống nghề của làng Chuồn, ông Nguyễn Văn Mễ, nguyên Chủ tịch UBND tỉnh Thừa Thiên - Huế, nay là Chủ tịch Hội Khuyến học của tỉnh này, nhấn mạnh ý nghĩa của việc “giữ lửa” làng nghề. Đó là ngoài việc xây dựng thương hiệu nghề để trang trải cho cuộc sống, người làng Chuồn còn biết lấy nghề để “nuôi” chữ.

“Nuôi” chữ được chứng minh là nhiều gia đình tuy cuộc sống còn nghèo, nhưng rất coi trọng việc chăm lo chuyện học hành cho con cái đến nơi đến chốn. Nhờ vậy mà An Truyền nổi danh là miền đất học. Hằng năm, vào mùa thi đại học, hay lễ tốt nghiệp ra trường. làng luôn tạo ra “cơn sốt mùa thi”.

Hiệu trưởng Trường Quốc học Huế trao thưởng cho tân sinh viên tại làng An Truyền.
Hiệu trưởng Trường Quốc học Huế trao thưởng cho tân sinh viên tại làng An Truyền.

Năm 2013, làng Chuồn có 32 em đỗ vào các trường đại học; năm 2014, có 40 em; năm 2015, 45 em dự thi đại học đỗ 100%; năm nay làng có 35 em đi thi thì có 32 đỗ vào các trường đại học, trong đó có Á khoa Đại học Ngoại ngữ Huế Huỳnh Thị Ngọc Diệp và nhiều em đỗ vào Trường Đại học Y Dược Huế...

Lệ thường, vào độ Thu tế hằng năm tại đình làng An Truyền, một buổi lễ long trọng do Hội Đồng hương và Hội Khuyến học của làng tổ chức nhằm tôn vinh và phát thưởng cho các em có thành tích trong học tập và thi cử.

Những ngày đầu tháng 9-2016 này, làng Chuồn vui như có hội. Đường làng, ngõ xóm rợp cờ hoa đón chào 32 tân sinh viên và đặc biệt là vinh danh chúc mừng Nhà vô địch Olympia Hồ Đắc Thanh Chương, quê xóm 6 An Truyền về bái Tổ.

Ông Đoàn Văn Lót, năm nay đã qua tuổi 80, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Khuyến học của làng Chuồn, tự hào về thành tích học tập của con em trong làng, hồ hởi cho biết: “Làng có 7 họ, lưu danh sử sách với câu truyền rằng họ Hồ làm quan; họ Đoàn khởi nghĩa. Năm Tự Đức thứ 23 (1870), người đầu tiên của làng này đỗ cử nhân làm quan Tri phủ ở Ninh Giang, Hải Dương là ông Hồ Đắc Tuấn.

Năm 1884, con ông Tuấn là Hồ Đắc Trung đỗ cử nhân, năm đầu của Vua Kiến Phúc; ông làm quan đến chức Thượng thư được thăng Đông Các Đại Học Sỹ. Làng Chuồn cũng là nơi có nhiều trí thức yêu nước xuất thân Nho học đã trở thành những cây đại thụ trong nền Y học Việt Nam, như Tiến sỹ (TS) Dược khoa Hồ Đắc Ân; Giáo sư, TS, bác sỹ Hồ Đắc Di; TS Luật khoa Hồ Đắc Diềm; Sư bà Thích Nữ Diệu Không… Sức ảnh hưởng đó được lan toả cho các thế hệ đời sau noi gương ông cha gắng sức học hành.

Ông Võ Đại Đề, Chủ tịch Hội Đồng hương, cũng là Chủ tịch Hội Khuyến học làng Chuồn, trải lòng rằng, xuất phát từ vùng đất hiếu học nổi tiếng từ thời cha ông, thế hệ con em của làng dù công tác, học tập; hay sinh sống ở đâu cũng luôn hướng về quê hương, chăm lo việc họ hàng, góp sức xây dựng quê hương yêu dấu.

Từ truyền thống đó ngay sau giải phóng, An Truyền sớm thành lập hội đồng hương với mục đích hướng về cội nguồn đoàn kết giúp đỡ nhau bằng những việc làm tình nghĩa, chăm lo cho người nghèo, người già neo đơn, trẻ em tàn tật ở địa phương.

Một thời gian đã làm được một số việc; nhưng rồi những năm khó khăn về kinh tế, hoạt động của hội như có vẻ rời rạc, ít mang lại hiệu quả. Đó là những năm 80, ai cũng loay hoay với cuộc sống trước bộn bề khó khăn.

Sau này, khi đất nước chuyển mình đổi mới, làng quê An Truyền dần có những đổi thay. Từ một làng quê nghèo, dân làng biết dựa vào các nghề truyền thống, tạo được thương hiệu; đáng chú ý là nghề gói bánh tét. Cứ vào độ tháng Chạp, cả làng thức đêm để nấu bánh. Bánh tét làng Chuồn theo chân những cô gái mang đi tiêu thụ từ TP Huế đến các tỉnh bạn Quảng Bình, Quảng Trị, TP Đà Nẵng… mang lại nguồn thu nhập đáng kể cho người dân quê. Ngoài ra, bà con còn có nghề làm bánh khoái cá kình; làm tranh trướng, liễn và nấu rượu.

Ban đầu là nấu thủ công. Đến nay, sự có mặt của cơ sở sản xuất và chế biến rượu truyền thống đã làm phong phú thêm cho đặc sản địa phương. Nó không chỉ tăng giá trị thương hiệu mà còn giúp cho người dân có điều kiện phát triển kinh tế tốt hơn…

Theo ông Đề, nhờ kinh tế phát triển, đời sống người dân ổn định, hoạt động của Hội Đồng hương và Hội Khuyến học, khuyến tài có điều kiện hoạt động trở lại. Được sự quan tâm của Đảng uỷ, chính quyền xã, Hội Đồng hương đã tiến hành kiện toàn Hội Khuyến học, khuyến tài; sáng lập thêm Câu lạc bộ Sinh viên An Truyền, với những người tâm huyết, nhiệt tình trong hoạt động khuyến học.

Hội và Câu lạc bộ Sinh viên nắm chắc chuyện học hành của con em trong làng; kịp thời giúp đỡ, tạo điều kiện cho các em trong học tập, thi cử. Hoạt động vinh danh sinh viên được tổ chức hằng năm có tác động mạnh mẽ đến phong trào thi đua học tập trong các khối lớp...

Tại đình làng An Truyền, đã diễn ra nhiều buổi lễ biểu dương khen thưởng các học sinh, sinh viên xuất sắc trước bà con trong làng. Như em Đoàn Quốc Hoài Nam đoạt giải nhì trong kỳ thi Olympic Hoá học Quốc tế 2014, khi em đang còn học lớp 12 chuyên Hoá, Trường Quốc học; em Tôn Thất Ái Đăng lớp 12 chuyên Lý, Trường Quốc học đoạt giải nhì môn Vật lý cấp Quốc gia (không có giải nhất); em Hồ Đắc Thanh Chương đoạt Huy chương Vàng giải Toán trên Internet; em Hồ Thị Mỹ Hương tốt nghiệp thủ khoa Trường Đại học Ngoại ngữ Huế; em Võ Thị Kim Thảo hai lần đoạt thủ khoa, Khoa Quốc tế Trường Đại học Ngoại ngữ Huế và bảo vệ thành công đề cương nghiên cứu luận án tiến sỹ khi vừa tròn 22 tuổi...

Người xưa có câu “Một miếng giữa làng bằng sàng xó  bếp”, chính những buổi biểu dương, khen thưởng cho con em có thành tích tốt trong học tập, Hội Khuyến học làng An Truyền đã “tiếp lửa” thắp sáng truyền thống tốt đẹp ở làng quê để đến bây giờ khi nhắc đến làng Chuồn, hay An Truyền là nhiều người nghĩ ngay đến ngôi làng hiếu học…

Chiến Hữu

Các tin khác

Đồng hành với người dân gỡ khó từ cơ sở

Đồng hành với người dân gỡ khó từ cơ sở

Ở những địa bàn rộng lớn và rất đặc thù như miền Trung, phóng viên thường trú là cầu nối đưa thông tin từ cơ sở đến tòa soạn nhanh, chính xác và khách quan. Gần dân để nghe, đi sâu thực tế để hiểu, kiểm chứng để phản ánh đúng những vấn đề người dân quan tâm – đó cũng là cách phóng viên Báo Công an nhân dân (CAND) đưa tiếng nói cơ sở đến bạn đọc, đồng thời góp phần giúp cơ quan chức năng kịp thời nhận diện và hành động.

Dấu ấn đơn vị Cảnh sát gìn giữ hoà bình đầu tiên của Việt Nam

Dấu ấn đơn vị Cảnh sát gìn giữ hoà bình đầu tiên của Việt Nam

Chúng tôi có mặt tại Đơn vị Cảnh sát gìn giữ hoà bình (GGHB) số 1, Bộ Công an đóng tại Trung tâm Đào tạo và Phát triển năng lực GGHB, ở xã Hoàng Hoa Thám, Hưng Yên vào một ngày nắng lửa, khi cả đơn vị tổ chức diễn tập thực chiến chào đón Đoàn Tư lệnh Cảnh sát Liên hợp quốc (LHQ) đến thăm và làm việc. Cảm nhận rõ nhất là dấu ấn của một đơn vị trẻ, năng động, mang theo khát khao thực hiện sứ mệnh GGHB LHQ tại các địa bàn xa Tổ quốc.

Một lần đến Trường Sa…

Một lần đến Trường Sa…

Tôi đã đăng ký đi Trường Sa không chỉ một lần. Mỗi khi nghe tin có đoàn công tác chuẩn bị ra đảo, tôi lại đăng ký. Nhưng rồi vì nhiều lý do, tôi vẫn chưa thực hiện được ước nguyện. Có lúc tưởng như đã đến lượt mình, cuối cùng lại lỡ hẹn.

Từ “người đưa tin” đến nhiệm vụ quốc tế cao cả

Từ “người đưa tin” đến nhiệm vụ quốc tế cao cả

Từ những bản tin đầu tiên với không ít va vấp, nghề báo đã đưa tôi đến Trường Sa, Làng Nủ, những sự kiện trọng đại của đất nước và rồi tới hiện trường động đất cách quê hương nửa vòng trái đất. Mỗi chuyến đi cho tôi thêm một cách hiểu về hai chữ “đưa tin”.

Nghề báo đã cho tôi gặp những người thầy “đặc biệt”

Nghề báo đã cho tôi gặp những người thầy “đặc biệt”

26 năm gắn bó với Báo CAND (tờ báo mà chúng tôi coi như ngôi nhà thứ hai và là một phần cuộc đời của mình) thì có tới 24 năm tôi là phóng viên theo dõi mảng giáo dục và đào tạo. Và đến bây giờ, tôi vẫn luôn thầm cảm ơn một cơ duyên may mắn vô hình nào đó đã đưa tôi đến với giáo dục, cho tôi cơ hội được đóng góp một phần nhỏ bé của mình trong sự nghiệp giáo dục - đào tạo nước nhà.

Chút kỷ niệm về chuyến xuất ngoại “vô tiền khoáng hậu”

Chút kỷ niệm về chuyến xuất ngoại “vô tiền khoáng hậu”

Trong đời làm báo của mình - đặc biệt là gần 30 năm làm báo Công an nhân dân và An ninh thế giới - tôi đã đi công tác không biết bao nhiêu chuyến và riêng đi nước ngoài cũng phải gần 25 chuyến. Nhưng có một chuyến đi “vô tiền khoáng hậu”, đó là chuyến đi sang Pakistan vào trung tuần tháng 10 năm 2001.
Và lý thú nhất trong chuyến đi này là chuyện tôi và cuốn Kinh Koran.

Lắng nghe dân nói, làm đến cùng việc dân cần…

Lắng nghe dân nói, làm đến cùng việc dân cần…

Có những bài báo “khép lại” sau khi đăng tải nhưng hành trình tạo chuyển biến trong đời sống từ bài báo ấy chỉ mới bắt đầu. Tại Lâm Đồng, từ những đồi thông bị “xẻ thịt” đến những khu dân cư bị bủa vây bởi ô nhiễm được phản ánh trên Báo Công an nhân dân đã góp phần thúc đẩy cơ quan chức năng vào cuộc, kịp thời chấn chỉnh, xử lý dứt điểm vi phạm, góp phần bảo đảm an ninh, trật tự, bảo vệ cuộc sống bình yên cho nhân dân.

Cần “dẹp” những trò nhảy múa quái dị ở công viên Lãm Làng

Cần “dẹp” những trò nhảy múa quái dị ở công viên Lãm Làng

Để công viên Lãm Làng thực sự trở lại đúng chức năng là không gian sinh hoạt cộng đồng, vui chơi, giải trí lành mạnh, chính quyền địa phương và các lực lượng chức năng cần sớm vào cuộc, kiểm tra, chấn chỉnh và xử lý nghiêm những hành vi gây mất an ninh, trật tự, gây ô nhiễm tiếng ồn, chiếm dụng không gian công cộng trái quy định.

Chuyện “rèn binh” chó nghiệp vụ của Cảnh vệ miền Nam

Chuyện “rèn binh” chó nghiệp vụ của Cảnh vệ miền Nam

Ít xuất hiện trước công chúng, nhưng công tác bảo vệ các sự kiện chính trị, văn hóa quan trọng diễn ra hay các chuyến công tác của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, khách quốc tế đến khu vực phía Nam, những chú chó nghiệp vụ của Phòng Cảnh vệ miền Nam (Bộ Tư lệnh Cảnh vệ) luôn sát cánh cùng cán bộ, chiến sĩ, trở thành “mắt thần”, “lá chắn” bảo đảm an ninh, an toàn tuyệt đối.

Xóa vùng lõm sóng ở Lạng Sơn: Đưa kết nối đến những bản làng biệt lập

Xóa vùng lõm sóng ở Lạng Sơn: Đưa kết nối đến những bản làng biệt lập

Từ bản Lân Đặt biệt lập giữa núi rừng, nơi người dân vừa trải qua nhiều tháng bị nước lũ chia cắt, đến những tuyến cáp đang được triển khai tại Tràng Định, hành trình xóa vùng lõm sóng di động ở Lạng Sơn đang được thực hiện bằng quyết tâm của Viettel, sự vào cuộc của bộ đội và sự đồng lòng của chính quyền, nhân dân. Không chỉ đưa sóng 4G đến những nơi còn thiếu kết nối, chương trình còn mở rộng cơ hội tiếp cận thông tin, dịch vụ số, góp phần phát triển kinh tế - xã hội và củng cố quốc phòng, an ninh trên địa bàn biên giới.

Ngăn tội phạm từ những biểu hiện lệch chuẩn trong thanh thiếu niên

Ngăn tội phạm từ những biểu hiện lệch chuẩn trong thanh thiếu niên

Trước tình trạng vi phạm pháp luật trong học sinh, thanh thiếu niên (HS, TTN) còn diễn biến phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tội phạm, Công an TP Hải Phòng đã triển khai nhiệm vụ, giải pháp phòng ngừa, đấu tranh, xử lý tội phạm và vi phạm pháp luật trong HS, TTN, người thất nghiệp trên địa bàn. Trong đó đánh giá thực trạng, nhận diện nguyên nhân, đề ra giải pháp nhằm chủ động phòng ngừa từ sớm, từ cơ sở, không để những biểu hiện lệch chuẩn trở thành mầm mống tội phạm.

Những lá đơn từ tuổi mười tám

Những lá đơn từ tuổi mười tám

Có những chàng trai vừa rời ghế nhà trường đã tìm đến Công an xã để tìm hiểu về tiêu chuẩn, điều kiện thực hiện nghĩa vụ Công an nhân dân (CAND). Sau khi cân nhắc, họ viết đơn tình nguyện, mong muốn được rèn luyện trong môi trường kỷ luật, thử sức và trưởng thành qua những năm tháng thực hiện nghĩa vụ. Đằng sau mỗi lá đơn là những khát vọng của tuổi trẻ, cùng mong muốn được góp sức mình cho quê hương.

Người dân Hà Tĩnh đồng thuận giao nộp hàng trăm khẩu súng

Người dân Hà Tĩnh đồng thuận giao nộp hàng trăm khẩu súng

Thông qua công tác tuyên truyền, vận động kết hợp tổ chức nhiều hình thức linh hoạt, sáng tạo, lực lượng Công an xã, phường tại Hà Tĩnh đã vận động người dân trên địa bàn giao nộp hàng trăm khẩu súng cùng nhiều công cụ hỗ trợ, vật liệu nổ các loại.

Một sinh kế, một cơ hội làm lại cuộc đời

Một sinh kế, một cơ hội làm lại cuộc đời

Sau cai nghiện, điều khó nhất với nhiều người không chỉ là tránh xa ma túy mà còn là bắt đầu lại cuộc sống. Từ rà soát, quản lý, giáo dục đến kết nối vay vốn, học nghề, tìm việc làm, Công an các đơn vị, địa phương ở Hải Phòng đang cùng chính quyền, ngân hàng và các đoàn thể tạo thêm những “điểm tựa” để người sau cai có thể tự đứng lên bằng chính sức lao động của mình.

45 ngày đêm quyết liệt làm sạch ma túy tại Đà Nẵng

45 ngày đêm quyết liệt làm sạch ma túy tại Đà Nẵng

Không để ma túy có khoảng trống len vào địa bàn, suốt 45 ngày đêm, Công an TP Đà Nẵng đồng loạt tổng rà soát từ khu dân cư, chung cư, nhà trọ, cơ sở lưu trú đến chợ đầu mối, bến xe và những địa bàn tiềm ẩn nguy cơ. Với phương châm “đi từng nhà, rà từng người”, mỗi cuộc kiểm tra không chỉ để phát hiện, xử lý mà còn mở ra những đầu mối truy xét, đấu tranh, làm sạch địa bàn. 45 ngày đêm khép lại, yêu cầu “làm sạch để giữ sạch” tiếp tục được đặt ra thường xuyên, hướng tới mục tiêu xây dựng TP Đà Nẵng không ma túy.

Điểm tựa của những đứa trẻ bị bỏ rơi

Điểm tựa của những đứa trẻ bị bỏ rơi

10 năm qua, những đứa trẻ đang được nuôi dưỡng tại Trung tâm Từ thiện xã hội chùa Hồi Long, xã Hoằng Thanh, tỉnh Thanh Hóa vẫn gọi sư cô Thích Đàm Ngoan là mẹ. Từ những đứa trẻ đỏ hỏn bị bỏ lại bên cổng chùa đến những em nhỏ lớn lên dưới mái nhà Hồi Long, sư cô đã dành phần lớn thời gian, công sức và tình yêu thương để các em có một tuổi thơ bình thường như bao đứa trẻ khác.

Tuyến đường giữa đại ngàn Trường Sơn đánh thức miền Tây Quảng Trị

Tuyến đường giữa đại ngàn Trường Sơn đánh thức miền Tây Quảng Trị

Hơn hai thập kỷ sau khi được mở tuyến, đường Hồ Chí Minh nhánh Tây từ Phong Nha đến Khe Sanh đã trở thành một trục giao thông quan trọng xuyên qua miền Tây Quảng Trị. Tuyến đường đi qua những vùng núi rừng hiểm trở, kết nối các bản làng với miền xuôi, tạo thuận lợi cho người dân đi lại, giao thương và từng bước thay đổi sinh kế.

Nẻo thiện tìm về

Nẻo thiện tìm về

Giúp đỡ người dân đi qua đường khi gặp mưa lũ, không nhận tiền “bồi dưỡng” của đối tượng khai thác gỗ trái phép, không quản thời gian, không nề hà công việc, có lệnh triệu tập là lên đường, đó là bản tính của Nguyễn Quốc Duy - Tổ trưởng Tổ an ninh trật tự (ANTT) thôn Mỹ Thạnh, xã Hàm Thạnh, tỉnh Lâm Đồng.

Ngăn chặn vấn nạn săn bắt chim di cư

Ngăn chặn vấn nạn săn bắt chim di cư

Để ngăn ngừa hành vi đặt bẫy, giăng lưới săn bắt động vật hoang dã (chim trời) mùa di cư, lực lượng Công an cơ sở ở các xã ven biển tỉnh Hà Tĩnh đã đồng loạt triển khai nhiều biện pháp thu gom, phá huỷ các bẫy chim trái phép đến bắt giữ, xử lý những trường hợp săn bắt, tiêu thụ động vật hoang dã trái phép.