Chuyện quanh tượng đài đầu tiên về "Người anh hùng trong lửa đỏ"

Không phải ngẫu nhiên mà nhiều người dân trân quý, ví Cảnh sát PCCC là "anh hùng trong lửa đỏ" và mong muốn dựng tượng đài vinh danh chiến sĩ PCCC hành động dũng cảm. Để cứu hàng trăm nghìn người khỏi các tai nạn, sự cố, và dập tắt đám cháy không lây lan, nhiều chiến sĩ Cảnh sát PCCC xả thân quên mình, không ngại nguy hiểm, thậm chí hy sinh tính mạng…

Những ngày cuối năm 2019, tại kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa XIV, sau khi nghe báo cáo của đoàn giám sát tối cao của Quốc hội về "Việc thực hiện chính sách, pháp luật về phòng cháy, chữa cháy giai đoạn 2014-2018", Quốc hội đã dành một ngày thảo luận về công tác phòng cháy, chữa cháy. Trong thảo luận, có đại biểu đã nêu vấn đề cần phải dựng tượng đài để tôn vinh những người lính Phòng cháy chữa cháy (PCCC) đã hi sinh quên mình vì sự bình yên của xã hội. Dư luận xã hội cũng có nhiều thông tin nhưng đa phần người dân cũng đồng tình với ý kiến của đại biểu Quốc hội.

Không phải ngẫu nhiên mà nhiều người dân trân quý, ví Cảnh sát PCCC là "anh hùng trong lửa đỏ" và mong muốn dựng tượng đài vinh danh chiến sĩ PCCC hành động dũng cảm. Để cứu hàng trăm nghìn người khỏi các tai nạn, sự cố, và dập tắt đám cháy không lây lan, nhiều chiến sĩ Cảnh sát PCCC xả thân quên mình, không ngại nguy hiểm, thậm chí hy sinh tính mạng…

Tượng đài lính chữa cháy đầu tiên ở Việt Nam.
Tượng đài lính chữa cháy đầu tiên ở Việt Nam.

Những hành động, những việc làm cụ thể xuất phát từ tấm lòng yêu nghề, bất chấp hiểm nguy sẵn sàng lao vào cứu người, cứu tài sản của những chiến sĩ Cảnh sát PCCC đã tạo nên những khoảnh khắc đẹp trong lòng dân. Đó là hình ảnh người chiến sĩ chữa cháy với bàn tay bị bỏng nặng trong khi làm nhiệm vụ tại đám cháy chung cư Carina, TP Hồ Chí Minh vào năm 2018 khi được nhà báo Lệ Quyên chia sẻ, đã mang đến cảm xúc mãnh liệt đối với người xem.

Đó là sự hy sinh của chiến sĩ PCCC, hình ảnh Thượng úy Phạm Phi Long, CATP Hồ Chí Minh, chỉ còn hơn 1 tháng nữa là vợ anh hạ sinh lần thứ 2, nhưng người cha trẻ ấy chưa kịp đón con gái chào đời thì đã hy sinh khi làm nhiệm vụ. Đó là hình ảnh những chiến sĩ cứu nạn cứu hộ (CNCH) dầm mình cả đêm dưới dòng nước xiết trong vụ chìm tàu Dìn Ký… và còn biết bao hình ảnh đẹp khác của người chiến sĩ Cảnh sát PCCC&CNCH in đậm trong ký ức và trở thành tượng đài bất tử trong lòng dân.

 Theo thống kê của Cục Cảnh sát PCCC&CNCH, từ năm 2014 đến nay đã có 7 cán bộ, chiến sĩ Cảnh sát PCCC hy sinh, hàng chục người bị thương trong cuộc chiến chống giặc lửa.

Câu chuyện về dựng tượng đài người chiến sĩ chữa cháy trên thế giới đã có từ lâu nhưng ở Việt Nam là hoàn toàn mới. Ở các nước phát triển, chúng ta dễ dàng bắt gặp những tượng đài lính chữa cháy rất hoành tráng được đặt ở nhiều nơi.

Trong khi nhiều người đang bàn luận về việc dựng tượng đài người lính chữa cháy thì trước đó đã có một bức tượng người chiến sĩ chữa cháy được đặt trang trọng tại cổng trường Đại học PCCC (số 243 đường Khuất Duy Tiến, phường Nhân Chính, quận Thanh Xuân, Hà Nội). Đây có thể là tượng đài người chiến sĩ chữa cháy đầu tiên ở Việt Nam. Mặc dù bức tượng còn rất khiêm nhường, đặt ở nơi được coi là chiếc nôi của lực lượng PCCC Việt Nam trong thời gian chưa lâu nhưng nó đã chiếm được cảm tình của người dân và là niềm tự hào của các thế hệ học viên Đại học PCCC. Song điều ít người biết đến là bức tượng được dựng như thế nào? Và ai là người đưa ra ý tưởng xây dựng bức tượng thì càng ít người biết.

Bức tượng mô phỏng người chiến sĩ chữa cháy tay trái ôm một cháu bé, tay phải xách bình chữa cháy đang vượt qua vòng lửa hung dữ vây hãm, nét mặt cương nghị và ánh mắt nhân hậu. Tượng được làm bằng chất liệu đá cẩm thạch (Marble) màu trắng muối (loại đá được khai thác ở vùng núi Quỳ Hợp, Nghệ An). Tượng có chiều cao 2,2m, nặng 1,5 tấn được đặt cạnh biển tên trụ sở Trường Đại học PCCC, trọng lượng khoảng 5 tấn.

Mặt sau của biển tên trụ sở Trường Đại học PCCC được trích dẫn lời của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng: "Cái còn mãi với thời gian là danh dự. Còn vật chất chỉ là phù vân". Bức tượng được đặt ở một không gian thoáng, ngay cổng chính Trường Đại học PCCC để nhiều người có thể quan sát. Biển tên trụ sở Trường Đại học PCCC không còn đơn thuần là chỉ dẫn về mặt địa lý mà nó đã cùng bức tượng đài người chiến sĩ chữa cháy tạo nên một giá trị nhân văn cao cả, tôn vinh nghề PCCC và đạo đức con người. Hàng ngày, cán bộ, giáo viên, công nhân viên, học viên Trường Đại học PCCC qua lại khu vực cổng trường đều có chung một niềm tự hào về nghề nghiệp PCCC&CNCH.

Các thầy cô giáo Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy.
Các thầy cô giáo Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy.

Bức tượng được xây dựng từ ý tưởng của Thiếu tướng Lê Quang Bốn. Khi được Bộ trưởng Bộ Công an ký quyết định bổ nhiệm Hiệu trưởng Trường Đại học PCCC, Thiếu tướng Lê Quang Bốn luôn trăn trở là làm thế nào để đẩy mạnh, tạo ra bước đột phá trong công tác đào tạo nguồn nhân lực làm công tác PCCC đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong bối cảnh tình hình mới.

Sau nhiều đêm trăn trở, ông nghĩ việc đầu tiên là phải tạo được động lực cho cán bộ, giáo viên, công nhân viên và học viên. Muốn làm được điều đó, trước hết phải tạo ra một môi trường làm việc đảm bảo cả về cơ sở vật chất và tinh thần. Đối với một nhà trường, phải tạo ra được một không gian mô phạm, môi trường sư phạm có tính giáo dục cao. Trong đó việc giáo dục truyền thống, giáo dục ý thức nghề nghiệp, giáo dục đạo đức cho học viên được đặt lên hàng đầu.

Với phong cách suy nghĩ thấu đáo, nói đi đôi với làm, Thiếu tướng Lê Quang Bốn triển khai ngay việc đảm bảo các điều kiện cho cán bộ, giáo viên, học viên công tác và học tập ở cả 3 cơ sở của nhà trường. Cùng với việc cải tạo, sửa chữa, nâng cấp các phòng làm việc, giảng đường, thư viện, ký túc xá… ý tưởng xây dựng một tượng đài người chiến sĩ chữa cháy để giáo dục lòng tự hào nghề nghiệp cho cán bộ, giáo viên, học viên được hình thành.

Lúc đầu khi đưa ra ý tưởng xây dựng tượng đài cũng có nhiều ý kiến khác nhau, song với sự bàn bạc kỹ lưỡng trong tập thể Ban Thường vụ, Ban Giám hiệu, quyết tâm xây dựng tượng đài được triển khai thành hiện thực. Việc tìm hình mẫu, thiết kế tượng được triển khai ngay sau đó. Bức tượng được mô phỏng theo bức phù điêu gốm sứ đã được nhà tạo hình Lê Minh Sơn, hội viên Hội nghệ sĩ tạo hình Việt Nam thiết kế từ những năm 1980, hiện đang được đặt tại khuôn viên Ký túc xá Đại học PCCC.

Một trong những vấn đề khó khăn là kinh phí xây dựng. Trong điều kiện hiện nay, việc sử dụng kinh phí từ nguồn ngân sách nhà nước để xây dựng tượng đài là điều không thể. Rất may, khi ý tưởng xây dựng tượng đài được nêu ra, có rất nhiều nhà hảo tâm tán đồng và sẵn sàng tài trợ. Cho đến lúc này, việc xây dựng tượng đài đã trở thành hiện thực. Sau hơn 5 tháng thi công, các nghệ nhân làng nghề đá Ninh Vân (Ninh Bình) đã hoàn thành tác phẩm đúng vào dịp kỷ niệm 71 năm lực lượng CAND học tập và thực hiện 6 điều Bác Hồ dạy (11/3/1948-11/3/2019).

Mặc dù bức tượng đài người lính chữa cháy còn ở mức khiêm nhường, chưa thực sự xứng tầm để tôn vinh sự vất vả, nguy hiểm và hi sinh của một nghề đặc thù nhưng cũng là dấu ấn góp phần động viên lực lượng Cảnh sát PCCC và cứu nạn cứu hộ Việt Nam.

Đó cũng là nguồn động viên cán bộ, giáo viên, công nhân viên, học viên Trường Đại học PCCC đoàn kết, thi đua dạy tốt, học tốt, phục vụ tốt, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực làm công tác PCCC&CNCH cho đất nước.

Nguyễn Bùi An Lê

Các tin khác

Chuỗi sự kiện "Tổ quốc bình yên": Hành trình 80 năm qua lăng kính nghệ thuật

Chuỗi sự kiện "Tổ quốc bình yên": Hành trình 80 năm qua lăng kính nghệ thuật

Chuỗi sự kiện "Tổ quốc bình yên" tại Thủ đô Hà Nội diễn ra từ ngày 9 đến 12/7/2026 do Bộ Công an phối hợp với UBND TP Hà Nội tổ chức nhân kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng An ninh nhân dân (12/7/1946 - 12/7/2026) đã thành công rực rỡ, để lại nhiều ấn tượng tốt đẹp trong lòng khán giả và du khách Thủ đô.

Mạch nguồn tri ân trong tâm thức người Việt

Mạch nguồn tri ân trong tâm thức người Việt

“Chiến dịch 500 ngày đêm” đưa các liệt sĩ trở về không chỉ là một đề án hành chính hay chỉ tiêu quy tập, mà đó là bản tuyên ngôn bằng hành động của một dân tộc chưa bao giờ quên giá trị của sự hy sinh. Đó là mạch nguồn tri ân bền bỉ, chảy từ quá khứ hào hùng qua hiện tại trách nhiệm và hướng tới tương lai nhân văn. Trong dòng chảy ấy, văn hóa tri ân không chỉ là đạo lý, mà đã trở thành sức mạnh nội sinh, định hình nên cốt cách và bản sắc độc bản của con người Việt Nam.

Trung tá Công an nhập vai “Những người con của nhân dân”

Trung tá Công an nhập vai “Những người con của nhân dân”

Trong dịp kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống CAND (19/8/1945 – 19/8/2025), đông đảo khán giả được thưởng thức những thước phim tài liệu chân thực, xúc động về cố Bộ trưởng Bộ Công an Trần Quốc Hoàn qua hai bộ phim “Người công an cách mạng” và “Những người con của nhân dân”. Nhưng ít ai biết rằng, người vinh dự đảm nhiệm vai Bộ trưởng đầu tiên của ngành Công an là một cán bộ Công an “xịn” nhưng “ngoại đạo” với diễn xuất.

Huyền thoại viết bằng máu của nữ chiến sĩ an ninh

Huyền thoại viết bằng máu của nữ chiến sĩ an ninh

Trong những trang sử vàng của lực lượng An ninh nhân dân 80 năm qua, có những huyền thoại được viết bằng máu và lòng trung kiên. Nữ anh hùng liệt sĩ Bùi Thị Cúc (tức Trần Thị Lan) là một biểu tượng bất tử như thế. Phía sau chiến công lẫy lừng là câu chuyện bi tráng về lòng quả cảm và khí tiết kiên trung của nữ chiến sĩ anh hùng đất Hưng Yên.

"30 ngày nước rút" của Thượng úy Đỗ Văn Linh

"30 ngày nước rút" của Thượng úy Đỗ Văn Linh

Từ những video chia sẻ kiến thức miễn phí trên mạng xã hội đến cộng đồng học tập với hơn 300.000 người theo dõi, hành trình của Thượng úy Đỗ Văn Linh đã góp phần mở rộng cơ hội tiếp cận tri thức cho hàng nghìn học sinh trên cả nước.

Khát vọng bình yên từ thao trường rực lửa

Khát vọng bình yên từ thao trường rực lửa

Khi mỗi chiến sĩ CAND mang trong mình khát vọng bình yên của Nhân dân làm mục tiêu chiến đấu, thì thao trường dù có khắc nghiệt đến đâu cũng trở thành mảnh đất tâm hồn xanh tươi, nơi ươm mầm cho những chiến công thầm lặng.

Vị đại tá ở Chiến khu R

Vị đại tá ở Chiến khu R

Trong chuyến công tác đầu tháng 5/2026 tìm tư liệu về truyền thống Phòng Cảnh vệ miền Nam (Bộ Tư lệnh Cảnh vệ), tôi có may mắn được gặp Đại tá Nguyễn Phong Giang - nguyên cán bộ Đoàn 180 An ninh vũ trang (viết tắt là Đoàn 180) miền Nam, đơn vị trực tiếp chiến đấu, bảo vệ Trung ương Cục miền Nam.

Nơi suối nguồn Roòng Khoa

Nơi suối nguồn Roòng Khoa

Hòa vào cái oi ả của nắng hè và râm ran tiếng ve, chúng tôi ngược cung đường Đông Bắc trong hành trình về An toàn khu (ATK) Định Hóa, dừng chân ở xóm Roòng Khoa (xã Phú Đình, tỉnh Thái Nguyên) nơi ra đời của Hội Nhà báo Việt Nam, là suối nguồn lưu giữ dấu ấn quan trọng trong lịch sử Báo chí Cách mạng.

Dấu ấn bản lĩnh thép của người lính cận vệ

Dấu ấn bản lĩnh thép của người lính cận vệ

Tiếng súng chát chúa, tiếng xe gầm rú và khói thuốc súng đặc quánh trong một tình huống nghẹt thở: Yếu nhân bị các nhóm khủng bố tấn công dồn dập bằng cả thiết bị bay không người lái (UAV) lẫn hỏa lực hạng nặng. Giữa lằn ranh sinh tử ấy, những người lính Bộ Tư lệnh cảnh vệ (K01), Bộ Công an đã mưu trí, dũng cảm dùng chính thân mình làm lá chắn, bảo vệ tuyệt đối an toàn cho mục tiêu.

Mùa thi trong mỗi gia đình

Mùa thi trong mỗi gia đình

Kì thi tốt nghiệp THPT 2026 đang tới gần, cùng với nhiệt độ cao của mùa hè, ở những cổng trường, trong các phòng thi hay trong bữa cơm nhiều gia đình cũng đang nóng lên với sự hồi hộp, lo âu, hy vọng.

Hạnh phúc khi được phục vụ nhân dân

Hạnh phúc khi được phục vụ nhân dân

Nhiệt huyết bền bỉ suốt 2 thập kỷ với nhiều đổi mới phát huy hiệu quả trong thực tiễn, Thượng tá Nguyễn Thành Lâm đã góp phần xây dựng hình ảnh người chiến sĩ Công an Thủ đô gần dân, trách nhiệm, hạnh phúc khi được phục vụ nhân dân.

Nâng đỡ những cuộc đời lầm lỡ

Nâng đỡ những cuộc đời lầm lỡ

Một ngày tháng 5, chúng tôi có mặt tại Trại giam Xuân Nguyên thuộc Bộ Công an. Cái nắng oi ả càng làm cho không khí làm việc tại trại trở nên “nóng” hơn. Từ Ban Giám thị đến từng cán bộ, chiến sĩ đều đang căng mình, dồn hết tâm sức để chuẩn bị cho đợt đặc xá diễn ra vào ngày 1/6. Giữa guồng quay hối hả ấy, Thượng tá Đàm Thị Hiền, Phó Giám thị phụ trách giáo dục và hồ sơ luôn là người giữ lửa thầm lặng trong hành trình hồi sinh những cuộc đời lầm lỗi.

"Rực lửa" thao trường

"Rực lửa" thao trường

Những ngày cuối tháng 5, Quảng Ninh trở thành "thao trường lớn" của hơn 1.900 cán bộ, chiến sĩ đến từ Công an các đơn vị, địa phương trên cả nước tham gia tranh tài ở các nội dung: bắn súng, chạy vượt vật cản, võ thuật CAND, bóng đá nam 7 người và pickleball.

Nhà văn Phạm Thanh Khương: Buông lưới thả câu lòng nghe sóng hát

Nhà văn Phạm Thanh Khương: Buông lưới thả câu lòng nghe sóng hát

Gần đây, tôi có dịp được đọc nhiều thơ của nhà văn Phạm Thanh Khương (sinh năm 1959) được đưa lại trên trang Facebook của anh. Nhiều lúc, tôi bật cười vì hình ảnh trong bài "Lão Ngư", anh mô tả: "Biển như đời lão/ Bấp bênh sóng gió/ Lưỡi câu dáng lão ngồi". Biểu tượng chiếc lưỡi câu đung đưa, chập chờn hiện lên qua mỗi trang sách của anh mà tôi đọc sau đó. Tôi hỏi vì sao mấy năm nay nhà văn chăm chỉ đi câu cá vậy, anh trả lời: "Đỡ rách việc!"; rồi cười phớ lớ.

Dấu ấn báo chí Công an nhân dân hướng về cơ sở

Dấu ấn báo chí Công an nhân dân hướng về cơ sở

Từ ngày 13 đến 16/5/2026, Cục Truyền thông CAND chủ trì, phối hợp Công an tỉnh Sơn La cùng các đơn vị đồng hành tổ chức lớp bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí, truyền thông trong CAND và chuỗi chương trình báo chí, truyền thông CAND hướng về cơ sở.

Dấu ấn cảnh sát hình sự ở miền quê quan họ

Dấu ấn cảnh sát hình sự ở miền quê quan họ

18/4, đúng dịp kỷ niệm 80 năm Ngày Truyền thống lực lượng Cảnh sát hình sự, cán bộ, chiến sĩ (CBCS) Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Bắc Ninh đã vinh dự được Chủ tịch nước tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Đây là phần thưởng cao quý của Đảng, Nhà nước ghi nhận những đóng góp xuất sắc của lực lượng Cảnh sát hình sự Bắc Ninh trong đấu tranh phòng, chống tội phạm, bảo vệ sự bình yên cho nhân dân.

Trường ca về một người anh hùng

Trường ca về một người anh hùng

“Mặt trời nồng ấm trong tim” (NXB Hội Nhà văn 2026) là trường ca mới nhất của Châu La Việt. Bối cảnh tác phẩm là không gian thời kháng chiến chống xâm lược cực kỳ ác liệt, trải dài từ miền Bắc đến miền Đông Nam Bộ, từ Trường Sơn đến Tây Ninh.

Đại úy Vũ Mạnh Tuấn: Bí thư Đoàn 9X với ước mơ xanh

Đại úy Vũ Mạnh Tuấn: Bí thư Đoàn 9X với ước mơ xanh

Đại úy Vũ Mạnh Tuấn hiện là Bí thư Đoàn trường Cao đẳng Cảnh sát Nhân dân (CSND) II. Từ ước mơ ban đầu của năm 18 tuổi cho đến hành trình hơn 10 năm phấn đấu trong màu áo xanh, ở thời điểm nào, chiến sĩ trẻ này cũng luôn tâm niệm mang đến hình ảnh người Công an không chỉ tận tụy với nghề và còn phải tử tế với đời.